Ustawa z dnia 30 lipca 2003 r. o uruchamianiu środków pochodzących z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej

1. Środki pochodzące z Funduszu mogą być wydatkowane przez
jednostki organizacyjne, którym minister właściwy do spraw finansów publicznych
udzielił akredytacji jako agencjom płatniczym.
2. Minister właściwy do spraw finansów publicznych przed udzieleniem
akredytacji dokonuje sprawdzenia stanu przygotowania jednostki organizacyjnej do
obsługi środków pochodzących z Funduszu i ustala, czy procedury i struktura
organizacyjna danej jednostki gwarantują, że:
1) udzielenie zgody na dokonanie płatności ze środków Funduszu będzie
poprzedzone sprawdzeniem wniosku o płatność pod względem formalnym i
merytorycznym;
2) płatności będą rejestrowane w księgach rachunkowych;
3) niezbędne dokumenty będą składane w ustalonym terminie i wymaganej formie.
3. Minister właściwy do spraw finansów publicznych może powierzyć
sprawdzenie, o którym mowa w ust. 2, innym podmiotom uprawnionym do
przeprowadzania audytu zewnętrznego.
4. Minister właściwy do spraw finansów publicznych określi, w drodze
rozporządzenia, kryteria akredytacyjne dla agencji płatniczych, uwzględniając
w szczególności:
1) funkcje agencji płatniczych wobec Funduszu;
2) warunki przekazania niektórych funkcji agencji płatniczej innym jednostkom
organizacyjnym;
3) tryb tworzenia procedur dotyczących realizacji płatności i podziału
obowiązków;
4) konieczność zapewnienia przez agencję bezpieczeństwa systemów
informatycznych;
5) konieczność zapewnienia przez agencję prowadzenia rachunkowości i
ewidencji dłużników;
6) rozliczanie zaliczek i stosowanie zabezpieczeń należności;
7) prawidłowe funkcjonowanie audytu wewnętrznego;
8) tryb postępowania z płatnościami nienależnymi.

1. Agencje płatnicze, każda w zakresie swojej właściwości, przekazują
odpowiednio ministrowi właściwemu do spraw rozwoju wsi i ministrowi
właściwemu do spraw rynków rolnych, zwanych dalej „jednostką koordynującą”, wymagane przepisami Unii Europejskiej sprawozdania i informacje, w szczególności z zakresu:
1) planowanych wydatków z Funduszu;
2) dokonanych wydatków z Funduszu;
3) danych sprawozdawczych dotyczących wydatków z Funduszu.
2. Jednostka koordynująca na podstawie otrzymanych sprawozdań i informacji,
o których mowa w ust. 1, sporządza sprawozdania i informacje, które przesyła
Komisji Europejskiej w terminach określonych przepisami Unii Europejskiej.
3. W uzasadnionych przypadkach jednostka koordynująca może wystąpić do
Komisji Europejskiej o przedłużenie terminów przekazania sprawozdań i informacji,
o których mowa w ust. 2.
4. Minister właściwy do spraw rozwoju wsi i minister właściwy do spraw
rynków rolnych określą, w drodze rozporządzenia, zakres, tryb oraz terminy
przekazywania sprawozdań i informacji, o których mowa w ust. 1, uwzględniając
przepisy Unii Europejskiej dotyczące obowiązków sprawozdawczych związanych
z wydatkowaniem środków pochodzących z Funduszu.

W ustawie z dnia 29 grudnia 1993 r. o utworzeniu Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz. U. z 1994 r. Nr 1, poz. 2, z późn. zm. 1)) wprowadza się następujące zmiany:
1) w art. 7:
a) ust. 6 otrzymuje brzmienie: „6. Agencja prowadzi rachunkowość zgodnie z odrębnymi przepisami, jeżeli przepisy niniejszej ustawy nie stanowią inaczej.”,
1) Zmiany wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 1994 r. Nr 80, poz. 369 i Nr 98, poz. 473, z 1997 r. Nr 41, poz. 255, Nr 79, poz. 484 i Nr 141, poz. 943, z 1998 r. Nr 106, poz. 668, z 2000 r. Nr 48, poz. 547 i 550 i Nr 88, poz. 983, z 2001 r. Nr 3, poz. 19, Nr 29, poz. 320, Nr 38, poz. 452, Nr 125, poz. 1363 i Nr 129, poz. 1438, z 2002 r. Nr 112, poz. 976 i Nr 143, poz. 1197 oraz z 2003 r. Nr 52, poz. 450 i Nr 64, poz. 592.
b) po ust. 6 dodaje się ust. 6a w brzmieniu: „6a. Agencja prowadzi odrębne księgi rachunkowe dla:
1) środków pochodzących ze Specjalnego Programu Akcesyjnego na Rzecz Rozwoju Rolnictwa i Obszarów Wiejskich oraz krajowych środków publicznych przeznaczonych na współfinansowanie tego programu,
2) środków pochodzących z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej oraz dla krajowych środków pu- blicznych przeznaczonych na współfinansowanie – w przypadku pełnienia funkcji agencji płatniczej w rozumieniu ustawy z dnia 30 lipca 2003 r. o uruchamianiu środków pochodzących z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej (Dz. U. Nr 166, poz. 1611).”;
2) w art. 11 dodaje ust. 3–8 w brzmieniu: „3. Agencja tworzy wyodrębnione fundusze specjalne ze środków, o których mowa w art. 7 ust. 6a. 4. Prezes Agencji ustala, w drodze decyzji administracyjnej, kwoty nienależnie lub nadmiernie pobranych środków:
1) pochodzących z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej,
2) krajowych, przeznaczonych na realizację Wspólnej Polityki Rolnej. 5. Do należności, o których mowa w ust. 4, stosuje się przepisy Działu III ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137, poz. 926, z późn. zm. 2)). 6. Uprawnienia organu podatkowego określone w ustawie, o której mowa w ust. 5, przysługują Prezesowi Agencji jako organowi pierwszej instancji. Prezes Agencji może upoważniać pracowników Agencji do wydawania decyzji w sprawach, o których mowa w ust. 4.
2) Zmiany wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 1997 r. Nr 160, poz. 1083, z 1998 r. Nr 106, poz. 668, z 1999 r. Nr 11, poz. 95, Nr 28, poz. 434, z 2000 r. Nr 94, poz. 1037, Nr 116, poz. 1216, Nr 120, poz. 1268 i Nr 122, poz. 1315, z 2001 r. Nr 16, poz. 166, Nr 39, poz. 459, Nr 42, poz. 475, Nr 110, poz. 1189, Nr 125, poz. 1368, Nr 130, poz. 1452, z 2002 r. Nr 89, poz. 804, Nr 113, poz. 894, Nr 153, poz. 1271 i Nr 169, poz. 1387 oraz z 2003 r. Nr 130, poz. 1188 i Nr 137, poz. 1302. 7. Od decyzji, o której mowa w ust. 4, przysługuje odwołanie do ministra właściwego do spraw rozwoju wsi. 8. Do egzekucji należności, o których mowa w ust. 4, stosuje się przepisy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.”;
3) po art. 11 dodaje się art. 11a w brzmieniu: „Art. 11a. 1. W sprawach dotyczących ustalenia nienależnie lub nadmiernie pobranych środków, które zostały przekazane przez Agencję na podstawie umowy cywilnoprawnej w związku z realizacją Wspólnej Polityki Rolnej:
1) pochodzących z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej,
2) krajowych, przeznaczonych na realizację Wspólnej Polityki Rolnej
– stosuje się przepisy Kodeksu postępowania cywilnego. 2. Do egzekucji należności, o których mowa w ust. 1, na rzecz Agencji, stosuje się przepisy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, z zastrze- żeniem ust. 3. 3. Do egzekucji należności pochodzących ze Specjalnego Programu Akcesyjnego na Rzecz Rozwoju Rolnictwa i Obszarów Wiejskich oraz krajowych środków publicznych przeznaczonych na współfinansowanie tego programu, stosuje się przepisy Kodeksu postępowania cywilnego.”.

W ustawie z dnia 26 listopada 1998 r. o finansach publicznych (Dz. U. z 2003 r. Nr 15, poz. 148, Nr 45, poz. 391, Nr 65, poz. 594 i Nr 96, poz. 874) wprowadza się następujące zmiany:
1) w art. 3:
a) w ust. 1 pkt 2 i 2a otrzymują brzmienie: „2) środki pochodzące z budżetu Unii Europejskiej;
2a) środki pochodzące ze źródeł zagranicznych, niepodlegające zwrotowi, inne niż wymienione w pkt 2;”,
b) po ust. 2 dodaje się ust. 3 w brzmieniu: „3. Do środków, o których mowa w ust. 1 pkt 2, zalicza się:
1) środki przeznaczone na realizację programów przedakcesyjnych;
2) środki pochodzące z funduszy strukturalnych i Funduszu Spójności;
3) środki Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnych „Sekcja Gwarancji”;
4) inne środki.”;
2)–5) (uchylone);
6) art. 30a otrzymuje brzmienie: „Art. 30a. Przy wydatkowaniu środków, o których mowa w art. 3 ust. 1 pkt 2a i ust. 3 pkt 1, 2 i 4, a także środków przeznaczonych na współfinansowanie programów i projektów realizowanych z tych środków stosuje się odpowiednio zasady rozliczania określone dla dotacji z budżetu państwa.”;
7) art. 30b otrzymuje brzmienie: „Art. 30b.1. Szczegółowe warunki wykorzystania i rozliczania przyznanych środków, o których mowa w art. 3 ust. 3 pkt 1, 2 i 4, określa umowa zawarta z beneficjentem pomocy udzielanej z tych środków. Do rozliczenia środków, o których mowa w art. 3 ust. 3 pkt 3, stosuje się odrębne przepisy. 2. Minister Finansów sprawuje nadzór finansowy w zakresie środków, o których mowa w art. 3 ust. 1 pkt 2, w szczególności nad podmiotami:
1) nadzorującymi programy lub projekty realizowane z tych środków;
2) dysponującymi tymi środkami. 3. Sposób zarządzania środkami, o których mowa w art. 3 ust. 3 pkt 1, 2 i 4 służącymi do realizacji określonych programów lub projektów określają porozumienia między Ministrem Finansów a podmiotami określonymi w ust. 2.”;
8) art. 30d otrzymuje brzmienie: „Art. 30d. 1. Środki, o których mowa w art. 3 ust. 1 pkt 2, są gromadzone na wyodrębnionych rachunkach bankowych, prowadzonych w euro, i mogą być wydatkowane do wysokości kwot zgromadzonych na tych rachunkach. 2. Obsługę bankową rachunków, o których mowa w ust. 1, prowadzi Narodowy Bank Polski na podstawie umów rachunku bankowego. 3. W ramach obsługi, o której mowa w ust. 2, Narodowy Bank Polski jest obowiązany do dokonywania wypłat w złotych lub w euro na podstawie dyspozycji właściciela rachunku lub jego pełnomocników. 4. W przypadku wykorzystania środków, o których mowa w art. 3 ust. 3 pkt 1, 2 i 4:
1) niezgodnie z przeznaczeniem;
2) bez zachowania procedur, o których mowa w art. 30 pkt 2;
3) pobrania ich w sposób nienależny albo w nadmiernej wysokości
– podlegają one zwrotowi przez beneficjenta pomocy udzielonej z tych środków wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych na rachunek, na którym są gromadzone lub z którego zostały wypłacone. 5. Wykorzystanie środków, o których mowa w art. 3 ust. 3 pkt 1, 2 i 4, w sposób określony w ust. 4 wyklucza prawo otrzymania tych środków przez kolejne 3 lata licząc od dnia stwierdzenia nieprawidłowego wykorzystania tych środków, chyba że obowiązek ich przyznania danemu podmiotowi lub grupie podmiotów wynika z umowy zawartej z dawcą środków, wskazującej bezpośrednio ten podmiot. 6. Do zwrotu środków, o których mowa w art. 3 ust. 3 pkt 3, stosuje się odrębne przepisy.”;
9) w art. 30e:
a) w ust. 1 zdanie wstępne otrzymuje brzmienie: „Minister Finansów może określić, w drodze rozporządzenia, sposób, warunki i tryb dysponowania środkami, o których mowa w art. 3 ust. 3 pkt 1, w szczególności:”,
b) w ust. 2 zdanie wstępne otrzymuje brzmienie: „Minister Finansów może określić, w drodze rozporządzenia, sposób, warunki i tryb dysponowania środkami, o których mowa w art. 3 ust. 3 pkt 2, w szczególności:”,
c) dodaje się ust. 3 w brzmieniu: „3. Minister Finansów w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw rozwoju wsi oraz ministrem właściwym do spraw rynków rolnych określi, w drodze rozporządzenia, warunki i tryb udzielania i rozliczania pożyczek na prefinansowanie zadań Wspólnej Polityki Rolnej, przekazywania na rachunek bieżący agencji płatniczych, o których mowa w odrębnych przepisach, zwanych dalej „agencjami płatniczymi”, środków pochodzących z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej i środków krajowych przeznaczonych na realizację zadań Wspólnej Polityki Rolnej oraz sposób rozliczania tych środków, mając na względzie zachowanie przez agencje płatnicze terminów i warunków dokonywanych płatności, a także konieczność kontroli środków będących w dyspozycji agencji płatniczych.”;
10) w art. 34:
a) po ust. 1 dodaje się ust. 1a w brzmieniu: „1a. Należności i wierzytelności przypadające agencjom płatniczym, pochodzące z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej i środków krajowych przeznaczonych na realizację Wspólnej Polityki Rolnej, mogą być, w szczególnie uzasadnionych przypadkach, umarzane w całości lub w części, a ich spłata odraczana lub rozkładana na raty.”,
b) po ust. 2 dodaje się ust. 2a w brzmieniu: „2a. Rada Ministrów określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowe zasady i tryb umarzania w całości lub w części, odraczania lub rozkładania na raty spłaty należności, o których mowa w ust. 1a, a także wskaże organy do tego uprawnione, z uwzględnieniem:
1) przesłanek uzasadniających umorzenie w całości lub w części, odroczenie lub rozłożenie na raty należności;
2) rodzaju i zakresu udzielonych ulg w spłaceniu należności;
3) wskazania organów właściwych do umarzania należności w całości lub w części, odraczania lub rozkładania na raty, w zależności od wy- sokości udzielonej ulgi.”;
11) w art. 63 w ust. 1 dodaje się pkt 7 w brzmieniu: „7) realizację Wspólnej Polityki Rolnej.”;
12) w art. 66 w ust. 2:
a) (uchylona),
b) dodaje się pkt 4 w brzmieniu: „4) na wydatki związane z realizacją Wspólnej Polityki Rolnej.”;
13) w art. 69 w ust. 2 dodaje się pkt 7 w brzmieniu: „7) wydatki związane z realizacją Wspólnej Polityki Rolnej.”;
14) w art. 82 po ust. 3 dodaje się ust. 3a w brzmieniu: „3a. Materiały dotyczące wydatków, o których mowa w art. 63 ust. 1 pkt 7, przygotowuje i przedstawia Ministrowi Finansów minister właściwy do spraw rynków rolnych oraz minister właściwy do spraw rozwoju wsi.”;
15) w art. 90 ust. 1 otrzymuje brzmienie: „1. Podziału rezerw celowych dokonuje, z zastrzeżeniem ust. 2, Minister Finansów w porozumieniu z właściwymi ministrami i innymi dysponentami części budżetowych, nie później niż do dnia 31 października, z wyjątkiem rezerw, o których mowa w art. 66 ust. 2 pkt 2 i 4.”;
16) w art. 102:
a) w ust. 2 pkt 2 otrzymuje brzmienie: „2) przeznaczone na współfinansowanie zadań, programów i projektów realizowanych ze środków, o których mowa w art. 3 ust. 1 pkt 2 i 2a.”,
b) w ust. 5 pkt 2 otrzymuje brzmienie: „2) o których mowa w ust. 2”;
17) (uchylony);
18) w art. 138 w ust. 1 dodaje się pkt 19 w brzmieniu: „19) przyznaniu lub przekazaniu środków na realizację zadań Wspólnej Polityki Rolnej bez zachowania procedur obowiązujących przy uruchamianiu tych środków.”.