Centrum tematu
Porozumienie rodzicielskie
Porozumienie rodzicielskie to pisemne ustalenia rodziców dotyczące wykonywania władzy rodzicielskiej, kontaktów z dzieckiem i codziennej organizacji opieki. Sąd może je uwzględnić, jeżeli jest zgodne z dobrem dziecka i daje realną podstawę do współpracy rodziców.
Co warto wiedzieć
Porozumienie rodzicielskie bywa nazywane także planem wychowawczym. Najczęściej pojawia się przy rozwodzie, separacji albo w sprawie rodziców żyjących osobno. Nie jest zwykłą deklaracją dobrych intencji. Powinno konkretnie pokazywać, jak rodzice będą wykonywać władzę rodzicielską i jak dziecko będzie utrzymywać kontakty z każdym z nich.
W praktyce porozumienie powinno określać miejsce zamieszkania dziecka, sposób podejmowania decyzji w ważnych sprawach, kontakty w tygodniu, weekendy, święta, wakacje, ferie, odbiory i odwożenie dziecka, kontakt telefoniczny i elektroniczny, wymianę informacji o zdrowiu i szkole oraz zasady wyjazdów. Może też opisywać wydatki na dziecko, choć obowiązek alimentacyjny i tak podlega ocenie sądu.
Sąd nie zatwierdza porozumienia automatycznie. Bada, czy ustalenia są zgodne z dobrem dziecka, wykonalne i wystarczająco jasne. Jeżeli porozumienie jest ogólne, sprzeczne wewnętrznie albo pomija istotne sprawy, sąd może je pominąć albo samodzielnie rozstrzygnąć o władzy rodzicielskiej i kontaktach.
Samo podpisanie porozumienia między rodzicami nie zawsze wystarczy do przymusowego wykonania ustaleń. Największe znaczenie praktyczne ma wtedy, gdy jego treść zostanie uwzględniona w wyroku, postanowieniu albo ugodzie zatwierdzonej przez sąd. Jeżeli sytuacja dziecka albo rodziców zmieni się po wydaniu orzeczenia, możliwa jest późniejsza zmiana rozstrzygnięć dotyczących władzy rodzicielskiej lub kontaktów.
Dobrze przygotowane porozumienie zmniejsza spór i ułatwia sądowi ocenę, czy rodzice potrafią współdziałać. Nie powinno jednak ukrywać realnego konfliktu. Jeżeli rodzice nie są w stanie uzgadniać podstawowych decyzji, sąd może uznać, że potrzebne jest bardziej szczegółowe rozstrzygnięcie.
Najczęściej potrzebne pisma
Najbardziej praktyczne dokumenty powiązane z tym problemem. Gotowe wzory prowadzą bezpośrednio do formularza, a pozostałe pozycje porządkują listę dokumentów do rozbudowy.
Najważniejsze przepisy
Wybrane artykuły, od których najczęściej zaczyna się analizę tego tematu.
Najczęstsze pytania
Czym jest porozumienie rodzicielskie?
To pisemne ustalenia rodziców o sposobie wykonywania władzy rodzicielskiej i kontaktach z dzieckiem. Może być przedstawione sądowi w sprawie rozwodowej albo w osobnej sprawie rodzinnej.
Czy porozumienie rodzicielskie jest obowiązkowe?
Nie zawsze, ale jest bardzo pomocne, gdy rodzice chcą wykazać, że potrafią współpracować. Sąd uwzględnia je tylko wtedy, gdy jest zgodne z dobrem dziecka.
Gdzie złożyć porozumienie rodzicielskie?
W sprawie rozwodowej składa się je do sądu okręgowego prowadzącego rozwód. W osobnej sprawie dotyczącej dziecka składa się je do sądu rodzinnego właściwego według miejsca zamieszkania albo pobytu dziecka.
Czy jest termin na złożenie porozumienia?
Nie ma jednego ogólnego terminu. Najlepiej złożyć je razem z pozwem, odpowiedzią na pozew albo wnioskiem, ewentualnie w toku sprawy przed wydaniem rozstrzygnięcia.
Czy porozumienie rodzicielskie podlega opłacie?
Samo dołączenie porozumienia zwykle nie wymaga osobnej opłaty. Koszty zależą od sprawy: w rozwodzie mieszczą się w opłacie od pozwu, a w osobnej sprawie rodzinnej może być należna opłata od wniosku.
Co powinno zawierać porozumienie rodzicielskie?
Powinno wskazywać rodziców, dziecko, miejsce zamieszkania dziecka, zasady władzy rodzicielskiej, kontakty, święta, wakacje, ferie, odbiory i odwożenie, kontakt zdalny, wymianę informacji, koszty utrzymania oraz podpisy rodziców.
Co się dzieje po uwzględnieniu porozumienia?
Sąd może oprzeć na nim rozstrzygnięcie o władzy rodzicielskiej i kontaktach. Po ujęciu ustaleń w orzeczeniu albo zatwierdzonej ugodzie mają one większe znaczenie praktyczne niż samo prywatne porozumienie.
Co jeśli sąd nie uwzględni porozumienia albo rodzice się nie dogadają?
Sąd sam rozstrzyga o władzy rodzicielskiej i kontaktach, kierując się dobrem dziecka. Jeżeli później zmienią się okoliczności, można żądać zmiany wcześniejszego rozstrzygnięcia.