Rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie realizacji działań funkcjonariuszy Służby Więziennej oraz wzoru protokołu z kontroli osobistej, kontroli pobieżnej oraz ze sprawdzania pojazdów lub ich ładunku
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 6 lipca 2023 r. w sprawie realizacji działań funkcjonariuszy Służby Więziennej oraz wzoru protokołu z kontroli osobistej, kontroli pobieżnej oraz ze sprawdzania pojazdów lub ich ładunku
Rozporządzenie określa:
1) szczegółowy tryb:
a) legitymowania osób ubiegających się o wstęp oraz opuszczających teren jednostek organizacyjnych Służby Wię- ziennej, zwanych dalej „jednostkami organizacyjnymi”, oraz deponowania dokumentów tożsamości osób prze- bywających na ich terenie,
b) legitymowania funkcjonariuszy i pracowników Służby Więziennej wchodzących i wychodzących z jednostki organizacyjnej,
c) legitymowania osób w związku z realizacją czynności, o których mowa w art. 18 ust. 1 pkt 4, 5, 7 i 7a ustawy z dnia 9 kwietnia 2010 r. o Służbie Więziennej, zwanej dalej „ustawą”,
d) żądania od osób wymienionych w lit. a i b przekazania do depozytu przedmiotów niedozwolonych, o których mowa w art. 242 § 16 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks karny wykonawczy (Dz. U. z 2023 r. poz. 127, z 2022 r. poz. 2600 oraz z 2023 r. poz. 818), zwanych dalej „przedmiotami niedozwolonymi”, przeprowadzania kontroli pobieżnej, sprawdzania pojazdów wjeżdżających oraz wyjeżdżających, a także ładunków tych pojaz- dów, również za pomocą środków technicznych przeznaczonych do wykrywania przedmiotów niedozwolonych lub substancji psychoaktywnych, o których mowa w art. 242 § 12a ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks karny wykonawczy, zwanych dalej „substancjami psychoaktywnymi”, lub z wykorzystaniem psa służbowego wytresowanego do wyszukiwania przedmiotów niedozwolonych lub substancji psychoaktywnych, jak również, w uzasadnionych przypadkach, przeprowadzania kontroli osobistej tych osób,
e) zatrzymania, na terenie jednostki organizacyjnej lub na terenie przyległym do tej jednostki, przez który rozumie się teren pozostający w polu widzenia funkcjonariusza Służby Więziennej i jego bezpośrednie sąsiedztwo, w celu niezwłocznego przekazania Policji, osób, co do których istnieje uzasadnione podejrzenie popełnienia czynu za- bronionego pod groźbą kary,
f) usunięcia z terenu jednostki organizacyjnej osoby, która nie stosuje się do polecenia, wydanego na podstawie obowiązujących przepisów,
g) zatrzymania osób pozbawionych wolności, które dokonały ucieczki z aresztu śledczego lub zakładu karnego, dokonały ucieczki w trakcie konwojowania lub zatrudnienia lub które na podstawie zezwolenia właściwego orga- nu opuściły areszt śledczy albo zakład karny i nie powróciły do niego w wyznaczonym terminie, korzystając z zezwolenia na czasowe opuszczenie aresztu śledczego lub zakładu karnego bez konwoju funkcjonariusza Służ- by Więziennej albo korzystając z przerwy w odbywaniu kary pozbawienia wolności,
h) podjęcia pościgu, jeżeli zbieg znajduje się w polu widzenia lub znany jest kierunek jego ucieczki lub po ustaleniu czasu i kierunku ucieczki organizacji pościgu,
i) zwracania się w nagłych przypadkach do organów ochrony porządku publicznego i bezpieczeństwa państwa lub każdej osoby o udzielenie doraźnej pomocy w ramach obowiązujących przepisów prawa; Dziennik Ustaw –2– Poz. 1522
2) sposób postępowania podczas realizacji przez funkcjonariuszy Służby Więziennej, zwanych dalej „funkcjonariuszami”, działań wymienionych w pkt 1;
3) wzór protokołu z kontroli osobistej oraz z kontroli pobieżnej i sprawdzenia pojazdu lub jego ładunku w razie ujawnie- nia przedmiotu niedozwolonego lub substancji psychoaktywnej.
1. Funkcjonariusz, pełniący służbę przy wejściu do jednostki organizacyjnej lub wyznaczony do realizacji uprawnień, o których mowa w § 1 pkt 1, zwany dalej „bramowym”, legitymuje osoby, o których mowa w § 1 pkt 1 lit. a, zwane dalej „osobami legitymowanymi”, wzywając je do okazania dokumentu tożsamości. 2. Tożsamość osób legitymowanych ustala się na podstawie jednego z następujących dokumentów, zawierających dane osobowe oraz zdjęcie umożliwiające identyfikację:
1) dowodu osobistego;
2) legitymacji służbowej;
3) dokumentu potwierdzającego tożsamość cudzoziemca, o którym mowa w art. 3 pkt 3 oraz art. 226 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach (Dz. U. z 2023 r. poz. 519, 185 i 547);
4) dokumentu paszportowego;
5) prawa jazdy;
6) książeczki żeglarskiej. 3. Tożsamość małoletnich osób legitymowanych bramowy ustala na podstawie:
1) legitymacji szkolnej;
2) dowodu osobistego lub dokumentu paszportowego wydanego osobie małoletniej;
3) oświadczenia opiekuna osoby małoletniej, pod warunkiem nieposiadania przez tę osobę dokumentów, o których mowa w pkt 1 i 2. 4. Bramowy ustala tożsamość osób legitymowanych przez porównanie zdjęcia zamieszczonego w dokumencie, na pod- stawie którego ustalono tożsamość, z faktycznym wizerunkiem tych osób oraz weryfikację podanych danych osobowych z danymi osobowymi zawartymi w tym dokumencie. 5. Po potwierdzeniu tożsamości osób legitymowanych bramowy deponuje ich dokument, na podstawie którego ustalono tożsamość, w miejscu zapewniającym jego bezpieczne przechowanie, na czas przebywania tych osób na terenie jednostki organizacyjnej. Dokumentu nie deponuje się w przypadkach, kiedy musi on zostać wykorzystany na terenie jednostki orga- nizacyjnej w związku z celem pobytu na jej terenie lub w celach służbowych.
1. Funkcjonariusz, który przystępuje do legitymowania, o którym mowa w § 1 pkt 1 lit. c, podaje swój stopień służ- bowy, imię i nazwisko, przyczynę podjęcia legitymowania, a na żądanie osoby, wobec której jest ono prowadzone, podaje podstawę prawną jego podjęcia. 2. W przypadku następującego bezpośrednio po sobie legitymowania z tej samej przyczyny kolejnych osób znajdują- cych się w pobliżu, funkcjonariusz jednokrotnie wykonuje czynność określoną w ust. 1 łącznie wobec wszystkich tych osób. 3. Funkcjonariusz w czasie legitymowania ustala tożsamość osoby w sposób określony w § 2 ust. 2–4. 4. W przypadku legitymowania osoby znajdującej się w pojeździe funkcjonariusz, ze względów bezpieczeństwa, może żądać opuszczenia pojazdu przez tę osobę oraz inne osoby znajdujące się w pojeździe. 5. W przypadku gdy funkcjonariuszowi znany jest faktyczny wizerunek oraz tożsamość osób, w stosunku do których realizuje czynności, może on odstąpić od ich legitymowania.
1. Bramowy dokonuje legitymowania funkcjonariuszy i pracowników Służby Więziennej wchodzących i wycho- dzących z jednostki organizacyjnej i ustala ich tożsamość na podstawie legitymacji służbowej, przez porównanie zdjęcia zamieszczonego w legitymacji służbowej z faktycznym wizerunkiem tych osób oraz weryfikację podanych danych osobo- wych z zawartymi w tym dokumencie. Ponadto, na żądanie bramowego, funkcjonariusze i pracownicy Służby Więziennej okazują legitymację służbową w sposób umożliwiający odczytanie oraz zanotowanie numeru legitymacji, a także danych osobowych. Dziennik Ustaw –3– Poz. 1522 2. W przypadku gdy bramowemu znany jest faktyczny wizerunek oraz tożsamość osób, o których mowa w ust. 1, może on odstąpić od ich legitymowania. 3. Bramowy ewidencjonuje wstęp i opuszczenie terenu jednostki organizacyjnej przez osoby, o których mowa w ust. 1. Ewidencji nie podlega pobyt związany z pełnieniem służby lub wykonywaniem pracy na terenie jednostki organizacyjnej przez te osoby.
1. Po wylegitymowaniu osób, o których mowa w § 1 pkt 1 lit. a i b, zwanych dalej „osobami kontrolowanymi”, bramowy wzywa je do przekazania do depozytu przedmiotów niedozwolonych i substancji psychoaktywnych. 2. W uzasadnionych przypadkach, przed samodzielnym deponowaniem przedmiotów niedozwolonych lub substancji psychoaktywnych w wyznaczonym miejscu – przez osoby kontrolowane, bramowy może wezwać te osoby do ich okazania.
1. Bramowy informuje osobę kontrolowaną, że przystępuje do dokonania kontroli pobieżnej, po zdeponowaniu przedmiotów niedozwolonych i substancji psychoaktywnych. 2. Bramowy przystępuje do kontroli pobieżnej wyposażony w rękawiczki ochronne i może posiadać do dyspozycji w szczególności ręczny lub bramowy wykrywacz metalu. 3. Po rozpoczęciu kontroli pobieżnej bramowy wydaje osobie kontrolowanej polecenie wydania posiadanych przy sobie przedmiotów do kontroli, które sprawdza w szczególności wzrokowo i manualnie oraz za pomocą środków technicznych. 4. Po przeprowadzeniu kontroli przedmiotów przekazanych przez osobę kontrolowaną bramowy poleca jej okazać za- wartość kieszeni i jej całkowite opróżnienie, w celu upewnienia się, że osoba kontrolowana przekazała do kontroli wszyst- kie posiadane przedmioty. 5. Bramowy sprawdza odzież, obuwie oraz przedmioty znajdujące się na ciele osoby kontrolowanej przy pomocy środ- ków technicznych lub psa służbowego, lub sprawdzenia biochemicznego. 6. Sprawdzenia wzrokowego i manualnego odzieży, obuwia oraz przedmiotów znajdujących się na ciele osoby kontro- lowanej dokonuje osoba tej samej płci co osoba kontrolowana.
Kontrolę z wykorzystaniem psa służbowego przeprowadza się z zachowaniem zasad bezpieczeństwa, w szczegól- ności w czasie przeprowadzania tej kontroli stosuje się przesłony uniemożliwiające bezpośredni kontakt psa służbowego z osobą kontrolowaną.
Sprawdzenie biochemiczne może polegać na:
1) badaniu przedmiotów, za pomocą posiadanych przez jednostkę organizacyjną środków technicznych, na obecność substancji psychoaktywnej;
2) badaniu osób kontrolowanych, za pomocą posiadanych przez jednostkę organizacyjną środków technicznych, na obecność substancji psychoaktywnej.
1. W przypadku niewykrycia przedmiotów niedozwolonych lub substancji psychoaktywnych w wyniku kontroli, o której mowa w § 6, oraz utrzymaniu się uzasadnionego podejrzenia, że osoba kontrolowana takie przedmioty lub substan- cje psychoaktywne posiada przy sobie, bramowy wzywa ją do poddania się kontroli osobistej i informuje o tym kierownika jednostki organizacyjnej lub osobę przez niego upoważnioną, zwanych dalej „kierownikiem”, który wyznacza funkcjona- riuszy tej samej płci co osoba kontrolowana do przeprowadzenia kontroli osobistej i, w razie potrzeby, osobę wykonującą zawód medyczny do udziału w kontroli osobistej. 2. Bramowy przeprowadza osobę kontrolowaną do pomieszczenia, w którym odbędzie się kontrola osobista, i oczeku- jąc na rozpoczęcie kontroli, stale nadzoruje jej zachowanie. 3. Funkcjonariusze wyznaczeni do przeprowadzenia kontroli osobistej realizują ją w następujący sposób:
1) wyposażeni są w rękawiczki ochronne i w ręczny wykrywacz metalu;
2) ubezpieczają się wzajemnie;
3) informują osobę kontrolowaną o jej rozpoczęciu;
4) w pierwszej kolejności sprawdzają osobę kontrolowaną, jej odzież, obuwie oraz przedmioty, które znajdują się na jej ciele, nie odsłaniając zakrytych odzieżą części ciała, a następnie odsłaniając je – w zakresie niezbędnym do odebrania przedmiotu niedozwolonego lub substancji psychoaktywnej; Dziennik Ustaw –4– Poz. 1522
5) kontrolują wzrokowo, manualnie oraz ręcznym wykrywaczem metalu przekazaną do sprawdzenia odzież oraz przed- mioty, w miarę możliwości sprawdzają je urządzeniem do prześwietlania bagażu lub z wykorzystaniem psa służbowe- go, lub przez sprawdzenie biochemiczne;
6) kontrolują wzrokowo lub z wykorzystaniem środków technicznych odsłonięte części ciała osoby kontrolowanej, lub – w przypadkach uzasadnionych manualnie – z wyłączeniem miejsc intymnych;
7) mogą wydawać polecenia, które mają na celu szczegółowe sprawdzenie części ciała, w tym umożliwienie oględzin miejsc intymnych;
8) ujawnione przedmioty niedozwolone lub substancje psychoaktywne zabezpieczają w woreczku z zapięciem strunowym;
9) na żądanie przedstawiciela ustawowego lub pełnoletniej osoby najbliższej, sprawujących opiekę nad małoletnią osobą kontrolowaną, kontrolę osobistą małoletniej osoby kontrolowanej przeprowadza się w obecności przedstawiciela usta- wowego lub pełnoletniej osoby najbliższej.
1. Do osób wychodzących z jednostki organizacyjnej stosuje się odpowiednio przepisy § 2 i § 4 oraz § 6–10. 2. W przypadku odmowy poddania się czynnościom kontrolnym bramowy ponownie wzywa osobę opuszczającą teren jednostki organizacyjnej do poddania się tym czynnościom i poucza jednocześnie o treści art. 18 ust. 1 pkt 5 ustawy.
1. Bramowy dokonuje sprawdzenia pojazdów wjeżdżających oraz wyjeżdżających z terenu jednostki organizacyj- nej, a także ładunków tych pojazdów, przez ich sprawdzenie wizualne i manualne. Sprawdzenia można również dokonać przy pomocy środków technicznych lub psa służbowego. 2. Sprawdzenia pojazdów i ich ładunków dokonuje się w obecności osób kierujących tymi pojazdami. 3. W przypadkach uzasadnionych, za zgodą kierownika jednostki organizacyjnej, sprawdzenie pojazdów i ich ładunków może być dokonane bez obecności osoby kierującej pojazdem. Sprawdzenie dokonane bez obecności osoby kierującej po- jazdem przeprowadza co najmniej dwóch bramowych. 4. W ramach sprawdzenia, o którym mowa w ust. 1, bramowy kontroluje pojazd oraz ładunki w taki sposób, aby uda- remnić próby przemytu przedmiotów niedozwolonych lub substancji psychoaktywnych oraz dostania się osób na teren jed- nostki organizacyjnej w sposób niezgodny z prawem, a także opuszczenia tego terenu przez osoby w sposób niezgodny z prawem. 5. Kierującego pojazdem oraz inne osoby znajdujące się w pojeździe, ubiegające się o wstęp lub opuszczające teren jednostki organizacyjnej, poddaje się czynnościom kontrolnym odpowiednio jak osoby kontrolowane.
1. Zatrzymując osobę przebywającą na terenie jednostki organizacyjnej, funkcjonariusz informuje ją o przyczy- nach zatrzymania. 2. O zatrzymaniu osoby niezwłocznie powiadamia się właściwą terytorialnie jednostkę organizacyjną Policji. 3. Do czasu przekazania Policji osoby zatrzymanej pozostaje ona pod dozorem funkcjonariusza. 4. Osobę zatrzymaną przekazuje się Policji wraz z ujawnionymi przedmiotami niedozwolonymi i substancjami psycho- aktywnymi, a także kopią protokołu kontroli osobistej, kontroli pobieżnej lub ze sprawdzenia pojazdu lub jego ładunku.
Usunięcia z terenu jednostki organizacyjnej osoby, która nie stosuje się do polecenia funkcjonariusza wydanego na podstawie obowiązujących przepisów prawa, dokonuje się po uprzednim wezwaniu jej do zachowania się zgodnego z prawem.
1. W przypadku zatrzymania osoby, o którym mowa w art. 18 ust. 1 pkt 7 ustawy, zwanej dalej „zbiegiem”, funk- cjonariusz:
1) powinien posiadać uzasadnione przekonanie co do tożsamości zatrzymywanej osoby, a następnie potwierdzić toż- samość tej osoby, porównując wygląd osoby zatrzymanej z posiadanym opisem lub fotografią;
2) ustala, w celu odebrania, czy zbieg posiada broń lub inne przedmioty niedozwolone lub substancje psychoaktywne;
3) zabezpiecza zbiega oraz przedmioty, o których mowa w pkt 2, do czasu przekazania Policji lub doprowadzenia go do jednostki organizacyjnej. Dziennik Ustaw –5– Poz. 1522 2. Funkcjonariusz niezwłocznie powiadamia o dokonaniu zatrzymania zbiega najbliższą jednostkę Policji lub jednostkę organizacyjną, podając w szczególności swoje dane personalne lub służbowe, dane zbiega, przyczynę zatrzymania, infor- mację o miejscu zatrzymania oraz ustala sposób i miejsce jego przekazania.
1. Jeżeli zbieg znajduje się w polu widzenia funkcjonariusza lub jest znany kierunek jego ucieczki oraz jeżeli nie spowoduje to zaprzestania realizacji ważnych zadań ochronnych, a w szczególności jeżeli dozorowanie zbiega było podsta- wowym zadaniem ochronnym funkcjonariusza, podejmuje on pościg bezpośredni, powiadamiając o tym kierownika. 2. Kierownik organizuje wsparcie dla podjętego pościgu oraz organizuje grupy pościgowe, w szczególności wysyłając je w znanym kierunku ucieczki oraz – w związku z rozpoznaniem warunków i właściwości osobistych zbiega – do poten- cjalnych miejsc jego przebywania po oddaleniu się. Kierownik organizujący wsparcie dla pościgu oraz grupy pościgowe współpracuje z Policją, ubiegając się o wzmocnienie działań pościgowych. 3. Pościg, o którym mowa w ust. 2, może zorganizować również dowódca Grupy Interwencyjnej Służby Więziennej, po uzyskaniu zgody właściwego Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej.
1. Wykonując czynności służbowe, o których mowa w art. 18 ust. 1 pkt 8 ustawy, funkcjonariusz, przy wykorzy- staniu dostępnych środków:
1) przedstawia się, podając odpowiednio stopień służbowy, imię i nazwisko oraz stanowisko służbowe;
2) o ile to możliwe, okazuje legitymację służbową;
3) podaje podstawę prawną działania;
4) określa charakter zdarzenia, a także rodzaj i zakres oczekiwanej pomocy. 2. W przypadkach niecierpiących zwłoki funkcjonariusz może odstąpić od realizacji czynności, o których mowa w ust. 1 pkt 1–3, identyfikując jedynie jednostkę organizacyjną, którą reprezentuje.
Rozporządzenie wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.1) Prezes Rady Ministrów: M. Morawiecki
1) Niniejsze rozporządzenie było poprzedzone rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 23 grudnia 2019 r. w sprawie szczegółowego trybu działań funkcjonariuszy Służby Więziennej podczas wykonywania czynności służbowych (Dz. U. poz. 2518), które traci moc z dniem wejścia w życie niniejszego rozporządzenia zgodnie z art. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 22 lipca 2022 r. o zmianie ustawy o Służbie Więziennej oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1933 oraz z 2023 r. poz. 1053). Załącznik do rozporządzenia Dziennik Ustaw –6– Rady Ministrów z dnia 6 lipca 2023 r.Poz. 1522 (Dz. U. poz. ) Załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 6 lipca 2023 r. (Dz. U. poz. 1522) WZÓR WZÓR Protokół z kontroli osobistej, kontroli pobieżnej lub ze sprawdzenia pojazdu lub jego ładunku przeprowadzonej w dniu ................................................... w ....................................................................................................................... (nazwa ZK-AŚ / nazwa miejsca kontroli) 1. Podstawa prawna przeprowadzenia kontroli: art. 18 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 9 kwietnia 2010 r. o Służbie Więziennej (Dz. U. z 2022 r. poz. 2470, z późn. zm.) 2. Data i godzina rozpoczęcia oraz zakończenia przeprowadzenia kontroli lub sprawdzenia: ................................................................................................................................................. ................................................................................................................................................. 3. Dane osoby kontrolowanej: imię, nazwisko, seria i numer dokumentu, na podstawie którego ustalono tożsamość: ................................................................................................................................................. ................................................................................................................................................. ................................................................................................................................................. ................................................................................................................................................. 4. Numer służbowy funkcjonariusza(-y) Służby Więziennej przeprowadzającego(-ych) kontrolę lub sprawdzenie: ................................................................................................................................................. ................................................................................................................................................. ................................................................................................................................................. ................................................................................................................................................. 5. Miejsce ujawnienia przedmiotów niedozwolonych lub substancji psychoaktywnej: ................................................................................................................................................. ................................................................................................................................................. ................................................................................................................................................. ................................................................................................................................................. ................................................................................................................................................. Dziennik Ustaw –7– Poz. 1522 6. Wyniki kontroli lub sprawdzenia: ................................................................................................................................................. ................................................................................................................................................. ................................................................................................................................................. ................................................................................................................................................. ................................................................................................................................................. ................................................................................................................................................. ................................................................................................................................................. ................................................................................................................................................. ................................................................................................................................................. ................................................................................................................................................. ................................................................................................................................................. 7. Podjęte czynności: ................................................................................................................................................. ................................................................................................................................................. ................................................................................................................................................. ................................................................................................................................................. ................................................................................................................................................. 8. Pouczenie osoby kontrolowanej o jej prawach: ................................................................................................................................................. ................................................................................................................................................. ................................................................................................................................................. ................................................................................................................................................. 9. Podpis osoby kontrolowanej: ................................................................................................................................................. ................................................................................................................................................. 10. Podpis funkcjonariusza(-y) Służby Więziennej przeprowadzającego(-ych) kontrolę lub sprawdzenie: ................................................................................................................................................. ................................................................................................................................................. ................................................................................................................................................. .................................................................................................................................................