Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 25 lipca 2023 r. w sprawie warunków i sposobu przygotowania i wykorzystania transportu na potrzeby obronne państwa, a także jego ochrony w czasie wojny oraz właściwości organów w tych sprawach

1. Minister właściwy do spraw transportu koordynuje w czasie pokoju, w stanach gotowości obronnej państwa i w czasie wojny przygotowania transportu na potrzeby obronne państwa. 2. W ramach koordynowania, o którym mowa w ust. 1, minister właściwy do spraw transportu:
1) wspiera realizację w wymaganym czasie potrzeb przemieszczania sił o wysokiej gotowości do działania zgłoszonych przez Ministra Obrony Narodowej i zadeklarowanych przez Rzeczpospolitą Polską do użycia w ramach operacji Organizacji Traktatu Północnoatlantyckiego lub Unii Europejskiej;
2) planuje oraz nadzoruje zapewnienie potrzeb transportu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej i sojuszniczych sił wzmocnienia w stanach gotowości obronnej państwa i w czasie wojny zgłoszonych przez Ministra Obrony Narodowej; Dziennik Ustaw –2– Poz. 1660
3) ustala w czasie pokoju, w porozumieniu z Ministrem Obrony Narodowej, procedury wykorzystania transportu mor- skiego, kolejowego, samochodowego i lotniczego na potrzeby Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej i sojuszniczych sił wzmocnienia w stanach gotowości obronnej państwa;
4) nadzoruje w podmiotach, których przedmiotem działalności są usługi transportowe, oraz jednostkach przewidzianych do militaryzacji realizację nałożonych zadań w zakresie przygotowania i wykorzystania transportu na potrzeby obronne państwa;
5) wdraża wymagania techniczno-obronne w zakresie budowy, przebudowy, remontu i rozbudowy obiektów infrastruk- tury transportowej, w tym w zakresie wyznaczania klasy MLC – wojskowej klasy obciążeń dla infrastruktury drogo- wej;
6) ustala w czasie pokoju, w porozumieniu z Ministrem Obrony Narodowej, kierunki rozwoju transportu oraz infrastruk- tury transportowej znaczenia obronnego;
7) sprawuje nadzór nad funkcjonowaniem systemu transportowego w stanach gotowości obronnej państwa i w czasie wojny;
8) ustala, w porozumieniu z właściwymi ministrami, kierunki rozwoju produkcji, importu i dostaw środków transportu oraz określa wymagania techniczne, jakim powinny one odpowiadać;
9) ustala, w porozumieniu z Ministrem Obrony Narodowej, wymagania obronne w zakresie opracowania założeń do wdrażania nowych technologii dotyczących przygotowania i wykorzystania transportu na potrzeby obronne państwa oraz uwzględnia je w badaniach naukowych i pracach rozwojowych;
10) przedstawia Ministrowi Obrony Narodowej propozycje jednostek przewidzianych do militaryzacji, na które zostanie nałożony obowiązek realizacji zadań w zakresie wykonywania przewozów na potrzeby Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej i sojuszniczych sił wzmocnienia w ramach obowiązków państwa-gospodarza;
11) sprawuje kontrolę stanu przygotowania jednostek przewidzianych do militaryzacji, których przedmiotem działania są usługi transportowe;
12) realizuje przedsięwzięcia w zakresie współpracy międzynarodowej w dziedzinie rozwoju transportu oraz zapewnienia potrzeb transportowych Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej i sojuszniczych sił wzmocnienia, opierając się na priorytetach obronnych i rzeczywistych możliwościach Rzeczypospolitej Polskiej.

Świadczenie usług transportowych w stanach gotowości obronnej państwa i w czasie wojny obejmuje, z uwzględ- nieniem ustalonych priorytetów, potrzeby:
1) Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej i sojuszniczych sił wzmocnienia w ramach obowiązków państwa-gospodarza;
2) zapewnienia bezpieczeństwa państwa oraz utrzymania porządku i bezpieczeństwa publicznego na terytorium Rzeczy- pospolitej Polskiej;
3) utrzymania produkcji przemysłowej i usług wykonywanych na rzecz interesu bezpieczeństwa i obronności państwa;
4) przewozu materiałów, sprzętu i środków niezbędnych do realizacji zadań w ramach obrony terytorium kraju, ochrony ludności, ochrony zdrowia i utrzymania ciągłości funkcjonowania transportu i poczty;
5) ewakuacji ludności i poszkodowanych, a także formacji uzbrojonych uczestniczących w akcjach ratowniczych;
6) przewozu podstawowych artykułów przeznaczonych na zaopatrzenie ludności;
7) ochrony i ewakuacji dóbr kultury szczególnie cennych dla dziedzictwa narodowego;
8) ochrony i przemieszczania innych dóbr materialnych;
9) transportu sanitarnego; Dziennik Ustaw –3– Poz. 1660
10) osób, w tym przejazdy:
a) żołnierzy w czynnej służbie wojskowej, osób posiadających karty powołania oraz karty przydziału organizacyjno-
-mobilizacyjnego do jednostek przewidzianych do militaryzacji i formacji uzbrojonych,
b) pracowników ochrony zdrowia i ratownictwa,
c) pracowników urzędów państwowych,
d) pracowników zakładów produkcyjnych.

1. Minister właściwy do spraw gospodarki morskiej współdziała z właściwymi ministrami i wojewodami podczas realizowania zadań, o których mowa w § 10, w zakresie:
1) przygotowania, rozwinięcia i zapewnienia funkcjonowania w stanach gotowości obronnej państwa i w czasie wojny punktów przeładunkowych w portach morskich i przeładowniach polowych;
2) utrzymywania w ramach rezerw strategicznych sprzętu specjalistycznego i urządzeń niezbędnych do zorganizowania transportu morskiego i redowego oraz oddziałów przeładunkowych w portach morskich;
3) typowania i przygotowania statków do wykonywania przewozów morskich;
4) organizowania dezaktywacji, odkażania, dezynfekcji i deratyzacji statków w uzgodnieniu z ministrami właściwymi do spraw środowiska i zdrowia;
5) organizowania ochrony i odtwarzania infrastruktury portowej oraz ochrony statków, urzędów i przedsiębiorców reali- zujących zadania obronne;
6) utrzymania morskiego potencjału przeładunkowo-transportowego zapewniającego przewozy na potrzeby obronne; Dziennik Ustaw –4– Poz. 1660
7) organizowania przewozów morskich Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej i sojuszniczych sił wzmocnienia, w tym sił operacyjnych, ewakuacyjnych, medycznych i zaopatrzeniowych;
8) przygotowania zaplecza portowego do wojskowych przewozów morskich;
9) zapewnienia utrzymania łączności na potrzeby kierowania transportem i gospodarką morską w stanach gotowości obronnej państwa;
10) planowania i realizacji, w porozumieniu z Ministrem Obrony Narodowej, inwestycji związanych z przewozami mor- skimi na rzecz Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej i sojuszniczych sił wzmocnienia, gospodarką, ochroną i od- twarzaniem infrastruktury transportu morskiego. 2. W procesie przygotowań obronnych transportu morskiego, w tym realizacji przedsięwzięć zapewniających bezpie- czeństwo statków, uwzględnia się zasady kontroli żeglugi.

1. Minister właściwy do spraw transportu współdziała z właściwymi ministrami i wojewodami w zakresie przy- gotowania transportu samochodowego na potrzeby obronne państwa. 2. Przygotowanie transportu samochodowego na potrzeby obronne państwa obejmuje:
1) przygotowanie niezbędnej liczby i rodzajów pojazdów samochodowych w celu zapewnienia przewozów na rzecz Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej oraz sojuszniczych sił wzmocnienia podczas podwyższania gotowości obronnej państwa i w czasie wojny;
2) przeprowadzenie niezbędnych zmian organizacyjnych jednostek przeznaczonych do militaryzacji i jednostek przewidzia- nych do realizacji usług transportu samochodowego na potrzeby Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej i sojuszniczych sił wzmocnienia w ramach obowiązków państwa-gospodarza w stanach gotowości obronnej państwa i w czasie wojny;
3) przygotowanie transportu samochodowego na potrzeby formacji uzbrojonych w stanach gotowości obronnej państwa i w czasie wojny zgodnie z ich etatami oraz normami i tabelami należności;
4) przygotowanie niezbędnej liczby stacjonarnych i polowych punktów dezaktywacji i odkażania środków transportu samochodowego;
5) przygotowanie miejskiej komunikacji samochodowej na potrzeby ewakuacji ludności.

Przygotowanie transportu kolejowego na potrzeby obronne państwa obejmuje:
1) ustalenie potrzeb Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej, sojuszniczych sił wzmocnienia i innych jednostek organi- zacyjnych wykonujących zadania obronne oraz wymagań techniczno-obronnych w tym zakresie;
2) przygotowanie niezbędnej liczby i rodzajów taboru kolejowego w celu zapewnienia przewozów na rzecz Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej oraz sojuszniczych sił wzmocnienia podczas podwyższania gotowości obronnej państwa i w czasie wojny;
3) zapewnienie niezbędnej liczby cystern kolejowych;
4) współpracę przedsiębiorców i wzajemne świadczenia przedsiębiorców podczas realizacji przewozów i osłony tech- nicznej oraz wykorzystania posiadanych środków trakcyjnych do organizowania trakcji zastępczej na zelektryfikowa- nych liniach kolejowych znaczenia obronnego;
5) przygotowanie organizacyjne do użycia eksploatowanego taboru kolejowego w poszczególnych stanach gotowości obronnej państwa i w czasie wojny;
6) gromadzenie oraz utrzymywanie wyposażenia i urządzeń przeznaczonych do przystosowania wagonów osobowych do prze- wozu personelu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej i sojuszniczych sił wzmocnienia oraz ewakuacji ludności cywilnej;
7) wprowadzanie ograniczeń przewozowych oraz określanie priorytetu przewozów poszczególnych rodzajów ładunków;
8) wprowadzanie uproszczonego zamawiania przez przewoźników rozkładu jazdy dla przewozów realizowanych na po- trzeby obronne państwa. Dziennik Ustaw –5– Poz. 1660

Minister właściwy do spraw transportu współdziała z właściwymi ministrami i wojewodami w realizacji zadań, o których mowa w § 14, w zakresie:
1) określania w czasie pokoju potrzeb Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej i sojuszniczych sił wzmocnienia w zakre- sie transportu kolejowego;
2) typowania i przygotowania niezbędnej liczby cystern kolejowych do wykonywania przewozów kolejowych;
3) przygotowania, rozwinięcia i zapewnienia funkcjonowania kolejowych punktów ładunkowych podczas podwyższania gotowości obronnej państwa i w czasie wojny;
4) utrzymywania w ramach rezerw strategicznych sprzętu specjalistycznego i urządzeń niezbędnych do zorganizowania transportu kolejowego;
5) organizowania dezaktywacji, odkażania, dezynfekcji i deratyzacji taboru kolejowego;
6) utrzymania niezbędnego potencjału produkcyjnego na zabezpieczenie remontów lokomotyw i wagonów kolejowych;
7) organizowania punktów przeładunkowych paliw płynnych;
8) organizowania przewozów kolejowych Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej i sojuszniczych sił wzmocnienia;
9) planowania i realizacji inwestycji związanych z przewozami kolejowymi na rzecz Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Pol- skiej i sojuszniczych sił wzmocnienia, gospodarki, ochrony i odtwarzania infrastruktury transportu kolejowego oraz w porozumieniu z Ministrem Obrony Narodowej;
10) ustalania sposobu przygotowania taboru kolejowego i jego personelu obsługi do samoobrony oraz obrony przed bronią masowego rażenia;
11) opiniowania nowo pozyskiwanego taboru kolejowego pod względem jego wykorzystania na potrzeby obronne państwa.

1. Minister właściwy do spraw transportu współdziała z właściwymi ministrami i wojewodami w zakresie przy- gotowania infrastruktury drogowej, kolejowej i żeglugi śródlądowej na potrzeby obronne państwa. 2. Przygotowanie infrastruktury drogowej na potrzeby obronne państwa obejmuje:
1) przystosowanie określonych dróg publicznych do eksploatacji podczas podwyższania gotowości obronnej państwa i w czasie wojny;
2) organizowanie osłony technicznej dróg o znaczeniu obronnym, a także zabezpieczenie sił i środków do jej realizacji;
3) sukcesywną budowę objazdów wytypowanych miast i węzłów drogowych, eliminowanie jednopoziomowych skrzy- żowań dróg publicznych z liniami kolejowymi o dużej częstotliwości ruchu, a także utrzymanie istniejących dojazdów i bezkolizyjnych skrzyżowań w gotowości eksploatacyjnej;
4) przygotowanie do budowy dublujących mostów drogowych w rejonach ustalonych przez Ministra Obrony Narodowej;
5) wyznaczenie, przystosowanie i utrzymanie dróg dojazdowych zapewniających funkcjonowanie:
a) przepraw przez przeszkody wodne,
b) rejonów przeładunkowych,
c) przeładowni polowych,
d) baz zaopatrywania Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej oraz sojuszniczych sił wzmocnienia;
6) budowę i utrzymanie drogowych przejść granicznych przewidywanych do wykorzystania przez Siły Zbrojne Rzeczy- pospolitej Polskiej i sojusznicze siły wzmocnienia zgodnie z umowami międzynarodowymi;
7) budowę, przebudowę, rozbudowę i remont drogowych odcinków lotniskowych, czyli odcinków dróg publicznych przystoso- wanych do startów i lądowań wojskowych statków powietrznych, na trasach określonych przez Ministra Obrony Narodowej;
8) typowanie do pozyskania niezbędnej ilości materiałów i konstrukcji zapewniających odbudowę obiektów w ramach osłony technicznej dróg o znaczeniu obronnym;
9) zapewnienie gotowości jednostek przewidzianych do militaryzacji do realizacji zadań osłony technicznej dróg o zna- czeniu obronnym w stanach gotowości obronnej państwa i w czasie wojny;
10) planowanie wydatków na zadania związane z przygotowaniem sieci drogowej o znaczeniu obronnym, w tym na:
a) przebudowę, rozbudowę i remont nienormatywnych odcinków dróg i obiektów mostowych,
b) przygotowanie planistyczno-organizacyjne do budowy dublujących mostów drogowych, o których mowa w pkt 4,
c) przygotowanie i utrzymanie bezpośrednich dojazdów i dróg łącznikowych, zapewniających funkcjonowanie rejo- nów przeładunkowych i przepraw przez szerokie przeszkody wodne. 3. Przygotowanie infrastruktury kolejowej na potrzeby obronne państwa obejmuje:
1) przystosowanie i utrzymywanie linii kolejowych, stacji oraz kolejowych przejść granicznych, rejonów przeładunko- wych, a także punktów ładunkowych w portach morskich i lotniczych, zapewniających przewozy wojskowe;
2) określanie wykazu linii kolejowych o państwowym znaczeniu wyłącznie ze względów obronnych;
3) organizowanie osłony technicznej sieci kolejowej oraz gromadzenie materiałów i sprzętu, a także taboru kolejowego w celu zapewnienia osłony technicznej sieci kolejowej;
4) utrzymanie istniejących objazdów w stałej gotowości eksploatacyjnej;
5) utrzymywanie niezbędnej liczby stacjonarnych i polowych punktów dezaktywacji i odkażania taboru kolejowego;
6) zapewnienie łączności kolejowej do działania w czasie wojny między jednostkami sąsiednich rejonowych zarządów kolejowych;
7) utrzymanie określonych kolejowych przejść granicznych w gotowości eksploatacyjnej zgodnie z umowami między- narodowymi;
8) gromadzenie i utrzymywanie rezerw strategicznych oraz typowanie do pozyskania w czasie stałej gotowości obronnej państwa niezbędnej ilości materiałów i konstrukcji zapewniających odbudowę obiektów w ramach osłony technicznej sieci kolejowej;
9) zapewnienie gotowości jednostek przewidzianych do militaryzacji do realizacji zadań osłony technicznej infrastruktury kolejowej w stanach gotowości obronnej państwa i w czasie wojny. Dziennik Ustaw –7– Poz. 1660 4. Przygotowanie infrastruktury żeglugi śródlądowej na potrzeby obronne państwa obejmuje:
1) wykonanie dojazdów drogowych do przeładowni polowych, osi przepraw, portów, przystani i umocnionych nabrzeży w porozumieniu z Ministrem Obrony Narodowej;
2) utrzymywanie niezbędnych budowli wodnych w rejonach przewidywanych przepraw promowych i mostowych, utrzy- manie w gotowości eksploatacyjnej szlaków żeglownych na śródlądowych drogach wodnych oraz na odcinkach i w miejscach ustalonych w porozumieniu z Ministrem Obrony Narodowej;
3) przygotowanie zespołów wykonawczych i gromadzenie niezbędnych środków technicznych do organizowania osłony technicznej śródlądowych dróg wodnych na odcinkach ustalonych w porozumieniu z Ministrem Obrony Narodowej;
4) zapewnienie osłony hydrometeorologicznej na potrzeby obronne;
5) utrzymywanie nabrzeży przeładunkowych w miejscach ustalonych przez Ministra Obrony Narodowej;
6) organizację i uruchomienie przepraw promowych dla Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej i wojsk sojuszniczych w miejscach i czasie ustalonych w porozumieniu z Ministrem Obrony Narodowej;
7) eksploatację i wykorzystanie przepraw na potrzeby gospodarki i ludności cywilnej. 5. Minister właściwy do spraw transportu uwzględnia potrzeby w zakresie przygotowania infrastruktury transportowej znaczenia obronnego w działalności statutowej jednostek organizacyjnych jemu podległych i przez niego nadzorowanych realizujących zadania związane z przygotowaniem infrastruktury drogowej i kolejowej.

1. Przygotowanie ochrony transportu na potrzeby obronne państwa obejmuje:
1) ochronę i obronę obiektów infrastruktury transportowej;
2) tworzenie pododdziałów ochronnych;
3) ochronę punktów załadowczych, stacji oraz przewożonych towarów i osób przed oddziaływaniem przeciwnika oraz obronę przeciwdywersyjną i antyterrorystyczną, a także obronę i ochronę przed środkami masowego rażenia;
4) ochronę i obronę obiektów i urządzeń lotnictwa cywilnego, statków powietrznych realizujących zadania obronne oraz systemów przeznaczonych do zarządzania ruchem lotniczym;
5) ochronę portów morskich i rzecznych oraz punktów przeładunkowych, baz remontowych statków oraz obiektów i urzą- dzeń zapewniających kierowanie transportem morskim i żeglugą śródlądową;
6) organizację współdziałania sił i środków ochrony i obrony, w tym jednostek Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej, realizujących wspólnie zadania szczególnej ochrony obiektów;
7) odtwarzanie zasobów sił i środków niezbędnych do realizacji zadań ochronnych. 2. Realizację zadań określonych w ust. 1 pkt 1 i 2 zapewniają ministrowie i wojewodowie, w których właściwości znajdują się te obiekty. 3. Zadania określone w ust. 1 pkt 3–5 realizują Minister Obrony Narodowej, minister właściwy do spraw wewnętrz- nych, minister właściwy do spraw transportu oraz wojewodowie przez podległe, wyspecjalizowane formacje uzbrojone, w tym jednostki Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej. 4. Współdziałanie wszystkich sił i środków będących we właściwości organów, o których mowa w ust. 3, zapewniają wojewodowie, starostowie, wójtowie (burmistrzowie, prezydenci miast) na terenie ich działania.