Postanowienie SN z 18 grudnia 2014, sygn. IV CNP 39/14
Data orzeczenia
18 grudnia 2014
Sąd
Sąd Najwyższy
Wydział
Izba Cywilna, Wydział IV
Przewodniczący
SSN Krzysztof Strzelczyk
Tagi
Podstawa prawna
POSTANOWIENIE
Dnia 18 grudnia 2014 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Krzysztof Strzelczyk
w sprawie ze skargi pozwanej
o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku
Sądu Okręgowego w B.
z dnia 23 kwietnia 2012 r.,
w sprawie z powództwa B. – B. Spółki Jawnej w I.
przeciwko E. K.
o zapłatę,
na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej
w dniu 18 grudnia 2014 r.,
odrzuca skargę.
UZASADNIENIE
2
Pozwana wniosła skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem
prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego w B. z dnia 23 kwietnia 2012 r., którym
ten Sąd zmienił wyrok Sądu pierwszej instancji między innymi w ten sposób, że
zasądził od niej na rzecz powoda B.-B. spółki jawnej kwotę 11.256,35 złotych z
odsetkami ustawowymi.
W uzasadnieniu skargi pozwana wskazała, że poniosła niewątpliwą szkodę
ponieważ została zobowiązana do zapłaty wymienionej kwoty i na podstawie tytułu
wykonawczego - wyroku Sądu Okręgowego w B. została wszczęta egzekucja z
nieruchomości. W tej samej skardze pozwana wskazała, że zmiana lub uchylenie
tego wyroku nie były i nie są możliwe w drodze przysługujących skarżącej środków
prawnych.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 4245
§ 1 k.p.c., skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem
prawomocnego orzeczenia powinna zawierać oznaczenie orzeczenia, od którego
została wniesiona, ze wskazaniem, czy jest ono zaskarżone w całości lub w części,
przytoczenie jej podstaw oraz ich uzasadnienie, wskazanie przepisu prawa,
z którym zaskarżone orzeczenie jest niezgodne, uprawdopodobnienie wyrządzenia
szkody, spowodowanej przez wydanie orzeczenia, którego skarga dotyczy,
wykazanie że wzruszenie zaskarżonego orzeczenia w drodze innych środków
prawnych nie było i nie jest możliwe, wniosek o stwierdzenie niezgodności
orzeczenia z prawem.
Wymagania te mają charakter konstrukcyjny i powinny być spełnione
w sposób kumulatywny, a zatem skarga niespełniająca któregokolwiek z nich
dotknięta jest tzw. brakiem istotnym, nienaprawialnym w trybie właściwym
dla usuwania braków formalnych i podlega odrzuceniu a limine. Sąd Najwyższy
wyjaśnił także, że każde wymaganie przewidziane w wymienionym przepisie ma
charakter samoistny, powinno być zatem spełnione samodzielnie, niezależnie
od innych (np. postanowienie z dnia 20 lipca 2005 r., IV CNP 1/05, niepubl. z dnia
27 listopada 2013 r., III CNP 31/13, niepubl.).
3
Jak wskazano, skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem
prawomocnego orzeczenia powinna zawierać uprawdopodobnienie wyrządzenia
szkody, spowodowanej przez wydanie orzeczenia, którego skarga dotyczy (art.
4245
§ 1 pkt 4 k.p.c.). Wymaganie uprawdopodobnienia wyrządzenia szkody polega
na przedstawieniu wyodrębnionego wywodu przekonującego, że szkoda została
wyrządzona oraz określającego czas jej powstania, postać i związek przyczynowy
z wydaniem orzeczenia niezgodnego z prawem; niezbędne jest również
uwiarygodnienie tego oświadczenia przez powołanie i przedstawienie dowodów lub
co najmniej ich surogatów (por. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia
31 stycznia 2006 r., IV CNP 38/05, OSNC 2006, nr 7-8, poz. 141, z dnia 11 sierpnia
2005 r., III CNP 4/05, nie publ., z dnia 23 września 2005 r., III CNP 5/05, nie publ.,
z dnia 22 listopada 2005 r., I CNP 19/05, nie publ., z dnia 28 listopada 2006 r.,
III CNP 55/06, nie publ. i z dnia 25 lipca 2006 r., III CNP 40/06, nie publ. z dnia
12 listopada 2013 r., V CNP 2/13, niepubl.). Ponadto w orzecznictwie Sądu
Najwyższego utrwalony jest pogląd, że do spełnienia przesłanki z art. 4245
§ 1 pkt 4
k.p.c. konieczne jest istnienie szkody w chwili wniesienia skargi o stwierdzenie
niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia. Taki wniosek wynika
z wykładni literalnej powołanego przepisu dokonywanej w związku z art. 4241
§ 1
k.p.c. i art. art. 4171
§ 2 k.c., w których ustawodawca powtórzył zawarty w art. 4245
§ 1 pkt 4 k.p.c. zwrot „została wyrządzona szkoda”. Sformułowanie to świadczy
o tym, że omawiana skarga przysługuje stronie tylko wtedy, gdy przez wydanie
prawomocnego orzeczenia niezgodnego z prawem została już stronie wyrządzona
szkoda a nie możliwość wystąpienia szkody w przyszłości (por. postanowienia
Sądu Najwyższego z dnia 23 września 2005 r., III CNP 5/05, niepubl., z dnia
4 sierpnia 2009 r., II CNP 43/09, niepubl., z dnia 10 grudnia 2010 r., III CNP 48/10,
niepubl., z dnia 31 stycznia 2006 r., IV CNP 38/05, OSNC 2006, nr 7-8, poz. 141,
z dnia 11 stycznia 2006 r., II CNP 13/05,OSNC 2006, nr 6, poz. 110; 29 maja
2009 r., I CNP 34/09, niepubl., z dnia 22 marca 2013 r., III CNP 6/13, niepubl.).
Skarżąca zawarła w skardze oświadczenie, że zaskarżony wyrok wyrządził
jej szkodę polegającą na zobowiązaniu do zapłaty określonej w nim kwoty
a komornik powiadomił ją o wszczęciu egzekucji z nieruchomości w celu
przymusowego wyegzekwowania świadczenia pieniężnego. Oświadczenia tego,
4
z podanych wyżej, przyczyn nie można uznać za wykazanie przesłanki, o której
mowa w art. 4245
§ 1 pkt 4 k.p.c.
Skarga pozwanej nie spełnia także wymagania przewidzianego w art. 4245
§ 1 pkt 5 k.p.c., gdyż skarżąca poprzestała na stwierdzeniu, że wzruszenie
zaskarżonego wyroku w drodze innych środków prawnych nie było i nie jest
możliwe, podczas gdy Sąd Najwyższy wielokrotnie wskazywał, iż spełnienie
omawianej przesłanki wymaga przeprowadzenia wyodrębnionego, pogłębionego
i wyczerpującego wywodu prawnego zawierającego analizę wszystkich dostępnych
środków prawnych i wykazania, iż ich zastosowanie było niedopuszczalne,
niemożliwe lub z innych przyczyn nie mogłoby odnieść skutku (porównaj między
innymi postanowienia z dnia 17 sierpnia 2005 r. I CNP 5/05, OSNC 2006/1/17,
z dnia 27 stycznia 2006 r. III CNP 23/05, OSNC 2006/7-8/140 i z dnia 3 czerwca
2011 r. II CNP 14/11, niepubl. z dnia 21 lutego 2014 r., IV CNP 54/13).
Biorąc wszystko to pod uwagę Sąd Najwyższy na podstawie art. 4248
§ 1
k.p.c. odrzucił skargę.