Ustawa określa:
1) źródła dochodów jednostek samorządu terytorialnego;
2) zasady ustalania i przekazywania jednostkom samorządu terytorialnego dochodów własnych, subwencji ogólnej oraz dotacji celowych z budżetu państwa;
3) zasady ustalania potrzeb finansowych jednostek samorządu terytorialnego i ich finansowania.
Ilekroć w ustawie jest mowa o:
1) dochodach podatników podatku dochodowego od osób fizycznych – rozumie się przez to:
a) dochody podatników podatku dochodowego od osób fizycznych, stanowiące różnicę między osiągniętymi przychodami a poniesionymi kosztami uzyskania przychodów, do których mają zastosowanie zasady opodatkowania, o których mowa w art. 27 lub art. 30c ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2024 r. poz. 226, 232, 854, 858, 859 i 863),
b) kwalifikowane dochody, o których mowa w art. 30ca ust. 3 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych,
c) kwotę odpowiadającą 14 % przychodów podatników objętych ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych, do których mają zastosowanie zasady opodatkowania określone w ustawie z dnia 20 listopada 1998 r. o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne (Dz. U. z 2024 r. poz. 776 i 863)
– bez uwzględnienia dochodów (przychodów) wolnych (zwolnionych) od podatku;
2) dochodach podatników podatku dochodowego od osób prawnych – rozumie się przez to dochody podatników podatku dochodowego od osób prawnych pomniejszone o dochody (przychody) wolne (zwolnione) od podatku;
3) jednostce samorządu terytorialnego – rozumie się przez to gminę niebędącą miastem na prawach powiatu, zwaną dalej „gminą”, miasto na prawach powiatu, powiat i województwo;
4) kategoriach jednostek samorządu terytorialnego – rozumie się przez to odpowiednio:
a) wszystkie gminy,
b) wszystkie miasta na prawach powiatu,
c) wszystkie powiaty,
d) wszystkie województwa;
5) liczbie mieszkańców – rozumie się przez to liczbę mieszkańców zamieszkałych na obszarze odpowiednio danej jednostki samorządu terytorialnego, danej kategorii jednostek samorządu terytorialnego oraz kraju, według stanu na dzień 31 grudnia roku bazowego, ustaloną przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego do dnia 31 maja roku poprzedzającego rok budżetowy;
6) nowych jednostkach samorządu terytorialnego – rozumie się przez to jednostki samorządu terytorialnego, które zostały utworzone lub których granice uległy zmianie po dniu 31 grudnia roku bazowego;
7) podatniku podatku dochodowego od osób prawnych posiadającym siedzibę na obszarze jednostki samorządu terytorialnego – rozumie się przez to także podatnika podatku dochodowego od osób prawnych, mającego siedzibę lub zarząd poza terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, prowadzącego działalność poprzez położony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej zagraniczny zakład, o którym mowa w ustawie z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz. U. z 2023 r. poz. 2805 oraz z 2024 r. poz. 232, 854 i 1222);
8) przewodniczącym zarządu jednostki samorządu terytorialnego – rozumie się przez to odpowiednio wójta, burmistrza, prezydenta miasta, starostę i marszałka województwa;
9) reprezentacji jednostek samorządu terytorialnego – rozumie się przez to przedstawicieli samorządu terytorialnego w Komisji Wspólnej Rządu i Samorządu Terytorialnego;
10) roku bazowym – rozumie się przez to rok poprzedzający o dwa lata rok budżetowy;
11) roku budżetowym – rozumie się przez to rok, na który jest uchwalana ustawa budżetowa.
1. Dochodami jednostek samorządu terytorialnego są:
1) dochody własne;
2) subwencja ogólna;
3) dotacje celowe z budżetu państwa. 2. Dochodami własnymi jednostek samorządu terytorialnego w rozumieniu ustawy są również dochody z tytułu udziału w podatku dochodowym od osób fizycznych oraz podatku dochodowym od osób prawnych. 3. Dochodami jednostek samorządu terytorialnego mogą być także:
1) środki pochodzące ze źródeł zagranicznych niepodlegające zwrotowi;
2) środki pochodzące z budżetu Unii Europejskiej;
3) inne środki, jeżeli odrębne przepisy tak stanowią. 4. Środki, o których mowa w ust. 3 pkt 1 i 2, są przekazywane zgodnie z procedurami zawartymi w umowie międzynarodowej lub umowie z przekazującym środki albo z innymi procedurami obowiązującymi przy ich wykorzystaniu. Rozdział 2 Źródła dochodów jednostek samorządu terytorialnego
rozdzial
Rozdział 2 - Źródła dochodów jednostek samorządu terytorialnego
Źródłami dochodów własnych gminy są:
1) wpływy z podatków:
a) od nieruchomości,
b) rolnego,
c) leśnego,
d) od środków transportowych,
e) dochodowego od osób fizycznych, opłacanego w formie karty podatkowej,
f) od spadków i darowizn,
g) od czynności cywilnoprawnych;
2) wpływy z dodatkowego zobowiązania podatkowego związanego z unikaniem opodatkowania w podatkach określonych w pkt 1 lit. a–d;
3) wpływy z opłat:
a) skarbowej,
b) targowej,
c) miejscowej,
d) uzdrowiskowej,
e) od posiadania psów,
f) reklamowej,
g) eksploatacyjnej – w części określonej w ustawie z dnia 9 czerwca 2011 r. – Prawo geologiczne i górnicze (Dz. U. z 2024 r. poz. 1290),
h) innych, stanowiących dochody gminy na podstawie odrębnych przepisów;
4) dochody uzyskiwane przez gminne jednostki budżetowe oraz wpłaty od gminnych zakładów budżetowych;
5) dochody z majątku gminy;
6) spadki, zapisy i darowizny na rzecz gminy;
7) kary pieniężne i grzywny, jeżeli odrębne przepisy tak stanowią;
8) 5,0 % dochodów uzyskiwanych na rzecz budżetu państwa w związku z realizacją zadań z zakresu administracji rządowej oraz innych zadań zleconych ustawami, o ile odrębne przepisy nie stanowią inaczej;
9) odsetki od pożyczek udzielanych przez gminę, o ile odrębne przepisy nie stanowią inaczej;
10) odsetki od nieterminowo przekazywanych należności stanowiących dochody gminy;
11) odsetki od środków finansowych gromadzonych na rachunkach bankowych gminy, o ile odrębne przepisy nie stanowią inaczej;
12) inne dochody należne gminie na podstawie odrębnych przepisów.
Źródłami dochodów własnych miasta na prawach powiatu są:
1) wpływy z podatków:
a) od nieruchomości,
b) rolnego,
c) leśnego,
d) od środków transportowych,
e) dochodowego od osób fizycznych, opłacanego w formie karty podatkowej,
f) od spadków i darowizn,
g) od czynności cywilnoprawnych;
2) wpływy z dodatkowego zobowiązania podatkowego związanego z unikaniem opodatkowania w podatkach określonych w pkt 1 lit. a–d;
3) wpływy z opłat:
a) skarbowej,
b) targowej,
c) miejscowej,
d) uzdrowiskowej,
e) od posiadania psów,
f) reklamowej,
g) eksploatacyjnej – w części określonej w ustawie z dnia 9 czerwca 2011 r. – Prawo geologiczne i górnicze,
h) innych, które w odrębnych przepisach są określane jako dochód gminy lub powiatu;
4) dochody uzyskiwane przez jednostki budżetowe miasta na prawach powiatu oraz wpłaty od zakładów budżetowych miasta na prawach powiatu;
5) dochody z majątku miasta na prawach powiatu;
6) spadki, zapisy i darowizny na rzecz miasta na prawach powiatu;
7) kary pieniężne i grzywny, jeżeli odrębne przepisy tak stanowią;
8) 5,0 % dochodów uzyskiwanych na rzecz budżetu państwa w związku z realizacją zadań z zakresu administracji rządowej oraz innych zadań zleconych ustawami, o ile odrębne przepisy nie stanowią inaczej;
9) odsetki od pożyczek udzielanych przez miasto na prawach powiatu, o ile odrębne przepisy nie stanowią inaczej;
10) odsetki od nieterminowo przekazywanych należności stanowiących dochody miasta na prawach powiatu;
11) odsetki od środków finansowych gromadzonych na rachunkach bankowych miasta na prawach powiatu, o ile odrębne przepisy nie stanowią inaczej;
12) inne dochody, które w odrębnych przepisach są określone jako dochód gminy lub powiatu.
Źródłami dochodów własnych powiatu są:
1) wpływy z opłat stanowiących dochody powiatu na podstawie odrębnych przepisów;
2) dochody uzyskiwane przez powiatowe jednostki budżetowe oraz wpłaty od powiatowych zakładów budżetowych;
3) dochody z majątku powiatu;
4) spadki, zapisy i darowizny na rzecz powiatu;
5) kary pieniężne i grzywny, jeżeli odrębne przepisy tak stanowią;
6) 5,0 % dochodów uzyskiwanych na rzecz budżetu państwa w związku z realizacją zadań z zakresu administracji rządowej oraz innych zadań zleconych ustawami, o ile odrębne przepisy nie stanowią inaczej;
7) odsetki od pożyczek udzielanych przez powiat, o ile odrębne przepisy nie stanowią inaczej;
8) odsetki od nieterminowo przekazywanych należności stanowiących dochody powiatu;
9) odsetki od środków finansowych gromadzonych na rachunkach bankowych powiatu, o ile odrębne przepisy nie stanowią inaczej;
10) inne dochody należne powiatowi na podstawie odrębnych przepisów.
Źródłami dochodów własnych województwa są:
1) dochody uzyskiwane przez wojewódzkie jednostki budżetowe oraz wpłaty od wojewódzkich zakładów budżetowych;
2) dochody z majątku województwa;
3) spadki, zapisy i darowizny na rzecz województwa;
4) kary pieniężne i grzywny, jeżeli odrębne przepisy tak stanowią;
5) 5,0 % dochodów uzyskiwanych na rzecz budżetu państwa w związku z realizacją zadań z zakresu administracji rządowej oraz innych zadań zleconych ustawami, o ile odrębne przepisy nie stanowią inaczej;
6) odsetki od pożyczek udzielanych przez województwo, o ile odrębne przepisy nie stanowią inaczej;
7) odsetki od nieterminowo przekazywanych należności stanowiących dochody województwa;
8) odsetki od środków finansowych gromadzonych na rachunkach bankowych województwa, o ile odrębne przepisy nie stanowią inaczej;
9) inne dochody należne województwu na podstawie odrębnych przepisów.
1. Wysokość udziału w podatku dochodowym od osób fizycznych wynosi dla:
1) gminy – 7,0 %,
2) miasta na prawach powiatu – 8,6 %,
3) powiatu – 2,0 %,
4) województwa – 0,35 %
– dochodów podatników podatku dochodowego od osób fizycznych zamieszkałych na obszarze danej jednostki samorządu terytorialnego. 2. Wysokość udziału w podatku dochodowym od osób prawnych wynosi dla:
1) gminy – 1,6 %,
2) miasta na prawach powiatu – 2,2 %,
3) powiatu – 1,7 %,
4) województwa – 2,3 %
– dochodów podatników podatku dochodowego od osób prawnych posiadających siedzibę na obszarze danej jednostki samorządu terytorialnego.
1. Jednostki samorządu terytorialnego otrzymują, na zasadach określonych w niniejszej ustawie, subwencję ogólną z budżetu państwa. 2. O przeznaczeniu środków otrzymanych z tytułu subwencji ogólnej decyduje organ stanowiący jednostki samorządu terytorialnego.
1. Jednostki samorządu terytorialnego mogą otrzymywać dotacje celowe z:
1) budżetu państwa na:
a) zadania z zakresu administracji rządowej oraz inne zadania zlecone ustawami,
b) zadania realizowane przez te jednostki na mocy porozumień zawartych z organami administracji rządowej,
c) usuwanie bezpośrednich zagrożeń dla bezpieczeństwa lub porządku publicznego, skutków powodzi lub osuwisk ziemnych lub skutków innych klęsk żywiołowych,
d) finansowanie lub dofinansowanie zadań własnych,
e) realizację zadań wynikających z umów międzynarodowych;
2) budżetów innych jednostek samorządu terytorialnego. 2. Powiat i miasto na prawach powiatu otrzymują dotacje celowe z budżetu państwa na realizację zadań straży i inspekcji, o których mowa w ustawie z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym (Dz. U. z 2024 r. poz. 107), w wysokości zapewniającej ich realizację przez te straże i inspekcje. 3. Dochodami jednostek samorządu terytorialnego mogą być środki z funduszy celowych otrzymane na podstawie odrębnych przepisów. 4. Dochodami jednostek samorządu terytorialnego mogą być dotacje udzielane przez Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej oraz wojewódzkie fundusze ochrony środowiska i gospodarki wodnej na podstawie odrębnych przepisów. Rozdział 3 Zasady ustalania i przekazywania dochodów własnych jednostek samorządu terytorialnego
rozdzial
Rozdział 3 - Zasady ustalania i przekazywania dochodów własnych jednostek samorządu terytorialnego
1. Kwotę rocznego dochodu jednostki samorządu terytorialnego z tytułu udziału w podatku dochodowym od osób fizycznych ustala się, mnożąc, zwaloryzowane zgodnie z ust. 2, dochody podatników podatku dochodowego od osób fizycznych zamieszkałych na obszarze danej jednostki samorządu terytorialnego za rok bazowy przez odpowiednią wysokość udziału w podatku dochodowym od osób fizycznych określoną w art. 8 ust. 1. 2. Dochody podatników podatku dochodowego od osób fizycznych waloryzuje się według wzoru: E(WYNn ) E(ZATn ) DPITn = DPITn−i ∙ ∙ , WYNn−i ZATn−i w którym poszczególne symbole oznaczają: n – rok budżetowy, n−i – rok poprzedzający o i lat rok budżetowy (rok, z którego pochodzą waloryzowane dane), DPITn – dochody podatników podatku dochodowego od osób fizycznych w roku n, DPITn−i – dochody podatników podatku dochodowego od osób fizycznych w roku n − i, E(WYNn ) – prognozowane przez ministra właściwego do spraw finansów publicznych w założeniach projektu budżetu państwa na rok n opracowanych zgodnie z przepisami o finansach publicznych przeciętne wynagrodzenie w gospodarce narodowej w roku n, WYNn−i – przeciętne wynagrodzenie w gospodarce narodowej w roku n − i, ustalone przez Główny Urząd Statystyczny do dnia 30 czerwca roku poprzedzającego rok budżetowy, E(ZATn ) – prognozowane przez ministra właściwego do spraw finansów publicznych w założeniach projektu budżetu państwa na rok n opracowanych zgodnie z przepisami o finansach publicznych zatrudnienie w gospodarce narodowej w roku n, ZATn−i – zatrudnienie w gospodarce narodowej w roku n − i, ustalone przez Główny Urząd Statystyczny do dnia 30 czerwca roku poprzedzającego rok budżetowy.
1. Kwotę rocznego dochodu jednostki samorządu terytorialnego z tytułu udziału w podatku dochodowym od osób prawnych ustala się, mnożąc, zwaloryzowane zgodnie z ust. 2, dochody podatników podatku dochodowego od osób prawnych mających siedzibę na obszarze danej jednostki samorządu terytorialnego za rok bazowy przez odpowiednią wysokość udziału w podatku dochodowym od osób prawnych określoną w art. 8 ust. 2. 2. Dochody podatników podatku dochodowego od osób prawnych waloryzuje się według wzoru: E(PKBn ) DCITn = DCITn−i ∙ , PKBn−i w którym poszczególne symbole oznaczają: n – rok budżetowy, n−i – rok poprzedzający o i lat rok budżetowy (rok, z którego pochodzą waloryzowane dane), DCITn – dochody podatników podatku dochodowego od osób prawnych w roku n, DCITn−i – dochody podatników podatku dochodowego od osób prawnych w roku n − i, E(PKBn ) – prognozowaną przez ministra właściwego do spraw finansów publicznych w założeniach projektu budżetu państwa na rok n opracowanych zgodnie z przepisami o finansach publicznych wartość produktu krajowego brutto w roku n, PKBn−i – wartość produktu krajowego brutto w roku n − i, ustalona przez Główny Urząd Statystyczny do dnia 30 czerwca roku poprzedzającego rok budżetowy.
1. Dochody podatników podatku dochodowego od osób fizycznych oraz dochody podatników podatku dochodowego od osób prawnych, o których mowa w art. 11 i art. 12, ustala się na podstawie danych zawartych w złożonych za rok bazowy zeznaniach podatkowych, według stanu na dzień 30 czerwca roku poprzedzającego rok budżetowy. 2. W przypadku gdy dane, o których mowa w ust. 1, nie są dostępne, dochody podatników podatku dochodowego od osób fizycznych oraz dochody podatników podatku dochodowego od osób prawnych ustala się na podstawie danych z ostatniego roku, za który dane te są dostępne, według stanu na dzień 30 czerwca roku poprzedzającego rok budżetowy i waloryzuje się odpowiednio zgodnie z art. 11 ust. 2 i art. 12 ust. 2. 3. Kwoty rocznego dochodu jednostek samorządu terytorialnego z tytułu udziału w podatku dochodowym od osób fizycznych oraz podatku dochodowym od osób prawnych ustala minister właściwy do spraw finansów publicznych.
1. Jeżeli podatnik podatku dochodowego od osób prawnych posiada zakład (oddział) położony na obszarze jednostki samorządu terytorialnego innej niż jednostka samorządu terytorialnego, na obszarze której ma siedzibę, w celu ustalenia dochodu jednostki samorządu terytorialnego z tytułu udziału w podatku dochodowym od osób prawnych, dochód tego podatnika rozdziela się między jednostki samorządu terytorialnego proporcjonalnie do liczby osób zatrudnionych na podstawie umowy o pracę w zakładzie (oddziale) położonym na obszarze danej jednostki samorządu terytorialnego. 2. Przepis ust. 1 stosuje się odpowiednio do spółek wchodzących w skład podatkowej grupy kapitałowej oraz zakładów (oddziałów) tych spółek. 3. W przypadku podatnika podatku dochodowego od osób prawnych prowadzącego działalność poprzez położony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej zagraniczny zakład (oddział) część dochodu tego podatnika rozdziela się między jednostki samorządu terytorialnego, na obszarze których wykonują prace, na podstawie umowy o pracę, osoby zatrudnione przez tego podatnika lub przez jego zagraniczny zakład (oddział), proporcjonalnie do liczby osób zatrudnionych przez niego lub ten zagraniczny zakład (oddział) na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. 4. Zakładem (oddziałem) w rozumieniu ustawy jest określone w umowie o pracę miejsce wykonywania pracy, położone na obszarze jednostki samorządu terytorialnego innej niż jednostka samorządu terytorialnego, na obszarze której podatnik ma siedzibę.
1. Środki stanowiące dochody jednostek samorządu terytorialnego, które na podstawie odrębnych przepisów pobiera naczelnik urzędu skarbowego, są odprowadzane na rachunek budżetu właściwej jednostki samorządu terytorialnego w terminie 14 dni od dnia, w którym wpłynęły na rachunek urzędu skarbowego. 2. W przypadku zmiany banku prowadzącego obsługę budżetu jednostki samorządu terytorialnego lub zmiany numeru rachunku bankowego do obsługi jej budżetu, jednostka samorządu terytorialnego jest obowiązana do przekazania:
1) ministrowi właściwemu do spraw finansów publicznych, w terminie 30 dni przed dniem zamknięcia rachunku funkcjonującego przed zmianą, informacji o nowym rachunku bankowym;
2) właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego zgłoszenia aktualizacyjnego na formularzu określonym w przepisach wykonawczych wydanych na podstawie ustawy z dnia 13 października 1995 r. o zasadach ewidencji i identyfikacji podatników i płatników (Dz. U. z 2024 r. poz. 375).
1. Jeżeli dochody jednostek samorządu terytorialnego nie zostaną przekazane w terminie, o którym mowa w art. 15 ust. 1, jednostce samorządu terytorialnego przysługują odsetki w wysokości ustalonej jak dla zaległości podatkowych. 2. Jednostce samorządu terytorialnego nie przysługują odsetki, o których mowa w ust. 1, w przypadku niedopełnienia obowiązku, o którym mowa w art. 15 ust. 2.
Naczelnik urzędu skarbowego przekazuje jednostce samorządu terytorialnego, na wniosek przewodniczącego zarządu jednostki samorządu terytorialnego, kwartalne informacje o stanie i terminach realizacji dochodów, o których mowa w art. 15 ust. 1.
Wpływy z:
1) opłaty skarbowej są wpłacane na rachunek budżetu odpowiednio gminy albo miasta na prawach powiatu, na obszarze których ma siedzibę właściwy miejscowo organ podatkowy;
2) opłaty skarbowej z tytułu dokonania czynności urzędowej, wydania zaświadczenia lub zezwolenia przez wójta (burmistrza, prezydenta miasta) są wpłacane na rachunek budżetu odpowiednio gminy albo miasta na prawach powiatu, których jest on organem wykonawczym.
Wpływy z podatku od spadków i darowizn są przekazywane:
1) w przypadku nabycia, w drodze darowizny lub tytułem polecenia darczyńcy: własności nieruchomości, prawa użytkowania wieczystego, spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego, spółdzielczego prawa do lokalu użytkowego oraz wynikających z przepisów prawa spółdzielczego: prawa do domu jednorodzinnego i prawa do lokalu w małym domu mieszkalnym:
a) na rachunek budżetu odpowiednio gminy albo miasta na prawach powiatu, na obszarze których jest położona nieruchomość,
b) na rachunek budżetu odpowiednio gminy albo miasta na prawach powiatu, na obszarze których w dniu powstania obowiązku podatkowego ma miejsce zamieszkania nabywca – jeżeli nieruchomość jest położona na obszarze różnych gmin lub miast na prawach powiatu lub darowizna albo polecenie darczyńcy obejmuje nieruchomości położone na obszarze różnych gmin lub miast na prawach powiatu,
c) na rachunek budżetu odpowiednio gminy albo miasta na prawach powiatu, na obszarze których w dniu powstania obowiązku podatkowego ma miejsce zamieszkania lub siedzibę darczyńca – jeżeli darowizna albo polecenie darczyńcy obejmuje nieruchomości, o których mowa w lit. b, i nabywca nie ma miejsca zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w tym dniu;
2) w przypadku nabycia w drodze nieodpłatnego zniesienia współwłasności rzeczy lub praw majątkowych, o których mowa w pkt 1:
a) na rachunek budżetu odpowiednio gminy albo miasta na prawach powiatu, na obszarze których jest położona nieruchomość,
b) na rachunek budżetu odpowiednio gminy albo miasta na prawach powiatu, na obszarze których w dniu powstania obowiązku podatkowego ma miejsce zamieszkania nabywca – jeżeli nieruchomość jest położona na obszarze różnych gmin lub miast na prawach powiatu,
c) na rachunek budżetu odpowiednio gminy albo miasta na prawach powiatu, na obszarze których w dniu powstania obowiązku podatkowego ma miejsce zamieszkania lub siedzibę zbywca – jeżeli nieruchomość jest położona na obszarze różnych gmin lub miast na prawach powiatu i nabywca nie ma miejsca zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w tym dniu;
3) w przypadku darowizny lub nabycia tytułem polecenia darczyńcy innych rzeczy lub praw majątkowych, niż wymienione w pkt 1:
a) na rachunek budżetu odpowiednio gminy albo miasta na prawach powiatu, na obszarze których w dniu powstania obowiązku podatkowego ma miejsce zamieszkania nabywca,
b) na rachunek budżetu odpowiednio gminy albo miasta na prawach powiatu, na obszarze których w dniu powstania obowiązku podatkowego ma miejsce zamieszkania lub siedzibę darczyńca – jeżeli nabywca nie ma miejsca zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w tym dniu;
4) w przypadku nieodpłatnego zniesienia współwłasności innych rzeczy lub praw majątkowych, niż wymienione w pkt 1:
a) na rachunek budżetu odpowiednio gminy albo miasta na prawach powiatu, na obszarze których w dniu powstania obowiązku podatkowego ma miejsce zamieszkania nabywca,
b) na rachunek budżetu odpowiednio gminy albo miasta na prawach powiatu, na obszarze których w dniu powstania obowiązku podatkowego ma miejsce zamieszkania lub siedzibę zbywca – jeżeli nabywca nie ma miejsca zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w tym dniu;
5) z tytułu dziedziczenia, zapisu zwykłego, dalszego zapisu, zapisu windykacyjnego, polecenia testamentowego lub zachowku:
a) na rachunek budżetu odpowiednio gminy albo miasta na prawach powiatu, na obszarze których są położone rzeczy lub prawa majątkowe nabyte tym tytułem,
b) na rachunek budżetu odpowiednio gminy albo miasta na prawach powiatu, na obszarze których spadkodawca miał ostatnie miejsce zamieszkania, a w przypadku gdy nie miał on miejsca zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej – na rachunek budżetu odpowiednio gminy albo miasta na prawach powiatu, na obszarze których spadkodawca miał ostatnie miejsce pobytu, jeżeli przedmioty te są położone na obszarze różnych gmin lub miast na prawach powiatu,
c) na rachunek budżetu odpowiednio gminy albo miasta na prawach powiatu, na obszarze których w dniu powstania obowiązku podatkowego ma miejsce zamieszkania nabywca – jeżeli przedmioty te są położone na obszarze różnych gmin lub miast na prawach powiatu i spadkodawca nie miał miejsca zamieszkania lub pobytu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej;
6) z tytułu zasiedzenia:
a) na rachunek budżetu odpowiednio gminy albo miasta na prawach powiatu, na obszarze których jest położona nieruchomość – jeżeli przedmiotem zasiedzenia jest własność nieruchomości lub służebność gruntowa,
b) na rachunek budżetu odpowiednio gminy albo miasta na prawach powiatu, na obszarze których w dniu powstania obowiązku podatkowego ma miejsce zamieszkania nabywca – jeżeli przedmiotem zasiedzenia jest własność nieruchomości położonej na obszarze różnych gmin lub miast na prawach powiatu lub rzeczy ruchomej;
7) z tytułu ustanowienia użytkowania lub służebności nieruchomości:
a) na rachunek budżetu odpowiednio gminy albo miasta na prawach powiatu, na obszarze których jest położona nieruchomość,
b) na rachunek budżetu odpowiednio gminy albo miasta na prawach powiatu, na obszarze których w dniu powstania obowiązku podatkowego ma miejsce zamieszkania nabywca – jeżeli obciążona nieruchomość jest położona na obszarze różnych gmin lub miast na prawach powiatu;
8) z tytułu nabycia:
a) praw do wkładu oszczędnościowego wypłacanego na podstawie dyspozycji wkładem na wypadek śmierci lub
b) jednostek uczestnictwa na podstawie dyspozycji uczestnika funduszu inwestycyjnego otwartego albo specjalistycznego funduszu inwestycyjnego otwartego na wypadek jego śmierci
– na rachunek budżetu odpowiednio gminy albo miasta na prawach powiatu, na obszarze których miał ostatnie miejsce zamieszkania lub pobytu wkładca lub uczestnik funduszu;
9) w przypadkach innych niż określone w pkt 1–8:
a) na rachunek budżetu odpowiednio gminy albo miasta na prawach powiatu, na obszarze których w dniu powstania obowiązku podatkowego ma miejsce zamieszkania nabywca,
b) na rachunek miasta stołecznego Warszawy – jeżeli nabywca w dniu powstania obowiązku podatkowego nie ma miejsca zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
Wpływy z podatku od czynności cywilnoprawnych są przekazywane:
1) w przypadku czynności cywilnoprawnych, których przedmiotem jest przeniesienie własności nieruchomości, prawa użytkowania wieczystego, spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego, spółdzielczego prawa do lokalu użytkowego oraz wynikających z przepisów prawa spółdzielczego: prawa do domu jednorodzinnego i prawa do lokalu w małym domu mieszkalnym – na rachunek budżetu odpowiednio gminy albo miasta na prawach powiatu, na obszarze których jest położona nieruchomość;
2) w przypadku umowy spółki – na rachunek budżetu odpowiednio gminy albo miasta na prawach powiatu, na obszarze których ma siedzibę spółka;
3) w przypadku czynności cywilnoprawnych, których przedmiotem jest przeniesienie własności rzeczy ruchomych i praw majątkowych, niewymienionych w pkt 1:
a) na rachunek budżetu odpowiednio gminy albo miasta na prawach powiatu, na obszarze których ma miejsce zamieszkania lub siedzibę nabywca,
b) na rachunek budżetu odpowiednio gminy albo miasta na prawach powiatu, na obszarze których ma miejsce zamieszkania lub siedzibę zbywca – jeżeli jedynie zbywca ma miejsce zamieszkania lub siedzibę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej,
c) na rachunek budżetu odpowiednio gminy albo miasta na prawach powiatu, na obszarze których czynność została dokonana – jeżeli żadna ze stron nie ma miejsca zamieszkania lub siedziby na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej;
4) w przypadku umowy sprzedaży przedsiębiorstwa albo jego zorganizowanej części – na rachunek budżetu odpowiednio gminy albo miasta na prawach powiatu, na obszarze których znajduje się siedziba tego przedsiębiorstwa albo jego zorganizowana część;
5) w przypadku czynności cywilnoprawnych innych niż określone w pkt 1–4 – na rachunek budżetu odpowiednio gminy albo miasta na prawach powiatu, na obszarze których ma siedzibę właściwy miejscowo organ podatkowy.
1. Naczelnik urzędu skarbowego potrąca z bieżących wpływów należnych gminie lub miastu na prawach powiatu kwoty przekazanego im podatku od spadków i darowizn, podatku od czynności cywilnoprawnych oraz podatku od osób fizycznych, opłacanego w formie karty podatkowej, wypłacone podatnikom tytułem zwrotu nadpłaty lub tytułem zwrotu podatku. 2. Jeżeli w okresie 2 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym dokonano zwrotu nadpłaty lub zwrotu podatku, nie nastąpiło potrącenie całej kwoty wypłaconej podatnikowi, gmina lub miasto na prawach powiatu zwraca jednorazowo nienależnie otrzymaną kwotę naczelnikowi urzędu skarbowego. 3. W przypadku gdy gmina lub miasto na prawach powiatu nie dokona zwrotu nienależnie otrzymanej kwoty zgodnie z ust. 2, naczelnik urzędu skarbowego wydaje decyzję określającą kwotę zwrotu. Przepisy ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2023 r. poz. 2383 i 2760 oraz z 2024 r. poz. 879) stosuje się odpowiednio, przy czym odsetki za zwłokę nalicza się po upływie terminu, o którym mowa w ust. 2.
1. W przypadku pobieranych przez naczelnika urzędu skarbowego podatków i opłat stanowiących w całości dochody jednostek samorządu terytorialnego naczelnik urzędu skarbowego może umarzać w całości lub części, odraczać termin zapłaty lub rozkładać na raty należności oraz zwalniać płatnika z obowiązku pobrania lub ograniczać pobór należności wyłącznie za zgodą przewodniczącego zarządu jednostki samorządu terytorialnego wydanej w formie postanowienia, na które nie przysługuje zażalenie. 2. Naczelnik urzędu skarbowego przekazuje jednostce samorządu terytorialnego informacje o wydanych decyzjach w sprawach ulg określonych w ust. 1 w terminie 10 dni po upływie każdego kwartału. Rozdział 4 Zasady ustalania potrzeb finansowych jednostek samorządu terytorialnego i ich finansowania
rozdzial
Rozdział 4 - Zasady ustalania potrzeb finansowych jednostek samorządu terytorialnego i ich finansowania
Potrzeby finansowe jednostki samorządu terytorialnego, podlegające sfinansowaniu na podstawie niniejszej ustawy, to suma potrzeb:
1) wyrównawczych;
2) oświatowych;
3) rozwojowych;
4) ekologicznych;
5) uzupełniających.
1. Potrzeby wyrównawcze ustala się dla jednostki samorządu terytorialnego, w której indywidualny wskaźnik zamożności, ustalony w sposób określony w ust. 3, jest równy określonej w ust. 2 procentowej wartości wskaźnika zamożności, ustalonego odpowiednio dla danej kategorii jednostek samorządu terytorialnego w sposób określony w ust. 4, albo niższy od niej. 2. Procentowa wartość wskaźnika zamożności wynosi:
1) 100 % dla gmin, powiatów i województw;
2) 80 % dla miast na prawach powiatu. 3. Indywidualny wskaźnik zamożności jednostki samorządu terytorialnego oblicza się, dzieląc sumę podstawowych dochodów podatkowych danej jednostki samorządu terytorialnego przez przeliczeniową liczbę mieszkańców tej jednostki samorządu terytorialnego. 4. Wskaźnik zamożności danej kategorii jednostek samorządu terytorialnego ustala się, dzieląc sumę podstawowych dochodów podatkowych odpowiednio wszystkich jednostek samorządu terytorialnego danej kategorii przez przeliczeniową liczbę mieszkańców tej kategorii jednostek samorządu terytorialnego. 5. Przez podstawowe dochody podatkowe, o których mowa w ust. 3 i 4, rozumie się łączną kwotę dochodów:
1) za rok bazowy, z tytułu:
a) podatku od nieruchomości,
b) podatku rolnego,
c) podatku leśnego,
d) podatku od środków transportowych,
e) podatku od czynności cywilnoprawnych,
f) podatku od osób fizycznych, opłacanego w formie karty podatkowej,
g) opłaty skarbowej,
h) opłaty eksploatacyjnej;
2) planowanych na rok budżetowy, z tytułu udziału w:
a) podatku dochodowym od osób fizycznych,
b) podatku dochodowym od osób prawnych. 6. Do podstawowych dochodów podatkowych, o których mowa w ust. 5 pkt 1, przyjmuje się dochody, które jednostka samorządu terytorialnego może uzyskać z:
1) podatku rolnego, stosując do ich obliczenia średnią cenę skupu żyta ogłoszoną przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego;
2) podatku leśnego, stosując do ich obliczenia średnią cenę sprzedaży drewna ogłoszoną przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego;
3) innych podatków, stosując do ich obliczenia górne granice stawek podatków obowiązujące w danym roku. 7. Do podstawowych dochodów podatkowych, o których mowa w ust. 5 pkt 1, przyjmuje się także skutki finansowe wynikające z zastosowania ulg podatkowych przewidzianych w przepisach prawa podatkowego oraz ulg w spłacie zobowiązań podatkowych w postaci umorzenia w całości lub w części zaległości podatkowych. 8. Kwoty potrzeb wyrównawczych dla gminy, powiatu i województwa ustala się w przypadku, gdy indywidualny wskaźnik zamożności jednostki samorządu terytorialnego:
1) nie jest większy od 80 % wskaźnika zamożności ustalonego odpowiednio dla danej kategorii jednostek samorządu terytorialnego – mnożąc przeliczeniową liczbę mieszkańców danej jednostki samorządu terytorialnego przez liczbę stanowiącą sumę:
a) 100 % różnicy między 80 % wskaźnika zamożności ustalonego odpowiednio dla danej kategorii jednostek samorządu terytorialnego a indywidualnym wskaźnikiem zamożności jednostki samorządu terytorialnego,
b) 80 % różnicy między 100 % wskaźnika zamożności ustalonego odpowiednio dla danej kategorii jednostek samorządu terytorialnego a 80 % tego wskaźnika;
2) jest większy od 80 % i nie jest większy od 100 % wskaźnika zamożności ustalonego odpowiednio dla danej kategorii jednostek samorządu terytorialnego
– mnożąc przeliczeniową liczbę mieszkańców danej jednostki samorządu terytorialnego przez 80 % różnicy między wskaźnikiem zamożności ustalonym odpowiednio dla danej kategorii jednostek samorządu terytorialnego a indywidualnym wskaźnikiem zamożności jednostki samorządu terytorialnego. 9. Kwotę potrzeb wyrównawczych dla miasta na prawach powiatu ustala się w przypadku, gdy indywidualny wskaźnik zamożności miasta na prawach powiatu nie jest większy od 80 % wskaźnika zamożności ustalonego dla wszystkich miast na prawach powiatu – mnożąc przeliczeniową liczbę mieszkańców danego miasta na prawach powiatu przez liczbę stanowiącą 100 % różnicy między 80 % wskaźnika zamożności ustalonego dla wszystkich miast na prawach powiatu a indywidualnym wskaźnikiem zamożności miasta na prawach powiatu.
1. Przeliczeniową liczbę mieszkańców jednostki samorządu terytorialnego oblicza się jako iloczyn indeksu bieżących potrzeb wydatkowych danej jednostki samorządu terytorialnego, obliczonego w sposób określony w ust. 3 i 4, i liczby mieszkańców danej kategorii jednostek samorządu terytorialnego. 2. Przeliczeniowa liczba mieszkańców jednostki samorządu terytorialnego nie może być niższa niż 75 % i wyższa niż 125 % liczby jej mieszkańców. Różnicę między liczbą mieszkańców danej kategorii jednostek samorządu terytorialnego a przeliczeniową liczbą jej mieszkańców dzieli się proporcjonalnie pomiędzy jednostki samorządu terytorialnego z danej kategorii jednostek samorządu terytorialnego, z wyłączeniem jednostek samorządu terytorialnego, które osiągnęły minimalną albo maksymalną przeliczeniową liczbę mieszkańców. 3. Indeks bieżących potrzeb wydatkowych jednostki samorządu terytorialnego jest sumą cząstkowych indeksów bieżących potrzeb wydatkowych tej jednostki ustalonych dla obszarów wydatkowych, o których mowa w ust. 6 i 7. 4. Cząstkowy indeks bieżących potrzeb wydatkowych dla danego obszaru wydatkowego oblicza się według wzoru: Determinanta1f1j Determinanta2f1j IPWf1j = λf1 ∙ [β1 ∙ (∑k ) + β2 ∙ (∑k )], j=1 Determinanta1f1j j=1 Determinanta2f1j w którym poszczególne symbole oznaczają: IPW – cząstkowy indeks bieżących potrzeb wydatkowych, f1 – pierwszy obszar wydatkowy, j – jednostkę samorządu terytorialnego, k – liczbę jednostek samorządu terytorialnego danej kategorii, λf1 – wagę pierwszego obszaru wydatkowego, β1, β2 – współczynnik regresji, gdzie β1 + β2 = 1. 5. Cząstkowy indeks bieżących potrzeb wydatkowych oblicza się dla każdego z obszarów wydatkowych ustalonych dla poszczególnych kategorii jednostek samorządu terytorialnego. 6. Dla obszarów wydatkowych odpowiadających zadaniom wyróżnionym ze względu na szczególne znaczenie dla jednostek samorządu terytorialnego wartość wag ustala się w wysokości nie mniejszej niż 0,05, a suma wszystkich obszarów wydatkowych wynosi 1. 7. Minister właściwy do spraw finansów publicznych określi, w drodze rozporządzenia, dla poszczególnych kategorii jednostek samorządu terytorialnego obszary wydatkowe, w tym obszary wydatkowe, o których mowa w ust. 6, i wartości ich wag, determinanty wpływające na potrzeby wydatkowe w danym obszarze wydatkowym oraz wysokość współczynników regresji dla poszczególnych determinant, uwzględniając zróżnicowanie zadań realizowanych przez jednostki samorządu terytorialnego, wydatki bieżące ponoszone na te zadania, źródła finansowania tych zadań, a także mając na względzie, że determinanty wpływające na potrzeby wydatkowe powinny w istotny sposób odzwierciedlać wysokość wydatków bieżących w danym obszarze wydatkowym i ich zróżnicowanie.
1. Potrzeby oświatowe wszystkich jednostek samorządu terytorialnego ustala się w wysokości łącznej kwoty potrzeb oświatowych, nie mniejszej niż ustalona w roku poprzedzającym rok budżetowy, skorygowanej w związku ze zmianą realizowanych zadań oświatowych, z wyłączeniem zadań związanych z:
1) dowozem dzieci, uczniów, słuchaczy i wychowanków odpowiednio do przedszkoli, innych form wychowania przedszkolnego, szkół i jednostek systemu oświaty, o których mowa w art. 2 pkt 3–11 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. – Prawo oświatowe (Dz. U. z 2024 r. poz. 737, 854 i 1562), zwanej dalej „ustawą – Prawo oświatowe”;
2) funkcjonowaniem branżowych centrów umiejętności niewchodzących w skład ogólnopolskiej sieci branżowych centrów umiejętności, o której mowa w art. 8a ust. 7 ustawy – Prawo oświatowe;
3) objęciem uczniów lub słuchaczy branżowym szkoleniem zawodowym realizowanym przez branżowe centra umiejętności, o których mowa w pkt 2. 2. Potrzeby oświatowe, o których mowa w ust. 1, w części wynikającej z realizacji zadań związanych z objęciem wychowaniem przedszkolnym dzieci, które ukończyły 5 lat albo mniej w roku poprzedzającym rok budżetowy, w przedszkolach, oddziałach przedszkolnych zorganizowanych w szkołach podstawowych i innych formach wychowania przedszkolnego, koryguje się, uwzględniając wyłącznie skutki wynikające ze:
1) zmiany realizowanych zadań związanych z:
a) objęciem wychowaniem przedszkolnym dzieci posiadających orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego, o którym mowa w art. 127 ust. 10 ustawy – Prawo oświatowe,
b) objęciem zajęciami rewalidacyjno-wychowawczymi dzieci posiadających orzeczenie o potrzebie zajęć rewalidacyjno-wychowawczych, o którym mowa w art. 127 ust. 10 ustawy – Prawo oświatowe,
c) objęciem wczesnym wspomaganiem rozwoju dzieci posiadających opinię o potrzebie wczesnego wspomagania rozwoju, o której mowa w art. 127 ust. 10 ustawy – Prawo oświatowe,
d) zatrudnieniem nauczycieli, o których mowa w art. 42d ust. 1 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. – Karta Nauczyciela (Dz. U. z 2024 r. poz. 986), zwanej dalej „ustawą – Karta Nauczyciela”, w łącznej liczbie etatów nauczycieli, o której mowa w art. 42d ust. 3 tej ustawy,
e) finansowaniem świadczenia na start, o którym mowa w art. 53a ustawy – Karta Nauczyciela;
2) wzrostu w roku budżetowym średnich wynagrodzeń nauczycieli, o których mowa w art. 30 ust. 3 ustawy – Karta Nauczyciela. 3. Minister właściwy do spraw oświaty i wychowania ustala potrzeby oświatowe jednostek samorządu terytorialnego, dokonując podziału łącznej kwoty potrzeb oświatowych między poszczególne jednostki samorządu terytorialnego, biorąc pod uwagę zakres realizowanych przez te jednostki zadań oświatowych, z wyłączeniem zadań wymienionych w ust. 1 pkt 1–3. 4. Do podziału łącznej kwoty potrzeb oświatowych przyjmuje się dane zgromadzone w bazie danych systemu informacji oświatowej, o którym mowa w ustawie z dnia 15 kwietnia 2011 r. o systemie informacji oświatowej (Dz. U. z 2024 r. poz. 152 i 858). 5. Minister właściwy do spraw oświaty i wychowania przekazuje ministrowi właściwemu do spraw finansów publicznych, w terminie do dnia 31 lipca roku poprzedzającego rok budżetowy, informacje o kwotach potrzeb oświatowych poszczególnych jednostek samorządu terytorialnego. 6. Minister właściwy do spraw oświaty i wychowania określi, w drodze rozporządzenia, sposób podziału łącznej kwoty potrzeb oświatowych między poszczególne jednostki samorządu terytorialnego, z uwzględnieniem w szczególności:
1) jednostek systemu oświaty, o których mowa w art. 2 ustawy – Prawo oświatowe, dla których jednostki samorządu terytorialnego są organami prowadzącymi lub organami rejestrującymi w rozumieniu art. 2 pkt 16 ustawy z dnia 27 października 2017 r. o finansowaniu zadań oświatowych (Dz. U. z 2024 r. poz. 754 i 1562);
2) zróżnicowania średnich wynagrodzeń nauczycieli, o którym mowa w art. 30 ust. 3 ustawy – Karta Nauczyciela;
3) liczby uczniów, słuchaczy i wychowanków odpowiednio w szkołach podstawowych, szkołach ponadpodstawowych, szkołach artystycznych, szkolnych schroniskach młodzieżowych oraz jednostkach systemu oświaty, o których mowa w art. 2 pkt 4, 6–8 i 11 ustawy – Prawo oświatowe, oraz liczby słuchaczy kwalifikacyjnych kursów zawodowych;
4) liczby dzieci objętych wychowaniem przedszkolnym w przedszkolach, oddziałach przedszkolnych zorganizowanych w szkołach podstawowych i innych formach wychowania przedszkolnego;
5) liczby dzieci objętych wychowaniem przedszkolnym w przedszkolach niebędących przedszkolami specjalnymi i oddziałach przedszkolnych zorganizowanych w szkołach podstawowych niebędących szkołami specjalnymi oraz liczby uczniów w szkołach niebędących szkołami specjalnymi, w związku z zatrudnieniem nauczycieli, o których mowa w art. 42d ust. 1 ustawy – Karta Nauczyciela, w łącznej liczbie etatów nauczycieli, o której mowa w art. 42d ust. 3 tej ustawy;
6) zróżnicowania kwot ustalanych na dzieci objęte wychowaniem przedszkolnym i uczniów realizujących obowiązek szkolny w szkołach podstawowych z uwzględnieniem wyższych kwot na:
a) dzieci objęte wychowaniem przedszkolnym w przedszkolach, oddziałach przedszkolnych zorganizowanych w szkołach podstawowych i innych formach wychowania przedszkolnego, zlokalizowanych na terenach wiejskich i w miastach do 5000 mieszkańców,
b) uczniów szkół podstawowych dla dzieci i młodzieży, zlokalizowanych na terenach wiejskich i w miastach do 5000 mieszkańców;
7) zróżnicowania kwot ustalanych na uczniów lub słuchaczy objętych kształceniem zawodowym w oparciu o prognozę zapotrzebowania na pracowników w zawodach szkolnictwa branżowego na krajowym i wojewódzkim rynku pracy, o której mowa w art. 46b ust. 1 ustawy – Prawo oświatowe;
8) liczby uczniów lub słuchaczy, niebędących uczniami lub słuchaczami niepełnosprawnymi, którzy uzyskali odpowiednio świadectwo dojrzałości, certyfikat kwalifikacji zawodowej, świadectwo potwierdzające kwalifikację w zawodzie, dyplom zawodowy lub dyplom potwierdzający kwalifikacje zawodowe, w liceach ogólnokształcących dla dorosłych, branżowych szkołach II stopnia oraz szkołach policealnych, niebędących szkołami specjalnymi;
9) liczby nauczycieli odbywających przygotowanie do zawodu nauczyciela uprawnionych do świadczenia na start, o którym mowa w art. 53a ustawy – Karta Nauczyciela;
10) sytuacji finansowej jednostek samorządu terytorialnego;
11) liczby słuchaczy kwalifikacyjnych kursów zawodowych, którzy zdali egzamin zawodowy lub egzamin potwierdzający kwalifikacje w zawodzie, w zakresie danej kwalifikacji, w szkołach lub placówkach prowadzących kwalifikacyjne kursy zawodowe;
12) zróżnicowania kwot ustalanych na uczniów objętych kształceniem zawodowym w zawodach szkolnictwa branżowego o szczególnym znaczeniu dla kultury i dziedzictwa narodowego określonych w wykazie, o którym mowa w art. 46b ust. 4 ustawy – Prawo oświatowe;
13) liczby branżowych centrów umiejętności wchodzących w skład ogólnopolskiej sieci branżowych centrów umiejętności, o której mowa w art. 8a ust. 7 ustawy – Prawo oświatowe;
14) liczby uczniów lub słuchaczy objętych branżowym szkoleniem zawodowym realizowanym przez branżowe centra umiejętności, o których mowa w pkt 13.
1. Kwota potrzeb oświatowych danej jednostki samorządu terytorialnego na rok budżetowy, ustalona w sposób określony w art. 26, może być odpowiednio zmniejszona albo zwiększona w związku z odpowiednio przekazaniem przez jednostkę samorządu terytorialnego szkół i placówek oświatowych do prowadzenia przez właściwego ministra albo przejęciem przez jednostkę samorządu terytorialnego szkół i placówek oświatowych do prowadzenia od właściwego ministra. 2. Kwotę zmniejszonych albo zwiększonych potrzeb oświatowych oblicza minister właściwy do spraw oświaty i wychowania w terminie do dnia 31 sierpnia roku poprzedzającego rok budżetowy. Zmieniona kwota potrzeb oświatowych stanowi podstawę obliczenia dochodów jednostki samorządu terytorialnego zgodnie z przepisami niniejszej ustawy.
1. Potrzeby rozwojowe danej kategorii jednostek samorządu terytorialnego ustala się w wysokości odpowiadającej 23 % kwoty wydatków majątkowych danej kategorii jednostek samorządu terytorialnego pomniejszonych o równowartość wykonanych przez te jednostki dochodów majątkowych z tytułu dotacji oraz środków przeznaczonych na inwestycje. 2. Potrzeby rozwojowe danej kategorii jednostek samorządu terytorialnego, o których mowa w ust. 1, dzieli się na części:
1) podstawową potrzeb rozwojowych, stanowiącą 60 % kwoty, o której mowa w ust. 1, przy czym jeżeli kwota ta na rok budżetowy jest mniejsza niż kwota ustalona na rok poprzedzający rok budżetowy, podlega zwiększeniu do wysokości kwoty ustalonej na rok poprzedzający rok budżetowy;
2) inwestycyjną potrzeb rozwojowych, stanowiącą 40 % kwoty, o której mowa w ust. 1. 3. Wysokość potrzeb rozwojowych lub części potrzeb rozwojowych, o których mowa w ust. 2, może być zwiększona ponad wysokość wynikającą z ust. 1 lub 2, jeżeli jest to uzasadnione potrzebą realizacji zadań istotnych dla rozwoju państwa. Kwoty tego zwiększenia nie uwzględnia się przy ustaleniu na kolejny rok budżetowy części podstawowej potrzeb rozwojowych, o której mowa w ust. 2 pkt 1. 4. Kwotę części podstawowej potrzeb rozwojowych oblicza się dla jednostki samorządu terytorialnego proporcjonalnie do liczby mieszkańców, z zastrzeżeniem że kwota ta w przypadku:
1) gmin – nie może być niższa niż 0,014 %,
2) miast na prawach powiatu – nie może być niższa niż 0,4 %,
3) powiatów – nie może być niższa niż 0,14 %,
4) województw – nie może być niższa niż 4,0 %
– wysokości kwoty części podstawowej potrzeb rozwojowych danej kategorii jednostek samorządu terytorialnego. 5. Kwotę części inwestycyjnej potrzeb rozwojowych oblicza się dla jednostki samorządu terytorialnego proporcjonalnie do udziału przeliczeniowych wydatków majątkowych tej jednostki w przeliczeniowych wydatkach majątkowych danej kategorii jednostek samorządu terytorialnego. 6. Przeliczeniowe wydatki majątkowe, o których mowa w ust. 5, oblicza się jako sumę iloczynów:
1) wydatków majątkowych własnych,
2) wydatków majątkowych na programy finansowane z udziałem środków, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 2 i 3 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1530),
3) wydatków majątkowych innych niż określone w pkt 1 i 2
– oraz wag im przypisanych, przy czym waga nie może być mniejsza niż 0 i większa niż 1. 7. Wydatki i dochody, o których mowa w ust. 1 i 6, oblicza się jako średnią arytmetyczną z okresu 3 lat obejmującego: rok bazowy, rok poprzedzający rok bazowy i rok poprzedzający o 2 lata rok bazowy. 8. Przez wydatki majątkowe własne, o których mowa w ust. 6 pkt 1, rozumie się wydatki majątkowe inne niż wydatki, o których mowa w ust. 6 pkt 2, w wysokości przekraczającej równowartość dochodów majątkowych z tytułu dotacji oraz środków przyznanych na inwestycje, z wyłączeniem dotacji oraz środków inwestycyjnych na programy, projekty lub zadania finansowane z udziałem środków, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 2 i 3 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych. 9. Do obliczenia wysokości potrzeb rozwojowych przyjmuje się dane wykazane w sprawozdaniach jednostek samorządu terytorialnego, których obowiązek sporządzania wynika z przepisów o finansach publicznych w zakresie sprawozdawczości budżetowej, z uwzględnieniem korekt złożonych do właściwych regionalnych izb obrachunkowych w terminie do dnia 30 czerwca roku poprzedzającego rok budżetowy. 10. Korekta danych, o których mowa w ust. 9, dokonana po dniu 30 czerwca roku poprzedzającego rok budżetowy nie powoduje zmiany wysokości potrzeb rozwojowych. 11. Minister właściwy do spraw finansów publicznych określi, w drodze rozporządzenia, poziom wag przypisanych do wydatków majątkowych, o których mowa w ust. 6, uwzględniając zróżnicowanie tych wydatków i źródeł ich finansowania.
1. Potrzeby ekologiczne ustala się dla jednostki samorządu terytorialnego, na terenie której znajdują się obszary o szczególnych walorach przyrodniczych prawnie chronione, przez które rozumie się parki narodowe, rezerwaty przyrody, parki krajobrazowe, obszary chronionego krajobrazu, strefy ochrony krajobrazu ustanawiane w tych obszarach, a także obszary Natura 2000, zwane dalej „obszarami prawnie chronionymi”. 2. Kwotę potrzeb ekologicznych danej jednostki samorządu terytorialnego oblicza się mnożąc, właściwą dla danej kategorii jednostek samorządu terytorialnego, stawkę bazową za 1 ha powierzchni obszaru prawnie chronionego przez przeliczeniową powierzchnię obszarów prawnie chronionych. 3. Stawkę bazową za 1 ha powierzchni obszaru prawnie chronionego, o której mowa w ust. 2, ustala się w wysokości z roku poprzedzającego rok budżetowy, zwaloryzowanej o wskaźnik cen towarów i usług konsumpcyjnych w okresie pierwszego półrocza roku poprzedzającego rok budżetowy, w stosunku do pierwszego półrocza roku bazowego. 4. Wskaźnik, o którym mowa w ust. 3, ustala się na podstawie komunikatu Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego ogłoszonego w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej „Monitor Polski” w terminie 20 dni po upływie pierwszego półrocza. 5. Przeliczeniową powierzchnię obszarów prawnie chronionych, o której mowa w ust. 2, oblicza się jako sumę iloczynów powierzchni obszarów prawnie chronionych i wagi, przy czym waga wynosi w przypadku:
1) parków narodowych – 2;
2) rezerwatów przyrody – 1;
3) stref ochrony krajobrazu ustanowionych w granicach parków krajobrazowych lub obszarach chronionego krajobrazu – 0,6;
4) parków krajobrazowych i obszarów chronionego krajobrazu, na terenie których ustanowiono przynajmniej pięć zakazów wybranych spośród zakazów, o których mowa odpowiednio w art. 17 ust. 1 pkt 1 i 4–9 oraz art. 24 ust. 1 pkt 2 i 4–9 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. z 2024 r. poz. 1478) – 0,3;
5) parków krajobrazowych i obszarów chronionego krajobrazu, na terenie których ustanowiono przynajmniej jeden z zakazów wybrany spośród zakazów, o których mowa odpowiednio w art. 17 ust. 1 pkt 1 i 4–9 oraz art. 24 ust. 1 pkt 2 i 4–9 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody – 0,1;
6) obszarów Natura 2000 – 0,15. 6. W przypadku gdy dana powierzchnia jest objęta różnymi rodzajami obszarów prawnie chronionych, do obliczenia wysokości potrzeb ekologicznych przyjmuje się obszar prawnie chroniony o najwyższej wadze. 7. Minister właściwy do spraw środowiska ustala kwotę potrzeb ekologicznych, przyjmując dane o przeliczeniowej powierzchni obszarów prawnie chronionych, o której mowa w ust. 2, w poszczególnych jednostkach samorządu terytorialnego, według stanu na dzień 31 grudnia roku bazowego. 8. Minister właściwy do spraw środowiska przekazuje ministrowi właściwemu do spraw finansów publicznych, w terminie do dnia 31 lipca roku poprzedzającego rok budżetowy, informacje o kwotach potrzeb ekologicznych poszczególnych jednostek samorządu terytorialnego.
Potrzeby uzupełniające jednostki samorządu terytorialnego ustala się w wysokości odpowiadającej kwocie potrzeb uzupełniających z roku poprzedzającego rok budżetowy, zwaloryzowanej wskaźnikiem, o którym mowa w art. 29 ust. 4.
1. Subwencję ogólną dla jednostki samorządu terytorialnego na rok budżetowy ustala się w wysokości subwencji z roku poprzedzającego rok budżetowy:
1) powiększonej – w przypadku gdy różnica pomiędzy potrzebami finansowymi w roku budżetowym a tymi potrzebami w roku poprzedzającym rok budżetowy jest wyższa niż różnica między kwotą kalkulacyjną w roku budżetowym a tą kwotą w roku poprzedzającym rok budżetowy, ustaloną w sposób określony w ust. 2 – o wysokość odpowiadającą różnicy między tymi kwotami;
2) pomniejszonej – w przypadku gdy różnica pomiędzy kwotą kalkulacyjną w roku budżetowym a tą kwotą w roku poprzedzającym rok budżetowy, ustaloną w sposób określony w ust. 2, jest wyższa niż różnica między potrzebami finansowymi w roku budżetowym a tymi potrzebami w roku poprzedzającym rok budżetowy – o wysokość odpowiadającą różnicy między tymi kwotami. 2. Kwota kalkulacyjna w roku budżetowym dla jednostki samorządu terytorialnego jest iloczynem kwoty kalkulacyjnej tej jednostki z roku poprzedzającego rok budżetowy i wskaźnika ustalonego jako iloraz jej dochodów z tytułu udziału w podatku dochodowym od osób fizycznych i podatku dochodowym od osób prawnych z roku budżetowego i jej dochodów z tych tytułów z roku poprzedzającego rok budżetowy. 3. Subwencję ogólną z budżetu państwa otrzymuje także jednostka samorządu terytorialnego:
1) w przypadku wzrostu potrzeb finansowych w trakcie roku budżetowego wynikającego ze zmiany zakresu zadań danej kategorii jednostek samorządu terytorialnego – w wysokości odpowiadającej wzrostowi potrzeb finansowych;
2) z tytułu podziału w trakcie roku budżetowego środków rezerwy na uzupełnienie dochodów jednostek samorządu terytorialnego. 4. Do kwoty subwencji ogólnej z roku poprzedzającego rok budżetowy, o której mowa w ust. 1, nie zalicza się kwoty subwencji ogólnej:
1) przekazanej jednostce samorządu terytorialnego w wyniku podziału rezerwy na uzupełnienie dochodów jednostek samorządu terytorialnego;
2) wynikającej ze zwiększenia potrzeb rozwojowych, o którym mowa w art. 28 ust. 3;
3) wynikającej z obliczenia określonego w art. 36 ust. 5 pkt 2.
1. Kwota dochodów jednostki samorządu terytorialnego na rok budżetowy podlega korekcie z tytułu zamożności, jeżeli dochody jednostki samorządu terytorialnego w relacji do przeliczeniowej liczby mieszkańców tej jednostki samorządu terytorialnego są wyższe od 120 % dochodów w relacji do przeliczeniowej liczby mieszkańców odpowiedniej kategorii jednostek samorządu terytorialnego. 2. Korektę z tytułu zamożności oblicza się, mnożąc przeliczeniową liczbę mieszkańców jednostki samorządu terytorialnego przez różnicę między dochodami w relacji do przeliczeniowej liczby mieszkańców danej jednostki samorządu terytorialnego a 120 % dochodów w relacji do przeliczeniowej liczby mieszkańców odpowiedniej kategorii jednostek samorządu terytorialnego oraz przez wskaźnik 0,5. 3. Przez dochody, o których mowa w ust. 1 i 2, rozumie się łączne dochody z tytułu podstawowych dochodów podatkowych, o których mowa w art. 24 ust. 5–7, oraz subwencji ogólnej, pomniejszone o kwotę odpowiadającą sumie potrzeb oświatowych i rozwojowych. 4. Korekty z tytułu zamożności dokonuje się przez pomniejszenie dochodu jednostki samorządu terytorialnego z tytułu udziału w podatku dochodowym od osób fizycznych, a jeżeli kwota korekty z tytułu zamożności jest wyższa niż kwota tego dochodu, to dodatkowo pomniejsza się dochód jednostki samorządu terytorialnego z tytułu udziału w podatku dochodowym od osób prawnych. W przypadku województw pomniejszenia dokonuje się w pierwszej kolejności z dochodu z tytułu udziału w podatku dochodowym od osób prawnych, a jeżeli kwota korekty z tytułu zamożności jest wyższa niż kwota tego dochodu, to dodatkowo pomniejsza się dochód z tytułu udziału w podatku dochodowym od osób fizycznych. 5. Jeżeli dla jednostki samorządu terytorialnego, o której mowa w ust. 1, została jednocześnie naliczona subwencja ogólna, korekty z tytułu zamożności dokonuje się w pierwszej kolejności przez pomniejszenie subwencji ogólnej, przy czym gdy kwota subwencji ogólnej jest:
1) wyższa od kwoty korekty z tytułu zamożności – jednostka samorządu terytorialnego otrzymuje subwencję ogólną w wysokości odpowiadającej różnicy między tymi kwotami;
2) niższa od kwoty korekty z tytułu zamożności – jednostka samorządu terytorialnego nie otrzymuje subwencji ogólnej, a do pozostałej kwoty korekty z tytułu zamożności stosuje się przepis ust. 4. 6. Dochody z tytułu udziałów w podatku dochodowym od osób fizycznych, podatku dochodowym od osób prawnych oraz dochody z tytułu subwencji ogólnej, ustalone z uwzględnieniem korekty z tytułu zamożności, stanowią dochody należne, podlegające przekazaniu jednostce samorządu terytorialnego.
1. Do obliczenia wskaźników zamożności, o których mowa w art. 24 ust. 3 i 4, oraz korekty z tytułu zamożności, przyjmuje się dane o podstawowych dochodach podatkowych, o których mowa w art. 24 ust. 5 pkt 1, wykazane za rok bazowy w sprawozdaniach jednostek samorządu terytorialnego, których obowiązek sporządzania wynika z przepisów o finansach publicznych w zakresie sprawozdawczości budżetowej, z uwzględnieniem korekt złożonych do właściwych regionalnych izb obrachunkowych, w terminie do dnia 30 czerwca roku poprzedzającego rok budżetowy. 2. Wartości determinant dla poszczególnych jednostek samorządu terytorialnego, określonych w przepisach wykonawczych wydanych na podstawie art. 25 ust. 7, ustala się na podstawie danych posiadanych przez Główny Urząd Statystyczny na dzień 31 maja roku poprzedzającego rok budżetowy, przekazanych ministrowi właściwemu do spraw finansów publicznych w terminie do dnia 30 czerwca roku poprzedzającego rok budżetowy.
1. W budżecie państwa tworzy się rezerwę na uzupełnienie dochodów jednostek samorządu terytorialnego w wysokości stanowiącej równowartość 1 % kwoty potrzeb finansowych ustalonych dla wszystkich jednostek samorządu terytorialnego. 2. Kwotę, o której mowa w ust. 1, zwiększa się o kwotę 700 000 tys. zł. 3. Środki rezerwy mogą być przeznaczone dla jednostek samorządu terytorialnego realizujących zadania bieżące lub inwestycyjne w obszarze:
1) oświaty, w szczególności w przypadku wzrostu zakresu zadań oświatowych w stosunku do zakresu zadań przyjętego do obliczenia potrzeb oświatowych na rok budżetowy;
2) budowy, przebudowy, remontu, utrzymania lub ochrony dróg publicznych, którymi zarządzają jednostki samorządu terytorialnego;
3) pomocy społecznej;
4) innych zadań publicznych, których realizacja jest szczególnie uzasadniona względami społecznymi lub gospodarczymi. 4. Środki rezerwy mogą być przeznaczone także dla:
1) jednostek samorządu terytorialnego, w których dochody w przeliczeniu na jednego mieszkańca są niższe od średnich dochodów w przeliczeniu na jednego mieszkańca danej kategorii jednostek samorządu terytorialnego;
2) jednostek samorządu terytorialnego:
a) w majątku których wystąpiły straty w wyniku nieprzewidzianych zdarzeń,
b) udzielających pomocy repatriantom i członkom ich rodzin. 5. Rezerwą dysponuje minister właściwy do spraw finansów publicznych. 6. Reprezentacja jednostek samorządu terytorialnego może wskazać, w terminie do dnia 31 marca roku budżetowego, spośród obszarów, o których mowa w ust. 3, i przypadków określonych w ust. 4, obszary i przypadki, według których rozdzielane będą środki stanowiące 80 % rezerwy. 7. Podziału części rezerwy w kwocie stanowiącej 80 % jej wysokości dokonuje minister właściwy do spraw finansów publicznych w porozumieniu z ministrem właściwym w zakresie danego obszaru, po uzgodnieniu z reprezentacją jednostek samorządu terytorialnego:
1) obszarów i przypadków, według których rozdzielane będą środki rezerwy, spośród obszarów, o których mowa w ust. 3, i przypadków określonych w ust. 4;
2) wielkości środków rozdzielanych na poszczególne obszary, o których mowa w ust. 3, i przypadki określone w ust. 4. 8. Minister właściwy w zakresie danego obszaru w uzgodnieniu z ministrem właściwym do spraw finansów publicznych oraz reprezentacją jednostek samorządu terytorialnego ustala szczegółowe kryteria podziału części rezerwy w zakresie, o którym mowa w ust. 7. 9. Minister właściwy w zakresie danego obszaru przekazuje ministrowi właściwemu do spraw finansów publicznych uzgodnione propozycje kwot wynikające z podziału rezerwy między poszczególne jednostki samorządu terytorialnego w terminie do dnia 15 listopada roku budżetowego. 10. W przypadku nieuzgodnienia podziału, o którym mowa w ust. 7, minister właściwy do spraw finansów publicznych, dokonuje podziału części rezerwy, co do której nie uzgodniono sposobu podziału, na zadania z obszaru, o którym mowa w ust. 3 pkt 1. 11. Podziału części rezerwy w kwocie stanowiącej 20 % jej wysokości dokonuje minister właściwy do spraw finansów publicznych, uwzględniając obszary, o których mowa w ust. 3, i przypadki określone w ust. 4, po zasięgnięciu opinii reprezentacji jednostek samorządu terytorialnego. Przepisów ust. 6–9 nie stosuje się. 12. Podział rezerwy następuje nie później niż w terminie do dnia 30 listopada roku budżetowego. 13. Podstawę obliczenia dochodów, o których mowa w ust. 4 pkt 1, stanowią dochody, o których mowa w art. 32 ust. 3, pomniejszone o korektę z tytułu zamożności. 14. Do środków rezerwy stosuje się odpowiednio przepis art. 9 ust. 2.
Rezerwa, o której mowa w art. 34, na rok budżetowy może być zwiększona ze środków budżetu państwa w przypadku wystąpienia zdarzeń wpływających na poziom dochodów lub wydatków jednostek samorządu terytorialnego. Podziału tych środków między jednostki samorządu terytorialnego dokonuje minister właściwy do spraw finansów publicznych po zasięgnięciu opinii reprezentacji jednostek samorządu terytorialnego. Przepisów art. 34 nie stosuje się. Rozdział 5 Korekta nieprawidłowo ustalonych potrzeb finansowych
rozdzial
Rozdział 5 - Korekta nieprawidłowo ustalonych potrzeb finansowych
1. Minister właściwy do spraw:
1) oświaty i wychowania – w zakresie potrzeb oświatowych,
2) środowiska – w zakresie potrzeb ekologicznych,
3) finansów publicznych – w zakresie pozostałych potrzeb finansowych
– w terminie do dnia 30 czerwca roku następującego po roku bazowym, ponownie oblicza kwoty potrzeb finansowych jednostek samorządu terytorialnego za rok bazowy, porównuje potrzeby finansowe, o których jednostki zostały poinformowane na podstawie art. 39 ust. 1 pkt 2, z obliczonymi ponownie potrzebami finansowymi, i ustala różnicę między tymi kwotami. 2. Minister właściwy do spraw oświaty i wychowania oblicza kwoty potrzeb oświatowych za rok bazowy z uwzględnieniem zmiany zakresu zadań oświatowych, w stosunku do zakresu zadań przyjętych do obliczenia potrzeb oświatowych, o których jednostki samorządu terytorialnego zostały poinformowane na podstawie art. 39 ust. 1 pkt 2, oraz środków z rezerwy na uzupełnienie dochodów jednostek samorządu terytorialnego przekazanych w roku bazowym z tytułu wzrostu zadań oświatowych. 3. Jeżeli różnica, o której mowa w ust. 1, jest niższa od minimalnego wynagrodzenia za pracę obowiązującego w styczniu roku bazowego, nie dokonuje się czynności, o których mowa w ust. 4 i 5. 4. Ministrowie, o których mowa w ust. 1 pkt 1 i 2, przekazują ministrowi właściwemu do spraw finansów publicznych, w terminie do dnia 15 lipca roku następującego po roku bazowym, informację o różnicy, o której mowa w ust. 1. 5. Jeżeli kwota różnicy, o której mowa w ust. 1, jest:
1) dodatnia – różnica między potrzebami finansowymi w roku budżetowym a tymi potrzebami w roku poprzedzającym rok budżetowy, o której mowa w art. 31 ust. 1, podlega zmniejszeniu o kwotę ustaloną w wyniku porównania, o którym mowa w ust. 1;
2) ujemna – różnica między potrzebami finansowymi w roku budżetowym a tymi potrzebami w roku poprzedzającym rok budżetowy, o której mowa w art. 31 ust. 1, podlega zwiększeniu o kwotę ustaloną w wyniku porównania, o którym mowa w ust. 1. 6. Zmiana wysokości potrzeb oświatowych po zakończeniu roku budżetowego nie zmienia wysokości kwoty dotacji, o których mowa w art. 15–21, art. 25, art. 26, art. 28–31a i art. 32 ustawy z dnia 27 października 2017 r. o finansowaniu zadań oświatowych.
1. Jeżeli do dnia 30 czerwca roku następującego po roku bazowym została stwierdzona nieprawidłowość danych przekazanych przez jednostkę samorządu terytorialnego, na podstawie których dokonano obliczenia potrzeb finansowych na rok bazowy, i w konsekwencji różnica, o której mowa w art. 31 ust. 1, między kwotą potrzeb finansowych ustaloną na rok bazowy a kwotą tych potrzeb na rok poprzedzający rok bazowy została zawyżona, zmniejsza się odpowiednio różnicę, o której mowa w art. 31 ust. 1, obliczoną na rok budżetowy. Przepisy art. 36 ust. 1, 3 i 4 stosuje się odpowiednio. 2. W przypadku gdy nieprawidłowość danych została stwierdzona po dniu 30 czerwca roku następującego po roku bazowym, lecz przed dniem 31 grudnia tego roku, odpowiedniego zmniejszenia różnicy, o której mowa w art. 31 ust. 1, dokonuje się w roku następującym po roku budżetowym.
1. W przypadku gdy w następstwie przekazania przez jednostkę samorządu terytorialnego nieprawidłowych danych o wysokości podstawowych dochodów podatkowych kwota korekty z tytułu zamożności za rok bazowy została:
1) zaniżona – minister właściwy do spraw finansów publicznych zwiększa kwotę korekty z tytułu zamożności, obliczoną na rok budżetowy, o kwotę odpowiadającą różnicy między prawidłowo obliczoną na rok bazowy kwotą korekty z tytułu zamożności a zaniżoną kwotą tej korekty;
2) zawyżona – minister właściwy do spraw finansów publicznych zmniejsza kwotę korekty z tytułu zamożności, obliczoną na rok budżetowy, o kwotę odpowiadającą różnicy między zawyżoną kwotą korekty z tytułu zamożności na rok bazowy a prawidłowo obliczoną kwotą tej korekty na ten rok. 2. Do korekt z tytułu zamożności, o których mowa w ust. 1, przepisy art. 36 ust. 1 i 3 stosuje się odpowiednio. Rozdział 6 Zasady i tryb przekazywania dochodów jednostek samorządu terytorialnego
rozdzial
Rozdział 6 - Zasady i tryb przekazywania dochodów jednostek samorządu terytorialnego
1. Minister właściwy do spraw finansów publicznych informuje jednostki samorządu terytorialnego o:
1) ustalonej na rok budżetowy kwocie:
a) potrzeb finansowych, o których mowa w art. 23,
b) korekty z tytułu zamożności,
c) należnych dochodów z tytułu udziału w podatku dochodowym od osób fizycznych i podatku dochodowym od osób prawnych,
d) należnej subwencji ogólnej, ujętej w projekcie ustawy budżetowej
– w terminie do dnia 15 października roku poprzedzającego rok budżetowy;
2) ustalonej na rok budżetowy kwocie:
a) potrzeb finansowych, o których mowa w art. 23,
b) korekty z tytułu zamożności,
c) należnych dochodów z tytułu udziału w podatku dochodowym od osób fizycznych i podatku dochodowym od osób prawnych,
d) należnej subwencji ogólnej, wynikającej z ustawy budżetowej
– w terminie 14 dni od dnia ogłoszenia ustawy budżetowej;
3) środkach wynikających z podziału rezerwy, o której mowa w art. 34. 2. W przypadku gdy kwoty, o których mowa w ust. 1 pkt 1 i 2, są w tej samej wysokości, minister właściwy do spraw finansów publicznych informuje o tym jednostki samorządu terytorialnego w terminie 14 dni od dnia ogłoszenia ustawy budżetowej. 3. Informacje, o których mowa w ust. 1 i 2, minister właściwy do spraw finansów publicznych może przekazywać za pomocą środków komunikacji elektronicznej w rozumieniu art. 2 pkt 5 ustawy z dnia 18 lipca 2002 r. o świadczeniu usług drogą elektroniczną (Dz. U. z 2024 r. poz. 1513), w postaci dokumentu elektronicznego, z wykorzystaniem aplikacji wskazanej w Biuletynie Informacji Publicznej na stronie podmiotowej urzędu obsługującego ministra właściwego do spraw finansów publicznych. 4. Jeżeli termin przekazania informacji, o których mowa w ust. 1 i 2, przypada na dzień ustawowo wolny od pracy lub sobotę, termin ten upływa następnego dnia, który nie jest dniem wolnym od pracy ani sobotą.
1. Środki stanowiące należne dochody jednostek samorządu terytorialnego z tytułu udziału w podatku dochodowym od osób fizycznych podlegają przekazaniu przez Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w Bydgoszczy na rachunki budżetów jednostek samorządu terytorialnego w dwunastu miesięcznych ratach od grudnia roku poprzedzającego rok budżetowy do listopada roku budżetowego – w terminie do 25. dnia każdego miesiąca, z tym że rata przekazywana w lutym wynosi 2/13. 2. Środki stanowiące należne dochody jednostek samorządu terytorialnego z tytułu udziału w podatku dochodowym od osób prawnych podlegają przekazaniu przez Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w Bydgoszczy na rachunki budżetów jednostek samorządu terytorialnego w równych miesięcznych ratach w terminie do 5. dnia każdego miesiąca. 3. Środki stanowiące należne dochody jednostek samorządu terytorialnego z tytułu subwencji ogólnej podlegają przekazaniu przez ministra właściwego do spraw finansów publicznych na rachunki budżetów jednostek samorządu terytorialnego w dwunastu miesięcznych ratach – w terminie do 25. dnia każdego miesiąca, z tym że w przypadku:
1) gmin i powiatów – od grudnia roku poprzedzającego rok budżetowy do listopada roku budżetowego, a rata przekazywana w lutym wynosi 2/13;
2) miast na prawach powiatu i województw – od stycznia do grudnia roku budżetowego. 4. Jeżeli roczne kwoty należnych dochodów z tytułu udziału w podatku dochodowym od osób fizycznych i podatku dochodowym od osób prawnych oraz kwoty subwencji ogólnej dla poszczególnych jednostek samorządu terytorialnego, o których mowa w art. 39 ust. 1 pkt 2, zostały ustalone w innej wysokości niż kwoty, o których mowa w art. 39 ust. 1 pkt 1, dokonuje się rozliczenia środków należnych i przekazanych:
1) w przypadku gdy raty przekazane są mniejsze od rat należnych – zwiększając kolejną ratę o kwotę stanowiącą różnicę między kwotą należną w danym okresie, ustaloną na podstawie kwot, o których mowa w art. 39 ust. 1 pkt 2, a kwotą faktycznie przekazaną, obliczoną w oparciu o kwoty, o których mowa w art. 39 ust. 1 pkt 1;
2) w przypadku gdy raty przekazane są większe od rat należnych – zmniejszając kolejną ratę o kwotę stanowiącą różnicę między kwotą faktycznie przekazaną, obliczoną w oparciu o kwoty, o których mowa w art. 39 ust. 1 pkt 1, a kwotą należną w danym okresie, ustaloną na podstawie kwot, o których mowa w art. 39 ust. 1 pkt 2, a jeżeli różnica jest wyższa od jednej raty ustalonej na podstawie kwot, o których mowa w art. 39 ust. 1 pkt 2, wstrzymując przekazywanie rat aż do zlikwidowania powstałej nadpłaty. 5. Pozostałe po dokonaniu rozliczenia zgodnie z ust. 4 raty kwot dochodów podlegają przekazaniu w wysokości i terminach określonych w ust. 1–3. 6. W przypadku gdy zachodzi prawdopodobieństwo przejściowego ograniczenia dochodów jednostek samorządu terytorialnego, dochody, o których mowa w ust. 1–3, mogą być przekazane wszystkim uprawnionym jednostkom samorządu terytorialnego w terminach wcześniejszych niż określone w ust. 1–3. 7. Jeżeli termin przekazania dochodów jednostkom samorządu terytorialnego przypada na dzień ustawowo wolny od pracy lub sobotę, termin ten upływa następnego dnia, który nie jest dniem wolnym od pracy ani sobotą. 8. Przepisy art. 15 ust. 2 oraz art. 16 stosuje się odpowiednio.
1. W przypadku gdy w roku budżetowym wpływy z podatku dochodowego od osób fizycznych będą niższe niż kwoty należnych dochodów jednostek samorządu terytorialnego z tytułu udziału w podatku dochodowym od osób fizycznych, różnica między tymi kwotami podlega przekazaniu z podatków stanowiących dochód budżetu państwa, w szczególności z podatku dochodowego od osób prawnych. 2. W przypadku gdy w roku budżetowym wpływy z podatku dochodowego od osób prawnych będą niższe niż kwoty należnych dochodów jednostek samorządu terytorialnego z tytułu udziału w podatku dochodowym od osób prawnych, różnica między tymi kwotami podlega przekazaniu z podatków stanowiących dochód budżetu państwa, w szczególności z podatku dochodowego od osób fizycznych. Rozdział 7 Zasady i tryb ustalania dochodów z tytułu udziałów w podatku dochodowym od osób fizycznych i podatku dochodowym od osób prawnych oraz subwencji ogólnej dla nowych jednostek samorządu terytorialnego
rozdzial
Rozdział 7 - Zasady i tryb ustalania dochodów z tytułu udziałów w podatku dochodowym od osób fizycznych i podatku dochodowym od osób prawnych oraz subwencji ogólnej dla nowych jednostek samorządu terytorialnego
1. Podziałowi między nowe jednostki samorządu terytorialnego podlegają kwoty należnych dochodów z tytułu udziału w podatku dochodowym od osób fizycznych i podatku dochodowym od osób prawnych oraz subwencji ogólnej, o których mowa w art. 39 ust. 1 pkt 2 lit. c i d. 2. Dochody należne z tytułu udziału w podatku dochodowym od osób fizycznych, o których mowa w art. 39 ust. 1 pkt 2 lit. c, dla wszystkich istniejących w roku bazowym jednostek samorządu terytorialnego, których terytorium w roku bazowym obejmowało terytorium nowych jednostek samorządu terytorialnego, dzieli się między nowe jednostki samorządu terytorialnego proporcjonalnie do liczby ich mieszkańców, według stanu na dzień 31 grudnia roku bazowego, z uwzględnieniem zmian w podziale administracyjnym kraju wprowadzonych po dniu 31 grudnia roku bazowego. 3. Dochody należne z tytułu udziału w podatku dochodowym od osób prawnych, o których mowa w art. 39 ust. 1 pkt 2 lit. c, dla wszystkich istniejących w roku bazowym jednostek samorządu terytorialnego, których terytorium w roku bazowym obejmowało terytorium nowych jednostek samorządu terytorialnego, dzieli się między nowe jednostki samorządu terytorialnego proporcjonalnie do liczby ich mieszkańców, według stanu na dzień 31 grudnia roku bazowego, z uwzględnieniem zmian w podziale administracyjnym kraju wprowadzonych po dniu 31 grudnia roku bazowego. 4. Kwoty należnej subwencji ogólnej, obliczone na rok budżetowy dla wszystkich istniejących w roku bazowym jednostek samorządu terytorialnego, których terytorium w roku bazowym obejmowało terytorium nowych jednostek samorządu terytorialnego, dzieli się między nowe jednostki samorządu terytorialnego proporcjonalnie do liczby ich mieszkańców, według stanu na dzień 31 grudnia roku bazowego, z uwzględnieniem zmian w podziale administracyjnym kraju wprowadzonych po dniu 31 grudnia roku bazowego. 5. Jeżeli kwota należnych dochodów z tytułu udziału w podatku dochodowym od osób fizycznych, podatku dochodowym od osób prawnych lub subwencji ogólnej, wynikająca z podziału, o którym mowa w ust. 2–4, jest niższa od trzykrotności minimalnego wynagrodzenia za pracę obowiązującego w styczniu roku poprzedzającego rok budżetowy, minister właściwy do spraw finansów publicznych nie dokonuje podziału. 6. W przypadku połączenia jednostek samorządu terytorialnego kwoty należnych dochodów z tytułu udziału w podatku dochodowym od osób fizycznych i podatku dochodowym od osób prawnych oraz subwencji ogólnej dla nowej jednostki samorządu terytorialnego ustala się jako sumy kwot z poszczególnych tytułów, ustalonych dla łączonych jednostek samorządu terytorialnego. 7. Dochody nowych jednostek samorządu terytorialnego ustala się w sposób określony w ust. 1–6 aż do uzyskania wszystkich danych niezbędnych do obliczenia kwot dochodów z tytułu udziałów w podatku dochodowym od osób fizycznych i podatku dochodowym od osób prawnych oraz subwencji ogólnej dla nowych jednostek samorządu terytorialnego, według zasad określonych w art. 11–33.
1. Nowe jednostki samorządu terytorialnego, w terminie miesiąca od dnia otrzymania informacji o podziale, o którym mowa w art. 42 ust. 1, mogą, w drodze zgodnych uchwał podjętych przez organy stanowiące wszystkich jednostek samorządu terytorialnego, których dotyczy ten podział, ustalić inny, niż określony w art. 42, sposób podziału ostatecznych kwot planowanych dochodów z tytułu udziałów w podatku dochodowym od osób fizycznych, podatku dochodowym od osób prawnych lub subwencji ogólnej. 2. Ustalenie nowego podziału kwot planowanych dochodów z tytułu udziałów w podatku dochodowym od osób fizycznych i podatku dochodowym od osób prawnych oraz subwencji ogólnej następuje w terminie miesiąca od dnia otrzymania przez ministra właściwego do spraw finansów publicznych uchwał, o których mowa w ust. 1.
1. Gmina powstała w wyniku połączenia gmin, w drodze rozporządzenia wydanego na wniosek zainteresowanych rad gmin, otrzymuje dodatkowy udział w podatku dochodowym od osób fizycznych, w okresie 5 lat, począwszy od dnia 1 stycznia roku, w którym nastąpiło połączenie, w wysokości 0,4 punktu procentowego. 2. Dla gminy powstałej w wyniku połączenia gmin, w drodze rozporządzenia wydanego na wniosek zainteresowanych rad gmin, dla której dochód z tytułu udziału w podatku dochodowym od osób fizycznych w przeliczeniu na jednego mieszkańca jest niższy od dochodu z tytułu udziału w podatku dochodowym od osób fizycznych dla wszystkich gmin w kraju w przeliczeniu na jednego mieszkańca, dodatkowy udział, o którym mowa w ust. 1, w okresie 5 lat, począwszy od dnia 1 stycznia roku, w którym nastąpiło połączenie, zwiększa się o wskaźnik Zg , wyrażony wzorem: ŚPg Zg = 0,4 punktu procentowego ∙ Ś , g w którym poszczególne symbole oznaczają: ŚPg – iloraz dochodów z tytułu udziału w podatku dochodowym od osób fizycznych dla wszystkich gmin w kraju oraz mieszkańców tych gmin, Śg – iloraz dochodów z tytułu udziału w podatku dochodowym od osób fizycznych w nowej gminie oraz liczby mieszkańców tej gminy. 3. Wartości oznaczone symbolami ŚPg oraz Śg oblicza się na podstawie danych za rok poprzedzający rok, w którym podjęto uchwały. 4. Dochodów z tytułu zwiększonych udziałów, o których mowa w ust. 1 i 2, nie zalicza się do podstawowych dochodów podatkowych w rozumieniu niniejszej ustawy. 5. Przepisy ust. 1–4 stosuje się odpowiednio do powiatu powstałego w wyniku połączenia powiatów w drodze rozporządzenia wydanego na wniosek zainteresowanych rad powiatów. Rozdział 8 Dotacje dla jednostek samorządu terytorialnego
rozdzial
Rozdział 8 - Dotacje dla jednostek samorządu terytorialnego
1. Jednostki samorządu terytorialnego mogą otrzymywać dotacje celowe z budżetu państwa na dofinansowanie zadań własnych:
1) z zakresu zadań inwestycyjnych szkół i placówek oświatowych;
2) związanych z inicjatywami wspierania edukacji na obszarach wiejskich, w tym na stypendia i pomoc materialną dla młodzieży wiejskiej;
3) związanych z wdrażaniem reformy systemu oświaty, wyrównywaniem szans edukacyjnych oraz zapewnianiem kształcenia praktycznego;
4) realizowanych w celu zagospodarowania nieruchomości Skarbu Państwa przejętych od wojsk Federacji Rosyjskiej i przekazanych jednostce samorządu terytorialnego na podstawie przepisów ustawy z dnia 10 czerwca 1994 r. o zagospodarowaniu nieruchomości Skarbu Państwa przejętych od wojsk Federacji Rosyjskiej (Dz. U. z 2024 r. poz. 1180);
5) związanych z budową i remontami obiektów sportowych oraz rozwijaniem sportu, w szczególności wśród dzieci i młodzieży, a także sportu osób niepełnosprawnych;
6) związanych z budową, remontami i utrzymaniem strzelnic oraz rozwijaniem sportu strzeleckiego, w szczególności wśród dzieci i młodzieży oraz organizacji proobronnych;
7) o których mowa w odrębnych przepisach – na zasadach w nich określonych. 2. Dotacja, o której mowa w ust. 1 pkt 1, może być udzielona do wysokości 50 % planowanych wydatków jednostki samorządu terytorialnego na realizację danego zadania, o ile odrębne przepisy nie stanowią inaczej. 3. Jeżeli jednostka samorządu terytorialnego, która otrzymała dotację, o której mowa w ust. 1 pkt 1, nie przeznaczyła w danym roku budżetowym na realizację zadania objętego dofinansowaniem środków własnych w wysokości co najmniej 50 % planowanych wydatków na jego realizację, jest obowiązana zwrócić kwotę dotacji w wysokości ustalonej jako różnica między kwotą otrzymanej dotacji a wysokością wydatków poniesionych ze środków własnych. 4. Rozliczenie i zwrot dotacji, o której mowa w ust. 1 pkt 1, następuje na zasadach określonych w przepisach o finansach publicznych. 5. Podziału środków, o których mowa w ust. 1 pkt 2 i 3, na poszczególne jednostki samorządu terytorialnego dokonuje, po uzgodnieniu z wojewodami, minister właściwy do spraw oświaty i wychowania. 6. Minister właściwy do spraw kultury fizycznej w celu udzielenia dotacji, o której mowa w ust. 1 pkt 5, przeprowadza nabory wniosków o dofinansowanie i dokonuje podziału środków na podstawie przeprowadzonego konkursu ofert oraz przekazuje je jednostkom samorządu terytorialnego. 7. Minister Obrony Narodowej może udzielić dotacji, o której mowa w ust. 1 pkt 6, ze środków, o których mowa w art. 40 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2022 r. o obronie Ojczyzny (Dz. U. z 2024 r. poz. 248, 834, 1089, 1222 i 1248). Minister Obrony Narodowej w celu udzielenia dotacji, o której mowa w ust. 1 pkt 6, przeprowadza nabory wniosków o dofinansowanie i dokonuje podziału środków na podstawie przeprowadzonego konkursu ofert oraz przekazuje je jednostkom samorządu terytorialnego. 8. Minister właściwy do spraw kultury fizycznej określi, w drodze rozporządzenia:
1) zakres zadań, o których mowa w ust. 1 pkt 5,
2) sposób i tryb udzielania dotacji celowych, w tym sposób ogłoszenia naboru wniosków o udzielenie dotacji celowych, oraz ich rozliczania,
3) zakres wniosku o udzielenie dotacji celowej oraz wymagane dokumenty,
4) elementy umowy o udzielenie dotacji celowej,
5) sposób i tryb kontroli realizacji zadań
– uwzględniając znaczenie i charakter zadań związanych z budową i remontami obiektów sportowych oraz rozwijaniem sportu, w szczególności wśród dzieci i młodzieży, a także sportu osób niepełnosprawnych. 9. Minister Obrony Narodowej określi, w drodze rozporządzenia:
1) zakres zadań, o których mowa w ust. 1 pkt 6,
2) sposób i tryb udzielania dotacji celowych
– uwzględniając znaczenie i charakter zadań związanych z budową i remontami strzelnic oraz rozwijaniem sportu strzeleckiego, w szczególności wśród dzieci i młodzieży oraz organizacji proobronnych, a także konieczność efektywnego wykorzystania otrzymanych dotacji celowych.
1. Jednostki samorządu terytorialnego mogą otrzymywać z budżetu państwa dotacje celowe na budowę i remonty pomników upamiętniających historię Wojska Polskiego i tradycje oręża polskiego. 2. Minister Obrony Narodowej może udzielić dotacji, o których mowa w ust. 1, ze środków, o których mowa w art. 40 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2022 r. o obronie Ojczyzny. 3. Dotacji, o której mowa w ust. 1, udziela się jednostce samorządu terytorialnego, na obszarze której ma być realizowana budowa lub remont pomnika. 4. Dotacji, o której mowa w ust. 1, udziela się na podstawie przeprowadzonego przez Ministra Obrony Narodowej konkursu ofert. 5. Minister Obrony Narodowej dokonuje kontroli i oceny realizacji zadania, w szczególności:
1) stopnia realizacji zadania;
2) efektywności, rzetelności i jakości realizacji zadania;
3) prawidłowości wykorzystania środków publicznych otrzymanych na realizację zadania;
4) prowadzenia dokumentacji związanej z realizowanym zadaniem. 6. Jednostki samorządu terytorialnego składają sprawozdanie z realizacji zadań, o których mowa w ust. 1. 7. Minister Obrony Narodowej określi, w drodze rozporządzenia:
1) zakres zadań, o których mowa w ust. 1,
2) sposób i tryb udzielania oraz rozliczania dotacji,
3) wzór oferty o udzielenie dotacji oraz wymagane dokumenty,
4) elementy umowy o udzielenie dotacji,
5) elementy sprawozdania z realizacji zadań, o którym mowa w ust. 6
– uwzględniając znaczenie i charakter zadań związanych z budową i remontami pomników upamiętniających historię Wojska Polskiego i tradycje oręża polskiego, konieczność efektywnego wykorzystania oraz rozliczenia przez jednostki samorządu terytorialnego dotacji.
1. Jednostka samorządu terytorialnego realizująca zadania z zakresu administracji rządowej, na mocy porozumień zawartych z organami administracji rządowej, otrzymuje od tych organów dotacje celowe w kwocie wynikającej z zawartego porozumienia. 2. Jednostka samorządu terytorialnego realizująca zadania z zakresu działania innych jednostek samorządu terytorialnego, na mocy porozumień zawartych z tymi jednostkami, otrzymuje od tych jednostek dotacje celowe w kwocie wynikającej z zawartego porozumienia, o ile odrębne przepisy nie stanowią inaczej. 3. Szczegółowe zasady i terminy przekazywania dotacji na realizację przez jednostkę samorządu terytorialnego zadań na mocy porozumień, o których mowa w ust. 1 i 2, określają te porozumienia.
1. Jednostka samorządu terytorialnego może udzielać dotacji innym jednostkom samorządu terytorialnego na dofinansowanie realizowanych przez nie zadań. 2. Wysokość dofinansowania, o którym mowa w ust. 1, określa, w drodze uchwały, organ stanowiący jednostki samorządu terytorialnego, która udziela dotacji.
1. Jednostka samorządu terytorialnego wykonująca zadania z zakresu administracji rządowej oraz inne zadania zlecone ustawami otrzymuje z budżetu państwa dotacje celowe w wysokości zapewniającej realizację tych zadań. 2. Kwoty dotacji celowych, o których mowa w ust. 1, ustala się zgodnie z zasadami przyjętymi w budżecie państwa do określania wydatków podobnego rodzaju. 3. Dotacje celowe, o których mowa w ust. 1, są przekazywane przez wojewodów, o ile odrębne przepisy nie stanowią inaczej, na zasadach określonych w odrębnych przepisach. 4. Dotacje celowe, o których mowa w ust. 1, są przekazywane w sposób umożliwiający pełne i terminowe wykonanie zlecanych zadań. 5. W przypadku niedotrzymania warunku określonego w ust. 4 jednostce samorządu terytorialnego przysługuje prawo dochodzenia należnego świadczenia wraz z odsetkami w wysokości ustalonej jak dla zaległości podatkowych w postępowaniu sądowym.
Podziału dotacji celowych, o których mowa w art. 49 ust. 1, na poszczególne jednostki samorządu terytorialnego dokonuje wojewoda, o ile odrębne przepisy nie stanowią inaczej.
Pokazano 50 z 121 artykułów.
Kolejne części aktu będą dogrywane w miarę pracy.