Wyrok z 8 grudnia 2023, sygn. III Ca 871/23

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 8 grudnia 2023 r.

Sąd Okręgowy w Gliwicach III Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie:

Przewodniczący – Sędzia Sądu Okręgowego Leszek Dąbek

Protokolant Aleksandra Sado-Stach

po rozpoznaniu w dniu 8 grudnia 2023 r. w Gliwicach

na rozprawie

sprawy z powództwa J. C.

przeciwko M. C.

o zapłatę

na skutek apelacji powoda

od wyroku Sądu Rejonowego w Rudzie Śląskiej

z dnia 23 sierpnia 2022 r., sygn. akt I C 203/22

uchyla zaskarżony wyrok i sprawę przekazuje Sądowi Rejonowemu w Rudzie Śląskiej do ponownego rozpoznania, pozostawiając temu Sądowi rozstrzygnięcie o kosztach postępowania odwoławczego.

SSO Leszek Dąbek

Sygn. akt III Ca 871/23

UZASADNIENIE

Sąd Rejonowy w Rudzie Śląskiej w wyroku z dnia 23 08 2022r. oddalił powództwo J. C. o zasądzenie na jego rzecz od pozwanej M. C. kwoty 3.805 zł z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia

23 05 2020r. do dnia zapłaty.

W ustalonym stanie faktycznym w motywach orzeczenia stwierdził, że powód

nie wskazał, na jakiej podstawie żąda zasądzenia „kwoty będącej przedmiotem sporu”

i „oceniając stan faktyczny” uznał „za podstawę roszczenia przepisy o bezpodstawnym wzbogaceniu”. Następni przywołał regulacje art. 405 k.c., art. 410 k.c. i art. 411 pkt 2 k.c. a następnie „Po rozważeniu całokształtu okoliczności niniejszej sprawy doszedł

do przekonania, że zwrot przez Pozwaną należności uiszczonych przez powoda związanych z kosztami leczenia ortodontycznego córki stron kłóci się z zasadami współżycia społecznego i społecznym poczuciem sprawiedliwości. Nie można bowiem traci z pola widzenia, że Pozwany, który jest ojcem małoletniej domaga się zwrotu świadczenia, którego przeznaczeniem było zapewnienie córce leczenia, a którego to sam był inicjatorem i koordynatorem”. Ponadto zwrócił uwagę na regulację art. 133 § 1 k.r.o. Ocenił, że w świetle zawartej w nim regulacji obie strony zobowiązane są

do łożenia na utrzymanie ich małoletniej córki, która nie jest w stanie samodzielnie się utrzymać oraz nie posiada majątku ani oszczędności. Dlatego każde z jej rodziców musi partycypować w kosztach jej utrzymania, poprzez finansowanie: wakacji, ferii, edukacji, a tym bardziej kosztów leczenia. Wskazał, że pozwana oprócz dochodzonych przez powoda kosztów leczenia córki ponosi również inne koszty jej leczenia.

W konkluzji stwierdził, że z tych względów „na podstawie przywołanych przepisów powództwo oddalił”.

Orzeczenie zaskarżył powód J. C., który wnosiła o jego zmianę poprzez uwzględnienie powództwa oraz zasądzenia na jego rzecz od pozwanej zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych.

Zarzucił, że istnieje sprzeczność pomiędzy istotnymi ustaleniami sądu a „ treścią zgromadzonych dowodów” polegająca na wadliwym ustaleniu, że brak jest podstawy prawnej roszczenia powoda, w sytuacji, gdy zgromadzone dowody wykazują, że strony zawarły umowę alimentacyjną, a w konsekwencji roszczenie powoda znajduje podstawę w przepisach o wykonaniu zobowiązań i skutkach ich niewykonania.

Ponadto zarzucał, że przy ferowaniu wyroku naruszono prawo materialne, regulacje: art. 405 k.c., art. 410 k.c. oraz art. 411 pkt 2 k.c. przez ich błędne zastosowanie,

„będące konsekwencją błędnego przyjęcia, iż roszczenie powoda nie ma innej podstawy prawnej, w sytuacji, gdy wynika ono z umowy oraz art. 354 k.c. przez jego niezastoso-wanie.

Pozwana M. C. wnosiła o oddalenie apelacji oraz zasądzenia na jej rzecz od powoda zwrotu kosztów postępowania odwoławczego, według norm przepisanych.

W toku postępowania apelacyjnego na rozprawie w dniu 8 12 2023r. wydano postanowienie w którym postanowiono rozpoznać sprawę z pominięciem przepisów

o postępowaniu uproszczonym.

Sąd Okręgowy zważył, co następuje:

Wbrew temu co przyjął Sądu pierwszej instancji, już z samego pozwu wynika jednoznacznie reżim prawny dochodzonych roszczeń.

Powód w jego podstawie faktycznej odwoływał się bowiem do nierealizo-wanego przez pozwaną zawartego przez strony „porozumienia”, dotyczącego kosztów leczenia ich małoletniej córki, w tym zwłaszcza leczenia ortodontycznego.

Tym samym należy przyjąć, że dochodzone roszczenie – tak jak twierdzi apelacja - dotyczy niewykonania umowy.

Więcej w obecnym materiale sprawy umowę tą należy zakwalifikować jako „umowę dotyczącą obowiązku alimentacyjnego” (jest o niej wyraźnie mowa między innymi w regulacji art. 138 k.r.o.) , gdyż jej przedmiotem są obowiązki dotyczące usprawiedliwionych potrzeb dziecka (zakres usprawiedliwionych potrzeb dziecka obejmuje również koszty jego leczenia).

Obligowało to Sąd Rejonowy do wyjaśnienia w toku postępowania;

kiedy umowa została zawarte, pomiędzy kim doszło do jej zawarcia; kto był stroną umowy, jaka była jej treść, czy była to umowa ważna i czy została wykonana.

Sąd pierwszej instancji tego zaniechał, wadliwie przyjmując w obecnym stanie sprawy, że źródłem dochodzonych roszczeń jest reżim prawny roszczeń z tytułu bezpodstawnego wzbogacenia (art. 405 i nast. k.c.)

Doprowadziło to w konsekwencji do rozpoznania sprawy w nieprawidłowym rodzaju postępowania cywilnego, tj. w postępowaniu procesowym uproszczonym, zamiast prawidłowo w postępowaniu cywilnym zwykłym (art. 505 ¹ § 2 pkt 2 k.p.c.) oraz nierozpoznania istoty sprawy w rozumieniu art. 386 § 4 k.p.c..

Czyni to apelację uzasadnioną i przy zastosowaniu wskazanej powyżej regulacji prawnej prowadziło do uchylenia zaskarżonego wyroku i przekazania sprawy Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania.

Reasumując zaskarżony wyrok jest wadliwy i dlatego apelację jako uzasadnioną uwzględniono, orzekając jak sentencji na mocy regulacji art. 386 § 4 k.p.c.

Sąd Rejonowy rozpoznając ponownie sprawę uwzględni zawartą powyżej ocenę prawną i na obecnym etapie postępowania zastosuje wskazany reżim prawny

oraz rozpoznana sprawę w postępowaniu procesowy zwykłym.

W toku postępowania wyjaśni podane powyżej zagadnienia faktyczne

i prawne, a orzekając poczyni niezbędne ustalenia faktyczne, albo wyjaśni dlaczego

nie był w stanie ich dokonać.

SSO Leszek Dąbek