Postanowienie SN z 13 listopada 2014, sygn. IV CSK 292/14
Najważniejsze informacje
W skrócie
Wynik
zasądzono świadczenie
Przedmiot
o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym postanowieniem
Typ sprawy
sprawa cywilna
Etap
skarga kasacyjna
Tryb
posiedzenie niejawne
Role w sprawie
biegły
prokurator
uczestnik postępowania
wnioskodawca
uczestnik
Data orzeczenia
13 listopada 2014
Sąd
Sąd Najwyższy
Wydział
Izba Cywilna, Wydział IV
Przewodniczący
SSN Dariusz Dończyk
Podstawa prawna
POSTANOWIENIE
Dnia 13 listopada 2014 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Dariusz Dończyk
w sprawie ze skargi wnioskodawcy
o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym postanowieniem
Sądu Okręgowego w O.
z dnia 28 lutego 2012 r.,
w sprawie z wniosku Skarbu Państwa - Lasów Państwowych Nadleśnictwa B.
przy uczestnictwie J. S. i A. S.
o rozgraniczenie,
na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej
w dniu 13 listopada 2014 r.,
na skutek skargi kasacyjnej wnioskodawcy
od postanowienia Sądu Okręgowego w O.
z dnia 20 grudnia 2013 r.,
1) odrzuca skargę kasacyjną;
2) zasądza od wnioskodawcy na rzecz uczestników
postępowania solidarnie kwotę 197 (sto dziewięćdziesiąt
siedem) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania przed Sądem
Najwyższym.
2
UZASADNIENIE
Wnioskodawca Skarb Państwa - Lasy Państwowe Nadleśnictwo B.,
reprezentowany przez adwokata, wniósł skargę kasacyjną od postanowienia Sądu
Okręgowego w O. z dnia 20 grudnia 2013 r.
Postanowieniem tym Sąd drugiej instancji, po rozpoznaniu skargi
wnioskodawcy o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym
postanowieniem Sądu Okręgowego w O. z dnia 28 lutego 2012 r. w sprawie z
wniosku Skarbu Państwa - Lasy Państwowe Nadleśnictwo B. z udziałem J. S. i A. S.
o rozgraniczenie, zmienił wyżej wymienione postanowienie Sądu Okręgowego w O.
w ten sposób, że: 1) zmienił zaskarżony apelacją przez uczestników postępowania
punkt 1 postanowienia Sądu Rejonowego w G. z dnia 3 listopada 2011 r. i dokonał
rozgraniczenia pomiędzy nieruchomością oznaczoną numerem geodezyjnym 68
położoną w obrębie K. gmina W., dla której urządzona jest księga wieczysta w
Sądzie Rejonowym w G. VII Zamiejscowym Wydziale Ksiąg Wieczystych w W. nr
[…] a nieruchomością oznaczoną numerem geodezyjnym 105 położoną w obrębie
P. gmina W., dla której urządzona jest księga wieczystą w Sądzie Rejonowym w G.
VII Zamiejscowym Wydziale Ksiąg Wieczystych w W. nr […] i ustalił granicę
pomiędzy tymi nieruchomościami według linii zaznaczonej kolorem czerwonym w
załączniku nr B do opinii biegłego geodety A. L. z 23 października 2013 r.
stanowiącym integralną część postanowienia, biegnącej przez punkty o nr 95, 94,
319, 318, 317, 316, 315, 314, 313, 312, 311, 310, 309; 2) oddalił apelację
w pozostałym zakresie oraz orzekł o kosztach postępowania.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Stosownie do art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. o Prokuratorii
Generalnej Skarbu Państwa (obecnie jedn. tekst: Dz.U. z 2013 r., poz. 1150 - dalej:
„u.p.g.”) do zadań Prokuratorii Generalnej należy wyłączne zastępstwo procesowe
Skarbu Państwa przed Sądem Najwyższym, z zastrzeżeniem art. 8b ust. 5.
Ta ostatnia regulacja stanowi, że w przypadku przekazania podmiotowi
reprezentującemu Skarb Państwa do prowadzenia sprawy lub grupy spraw,
w których zastępstwo procesowe Skarbu Państwa przez Prokuratorię Generalną
3
jest obowiązkowe, podmiot ten wykonuje zastępstwo procesowe Skarbu Państwa
również przed Sądem Najwyższym. Przepis ten należy odczytywać przez pryzmat
art. 8, który wymienia sprawy, w których ma miejsce obligatoryjne zastępstwo
procesowe Skarbu Państwa przez Prokuratorię Generalną. Artykuł 8b ust. 1 u.p.g.
przewiduje, że w przypadkach, o których mowa w art. 8 ust. 1, Prokuratoria
Generalna, za zgodą lub na wniosek podmiotu reprezentującego Skarb Państwa,
może przekazać temu podmiotowi do prowadzenia sprawę lub grupę spraw,
z wyjątkiem spraw, w których występuje istotne zagadnienie prawne oraz potrzeba
wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub rozbieżności
w orzecznictwie sądów. Jeśli dojdzie do takiego przekazania, podmiot
reprezentujący Skarb Państwa jest upoważniony, na podstawie art. 8b ust. 5 u.p.g.,
do sprawowania zastępstwa procesowego w przekazanych mu sprawach także
przed Sądem Najwyższym.
Możliwość przekazania przez Prokuratorię Generalną zastępowania Skarbu
Państwa innemu podmiotowi, z konsekwencjami, o których mowa w art. 8b ust. 5
u.p.g., dotyczy więc tylko przypadków zastępstwa obowiązkowego, o którym mowa
w art. 8 ust. 1 tej ustawy. Nie obejmuje zatem spraw niewymienionych w tym
przepisie, w których zastępstwo procesowe Skarbu Państwa przez Prokuratorię
Generalną przed sądami powszechnymi nie jest obligatoryjne. Do tej kategorii
spraw należy niewątpliwie niniejsza - wytoczona przez Skarb Państwa - Lasy
Państwowe Nadleśnictwo B. sprawa o rozgraniczenie będąca w kognicji sądu
rejonowego, jako sądu pierwszej instancji.
Zgodnie zatem z art. 4 ust. 1 pkt 1 u.p.g., w postępowaniu przed Sądem
Najwyższym w rozpatrywanej sprawie, zastępstwo Skarbu Państwa przez
Prokuratorię Generalną jest wyłączne. Oznacza to, że do wniesienia skargi
kasacyjnej w imieniu Skarbu Państwa - Lasy Państwowe Nadleśnictwo B.
uprawniona jest wyłącznie Prokuratoria Generalna, natomiast pozbawiony jest
zdolności postulacyjnej podmiot działający dotychczas w postępowaniu przed
sądami powszechnymi, jako statio fisci Skarbu Państwa, reprezentowany przez
radcę prawnego lub adwokata (por. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia
13 marca 2012 r., V CSK 244/11, OSNC-ZD 2013, nr 3, poz. 60, z dnia 19 września
2013 r., z dnia 4 września 2014 r., II CSK 616/13, nie publ.).
4
W postanowieniach Sądu Najwyższego z dnia 30 sierpnia 2006 r., I CSK
192/06 (nie publ.), z dnia 31 sierpnia 2006 r., I CZ 47/06 (OSNC 2007, nr 5, poz. 75)
oraz z dnia 12 grudnia 2006 r. I CSK 415/06 (nie publ.) wyjaśniono, że z art. 4
ust. 1 pkt 1 u.p.g. wynika także norma o charakterze procesowym przyznająca
zdolność postulacyjną przez Sądem Najwyższym wyłącznie Prokuratorii Generalnej
i pozbawiająca jednocześnie tej zdolności adwokatów i radców prawnych. Przepis
art. 871
§ 3 k.p.c. należy zatem interpretować w ten sposób, że w sprawach,
w których obowiązuje wyłączne zastępstwo Skarbu Państwa przez Prokuratorię
Generalną, nie jest dopuszczalne zastępowanie go przez jakikolwiek inny podmiot.
Obejmuje to także czynności związane z postępowaniem przed Sądem
Najwyższym, podejmowane przed sądem niższej instancji, takie jak wniesienie
skargi kasacyjnej.
Z tych względów na podstawie art. 3986
§ 3 w zw. z art. 13 § 2 k.p.c. Sąd
Najwyższy odrzucił skargę kasacyjną jako niedopuszczalną.
Na wniosek zawarty w odpowiedziach na skargę kasacyjną Sąd Najwyższy
orzekł o kosztach postępowania kasacyjnego na podstawie art. 520 § 3 w zw. z art.
98 § 1 i 3, art. 391 § 1, art. 39821
i art. 13 § 2 k.p.c. oraz przy uwzględnieniu
przepisów § 13 ust. 4 pkt 2 w zw. z § 2 ust. 2 i § 8 pkt 2 rozporządzenia Ministra
Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności
adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy
prawnej udzielonej z urzędu (jedn. tekst: Dz.U. z 2013 r., poz. 461).. oraz przy uwzględnieniu
przepisów § 13 ust. 4 pkt 2 w zw. z § 2 ust. 2 i § 8 pkt 2 rozporządzenia Ministra
Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności
adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy
prawnej udzielonej z urzędu (jedn. tekst: Dz.U. z 2013 r., poz. 461).