sygn. VII GC 900/25 8 lipca 2026 Sąd Rejonowy Katowice-Wschód w Katowicach

Zarządzenie z 8 lipca 2026, sygn. VII GC 900/25

Data orzeczenia 8 lipca 2026
Sąd Sąd Rejonowy Katowice-Wschód w Katowicach
Wydział VII Wydział Gospodarczy
Przewodniczący Sędzia Robert Fonfara

VII GC 900/25

UZASADNIENIE

Powód dochodził wynagrodzenia z tytułu świadczenia usługi pośrednictwa wraz z odsetkami oraz rekompensatą za koszty odzyskiwania należności. Pozwany podniósł zarzut układu.

Sąd ustalił następujący stan faktyczny:

18 grudnia 2019 r. strony zawarły umowę, na podstawie której powód zobowiązał się do zawierania z klientami umów na rzecz pozwanego w zamian za wynagrodzenie prowizyjne w wysokości 5% zafakturowanego obrotu i wypłacane w ciągu 15 dni od dnia otrzymania płatności przez pozwanego od klienta. Umowa podlegała prawu polskiemu. (dowód: umowa pośrednictwa sprzedaży k. 13-14)

Powodowi przysługiwało następujące wynagrodzenie prowizyjne:

l.p.

Faktura

Kwota EUR

Data wystawienia

Miesiąc zafakturowanego obrotu

1.

2025/06

(...),26

10.03.2025

1930,27 euro Marzec 2025

1407,99 euro styczeń 2025

2.

(...)/10

(...),86

10.04.2025

Luty 2025

3.

2025/15

664,20

31.05.2025

Maj 2025

4.

(...)/04

965,14

28.02.2024

Luty 2024

5.

2024/31

920,69

18.11.2024

Październik/listopad 2024

6.

(...)14

1050,12

14.04.2023

Marzec 2023

7.

(...)/27

709,26

03.10.2024

Wrzesień 2024

8.

(...)/11

555,22

12.04.2024

Marzec 2024

9.

(...)/23

(...),51

15.06.2023

Maj 2023

10.

(...)/34

462,68

29.11.2024

Październik 2024

11.

(...)/7

(...),11

13.02.2023

Styczeń 2023

12.

(...)/27

904,82

13.07.2023

Czerwiec 2023

13.

2025/01

555,22

22.01.2025

Styczeń 2025

14.

2024/22

819,84

19.08.2024

Lipiec 2024

15.

2023/18

1050,12

12.05.2023

Kwiecień 2023

(dowód: faktury k. 22-50)

3 stycznia 2025 r. nadzorca układu w postępowaniu o zatwierdzenie układu pozwanego obwieścił o ustaleniu dnia układowego na 1 lutego 2025 r. (dowód: obwieszczenie k. 125)

Postanowieniem z 11 grudnia 2025 r., obwieszczonym w tym samym dniu, sąd restrukturyzacyjny zatwierdził układ pozwanego. Brzmienie układu w zakresie istotnym dla sprawy przedstawia się następująco:

pkt II.4 lit. b) Postanowień ogólnych układu

Propozycje układowe skierowane do wszystkich wierzycieli objętych układem częściowym zakładają podział wierzycieli na następujące Grupy:

b) Grupa II: wierzyciele prywatnoprawni, względem których Dłużnik posiada zobowiązania w kwocie należności głównej wyższej niż 7.000,00 PLN (słownie: siedem tysięcy złotych),

pkt 2 Propozycji Układowych

Grupa II: wierzyciele prywatnoprawni, względem których Dłużnik posiada zobowiązania w kwocie należności głównej wyższej niż 7.000,00 PLN (słownie: siedem tysięcy złotych), zostaną zaspokojeni w następujący sposób:

a) zmniejszenie należności głównej poprzez umorzenie 40% (czterdziestu procent) należności głównej; oraz

b) umorzenie w całości odsetek (naliczonych zarówno do dnia poprzedzającego dzień układowy, jak i naliczonych od dnia układowego), a także kosztów sądowych, kosztów egzekucyjnych, kosztów upomnień i dodatkowych opłat oraz innych należności ubocznych, oraz

c) dokonanie spłaty pozostałej nieumorzonej wierzytelności w 60 (sześćdziesięciu) miesięcznych ratach (o numerach od 1 do 60), przez okres spłaty wynoszący 5 lat, płatnych do końca każdego miesiąca kalendarzowego, przy czym spłata pierwszej raty nastąpi do końca pierwszego miesiąca kalendarzowego, który przypadać będzie po upływie 12 (dwunastu) miesięcy od dnia uprawomocnienia się postanowienia sądu o zatwierdzeniu układu, a wysokość każdej z miesięcznych rat określona zostaje jako procent ogólnej sumy wierzytelności podlegającej zaspokojeniu w następujący sposób: (…)

(fakt obwieszczony w (...))

Postanowieniem z 21 maja 2026 r., KR/(...)-(...) Sąd Okręgowy w Krakowie odrzucił zażalenie wierzyciela na postanowienie sądu restrukturyzacyjnego z 11 grudnia 2025 r. (fakt znany z urzędu)

Sąd zważył, co następuje:

Podstawą prawną żądania kwoty 20 620,05 euro jest umowa, na podstawie której pozwany zobowiązał się do zapłaty wynagrodzenia jako prowizji od obrotu klienta. Kwota żądana tytułem wynagrodzenia odpowiada umówionemu procentowi od obrotu klient pozwanego. Mimo to powództwo podlega uwzględnieniu jedynie co do roszczeń powstałych po 1 lutego 2025 r. a to z uwagi na prawomocne zatwierdzenie układu pozwanego z dniem 30 grudnia 2025 r.

Jak stanowi art. 166 ust. 1 Prawa restrukturyzacyjnego układ wiąże wierzycieli, których wierzytelności według ustawy są objęte układem, chociażby nie zostały umieszczone w spisie wierzytelności. Według art. 150 ust. 1 ustawy układ obejmuje: 1) wierzytelności osobiste powstałe przed dniem otwarcia postępowania restrukturyzacyjnego, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej; 2) odsetki za okres od dnia otwarcia postępowania restrukturyzacyjnego; 3) wierzytelności zależne od warunku, jeżeli warunek ziścił się w czasie wykonywania układu; 4) wierzytelności zabezpieczone przeniesieniem na wierzyciela własności rzeczy, wierzytelności lub innego prawa.

Wierzytelności powoda na łączną kwotę 13 364,92 euro powstały przed dniem otwarcia postępowania restrukturyzacyjnego. W tej kwocie mieści się również wierzytelność na kwotę 1407,99 euro stwierdzona fakturą nr (...). Z faktury (...) wynika bowiem, że źródłem tej wierzytelności jest obrót klienta zafakturowany przed 22 stycznia 2025 r. Stąd wierzytelność ta, mimo późniejszej daty wymagalności, powstała przed 1 lutego 2025 r. W świetle umowy wierzytelność powoda o zapłatę prowizji powstawała bowiem z chwilą zafakturowania obrotu. Jedynie jej wymagalność następowała dopiero z chwilą zapłaty faktury przez klienta pozwanemu.

Jak stanowi art. 363 § 1 kpc orzeczenie sądu staje się prawomocne, jeżeli nie przysługuje co do niego środek odwoławczy lub inny środek zaskarżenia. Zażalenie innego wierzyciela na postanowienie sądu restrukturyzacyjnego o zatwierdzeniu układu zostało odrzucone przez sąd odwoławczy. Tym samym postanowienie z 11 grudnia 2025 r. stało się prawomocne z dniem 30 grudnia 2025 r. Oznacza to, że układ został prawomocnie zatwierdzony, przez co wiąże powoda.

Jak trafnie wskazuje Sąd Najwyższy w uchwale z 15 stycznia 1997 r.. III CZP 123/96, zgodnie z art. 20 § 1 Prawa układowego (odpowiednik obecnego art. 155 ust. 1 Prawa restrukturyzacyjnego – przyp. Sądu), propozycje układowe obejmują odroczenie spłaty długów, rozłożenie spłaty długów na raty, zmniejszenie sumy długów i wskazanie, czy i w jaki sposób wykonanie zobowiązań, objętych układem, ma być zabezpieczone. Przy przyjęciu przez wierzycieli takich propozycji dochodzi do zdarzenia prawnego, które skutkuje zmianę w sferze stosunku materialnoprawnego, powodującego wierzytelność i dług. Stąd też sąd, udzielając wierzycielowi ochrony prawnej w drodze zasądzenia powództwa o zapłatę, dochodzonego po zawarciu układu, nie może pominąć w ocenie materialnoprawnej dochodzonego roszczenia konieczności wyjaśnienia, czy układ zmienił treść zobowiązania pozwanego podmiotu. Jeśli taki stan rzeczy zaistniał, to sąd nie mógłby zasądzić ponad to, co wierzyciel może uzyskać z układu. Jest to konsekwencja związania wierzyciela treścią układu stosownie do art. 67 § 1 Prawa układowego (obecnie art. 166 ust. 1 ustawy – przyp. Sądu). Po zawarciu układu i tegoż prawomocnym zatwierdzeniu wierzyciel nie może żądać więcej, niż to, co układ stanowi, a jeżeli wierzytelność według układu nie jest płatna, nie można jej zasądzić od dłużnika, choćby nawet proces wytoczono przed zawarciem układu, bo rozstrzyga czas wydania wyroku (M. Allerhand, Prawo upadłościowe; Prawo o postępowaniu upadłościowym. Komentarz, Warszawa 1937, s. 1087). Podkreślić należy, że jeżeli z układu wynika, że dana wierzytelność nie jest wymagalna albo płatność została odroczona, to podlega ona oddaleniu w postepowaniu sądowym.

Układ, jest umową pomiędzy dłużnikiem a wierzycielami, która zmienia treść zobowiązania dłużnika. Tym jedynie układ różni się od umowy, że biorą w nim udział wierzyciele in gremio a do jego przyjęcia nie jest konieczna ich jednomyślność, lecz jedynie wola większości przy uwzględnieniu wagi głosu. Skutkiem prawomocnie zatwierdzonego układu jest zmiana treści zobowiązania, które uzyskuje treść zgodną z brzmieniem prawomocnego układu.

W świetle art. 316 § 1 kpc, podstawę wyroku stanowi stan rzeczy istniejący w chwili zamknięcia rozprawy. W tej dacie układ pozwanego jest już prawomocnie zatwierdzony a zobowiązania pozwanego kształtują się zgodnie z jego brzmieniem.

Według układu wierzytelności powoda, które powstały przed 1 lutego 2025 r. nie są wymagalne. Uzasadnia to oddalenie powództwa co do kwoty 13 364,92 euro. Kwestia zdarzeń przyszłych niepewnych w postaci uchylenia lub zmiany układu, podobnie zresztą jak kwestia rozwiązania lub upadku w przyszłości każdej innej umowy, na podstawie której Sąd rozstrzygnął o zobowiązaniu pozwanego, nie ma wpływu na stan rzeczy istniejący w dacie zamknięcia rozprawy, a więc i na treść wyroku. Dlatego pogląd przedstawiony przez powoda, co do konieczności zasądzenia należności z zastrzeżeniem sposobu zapłaty wynikającego z układu oraz z zaznaczeniem, że w razie uchylenia układu powraca pierwotna wierzytelność jest nietrafny jako wprost sprzeczny z brzmieniem art. 316 § 1 kpc.

Wedle układu odsetki od tej kwoty są umorzone. Uzasadnia to oddalenie powództwa i w tej części.

Wierzytelności o zapłatę kwoty 7919,33 euro powstały po dniu układowym. Nie są zatem objęta postępowaniem restrukturyzacyjnym i układ ich nie obejmuje. Dlatego Sąd uwzględnił powództwo w tej części. O odsetkach od tej kwoty orzekł na podstawie art. 7 ust. 1 ustawy o przeciwdziałaniu nadmiernym opóźnieniom w transakcjach handlowych, jako że nie obejmuje ich wyłączenie, o którym mowa w art. 3 pkt 1 tejże ustawy.

Co do żądania rekompensaty, to roszczenie w postaci dochodzonej pozwem w ogóle nie powstało i nie miało szansy powstać, skoro powód domaga się szeregu rekompensat w walucie euro, podczas gdy w świetle art. 10 ust. 1 powołanej ustawy, roszczenie to powstaje z mocy ustawy w walucie krajowej. Stąd po stronie dłużnika nie powstaje obowiązek zapłaty rekompensaty w walucie obcej. Roszczenie procesowe o zapłatę rekompensaty nie odpowiada treści wierzytelności powoda z tego tytułu (niezależnie od objęcia części z nich układem). Dlatego powództwo co do kwoty 690 euro żądanej tytułem rekompensat podlegało oddaleniu.

O kosztach procesu Sąd orzekł na podstawie art. 100 kpc dokonując ich stosunkowego rozdzielenia. Powód wygrał w 37%. Na koszty mu należne złożyła się opłata od pozwu 4543 zł, opłata od pełnomocnictwa 17 zł, koszt zastępstwa przez pełnomocnika w postępowaniu przed sądem pierwszej instancji 5400 zł i w postępowaniu zażaleniowym 1350 zł, a także opłata od wniosku o uzasadnienie postanowienia 30 zł.

O odsetkach od kosztów procesu Sąd orzekł na zasadzie art. 98 § 1 1 kpc.

SSR Robert Fonfara

VII GC 900/25

ZARZĄDZENIE

1.  Odnotować (usprawiedliwiona nieobecność referenta 13-28 czerwca 2026 r.);

2.  Odpis wyroku wraz z uzasadnieniem doręczyć pełnomocnikowi powoda poprzez portal informacyjny;

3.  Przedstawić akta 21 dni od doręczenia.

G., 8 lipca 2026 r.

SSR Robert Fonfara