Wyrok z 13 kwietnia 2026, sygn. I C 1297/25

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 13 kwietnia 2026 r.

Sąd Okręgowy w Sieradzu – Wydział I Cywilny w składzie następującym:

Przewodniczący: sędzia Dagmara Kos

Protokolant: Joanna (...) – Kalus

po rozpoznaniu w dniu 10 kwietnia 2026 roku w K. na rozprawie

sprawy z powództwa D. H.

przeciwko Skarbowi Państwa – Szefowi Rejonowego Zarządu Infrastruktury w Bydgoszczy

o ochronę naturalnego środowiska człowieka

1.  zasądza od pozwanego Skarbu Państwa – Szefa Rejonowego Zarządu Infrastruktury w Bydgoszczy na rzecz powódki D. H. kwotę 114.793,91 (sto czternaście tysięcy siedemset dziewięćdziesiąt trzy złote dziewięćdziesiąt jeden groszy) z ustawowymi odsetkami za opóźnienie:

- od kwoty 15.000,00 (piętnaście tysięcy) złotych dnia 2 lutego 2019 r. do dnia zapłaty,

- od kwoty 81.433,91 (osiemdziesiąt jeden tysięcy czterysta trzydzieści trzy złote dziewięćdziesiąt jeden groszy) od dnia 5 listopada 2024 r. do dnia zapłaty,

- od kwoty 18.360,00 (osiemnaście tysięcy trzysta sześćdziesiąt) złotych od dnia 16 września 2025 r. do dnia zapłaty,

2.  w pozostałym zakresie powództwo oddala,

3.  zasądza od pozwanego Skarbu Państwa – Szefa Rejonowego Zarządu Infrastruktury w P. na rzecz powódki D. H. kwotę 9.357,00 (dziewięć tysięcy trzysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów procesu w tym kwotę 3.600,00 (trzy tysiące sześćset) złotych tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego,

4.  zasądza od pozwanego Skarbu Państwa – Szefa Rejonowego Zarządu Infrastruktury w Bydgoszczy na rzecz Skarbu Państwa – Sądu Okręgowego w Sieradzu kwotę 8.873,34 (osiem tysięcy osiemset siedemdziesiąt trzy złote trzydzieści cztery grosze) tytułem zwrotu wydatków poniesionych tymczasowo przez Skarb Państwa.

Sygn. akt I C (...)/25

UZASADNIENIE

W pozwie z dnia 15 stycznia 2019 r. wniesionym do Sądu Rejonowego w Łasku powódka D. H. wniosła o zasądzenie na jej rzecz od pozwanego Skarbu Państwa – Szefa Rejonowego Zarządu Infrastruktury w (...) kwoty 13.000,00 zł wraz z odsetkami za opóźnienie od dnia złożenia pozwu do dnia zapłaty tytułem odszkodowania za ograniczenie sposobu korzystania i zmniejszenie wartości nieruchomości oznaczonej (...) położonej w R., dla której Sąd Rejonowy w Łasku prowadzi księgę (...) i kwoty 2.000,00 zł wraz z odsetkami za opóźnienie od dnia wniesienia pozwu do dnia zapłaty tytułem odszkodowania w wysokości koniecznych kosztów rewitalizacji akustycznej i zapewnienia należytego klimatu akustycznego budynku mieszkalnego posadowionego na terenie (...) położonej w R., dla której Sąd Rejonowy w Łasku prowadzi (...) oraz zasądzenie od pozwanego na jej rzecz zwrotu kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych wraz z opłatą od pełnomocnictwa.

(pozew- k.3-7)

W odpowiedzi na pozew pozwany wniósł o oddalenie powództwa w całości oraz zasądzenie od strony powodowej kosztów postępowania według norm przepisanych w tym kosztów zastępstwa procesowego.

(odpowiedź na pozew- k.27-35)

Pismem procesowym z dnia 16 września 2024 r. powódka rozszerzyła powództwo i wnosiła o zasądzenie na jej rzecz od pozwanego kwoty 40.000,00 zł tytułem odszkodowania za ograniczenie sposobu korzystania i zmniejszenie wartości nieruchomości oznaczonej nr (...) położonej w R., dla której Sąd Rejonowy w Łasku prowadzi księgę wieczystą (...) nr (...) i kwoty 56.433,91 zł tytułem odszkodowania za konieczne koszty rewitalizacji akustycznej budynku mieszkalnego posadowionego na terenie (...) położonej w R., dla której Sąd Rejonowy w Łasku prowadzi (...) oraz zasądzenie od pozwanego na jej rzecz kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

(pismo procesowe powódki- k.97)

W piśmie procesowym z dnia 14 listopada 2024 r. pozwany wniósł o oddalenie powództwa w rozszerzonym kształcie oraz zasądzenie od powódki na jego rzecz kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa wedle norm przepisanych.

(pismo procesowe pozwanego- k.112-113)

Pismem procesowym z dnia 26 sierpnia 2025 r. powódka rozszerzyła powództwo i wnosiła o zasądzenie na jej rzecz od pozwanego kwoty 58.350,00 zł tytułem odszkodowania za ograniczenie sposobu korzystania i zmniejszenie wartości nieruchomości oznaczonej nr (...) położonej w R., dla której Sąd Rejonowy w Łasku prowadzi (...) i kwoty 56.433,91 zł tytułem odszkodowania za konieczne koszty rewitalizacji akustycznej budynku mieszkalnego posadowionego na terenie (...) położonej w R., dla której Sąd Rejonowy w W. prowadzi (...) oraz zasądzenie od pozwanego na jej rzecz kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

(pismo procesowe powódki- k.133)

Postanowieniem z dnia 17 września 2025 r. Sąd Rejonowy w Łasku stwierdził swoją niewłaściwość rzeczową i przekazał sprawę Sądowi Okręgowemu w Sieradzu jako właściwemu.

(postanowienie- k.140)

W piśmie procesowym z dnia 22 stycznia 2026 r. pozwany wnosił o oddalenie powództwa w rozszerzonym kształcie.

(pismo procesowe pozwanego- k.159-161)

Na rozprawie w dniu 10 kwietnia 2026 r. pełnomocnik powódki popierał powództwo w rozszerzonym kształcie i wnosił o zasądzenie od pozwanego na rzecz powódki kosztów procesu w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych a w imieniu pozwanego nikt się nie stawił.

(protokół rozprawy z dnia 10 kwietnia 2026 r. na płycie CD 00:00:31 – 00:06:30- koperta k.180)

Sąd Okręgowy ustalił, co następuje:

Powódka D. H. jest właścicielką nieruchomości oznaczonej (...) położonej w R., dla której Sąd Rejonowy w Łasku prowadzi (...).

(bezsporne, uproszczonego wypisu z rejestru gruntów- k.11, wydruk z księgi wieczystej- k.12-16, mapa- k.18, wydruk z geoportalu- k.21)

W zakresie zagospodarowania przestrzennego dla miejsca położenia nieruchomości powódki nie ma aktualnie opracowanego planu miejscowego. Ze studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy P. uchwalonego przez Radę Gminy P. uchwałą nr (...)z dnia 15 lutego 2007 r. wynika, że działka nr (...) położona jest w obszarze zabudowy mieszkaniowej z towarzyszącymi usługami nieuciążliwymi (w tym usługi publiczne) oraz w obszarze zabudowy letniskowej i zabudowy zagrodowej oznaczonej symbolem Mr.

(bezsporne, zaświadczenia Wójta Gminy P.- k.17)

W dniu 25 października 2016 roku Sejmik Województwa (...) podjął nową uchwałę nr (...) w sprawie utworzenia obszaru ograniczonego użytkowania dla lotniska wojskowego W., w której nastąpiło przesunięcie granic poszczególnych podobszarów oznaczonych wyodrębnionymi izoliniami, która to uchwała uchyliła jednocześnie poprzednią uchwałę w tym przedmiocie z dnia 9 lutego 2010 r. w sprawie utworzenia obszaru ograniczonego użytkowania dla lotniska wojskowego W.. Zgodnie z § 8 powołanej uchwały w obszarze ograniczonego użytkowania wprowadza się następujące ograniczenia w zakresie przeznaczenia terenu:

1) w podobszarze A:

a) zakaz przeznaczania terenu pod zabudowę mieszkaniową jedno-i wielorodzinną, zagrodową i zamieszkania zbiorowego, a także mieszkaniowo – usługową,

b) zakaz tworzenia terenów rekreacyjno- wypoczynkowych,

c) zakaz tworzenia stref ochronnych „A” uzdrowisk,

d) zakaz przeznaczania terenu pod budowę: szpitali, domów opieki społecznej, obiektów związanych ze stałym lub czasowym pobytem dzieci i młodzieży.

2) w podobszarze B:

a) zakaz tworzenia stref ochronnych (...) uzdrowisk,

b) zakaz przeznaczania terenu pod budowę: szpitali, domów opieki społecznej, obiektów związanych ze stałym lub czasowym pobytem dzieci i młodzieży, działających w porze nocy.

W myśl § 9 tej uchwały w obszarze ograniczonego użytkowania wprowadza się następujące ograniczenia w zakresie korzystania z terenu:

1) w podobszarze A:

a) zakaz budowy budynków jedno- i wielorodzinnych oraz zamieszkania zbiorowego, zagrodowego, mieszkaniowo – usługowego, szpitali, domów opieki społecznej, a także obiektów związanych ze stałym lub czasowym pobytem dzieci i młodzieży,

b) zakaz zmiany sposobu użytkowania obiektów budowlanych w całości lub części na budynki mieszkalne jedno- i wielorodzinne oraz zamieszkania zbiorowego, zabudowę zagrodową, mieszkaniowo – usługowe, szpitale, domy opieki społecznej, a także obiekty związane ze stałym lub czasowym pobytem dzieci i młodzieży,

c) dopuszcza się rozbudowę, odbudowę oraz nadbudowę istniejących szpitali, domów opieki społecznej i obiektów związanych ze stałym lub czasowym pobytem dzieci i młodzieży,

d) dopuszcza się zmianę sposobu użytkowania budynków w całości lub części na cele mieszkaniowe oraz budowę nowych budynków mieszkalnych jednorodzinnych jako towarzyszących innym funkcjom, na warunkach określonych w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, a w przypadku braku planu miejscowego, na warunkach określonych w decyzji o warunkach zabudowy.

2) w podobszarze B:

a) zakaz budowy szpitali, domów opieki społecznej, obiektów związanych ze stałym lub czasowym pobytem dzieci i młodzieży, działających w porze nocy,

b) zakaz zmiany sposobu użytkowania obiektów budowlanych w całości lub części na szpitale, domy opieki społecznej oraz obiekty związane ze stałym lub czasowym pobytem dzieci i młodzieży, działających w porze nocy,

c) dopuszcza się rozbudowę, odbudowę oraz nadbudowę istniejących szpitali, domów opieki społecznej i obiektów związanych ze stałym lub czasowym pobytem dzieci i młodzieży.

Zgodnie z § 10 uchwały w obszarze ograniczonego użytkowania wprowadza się następujące wymagania techniczne dotyczące budynków:

1) w podobszarze A:

a) w budynkach istniejących oraz nowoprojektowanych należy zapewnić właściwy klimat akustyczny w pomieszczeniach wymagających ochrony akustycznej, zgodnie z obowiązującymi normami, poprzez zastosowanie przegród budowlanych o odpowiedniej izolacyjności akustycznej,

2) w podobszarze B:

a) w budynkach szpitali, domów opieki społecznej i budynkach związanych ze stałym lub czasowym pobytem dzieci i młodzieży należy zapewnić właściwy klimat akustyczny w pomieszczeniach wymagających ochrony akustycznej, zgodnie zobowiązującymi normami, poprzez zastosowanie przegród budowlanych o odpowiedniej izolacyjności akustycznej.

(uchwała- k.19-20)

Nieruchomość należąca do powódki oznaczona numerem działki (...) znajduje się w całości w podobszarze A. Działka zabudowana jest parterowym budynkiem mieszkalnym jednorodzinnym z poddaszem mieszkalnym. Wokół budynku urządzony jest teren zieleni ogrodowej z trwałymi nasadzeniami cennych roślin ozdobnych, krzewów, bylin i drzew. Urządzone są alejki, ścieżki i komunikacja wewnętrzna utwardzona kostką polbruku. Znajduje się tam taras naziemny. Posesja jest ogrodzona ogrodzeniem z przęseł metalowych w nowoczesnym wzornictwie, bramy i furtki wyposażone są w automatykę zamykania, Budynek mieszkalny jest z roku 2018. Powierzchnia zabudowy wynosi 166,41 m ² z garażem a powierzchnia mieszkalna wynosi 114,4 m ². Powierzchnia użytkowa wynosi 137,3 m ². Fundamenty budynku są żwirobetonowe, ściany są z betonu komórkowego i A. z termoizolacją 15 cm. Strop jest monolityczny, dach o konstrukcji drewnianej, czterospadowy, kryty blachodachówką. Schody na poddasze są wylewane, obłożone czarnym marmurem, balustrady są metalowe, zadaszony taras jest przy ścianie zachodniej. Tynki wewnętrzne są cementowo – wapienne a gładzie gipsowe. Posadzki w salonie i pokoju na parterze są z paneli, panele są w pokojach na poddaszu, terakota jest w łazienkach, ubikacji, wiatrołapie i komunikacji. Stolarka okienna jest z pcv, okna są jednoramowe w kolorze brązowym, rolety zewnętrzne i stolarka drzwiowa są drewniane, nietypowe o wysokim standardzie, drzwi wejściowe są drewniane o wysokim standardzie. Dom wyposażony jest w kocioł na paliwo stałe. Budynek wyposażony jest w instalację elektryczną, wodną z sieci gminnej, wodociągową do lokalnego szamba i panele fotowoltaiczne. Na elewacji jest tynk cienkowarstwowy w kolorze jasny seledyn.

(opinia biegłej z zakresu szacunku nieruchomości P. L.- k.120-127, uzupełniająca opinia pisemna biegłej z zakresu szacunku nieruchomości P. L.- k.147-148)

Na nieruchomości powódki na skutek działania lotniska wojskowego w W. dochodzi do przekroczeń dopuszczalnego poziomu hałasu lotniczego w środowisku w porze nocy. Gdyby nie utworzono obszaru ograniczonego użytkowania dla lotniska wojskowego W., budynek byłby dostatecznie wyciszony zgodnie z normami prawa budowlanego. W celu zapewnienia odpowiedniego klimatu akustycznego w budynku mieszkalnym powódki należy zwiększyć izolacyjność akustyczną łącznie w pięciu pokojach poprzez wymianę łącznie pięciu okien na okna o zwiększonej izolacyjności akustycznej, wymianę szyb zespolonych łącznie w dwóch oknach na szyby zespolone o zwiększonej izolacyjności akustycznej i obłożenie sufitów skośnych w 3 pokojach na poddaszu płytami gipsowo – kartonowymi. W celu skompensowania braku możliwości otwierania okien podczas występowania hałasu lotniczego, wynikającego z utworzenia (...), należy zainstalować łącznie sześć wentylatorów sufitowych.

(opinia Politechniki (...)- k.53-66)

Wartość prac dostosowawczych niezbędnych w celu uzyskania pożądanego efektu podwyższonej izolacyjności akustycznej budynku mieszkalnego powódki wynikających z opinii Politechniki (...) wynosi 56.433,91 zł.

(opinia biegłego z zakresu budownictwa T. B.- k.83-90, uzupełniająca opinia pisemna biegłego z zakresu budownictwa T. B.- k.107-109)

Utrata wartości rynkowej działki powódki nr (...) położonej w R. w następstwie wprowadzenia obszaru ograniczonego użytkowania wynosi 58.360,00 zł.

(opinia biegłej z zakresu szacunku nieruchomości P. L.- k.120-127, uzupełniająca opinia pisemna biegłej z zakresu szacunku nieruchomości P. L.- k.147-148)

W piśmie z dnia 26 listopada 2018 r. powódka wezwała pozwanego Skarb Państwa – Szefa Rejonowego Zarządu Infrastruktury w P. do zapłaty kwoty 100.000,00 zł tytułem odszkodowania w związku z obniżeniem wartości oraz ograniczeniem w sposobie korzystania z (...) położonej w R., dla której Sąd Rejonowy w Łasku prowadzi (...) a także z tytułu kosztów koniecznych do wygłuszenia budynków mieszkalnych na niej się znajdujących w związku z ustanowieniem obszaru ograniczonego użytkowania w terminie 1 dnia od doręczenia wezwania. Pismo to pozwany odebrał w dniu 3 grudnia 2018 r.

(bezsporne, kserokopia wezwania- k.22)

Ustaleń stanu faktycznego w przedmiotowej sprawie Sąd dokonał w oparciu o dokumenty złożone przez powódkę. Złożone przez nią dokumenty urzędowe sporządzone były w odpowiedniej formie przez uprawnione do tego organy i w ramach ich kompetencji. Zgodnie natomiast z treścią art. 244 § 1 kpc dokumenty urzędowe, sporządzone w przepisanej formie przez powołane do tego organy władzy publicznej i inne organy państwowe w zakresie ich działania, stanowią dowód tego, co zostało w nich urzędowo zaświadczone. Autentyczność tych dokumentów oraz ich prawdziwość nie była przy tym kwestionowana przez pozwanego. Podstawą ustaleń stanu faktycznego był także złożony przez powódkę dokument prywatny w postaci korespondencji wysłanej przez powódkę do pozwanego przed wszczęciem postępowania w przedmiotowej sprawie. Dokument prywatny w myśl art. 245 kpc stanowi dowód tego, że osoba, która go podpisała, złożyła oświadczenie zawarte w dokumencie. Autentyczność dokumentu prywatnego złożonego przez powódkę nie była kwestionowana przez pozwanego. Okoliczność, że żadna ze stron nie kwestionowała treści kserokopii dokumentów znajdujących się w aktach sprawy pozwoliła na potraktowanie tych kopii jako dowodów pośrednich istnienia dokumentów o treści im odpowiadającej.

Ustalenia faktyczne w sprawie Sąd poczynił także w oparciu o opinię Politechniki (...), w której wskazano rodzaj nakładów koniecznych do zapewnienia odpowiedniego klimatu akustycznego w budynku mieszkalnym powódki i opinię biegłej z zakresu szacunku nieruchomości P. L., która oszacowała utratę wartości nieruchomości powódki wskutek utworzenia strefy ograniczonego użytkowania a także opinię biegłego z zakresu budownictwa T. B., który wyliczył koszt nakładów niezbędnych do rewitalizacji akustycznej budynku mieszkalnego znajdującego się na nieruchomości powódki. W ocenie Sądu wszystkie opinie sporządzone zostały w sposób jasny, rzeczowy i przejrzysty wobec czego należało uznać je za w pełni wiarygodne.

Sąd pominął dowód z przesłuchania stron na fakty wskazane w pkt VIII pozwu, gdyż w drodze przeprowadzonych już dowodów zostały wyjaśnione wszystkie fakty niezbędne dla rozstrzygnięcia sprawy.

Sąd Okręgowy zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 129 ust. 2 ustawy Prawo ochrony środowiska z dnia 27 kwietnia 2001 r. (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r., poz. 54) w związku z ograniczeniem sposobu korzystania z nieruchomości jej właściciel może żądać odszkodowania za poniesioną szkodę. Szkoda obejmuje również zmniejszenie wartości nieruchomości. Przesłankami odpowiedzialności za szkodę w myśl powyższego przepisu są zatem: wejście w życie rozporządzenia lub aktu prawa miejscowego powodującego ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości, szkoda poniesiona przez właściciela nieruchomości, jej użytkownika wieczystego lub osobę, której przysługuje prawo rzeczowe do nieruchomości i związek przyczynowy między wprowadzonym ograniczeniem sposobu korzystania z nieruchomości a szkodą. Z art. 129 ust. 2 p.o.ś. wynika przy tym, iż szkodą jest także zmniejszenie wartości nieruchomości, co koresponduje z pojęciem straty w rozumieniu art. 361 § 2 kc, przez którą rozumie się, między innymi zmniejszenie aktywów.

Zastosowanie art. 129 ust. 2 p.o.ś. jako podstawy roszczenia odszkodowawczego właściciela nieruchomości z tytułu obniżenia jej wartości w związku z ograniczeniem sposobu korzystania z niej w następstwie ustanowienia obszaru ograniczonego użytkowania było przedmiotem obszernego orzecznictwa. W judykaturze funkcjonuje pogląd, w świetle którego, mówiąc o obszarze ograniczonego użytkowania trzeba dostrzegać z jednej strony związane z jego utworzeniem ograniczenia w zakresie sposobu korzystania z nieruchomości, z drugiej natomiast przyczyny, które legły u podstaw utworzenia tego obszaru. Wspomniane ograniczenia są związane z nieruchomością położoną na obszarze ograniczonego użytkowania i dotyczą każdego jej właściciela. Dopóki bowiem będzie istniał obszar ograniczonego użytkowania, dopóty będą obowiązywały wprowadzone na jego terenie ograniczenia w zakresie przeznaczenia terenów, wymagań technicznych dotyczących budynków oraz sposobu korzystania z gruntów. Obszar ograniczonego użytkowania ingeruje w prawo własności i w sferę wolności właściciela wobec czego wyszczególnienie sytuacji, w których dojdzie do utworzenia go, jest wyczerpujące i wymaga uprzednio stwierdzenia, że zastosowanie najlepszych dostępnych metod i środków nie doprowadziło do utrzymania dopuszczalnych warunków środowiska. Konieczność utworzenia obszaru wynika z tego, iż jest to jedyny sposób uzyskania efektu w postaci ochrony zasobów środowiska, która uwzględnić powinna wyczerpanie dostępnych środków i zasadę proporcjonalności przewidzianą w art. 31 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Samo już zatem utworzenie obszaru ograniczonego użytkowania wskazuje na negatywne oddziaływanie lotniska na środowisko w stopniu wymagającym wprowadzenia ograniczeń w wykonywaniu prawa własności. Ograniczenia te musi respektować każdy właściciel nieruchomości (patrz: wyrok Sądu Najwyższego z dnia 25 lutego 2009 r., II CSK 565/08, wyrok Sądu Najwyższego z dnia 25 lutego 2009 r., II CSK 546/08, niepubl., LEX nr 528219).

W przedmiotowej sprawie powódka wskutek wprowadzenia obszaru ograniczonego użytkowania, obejmującego stanowiącą jej własność nieruchomość położoną w R. oznaczoną numerem (...) poniosła szkodę polegającą na ograniczeniu w sposobie korzystania z niej, a w konsekwencji na zmniejszeniu jej wartości.

Dla nieruchomości powódki brak jest aktualnego planu zagospodarowania przestrzennego. Przeznaczenie nieruchomości wynika ze studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy. Wynika z niego, że należąca do powódki działka nr (...) położona jest w obszarze zabudowy mieszkaniowej z towarzyszącymi usługami nieuciążliwymi (w tym usługi publiczne) oraz w obszarze zabudowy letniskowej i zabudowy zagrodowej oznaczonej symbolem Mr.

Wskutek ustanowienia obszaru ograniczonego użytkowania uchwałą Nr (...) Sejmiku Województwa (...) z dnia 25 października 2016 r. w podobszarze A, na terenie którego usytuowana jest działka powódki, wprowadzono ograniczenia dotychczasowego sposobu korzystania z tej działki. Powódka nie może skutecznie dochodzić zaniechania immisji hałasu przez lotnisko, w związku z czym doszło do zawężenia przysługujących jej a wynikających z prawa własności uprawnień związanych z podejmowaniem działań ochronnych wobec swojej własności. Ponadto z § 9 uchwały wynika między innymi zakaz przeznaczania terenu pod zabudowę mieszkaniową jedno- i wielorodzinną, zagrodową i zamieszkania zbiorowego oraz mieszkaniowo – usługową. Podkreślenia przy tym wymaga, że wbrew twierdzeniom pozwanego, w przedmiotowej sprawie nie można oceniać zasadności dochodzonego przez powódkę roszczenia odszkodowawczego przez pryzmat ograniczeń w sposobie dotychczasowego korzystania ze stanowiącej jej własność nieruchomości. Nieruchomość powódki należy badać więc pod kątem utraty zdolności swobodnego wykorzystania jej na cele na przykład budownictwa i poddawać ocenie pod kątem spadku jej wartości.

Niewątpliwie wskutek uszczuplenia zakresu i sposobu dotychczasowego korzystania z nieruchomości oraz zmuszenia właścicielki do zmiany dotychczasowego jej przeznaczenia, co wynika z utworzenia obszaru ograniczonego użytkowania, w obrębie którego usytuowana jest nieruchomość powódki, doznała ona szkody polegającej na obniżeniu wartości należącej do niej nieruchomości. Nieruchomość jest dobrem inwestycyjnym i o ile nie jest wyłączona spod obrotu podlega regułom rynkowym a jej wartość jest weryfikowana przez wolny rynek, niezależnie od tego czy jej właściciel zamierza zbyć swoją własność, czy też nie poczynił w tym zakresie żadnych kroków. (patrz wyrok Sądu Apelacyjnego w Poznaniu z dnia 30 września 2009 r., I ACa 484/09, LEX nr 756606, wyrok Sądu Apelacyjnego w Poznaniu z dnia 17 czerwca 2010 r., I ACa 772/09, LEX nr 756717). W orzecznictwie przyjmuje się, iż obniżenie wartości nieruchomości generuje stratę niezależnie od tego, czy właściciel ją zbył, czy też nie zamierza podjąć w tym kierunku żadnych działań. Przesłanką roszczenia odszkodowawczego przewidzianego w art. 129 ust. 2 p.o.ś. nie jest bowiem jej zbycie. Odszkodowanie nie jest też ograniczone do rzeczywistej straty, gdyż obowiązuje zasada pełnej odpowiedzialności odszkodowawczej za wprowadzenie ograniczeń w korzystaniu z nieruchomości (patrz wyrok Sądu Najwyższego z dnia 25 lutego 2009 r., II CSK 546/08, niepubl., LEX nr 503415). Wartość należącej do powódki nieruchomości uległa obniżeniu z uwagi na położenie w okolicach lotniska wojskowego W. i na skutek hałasu związanego z jego funkcjonowaniem, niewątpliwie negatywnie postrzeganego przez potencjalnych nabywców nieruchomości. Zainteresowanie nabyciem nieruchomości w okolicach lotniska spadło, a potencjalni nabywcy mogą być skłonni do kupna nieruchomości położonych w obszarze ograniczonego użytkowania, ale za odpowiednio niższą cenę. Do zakresu szkody podlegającej naprawieniu na podstawie art. 129 ust. 2 p.o.ś. należy więc obniżenie wartości nieruchomości wynikające z faktu, że jej właściciel będzie musiał znosić dopuszczalne na tym obszarze immisje np. hałas (patrz wyrok Sądu Apelacyjnego w Poznaniu z dnia 18 listopada 2010 r., I ACa 884/10, LEX nr (...)).

Powódka jako właścicielka nieruchomości oznaczonej (...) położonej w R. dochodziła w tym procesie odszkodowania za ograniczenie sposobu korzystania i zmniejszenie wartości tej nieruchomości. Wobec powyższego oraz mając na uwadze opinię biegłego rzeczoznawcy P. L., uwzględniając obliczone dla podobszaru A współczynniki utraty wartości Sąd Okręgowy ustalił, że wartość rynkowa nieruchomości powódki uległa obniżeniu o kwotę 58.360,00 zł i taką kwotę zasądził od pozwanego na rzecz powódki.

Oceny zasadności drugiego z dochodzonych przez powódkę roszczeń – żądania zwrotu nakładów potrzebnych na rewitalizację akustyczną budynku mieszkalnego posadowionego na (...) położonej w R., Sąd Okręgowy dokonał na podstawie regulacji przewidzianej w art. 136 ust. 1 i 3 w zw. z art. 129 ust. 2 p.o.ś. Zgodnie z art. 136 ust. 3 p.o.ś. w razie określenia na obszarze ograniczonego użytkowania wymagań technicznych dotyczących budynków, szkodą, o której mowa w przepisie art. 129 ust. 2 ustawy, są także koszty poniesione w celu wypełnienia tych wymagań przez istniejące budynki, nawet w przypadku braku obowiązku podjęcia działań w tym zakresie. W judykaturze przyjmuje się, że obowiązek naprawienia szkody przez wypłatę odpowiedniej sumy pieniężnej powstaje z chwilą jej wyrządzenia i nie jest uzależniony od tego, czy poszkodowany dokonał naprawy rzeczy i czy w ogóle zamierza ją naprawić. Odszkodowanie bowiem ma wyrównać uszczerbek majątkowy powstały w wyniku zdarzenia wyrządzającego szkodę, istniejący w chwili jej wyrządzenia do czasu, gdy zobowiązany wypłaci poszkodowanemu sumę pieniężną odpowiadającą szkodzie ustalonej w sposób prawem przewidziany (patrz uchwała Sądu Najwyższego z dnia 15 listopada 2001 r., III CZP 68/01, OSNC z 2002 r., z 6., poz. 74).

Obowiązek strony pozwanej naprawienia szkody powódki polegający na uiszczeniu odpowiedniej sumy pieniężnej powstał z chwilą wyrządzenia jej tej szkody, to jest z chwilą wejścia w życie uchwały Nr (...) Sejmiku Województwa (...) z dnia 25 października 2016 r. kształtującej zakres koniecznych do wykonania nakładów rewitalizacyjnych i obligującej do ich poczynienia. Poniesienie nakładów pozwala zaś na uniknięcie hałasu przekraczającego poziomy normatywne i przyczynia się do zwiększenia atrakcyjności nieruchomości, jednak nie wpływa na podniesienie jej ceny z uwagi na lokalizację w strefie ograniczonego użytkowania (porównaj wyrok Sądu Apelacyjnego w Poznaniu z dnia 30 września 2009 r., I ACa 484/09, LEX nr (...)). Koszty związane z zapewnieniem w budynku mieszkalnym powódki właściwego klimatu akustycznego są bezpośrednim uszczerbkiem związanym z ustanowieniem strefy ograniczonego użytkowania. Budynek przeznaczony na potrzeby mieszkaniowe wymaga ochrony akustycznej, podlegając tym samym ochronie przed hałasem na podstawie przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (tekst jedn. Dz.U. z 2019 r., poz. 1065). Usytuowany na należącej do powódki działce nr (...) budynek mieszkalny nie spełnia obowiązujących wymogów, nie zapewniając należytego klimatu akustycznego. W celu ochrony akustycznej konieczne jest zatem poczynienie nakładów, których łączne koszty biegły z zakresu budownictwa określił na kwotę 56.433,91 zł. Koszty te mają zapewnić właściwy klimat akustyczny obiektu i odzwierciedlają zakres nakładów, których powódka dotychczas nie poczyniła, co jednak nie stoi na przeszkodzie w dochodzeniu odszkodowania, ponieważ zgodnie z funkcjonującym w doktrynie i judykaturze poglądem, roszczenie o zasądzenie kosztów potrzebnych do rewitalizacji akustycznej budynku nie jest uzależnione od uprzedniego poniesienia wydatków (patrz wyrok Sądu Apelacyjnego w Poznaniu z dnia 10 kwietnia 2008r., I ACa 2/(...), LEX nr 580137). Budynek, którego właścicielką jest powódka, wzniesiony był w tradycyjnej technologii i przy użyciu dostosowanych do niej materiałów budowlanych. Zakres koniecznych do wykonania w nim prac wynikał bezpośrednio z opinii Instytutu, który określając jedynie następczo wartość prac koniecznych do zapewnienia właściwego klimatu akustycznego budynku mieszkalnego usytuowanego na działce powódki przyjął rozwiązania uwzględniające stan istniejący w dacie sporządzania opinii, zapewniając spełnienie wymagań akustycznych, wynikających z opinii przy optymalizacji kosztów. Mając na uwadze powyższe Sąd zasądził od pozwanego na rzecz powódki kwotę 56.433,91 zł tytułem odszkodowania za konieczne koszty rewitalizacji budynku mieszkalnego powódki i zapewnienia w nim prawidłowego klimatu akustycznego.

O odsetkach od zasądzonego na rzecz powódki roszczenia Sąd orzekł na podstawie art. 481 § 1 kc. Powódka zgłosiła pozwanemu żądanie zapłaty w terminie 1 dnia kwoty 100.000,00 zł tytułem odszkodowania w związku z obniżeniem wartości oraz ograniczeniem w sposobie korzystania z nieruchomości oznaczonej (...) położonej w R. a także z tytułu kosztów koniecznych do wygłuszenia budynków mieszkalnych, na niej się znajdujących w związku z ustanowieniem obszaru ograniczonego użytkowania w piśmie z dnia 26 listopada 2018 r. W piśmie tym jednak nie wskazała ona jakiej kwoty z żądanych 100.000,00 zł domaga się tytułem odszkodowania w związku z obniżeniem wartości oraz ograniczeniem w sposobie korzystania z nieruchomości a jakiej z tytułu kosztów koniecznych do wygłuszenia budynku mieszkalnego. Dopiero w pozwie powódka wskazała, że domaga się kwoty 13.000,00 zł z tytułu odszkodowania za ograniczanie sposobu korzystania i zmniejszenie wartości nieruchomości i kwoty 2.000,00 zł z tytułu kosztów koniecznych do wygłuszenia budynku mieszkalnego. Pozew doręczony został pozwanemu w dniu 1 lutego 2019 r. a zatem roszczenie powódki co do kwoty 15.000,00 zł stało się wymagalne w tym dniu. Stąd na podstawie art. 481 § 1 kc odsetki ustawowe za opóźnienie od zasądzonej od pozwanego na rzecz powódki kwoty 15.000,00 zł Sąd zasądził od dnia 2 lutego 2019 r. do dnia zapłaty a w pozostałym zakresie żądanie zasądzenia odsetek od tej kwoty oddalił jako niezasadne. Powódka wystąpiła z żądaniem zasądzenia dalszej kwoty 27.000,00 zł z tytułu odszkodowania za ograniczanie sposobu korzystania i zmniejszenie wartości nieruchomości i dalszej kwoty 54.433,91 zł z tytułu kosztów koniecznych do wygłuszenia budynku mieszkalnego w piśmie procesowym z dnia 16 września 2024 r., które doręczone zostało pozwanemu w dniu 4 listopada 2024 r., a zatem roszczenie powódki co do kwoty 81.433,91 zł stało się wymagalne w tym dniu. Stąd na podstawie art. 481 § 1 kc odsetki ustawowe za opóźnienie od zasądzonej od pozwanego na rzecz powódki kwoty 81.433,91 zł Sąd zasądził od dnia 5 listopada 2024 r. do dnia zapłaty a w pozostałym zakresie żądanie zasądzenia odsetek od tej kwoty oddalił jako niezasadne. Powódka wystąpili z żądaniem zasądzenia dalszej kwoty 18.360,00 zł z tytułu odszkodowania za ograniczanie sposobu korzystania i zmniejszenie wartości nieruchomości w piśmie procesowym z dnia 26 sierpnia 2025 r., które doręczone zostało pozwanemu w dniu 15 września 2025 r., a zatem roszczenie powódki co do tej kwoty stało się wymagalne w tym dniu. Stąd na podstawie art. 481 § 1 kc odsetki ustawowe za opóźnienie od zasądzonej od pozwanego na rzecz powódki kwoty 18.360,00 zł Sąd zasądził od dnia 16 września 2025 r. do dnia zapłaty a w pozostałym zakresie żądanie zasądzenia odsetek od tej kwoty oddalił jako niezasadne.

O kosztach procesu Sąd orzekł na podstawie art. 98 § 1 i 3 kpc kierując się zasadą odpowiedzialności za wynik procesu i zasądził od pozwanego na rzecz powódki kwotę 9.357,00 zł, na którą to kwotę złożyły się opłata od pozwu w kwocie 5.740,00 zł, wynagrodzenie pełnomocnika powódki w kwocie 3.600,00 zł ustalone stosownie do treści § 2 pkt 5 w zw. z § 19 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (tekst jedn. Dz.U. z 2023 r., poz. 1964 ze zm.) i opłata skarbowa od pełnomocnictwa w kwocie 17,00 zł.

Co do nie pokrytych wydatków w kwocie 8.873,34 zł to Sąd na podstawie 113 ust. 1 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (tekst. jedn. Dz.U. z 2024 r., poz. 959 ze zm.) zasądził je na rzecz Skarbu Państwa – Sądu Okręgowego w Sieradzu od przegrywającego sprawę pozwanego.