Wyrok z 10 grudnia 2025, sygn. II AKa 187/25

Formularz UK 2

Sygnatura akt

II AKa 187/25

Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników:

1.

6.CZĘŚĆ WSTĘPNA

0.1.1.1. Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji

V. T. został oskarżony o to, że:

I.  w dniu 25 marca 2022 roku w miejscowości L., powiat (...), województwo (...) w lokalu mieszkalnym przy ulicy (...), działając w zamiarze ewentualnym, usiłował pozbawić życia V. R., w ten sposób, że zadał pokrzywdzonemu dwa ciosy nożem kuchennym o długości ostrza 117 mm w okolice lędźwiowe po prawej stronie powodując dwie rany kłute z uszkodzeniem miąższu nerki II/III stopnia AAST i krwiaka okołonerkowego oraz kilka ciosów tym samym nożem powodując rany kłute okolicy łokciowej lewej, ranę ciętą ramienia lewego w części bliższej, liczne drobne rany cięto-szarpane obu rąk oraz prawej kończyny górnej, które to obrażenia naruszyły prawidłowe czynności narządów ciała w rozumieniu treści art. 157 § 1 k.k. na czas powyżej 7 dni, jednak zamiaru tego nie zrealizował ze względu na działania obronne pokrzywdzonego, tj. o czyn z art. 13 § 1 k.k. w zw. z art. 148 § 1 k.k. w zb. z art. 157 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k.

II.  w okresie od bliżej nieokreślonego dnia miesiąca października 2021 roku do dnia 25 marca 2022 roku w miejscowości L., powiat (...), województwo (...), w miejscu wspólnego zamieszkania znęcał się psychicznie i fizycznie nad Y. O. w ten sposób, że używał w stosunku do niej słów wulgarnych powszechnie uznawanych za obelżywe, szarpał pokrzywdzoną, uderzał otwartą i zamkniętą ręką w twarz oraz uderzał pokrzywdzoną łokciem, tj. o czyn z art. 207 § 1 k.k.

Sąd Okręgowy we Włocławku wyrokiem z 21 stycznia 2025r. w sprawie II K 51/22

1.  oskarżonego V. T. uznał za winnego popełnienia czynu zarzuconego mu w pkt I aktu oskarżenia z art. 13 § 1 k.k. w zw. z art. 148 § 1 k.k. w zw. z art. 157 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. i za to w myśl art. 11 § 3 k.k. w zw. z art. 14 § 1 k.k. oraz na podstawie art. 148 § 1 k.k. wymierzył mu karę 8 lat pozbawienia wolności,

2.  na podstawie art. 63 § 1 k.k. na poczet orzeczonej kary pozbawienia wolności zaliczył oskarżonemu okres tymczasowego aresztowania od dnia 25.03.2022 roku godz. 20:50,

3.  oskarżonego V. T. uznał za winnego tego, że w okresie od 18.02.2022 roku do 28.02.2022 roku w mieszkaniu przy ul. (...) w L. woj. (...), działając w warunkach art. 91 § 1 k.k. tj. w krótkich odstępach czasu i z wykorzystaniem tej samej sposobności dopuścił się następujących czynów:

- w nieustalonym dniu pomiędzy datą 18.02.2022 roku a datą 28.02.2022 roku poprzez użycie przemocy fizycznej polegającej na zadawaniu uderzeń pięścią po ciele Y. O. naruszył jej nietykalność cielesną, tj. przestępstwa z art. 217 § 1 k.k.

- w nieustalonym dniu końca lutego 2022 roku poprzez użycie przemocy fizycznej polegającej na zadawaniu uderzeń łokciami po ciele i głowie Y. O. naruszył jej nietykalność cielesną, tj. przestępstwa z art. 217 § 1 k.k.

i za to w myśl art. 91 § 1 k.k. oraz na podstawie art. 217 § 1 k.k. wymierzył mu karę 100 stawek dziennych grzywny po 15 zł. każda,

4.  oskarżonego V. T. uznał za winnego tego, że w nieustalonych dniach w okresie od miesiąca października 2021 roku do dnia 25.03.2022 roku w L. woj. (...) w miejscu wspólnego zamieszkania działając w krótkich odstępach czasu, w wykonaniu z góry powziętego zamiaru wielokrotnie znieważał Y. O. słowami wulgarnymi i powszechnie uznanymi za obelżywe, tj. za winnego przestępstwa z art. 216 § 1 k.k. w zw. z art. 12 § 1 k.k. i po ustaleniu, iż pokrzywdzona odpowiadała zniewagami wzajemnymi w myśl art. 216 § 3 k.k. odstąpił od wymierzenia kary,

5.  zwolnił oskarżonego od opłat sądowych, pozostałymi kosztami sądowymi obciążył Skarb Państwa.

0.1.1.2. Podmiot wnoszący apelację

☐ oskarżyciel publiczny

☐ oskarżyciel posiłkowy

☐ oskarżyciel prywatny

☒ obrońca

☐ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego

☐ inny

0.1.1.3. Granice zaskarżenia

0.1.1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia

☒ na korzyść

☐ na niekorzyść

☒ w całości – w zakresie czynu przypisanego oskarżonemu w pkt. 1. wyroku

☐ w części

☐co do winy

☐co do kary

☐co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia

0.1.1.3.2. Podniesiony zarzut

Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji

☐art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu

☐art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany
w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu

☐art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia

☒art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia,
jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia

☐art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka

☐art. 439 k.p.k.

☐brak zarzutów

0.1.1.4. Wniosek

☐uchylenie

☒Zmiana

6.Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy

0.1.2.1. Ustalenie faktów

0.1.2.1.1. Fakty uznane za udowodnione

Lp.

Oskarżony

Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi

Dowód

Numer karty

V. T.

Sąd Apelacyjny nie przeprowadzał postępowania dowodowego.

0.1.2.1.2. Fakty uznane za nieudowodnione

Lp.

Oskarżony

Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi

Dowód

Numer karty

V. T.

Sąd Apelacyjny nie przeprowadzał postępowania dowodowego.

0.1.2.2. Ocena dowodów

0.1.2.2.1. Dowody będące podstawą ustalenia faktów

Lp. faktu z pkt 2.1.1

Dowód

Zwięźle o powodach uznania dowodu

Sąd Apelacyjny nie przeprowadzał postępowania dowodowego.

Sąd Apelacyjny nie przeprowadzał postępowania dowodowego.

0.1.2.2.2. Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów
(dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów)

Lp. faktu z pkt 2.1.1 albo 2.1.2

Dowód

Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu

Sąd Apelacyjny nie przeprowadzał postępowania dowodowego.

Sąd Apelacyjny nie przeprowadzał postępowania dowodowego.

6.STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków

Lp

Zarzut

Błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę wyroku, mający wpływ na jego treść, polegający na uznaniu, że oskarżony działając w zamiarze ewentualnym usiłował pozbawić życia V. R., podczas gdy z wyjaśnień oskarżonego wprost wynika, że nie miał żadnego zamiaru pozbawienia pokrzywdzonego życia, a nadto z ustnej opinii biegłego z zakresu medycyny sądowej wynika, że brak jest dowodów, aby oskarżony uderzył pokrzywdzonego z dużą siłą, bo nie stwierdzono uszkodzonych tkanek twardych, a zatem oskarżony powinien odpowiadać nie za usiłowanie zabójstwa, a za spowodowanie u pokrzywdzonego obrażeń powodujących naruszenie czynności narządu ciała lub rozstrój na okres powyżej 7 dni.

☐ zasadny

☐ częściowo zasadny

☒ niezasadny

Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny

Zarzut nie jest trafny. Nie sposób za przekonującą uznać argumentację skarżącego, że wyrażony w wyjaśnieniach oskarżonego jego zamiar, a w szczególności brak zamiaru zabójstwa pokrzywdzonego, winien sam w sobie skutkować zmianą zaskarżonego orzeczenia w kierunku oczekiwanym przez wnoszącego apelację. W polskim procesie karnym, zgodnie z art.74 § 1 kpk oskarżony nie ma obowiązku dowodzenia swej niewinności ani obowiązku dostarczania dowodów na swoją niekorzyść, ma swobodę w kształtowaniu swojej linii obrony. Wyjaśnienia jego jednak, jak każdy dowód podlegają swobodnej ocenie sądu, również w odniesieniu do innych dowodów zgromadzonych w sprawie. Z tego względu okoliczność, że oskarżony nie przyznaje się do przypisanego mu zamiaru sama w sobie nie implikuje uznania, że jego wyjaśnienia w tym zakresie są wiarygodne. Mając na uwadze ryzyko celowego prezentowania przez niego określnej wersji zdarzenia, która nie odpowiada rzeczywistemu obrazowi analizowanej sytuacji. Obowiązek taki aktualizuje się przede wszystkim – co oczywiste – w sytuacji, w której, oskarżony nie przyznaje się do popełnienia zarzucanego mu czynu. W ocenie Sądu Apelacyjnego został on przez Sąd I instancji wypełniony prawidłowo, kiedy to zaprezentował pogląd o odmówieniu wyjaśnieniom oskarżonego waloru wiarygodności.

Zgodnie z art. 9 § 1 kk czyn zabroniony popełniony jest umyślnie jeżeli sprawca działał z zamiarem bezpośrednim ( douls directus) lub z zamiarem ewentualnym ( dolus eventualis). O zamiarze ewentualnym można mówić tylko wówczas, gdy skutek jest uświadamiany sobie przez sprawcę jedynie jako możliwy i na jego nastąpienie sprawca ten godzi się. Niewątpliwie w niniejszej sprawie najbardziej istotne znaczenie odgrywało, jakiego rodzaju skutek podejmując zachowanie oskarżony obejmował swoją świadomością. Odtworzenie rzeczywistych przeżyć psychicznych sprawcy nie jest rzeczą łatwą, zwłaszcza jeśli tak, jak w przypadku oskarżonego V. T., zaprzecza on zamiarowi dokonania zabójstwa („ nie przyznałem się, że chciałem zabić” – k.545 akt sprawy). W takiej sytuacji istnienie takiego zamiaru lub jego brak, może być ustalone przede wszystkim na podstawie analizy najbardziej uchwytnych, widocznych elementów zachowania sprawcy. Do tych zaś należą okoliczności przedmiotowe czynu. Nie oznacza to oczywiście lekceważenia innych okoliczności takich jak np.: charakter i usposobienie sprawcy, jego poziom umysłowy, refleksje emocjonalne, zachowanie się w stosunku do otoczenia, nietrzeźwość, tło i powód zajścia, stosunek do pokrzywdzonego (por. wyroki Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu z: 4 grudnia 2024r. II AKa 382/24, 26 kwietnia 2024r. II AKa 76/24; wyrok Sądu Apelacyjnego w Katowicach z 12 października 2024r., II AKa 182/24; wyrok Sądu Apelacyjnego w Lublinie z 10 marca 2008r., II AKa 20/08; wyrok Sądu Apelacyjnego w Łodzi z 31 maja 2000r. Prokuratura i Prawo 6/2001). Przepis art.9 § 1 kk określa zarówno stronę intelektualną (przewidywanie możliwości popełnienia czynu zabronionego), jak i woluntatywną (godzenie się na popełnienie czynu zabronionego) zamiaru wynikowego. Elementem wyróżniającym tę formę zamiaru jest strona woluntatywna, „godzenie się”, które musi treściowo różnić się od chęci (zamiar bezpośredni) (tak A. Zoll [w:] Kodeks karny. Część ogólna. Tom I. Cześć I. Komentarz do art. 1-52, wyd. V, red. W. Wróbel, Warszawa 2016, art. 9.). Istota zamiaru wynikowego sprowadza się do tego, że sprawca, przewidując możliwość popełnienia czynu zabronionego, nie chce go popełnić, ale na jego popełnienie się godzi. „Godzenie się” dotyczy skutku ubocznego, realnego, lecz w rozumieniu sprawcy jedynie prawdopodobnego w stosunku do podstawowego celu jego działania (A. Zoll, tamże, z powołaniem się na wyrok Sądu Apelacyjnego w Krakowie z 18 grudnia 2012r., II AKa 159/12. Zamiar ewentualny polega na tym, że sprawca dąży do osiągnięcia określonego, istotnego dla siebie celu, który może być zarówno karalny, jak i niekaralny, zaś skutek przestępny - w tym wypadku w postaci śmierci pokrzywdzonego - jest mu obojętny. Sprawca dążąc do osiągnięcia tego pierwszego celu akceptuje wszelkie skutki, jakie się wiążą z jego realizacją (wyrok Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z 8 grudnia 2022r., II AKa 303/22).

Sąd I instancji wskazał w czym upatruje działania oskarżonego z zamiarem ewentualnym zabójstwa pokrzywdzonego (str. 5-6 uzasadnienia wyroku po jego uzupełnieniu). Nie jest zatem tak jak twierdzi skarżący, że swoje rozstrzygnięcie Sąd Okręgowy oparł głównie o opinię biegłego z zakresu medycyny sądowej, którą – w ocenie apelującego – błędnie zinterpretował. Nie ma racji skarżący twierdząc, że li tylko z opinii biegłego można wnioskować o zamiarze działania oskarżonego (str.3 apelacji). Opinia bowiem jest jedynie jednym z dowodów, które podlegają ocenie Sądu orzekającego. Sąd II instancji w niniejszym składzie w pełni akceptuje pogląd Sądu Apelacyjnego w Gdańsku wyrażony w wyroku z 12 grudnia 2024r. w sprawie II AKa 275/24: „Ustaleń co do procesu motywacyjnego oskarżonego, które miały doprowadzić do zaistnienia czynu, nie powierza się biegłym; to nie opinia biegłego rozstrzyga w procesie karnym, jakie przeżycia psychiczne towarzyszyły sprawcy czynu zabronionego w czasie podejmowania określonych zachowań fizycznych. Są to zagadnienia, których ustalenie należy do kompetencji sądu rozpoznającego określoną sprawę, a nie biegłego, którego opinia może mieć w tym zakresie jedynie pomocnicze znaczenie. Zaakceptowanie przeciwnego sposobu rozumowania prowadziłoby do sprzecznego z przepisami procedury karnej wniosku, że to biegły decyduje o tym, jaki był stosunek psychiczny sprawcy do czynu zabronionego.” Odnosząc się do argumentu siły ciosów zadanych nożem przez oskarżonego wskazać należy, że opinia biegłego z zakresu medycyny sądowej dotyczy jedynie strony przedmiotowej przypisanego oskarżonemu w pkt. 1. zaskarżonego wyroku czynu. Skutku oczekiwanego przez skarżącego nie może również przynieść wskazywanie na to, że oskarżony nie zadał ciosów w klatkę piersiową, gdzie znajdują się: serce i płuca. Wskazać bowiem należy, że w chwili ataku pokrzywdzony był odwrócony do oskarżonego plecami. Skarżący w wywiedzionej apelacji (nie skorzystał z uprawnienia wynikającego z art.449a § 3 kpk) nie przedstawił argumentacji skutecznie kwestionującej prawidłowość toku rozumowania Sądu I instancji. Brak odniesienia się przez skarżącego do przedstawionej tam argumentacji zwalnia Sąd odwoławczy od konieczności czynienia szerszych rozważań w tym zakresie i pozwala na odwołanie się do wskazanych rozważań Sądu I instancji, które w pełni podziela. Dokonanie bowiem przez Sąd I instancji oceny wszystkich istotnych okoliczności, tak w zakresie ustaleń faktycznych, jak i argumentacji prawnej, co wynika z uzasadnienia wyroku, uprawnia Sąd odwoławczy do ograniczenia swojego uzasadnienia w tym zakresie do odesłania do tej argumentacji bez narażenia się na zarzut obrazy art.433 § 2 kpk (patrz: wyroki Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z: 30 września 2025r. II AKa 218/25, 21 sierpnia 2025r. II AKa 58/25, 24 lipca 2025 II AKa 133/24, 26 czerwca 2025r. II AKa 392/24, 12 czerwca 2025r. II AKa 140/25, 10 kwietnia 2025r. II K 57/25, 10 marca 2025r. II K 382/23, 30 stycznia 2025r. II AKa 326/24, 19 grudnia 2024r. II AKa 310/21, 9 października 2024r. II AKa 350/23, 8 sierpnia 2024r, II AKa 183/24, 12 lipca 2024r. II AKa 141/24, 5 lipca 2024r. II AKa 39/24, 27 czerwca 2024r. II AKa 2/24, 2 maja 2024r. II AKa 331/23, 11 kwietnia 2024r. II AKa 262/23, 27 marca 2024r. II AKa 201/23, 14 marca 2024r. II AKa 383/13 i II AKa 251/21, 31 stycznia 2024r. II AKa 318/23, 21 grudnia 2023r. II AKa 127/23; orzeczenie Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z 10 lipca 2025r., II AKa 314/24; wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie z 24 maja 2022r., II AKa 318/21; postanowienia Sądu Najwyższego z: 28 kwietnia 2022r. III KK 133/22, 7 kwietnia 2022r. IV KK 280/21, 15 marca 2022r. IV K 14/22, 2 marca 2022r. II KK 58/22). W powyższym kontekście podkreślenia wymaga, że zgodnie z treścią art. 427 § 2 kpk to po stronie obrońcy leży obowiązek wykazania, dlaczego nie zgadza się z zaskarżonym orzeczeniem, jak też przedstawienia rzeczowej w tym przedmiocie argumentacji. Kwestionowanie ustaleń Sądu I instancji nie może ograniczyć się jedynie do ogólnych stwierdzeń. Skarżący jest podmiotem profesjonalnym świadczącym usługi prawne w tym obronę, toteż wymagania wobec niego przekraczają ogólne sformułowanie wątpliwości co do powziętej przez sąd decyzji procesowej, dla poparcia podniesionego zarzutu obrazy przepisów procesowych. Tym samym skarżący nie sprostał elementarnym zasadom, wymaganym przy formułowaniu zarzutów, stanowiących element niezbędny środka odwoławczego wnoszonego i popieranego przed Sądem odwoławczym przez obrońcę jako podmiot kwalifikowany. Podobna praktyka obrońcy nie tworzy przy tym po stronie Sądu odwoławczego obowiązku poszukiwania w zaskarżonym rozstrzygnięciu wszelkich uchybień, jakie mogły zaistnieć w danej sprawie, a jedynie badanych z urzędu, o których mowa w art.439 kpk i art.440 kpk. Nie jest bowiem rzeczą sądu odwoławczego przejmowanie roli skarżącego i doszukiwanie się uchybień w zaskarżonym orzeczeniu ponad to, co wyraźnie wskazał skarżący.

Sąd odwoławczy zauważa przy tym, że zaprezentowane rozważania Sądu Okręgowego (po uzupełnieniu uzasadnienia wyroku) są klarowne i logiczne, umożliwiające poddanie motywów, które legły u podstaw zaskarżonego orzeczenia kontroli instancyjnej i odtworzenie toku rozumowania Sądu orzekającego w pierwszej instancji. Skarżący tymczasem nie wskazał, które elementy zaprezentowanej i omówionej przez Sąd Okręgowy oceny ustalonego w sprawie stanu prawnego obarczone są błędem, skutkującym przyjęciem niewłaściwej kwalifikacji czynu przypisanego oskarżonemu w pkt. 1 zaskarżonego wyroku.

Wniosek

Zmiana zaskarżonego wyroku w punkcie 1 poprzez uznanie oskarżonego za winnego czynu z art. 157§ 1 k.k. i wymierzenie mu kary 3 lat pozbawienia wolności.

☐ zasadny

☐ częściowo zasadny

☒ niezasadny

Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny.

Niezasadność zarzutu apelacyjnego.

6.OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU

1.

Nie dotyczy.

Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności

Nie dotyczy.

6.ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO

0.1.5.1. Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji

0.1.1.

Przedmiot utrzymania w mocy

Zaskarżony wyrok.

Zwięźle o powodach utrzymania w mocy

Niezasadność zarzutów apelacyjnych. Brak przesłanek z art.439 § 1 kpk i art.440 kpk.

0.1.5.2. Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji

0.0.1.1.

Przedmiot i zakres zmiany

Nie dotyczy.

Zwięźle o powodach zmiany

Nie dotyczy.

0.1.5.3. Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji

0.1.5.3.1. Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia

1.1.

Nie dotyczy.

☐ art. 439 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia

Nie dotyczy.

2.1.

Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości

☐ art. 437 § 2 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia

Nie dotyczy.

3.1.

Konieczność umorzenia postępowania

☐ art. 437 § 2 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia i umorzenia ze wskazaniem szczególnej podstawy prawnej umorzenia

Nie dotyczy.

4.1.

Nie dotyczy.

☐ art. 454 § 1 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia

Nie dotyczy.

0.1.5.3.2. Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania

Nie dotyczy.

0.1.5.4. Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku

Punkt rozstrzygnięcia z wyroku

Przytoczyć okoliczności

Nie dotyczy.

6.Koszty Procesu

Punkt rozstrzygnięcia z wyroku

Przytoczyć okoliczności

II.

Na mocy przepisu art.626 § 1 kpk, art. 1, art.2 ust. 1 pkt 6, ustawy z 23 czerwca 1973r. o opłatach w sprawcach karnych Sąd Apelacyjny wymierzył oskarżonemu opłatę za drugą instancję w wysokości 600 zł. oraz obciążył go wydatkami postępowania odwoławczego. Uznał bowiem, że brak jest podstaw do zwolnienia go od obowiązku ich ponoszenia.

6.PODPISy