Wyrok z 9 lipca 2026, sygn. I C 95/26
W skrócie
Pokaż pozostałe podstawy prawne (4)
Sygn. akt I C 95/26
WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 9 lipca 2026 r.
Sąd Rejonowy w Piszu I Wydział Cywilny w składzie:
Przewodniczący: sędzia Magdalena Łukaszewicz
Protokolant: starszy sekretarz sądowy Anita Topa
po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 czerwca 2026 roku
sprawy z powództwa (...) Funduszu Inwestycyjnego Zamkniętego Niestandaryzowanego Funduszu Wierzytelności z siedzibą w R.
przeciwko F. F.
o zapłatę
o r z e k a:
I. Zasądza od pozwanej F. F. na rzecz powoda (...) Funduszu Inwestycyjnego Zamkniętego Niestandaryzowanego Funduszu Wierzytelności z siedzibą w R. kwotę 69 989,13 zł (sześćdziesiąt dziewięć tysięcy dziewięćset osiemdziesiąt dziewięć złotych 13/100) z odsetkami maksymalnymi za opóźnienie liczonymi od kwoty 65 544,38 zł od dnia 07.04.2023r. do dnia zapłaty i odsetkami ustawowymi za opóźnienie liczonymi od kwoty 4 444,75 zł od dnia 25.04.2025 r. do dnia zapłaty.
II. Przyznaje adwokatowi E. Z. kwotę 6 642 zł (sześć tysięcy sześćset czterdzieści dwa złote), w tym kwotę 1 242 zł podatku VAT, tytułem wynagrodzenia za pełnienie funkcji kuratora dla nieznanej z miejsca pobytu pozwanej F. F., którą do kwoty 5 400 zł wypłacić z uiszczonej przez powoda zaliczki zapisanej pod poz. (...) sum na zlecenie Sądu Rejonowego w Piszu, a do kwoty 1 242 zł wypłacić ze środków budżetowych Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego w Piszu.
III. Nakazuje pobrać od powoda (...) Funduszu Inwestycyjnego Zamkniętego Niestandaryzowanego Funduszu Wierzytelności z siedzibą w R. na rzecz Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego w Piszu kwotę 1 242 zł (jeden tysiąc dwieście czterdzieści dwa złote) tytułem zwrotu wydatków tymczasowo pokrytych przez Skarb Państwa.
IV. Zasądza od pozwanej F. F. na rzecz powoda (...) Funduszu Inwestycyjnego Zamkniętego Niestandaryzowanego Funduszu Wierzytelności z siedzibą w R. kwotę 15 760,52 zł (piętnaście tysięcy siedemset sześćdziesiąt złotych 52/100) tytułem zwrotu kosztów procesu z odsetkami ustawowymi za opóźnienie za czas od dnia uprawomocnienia się niniejszego wyroku do dnia zapłaty.
sędzia Magdalena Łukaszewicz
Sygn. akt I C 95/26
UZASADNIENIE
L. Fundusz Inwestycyjny Zamknięty Niestandaryzowany Fundusz Wierzytelności z siedzibą w R. wytoczył powództwo przeciwko F. F. o zapłatę kwoty 69 989,13 złotych z odsetkami:
- maksymalnymi z opóźnienie naliczanymi od kwoty 65 544,38 złote od dnia 7 kwietnia 2023 roku do dnia zapłaty,
- ustawowymi za opóźnienie naliczanymi od kwoty 4 444,75 złote od dnia wniesienia pozwu do dnia zapłaty.
Nadto powód wniósł o zasądzenie na jego rzecz od pozwanej kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.
W uzasadnieniu pozwu powód wskazał, że dochodzona wierzytelność wynika z zawartej przez pozwaną z (...) Spółką Akcyjną z siedzibą w A. w dniu 28 września 2021 roku umowy kredytu nr (...). Wierzytelność tę powód nabył na podstawie umowy sprzedaży i przelewu wierzytelności zawartej z wierzycielem pierwotnym w dniu 4 czerwca 2024 roku (pozew k. 3-7).
Na wniosek powódki, postanowieniem z dnia 13 marca 2026 roku Sąd Rejonowy ustanowił dla nieznanej z miejsca pobytu pozwanej F. F. kuratora w osobie adwokata, na którego Okręgowa Rada Adwokacka w T. wyznaczyła adwokat E. Z..
W odpowiedzi na pozew kurator wniósł o oddalenie powództwa w całości. Podniósł zarzut nieudowodnienia legitymacji czynnej powoda, zakwestionował zasadność i wysokość dochodzonego przez powoda roszczenia oraz podniósł zarzut przedawnienia co najmniej części roszczenia (odpowiedź na pozew k. 164-165v).
Pełnomocnik powoda na dalszym etapie postępowania podtrzymał stanowisko wyrażone w pozwie. Z daleko posuniętej ostrożności procesowej wniósł o zasądzenie od pozwanej na rzecz powoda nieprzedawnionych rat kredytu zgodnie z harmonogramem spłaty wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia następnego po dniu płatności wynikającym z harmonogramu (pismo pełnomocnika powoda k. 185-189).
Sąd Rejonowy ustalił, co następuje:
W dniu 28 września 2021 roku pomiędzy (...) Spółką Akcyjną z siedzibą w A. (dalej: (...) S.A.) a F. F. (dalej: Kredytobiorca) została zawarta umowa o kredyt konsolidacyjny nr (...).
Umowa stanowiła, że:
(...) S.A. udziela Kredytobiorcy na okres wynoszący 144 miesięcy kredytu w kwocie 68 460,24 złotych, obejmującej:
1) całkowitą kwotę kredytu: 57 578 złotych,
2) prowizję: 10 882,24 złotych - która zgodnie z wolą Kredytobiorcy, podlega kredytowaniu przez (...) S.A.
Całkowita kwota kredytu przeznaczona jest na:
1. potrzeby konsumpcyjne Kredytobiorcy: 21 000 złotych,
2. spłatę zobowiązań kredytowych Kredytobiorcy wymienionych w § 1 pkt 1 pkt 2) umowy: 36 578 złotych.
Całkowity koszt kredytu wynosi 42 970,55 złotych, w tym prowizja i odsetki wyliczone na dzień zawarcia umowy za cały okres kredytowania w kwocie 32 088,31 złotych. Całkowita kwota do zapłaty przez Kredytobiorcę wynosi 100 548,55 złotych. Całkowita kwota do zapłaty jest sumą całkowitej kwoty kredytu i całkowitego kosztu kredytu. Rzeczywista roczna stopa oprocentowania wynosi 10,71%. Do wyliczenia wielkości (...) przyjmuje się, że umowa kredytu będzie obowiązywać przez czas, na który została zawarta oraz że (...) S.A. i Kredytobiorca wypełnią zobowiązania wynikające z umowy kredytu w terminach określonych w tej umowie.
Wypłata kredytu nastąpi w terminie 3 dni od poinformowania Kredytobiorcy o pozytywnej decyzji kredytowej. Za datę uruchomienia środków uznaje się datę wypłaty danej kwoty z tytułu kredytu zgodnie z odrębną dyspozycją stanowiącą załącznik do umowy (§ 1 ust.6 i 7 umowy).
W zakresie konsolidacyjnych zobowiązań kredytowych, Kredytobiorca zobowiązany jest do:
1) niezwłocznego potwierdzenia w bankach/instytucjach finansowych, że doszło do całkowitej spłaty zobowiązań wymienionych w § 1 pkt 1 pkt 2) umowy,
2) dokonania dopłaty z własnych środków, w przypadku, gdy przelane środki nie pokryły w całości tych zobowiązań,
3) zamknięcia konsolidowanych zobowiązań,
4) dostarczenia na żądanie (...) S.A. zaświadczeń potwierdzających całkowitą spłatę i zamknięcie zobowiązań podlegających konsolidacji.
Wypłata kwoty kredytu przeznaczonej na cele konsumpcyjne Kredytobiorcy nastąpi przelewem na rachunek bankowy: (...) wskazany przez Kredytobiorcę w odrębnej dyspozycji stanowiącej załącznik do umowy.
Kwota udzielonego kredytu jest oprocentowana według zmiennej stopy procentowej, która w dniu zawarcia umowy wynosi 6,79% w skali roku (§ 2 ust. 1 umowy).
Kredytobiorca jest zobowiązany do spłaty kredytu wraz z odsetkami w 144 miesięcznych ratach kapitałowo-odsetkowych, do dnia 12-go każdego miesiąca, w wysokości i terminach wyszczególnionych w harmonogramie spłaty, przy czym pierwsza rata w wysokości 698,26 złotych płatna do dnia 12.11.2021 r.; druga rata i kolejne, do przedostatniej raty włącznie, w wysokości po 698,26 złotych płatne do 10-go każdego miesiąca; ostatnia rata w wysokości 697,37 złotych płatna do 12.10.2033 r. Spłaty rat będą dokonywane przez Kredytobiorcę na rachunek kredytu o numerze (...).
Kwoty niespłaconych w całości lub w części rat kredytu – w terminach określonych umową – stają się następnego dnia po upływie tych terminów zadłużeniem przeterminowanym i wymagalnym. W przypadku niespłacenia raty w terminie, (...) S.A. pobiera od kwoty zaległej raty pożyczki odsetki maksymalne za opóźnienie.
Umowa ulega rozwiązaniu: 1) w przypadku wypowiedzenia umowy przez Kredytobiorcę lub (...) S.A., z zachowaniem 30-dniowego terminu wypowiedzenia; 2) w wyniku zgodnego porozumienia stron.
(...) S.A. ma prawo wypowiedzieć umowę w przypadku: 1) niedotrzymania przez Kredytobiorcę warunków udzielenia kredytu, 2) utraty przez Kredytobiorcę zdolności kredytowej.
W następnym dniu po upływie terminu wypowiedzenia umowy całość zadłużenia z tytułu umowy staje się zadłużeniem wymagalnym i przeterminowanym, od którego (...) S.A. nalicza i pobiera odsetki maksymalne za opóźnienie.
Załącznikami do ww. umowy kredytu były dokumenty w postaci: formularza informacyjnego, informacji o ryzyku zmiennej stopy procentowej oraz wzór oświadczenia o odstąpieniu od umowy kredytu, które wraz z umową zostały w dniu 28 września 2021 roku przesłane przez (...) S.A. na adres e-mail Kredytobiorcy „(...)pl”.
(okoliczności bezsporne, dowód: umowa o kredyt konsolidacyjny k. 31-36; wyciąg z taryfy opłat i prowizji (...) S.A. k. 37-37v; załącznik do umowy – dyspozycja uruchomienia kredytu k. 38; załącznik do umowy – oświadczenie o posiadanych zobowiązaniach finansowych k. 39; załącznik do umowy – oświadczenie dotyczące ryzyka zmiennej stopy procentowej k. 48; załącznik do umowy - prognozowany harmonogram spłaty kredytu k. 49-51; formularz informacyjny k. 62-65; harmonogramy spłaty kredytu k. 52-61)
W dniu 28 września 2021 roku (...) S.A. wypłacił wynikającą z ww. umowy kwotę kredytu zgodnie z odrębną dyspozycją uruchomienia kredytu złożoną przez Kredytobiorcę.
(dowód: zestawienie operacji na rachunku bankowym przeznaczonym do spłaty kredytu k. 83v; harmonogram spłaty z dnia 30.09.2021 r. k. 52)
F. F. przystąpiła do spłaty ww. kredytu. Do września 2022 roku spłacała raty kredytu zgodnie z harmonogramem. Od września 2022 roku przestała spłacać kredyt. Na dzień 13 września 2022 roku zaległość w spłacie wynosiła 964,27 złotych.
(dowód: zestawienie operacji na rachunku bankowym przeznaczonym do spłaty kredytu k. 75-83v; harmonogram spłaty z dnia 13.09.2022 r. k. 59)
Pismem z dnia 6 stycznia 2023 roku, skierowanym na adres wynikający z umowy o kredyt konsolidacyjny nr (...) i doręczonym Kredytobiorcy w dniu 13 stycznia 2023 roku, (...) S.A. wezwał F. F. do spłaty zaległości, która na dzień wystawienia wezwania wynosiła 1 971,12 złotych, w terminie 14 dni roboczych od dnia otrzymania przedmiotowego monitu. W piśmie tym wskazano, że w przypadku niedotrzymana przez F. F. warunków umowy, bank może ją wypowiedzieć, zaś po upływie terminu wypowiedzenia może wymagać spłaty wierzytelności w całości. Jednocześnie poinformowano F. F. o możliwości i sposobie złożenia wniosku o restrukturyzację zadłużenia.
(dowód: pismo z 06.01.2023 r. k. 66-67; potwierdzenie nadania i doręczenia k. 68)
Wezwanie powyższe pozostało bezskuteczne, dlatego pismem z dnia 15 lutego 2023 roku (...) S.A. wypowiedział o kredyt konsolidacyjny nr (...) z powodu braku spłaty zadłużenia wymagalnego. W wypowiedzeniu wskazano, że termin wypowiedzenia wynosi 30 dni i liczy się od dnia następującego po dniu doręczenia tego wypowiedzenia, a także, że całe zadłużenie z tytułu umowy na dzień wysłane do F. F. na adres wynikający z umowy kredytu. Korespondencja ta wróciła z placówki pocztowej po dwukrotnym awizowaniu. Skutek doręczenia przypadł na dzień 7 marca 2023 roku.
(dowód: wypowiedzenie k. 69-70; potwierdzenie nadania i zwrotu k. 71-71v)
Pismem z dnia 11 kwietnia 2023 roku (...) Bank S.A. wezwał F. F. do zapłaty wymagalnego zadłużenia w terminie 7 dni pod rygorem skierowania sprawy na drogę sądową. Wezwanie wysłano na adres wynikający z umowy kredytu. Korespondencja ta wróciła z placówki pocztowej po dwukrotnym awizowaniu.
(dowód: pismo z 11.04.2023 r. k. 72; potwierdzenie nadania i zwrotu k. 73-73v)
Na dzień 27 kwietnia 2023 roku zadłużenie F. F. z tytułu zawartej w dniu 28 września 2021 roku umowy o kredyt konsolidacyjny nr (...), wynosiło 70 927,17 złotych, w tym:
kwota 65 544,38 złote – z tytułu niespłaconego kapitału,
kwota 4 444,75 złote – z tytułu skapitalizowanych odsetek umownych naliczonych od niespłaconego kapitału do dnia 27 kwietnia 2023 roku,
kwota 938,04 złotych – z tytułu umownych odsetek za opóźnienie.
(dowód: wyciąg z ksiąg bankowych k. 74; zestawienie operacji na rachunku bankowym przeznaczonym do spłaty kredytu k. 75-83v)
W dniu 4 czerwca 2024 roku pomiędzy (...) Spółką Akcyjną z siedzibą w A., a L. Funduszem Inwestycyjnym Zamkniętym Niestandaryzowanym Funduszem Wierzytelności z siedzibą w R. zawarta została umowa sprzedaży i przelewu wierzytelności, na podstawie której wspomniany Fundusz nabył wierzytelność względem F. F. wynikającą z ww. umowy o kredyt konsolidacyjny nr (...).
(umowa przelewu wierzytelności wraz z pełnomocnictwami k. 84-95; oświadczenie o zapłacie ceny k. 96)
Sąd Rejonowy zważył, co następuje:
Powództwo było zasadne i zasługiwało na uwzględnienie w całości.
Stan faktyczny w sprawie ustalony został na podstawie znajdujących się w aktach sprawy i powołanych wyżej dowodów z dokumentów, których autentyczność i merytoryczna zawartość nie budziła wątpliwości Sądu. Dowody te stanowiły, zdaniem Sądu, dostateczną podstawę do wyprowadzenia ustaleń faktycznych zgodnych z twierdzeniami pozwu. Podkreślić należy, iż pozwana ograniczyła swoje stanowisko procesowe wyłącznie do negowania żądania pozwu, nie wykazując żadnej inicjatywy dowodowej.
Zdaniem Sądu, wszystkie podniesione przez stronę pozwaną zarzuty, w świetle zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, uznać należało za chybione.
Powód wywodził swoje roszczenie z umowy o kredyt (...) nr (...) zawartej przez pozwaną z wierzycielem pierwotnym, tj. (...) S.A. Legitymację czynną w przedmiotowej sprawie motywował zawartą z wierzycielem pierwotnym umową sprzedaży i przelewu wierzytelności.
Podniesiony przez stronę pozwaną zarzut braku legitymacji czynnej powoda, w świetle przedłożonych przez powoda w tym zakresie dokumentów, należało uznać za nieuzasadniony. Wspomniane dokumenty to: umowa sprzedaży i przelewu wierzytelności, pełnomocnictwa i oświadczenie o zapłacie ceny, których treść nie budzi wątpliwości Sądu co do ich wiarygodności i autentyczności. Z umowy przelewu wynika jednoznacznie, że wierzyciel pierwotny dokonał cesji wierzytelności przysługującej mu względem pozwanej z tytułu przedmiotowej umowy kredytu na rzecz powoda. Umowę sprzedaży i przelewu w imieniu kredytodawcy i powoda zawarły osoby należycie do dokonania tej czynności prawnej umocowane.
W następnej kolejności należy wskazać, że zawarta przez strony umowa stanowi umowę o kredyt konsumencki, do której zastosowanie znajdują przepisy ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim (Dz.U.2024.1497 t.j. ze zm. – dalej: u.k.k.), a także ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Prawo bankowe (Dz.U.2024.1646 t.j. ze m.) – zgodnie z art. 78a tej ustawy.
Zgodnie z art. 3 ust. 1 u.k.k., przez umowę o kredyt konsumencki rozumie się umowę o kredyt w wysokości nie większej niż 255.550 zł albo równowartość tej kwoty w walucie innej niż waluta polska, który kredytodawca w zakresie swojej działalności udziela lub daje przyrzeczenie udzielenia konsumentowi.
Przez umowę kredytu bank zobowiązuje się oddać do dyspozycji kredytobiorcy na czas oznaczony w umowie kwotę środków pieniężnych z przeznaczeniem na ustalony cel, a kredytobiorca zobowiązuje się do korzystania z niej na warunkach określonych w umowie, zwrotu kwoty wykorzystanego kredytu wraz z odsetkami w oznaczonych terminach spłaty oraz zapłaty prowizji od udzielonego kredytu (art. 69 ust. 1 Prawa bankowego).
W myśl art. 21a ust. 1 i 2 u.k.k., w przypadku gdy konsument opóźnia się ze spłatą zobowiązania z tytułu udzielonego kredytu, kredytodawca wzywa go do dokonania spłaty, wyznaczając termin, nie krótszy niż 14 dni roboczych od dnia otrzymania zawiadomienia. W wezwaniu tym kredytodawca informuje konsumenta o możliwości złożenia, w terminie 14 dni roboczych od dnia otrzymania wezwania, wniosku o restrukturyzację zadłużenia.
W przypadku niedotrzymania przez kredytobiorcę warunków udzielenia kredytu albo w przypadku utraty przez kredytobiorcę zdolności kredytowej bank może obniżyć kwotę przyznanego kredytu albo wypowiedzieć umowę kredytu, o ile ustawa z dnia 15 maja 2015 r. - Prawo restrukturyzacyjne nie stanowi inaczej. Termin wypowiedzenia, o którym mowa w ust. 1, o ile strony nie określą w umowie dłuższego terminu, wynosi 30 dni, a w razie zagrożenia upadłością kredytobiorcy - 7 dni (art. 75 ust. 1 i 2 Prawa bankowego).
Kurator pozwanej kwestionował zasadność i wysokość dochodzonego roszczenia oraz skuteczność wypowiedzenia umowy kredytu.
W tym miejscu wskazać należy, że zgodnie z art. 6 k.c. ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z faktu tego wywodzi skutki prawne. Przepis ten rozumiany być musi także w ten sposób, że strona, która nie przytoczyła wystarczających dowodów na poparcie swych twierdzeń ponosi ryzyko niekorzystnego dla siebie rozstrzygnięcia, o ile ciężar dowodu, co do tych okoliczności na niej spoczywał (vide wyrok Sądu Najwyższego z dnia 20 grudnia 2006 r., IV CSK 299/06). Podkreślić trzeba, że ciężar dowodu nie zawsze spoczywa na powodzie. Rozkłada się on bowiem pomiędzy stronami, w zależności od tego, która ze stron powołuje się na określone fakty jako podstawę swoich twierdzeń oraz związanych z nimi skutków prawnych. Innymi słowy, ten kto twierdzi – musi wykazać. Tym samym, co do zasady, powód zobowiązany jest do udowodnienia okoliczności uzasadniających zgłoszone żądanie, w tym istnienie roszczenia, jego wysokość, podstawę prawną i faktyczną. Natomiast pozwany, który podnosi zarzuty zmierzające do oddalenia powództwa, winien wykazać zasadność swych twierdzeń, w szczególności, jeśli zmierzają one do podważenia uprawnienia powoda bądź do wykazania, że dochodzone roszczenie wygasło, nie powstało, zostało spełnione lub uległo przedawnieniu (vide wyrok Sądu Najwyższego z 29 czerwca 2023 r., II CSKP 525/22). Jeżeli materiał dowodowy zgromadzony w sprawie nie daje podstaw do dokonania jednoznacznych ustaleń faktycznych zgodnych z twierdzeniami jednej ze stron, Sąd obowiązany jest wyciągnąć z tego negatywne konsekwencje procesowe dla strony, obciążonej ciężarem dowodowym.
Konsekwencją niewykazania faktów istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, a przytoczonych na uzasadnienie żądań lub zarzutów, jest niekorzystne dla tej strony rozstrzygnięcie, jeśli to ona – zgodnie z zasadami rozkładu ciężaru dowodu – była zobowiązana do ich udowodnienia. Należy bowiem podkreślić, że obowiązek dowodowy nie jest jedynie uprawieniem strony, lecz stanowi także jej procesowy obowiązek w tym znaczeniu, że zaniechanie w tym zakresie, czy też przedstawienie materiału niewystraczającego do wykazania prawdziwości twierdzeń, skutkuje brakiem możliwości przyjęcia danego faktu jako ustalonego. Sąd nie może bowiem - w warunkach niedostatku dowodowego – zastępować strony w jej obowiązkach procesowych, ani też uzupełniać braków dowodowych z urzędu, poza wyjątkami przewidzianymi w ustawie.
Przenosząc powyższe uwagi na grunt niniejszej sprawy wskazać należy, iż w niniejszym postępowaniu mamy do czynienia z umową kredytu. Mając na uwadze rodzaj umowy strony muszą wykazać następujące okoliczności: powód – kredytodawca zobowiązany jest wykazać fakt zawarcia umowy oraz wypłaty pożyczonych środków pieniężnych. Kredytobiorca (pozwana) powinien wykazać fakt spłaty zadłużenia.
W ocenie Sądu Rejonowego, powód wykazał zasadność dochodzonego przez siebie roszczenia, tj. fakt zawarcia umowy z pozwaną przez poprzednika prawnego powoda, jak również okoliczność wypłaty pożyczonej kwoty na rachunek bankowy należący do pozwanej, a także wykazał wysokość dochodzonego roszczenia, jak i jego wymagalność.
W tym miejscu należy zwrócić uwagę, że przedłożone przez powoda kserokopie niektórych dokumentów nie były pozbawione waloru dowodowego. W orzecznictwie sądów powszechnych oraz w doktrynie prawa procesowego utrwalony jest pogląd, iż niepoświadczone kserokopie dokumentów, choć nie stanowią dowodów z dokumentów w rozumieniu art. 244 i art. 245 k.p.c., mogą stanowić samodzielny środek dowodowy na podstawie art. 232 k.p.c. w zw. z art. 308 k.p.c., o ile ich autentyczność i treść nie zostały skutecznie zakwestionowane przez przeciwnika procesowego lub przez sąd (vide postanowienie Sądu Najwyższego z 27 marca 2025 r., I CSK 1660/24 oraz z 19 marca 2021 r., II CSKP 25/21). Obowiązek przedłożenia oryginałów dokumentów powstaje dopiero wówczas, gdy sąd lub przeciwnik procesowy zgłosi żądanie w tym zakresie – co wynika wprost z art. 248 k.p.c. w zw. z art. 129 § 1 k.p.c. W takiej sytuacji, zamiast oryginału, może być złożona potwierdzona za zgodność z oryginałem kopia.
W niniejszej sprawie złożonymi do akt sprawy dokumentami, w tym zestawieniem operacji w okresie od 29 września 2021 do 27 kwietnia 2023 roku na rachunku bankowym z którym to powiązana była przedmiotowa umowa kredytu, powód wykazał fakt udzielenia pozwanej kredytu przez wierzyciela pierwotnego oraz wielkość dokonanych przez pozwaną spłat. Wierzyciel pierwotny domagał się spełnienia świadczenia przed upływem terminu na jaki umowa została zawarta. Powód powinien był zatem wykazać, że były przesłanki do rozwiązania umowy łączącej strony. Zgodnie z § 8 ust. 1 umowy łączącej pozwaną i poprzednika prawnego powoda, umowa ulega rozwiązaniu w przypadku jej wypowiedzenia przez kredytobiorcę lub bank. Zgodnie z § 8 ust. 2 pkt 1) umowy, bank może ją wypowiedzieć w przypadku niedotrzymania przez kredytobiorcę warunków określonych w umowie. W takim przypadku termin wypowiedzenia wynosi 30 dni i w następnym dniu po upływie terminu wypowiedzenia umowy, całość zadłużenia z tej umowy staje się zadłużeniem wymagalnym i przeterminowanym, od którego bank nalicza i pobiera odsetki według zmiennej stopy procentowej odpowiadającej aktualnej wysokości odsetek maksymalnych za opóźnienie (§ 7 w zw. § 8 umowy).
Podstawowym obowiązkiem pozwanej jako kredytobiorcy, wynikającym z umowy, była spłata kredytu wraz z odsetkami w 144 ratach kapitałowo – odsetkowych w okresach miesięcznych, do 12-ego dnia każdego miesiąca, zgodnie z harmonogramem spłaty kredytu.
Ze złożonej przez powoda do akt sprawy historii operacji wprost wynika ile wpłat zostało zrealizowanych na poczet zadłużenia wynikającego z umowy i w jaki sposób wpłaty te zostały rozksięgowane przez kredytodawcę. Z dowodu tego wynika, że kredytodawca uruchomił środki na rzecz pozwanej, zaś ta do pewnego momentu dokonywała spłat na rzecz kredytodawcy. Z uwagi na to, że pozwana nie wywiązała się z warunków umowy łączącej strony, kredytodawca wezwał ją do zapłaty w trybie art. 75c ustawy Prawo bankowe, a następnie wypowiedział umowę. Skuteczność dokonania powyższych czynności została przez powoda wykazana złożonymi do akt dokumentami. Pismem z dnia 6 stycznia 2023 roku kredytodawca wezwał pozwaną do spłaty zaległości w terminie 14 dni. Pismo to zostało doręczone w dniu 13 stycznia 2023 roku (k. 66-68). Wobec braku spłaty zaległości, kredytodawca następnie pismem z dnia 15 lutego 2023 roku, wypowiedział pozwanej umowę kredytu wskazując termin wypowiedzenia wynoszący 30 dni. Przedmiotowe pismo zostało wysłane do pozwanej w dniu 15 lutego 2023 roku na adres wskazany przez nią w umowie i wróciło nieodebrane z placówki pocztowej po dwukrotnym awizowaniu (k. 69-71v). Skutek doręczenia przypadał na dzień 7 marca 2023 roku. Tym samym termin wypowiedzenia upływał z dniem 6 kwietnia 2023 roku. Od dnia następnego roszczenie kredytodawcy – poprzednika prawnego powoda w całości stało się wymagalne.
Powyższe okoliczności pozwalają na postawienie tezy, że powód wykazał wymagalność dochodzonego roszczenia. Jak wskazano we wstępnej części rozważań, to pozwaną – co do zasady – obciążał ciężar wykazania, że spłaciła zadłużenie względem poprzednika prawnego powoda. Ją obciążało również ryzyko nieudania się bądź nieprzeprowadzenia dowodu na powyższą okoliczność. Powód wskazał, jakie konkretne wpłaty zostały przez kredytodawcę zaliczone na poczet spłaty zadłużenia wynikającego z umowy, tym samym jeśli pozwana twierdziła, że wpłat tych dokonała więcej, to właśnie ona fakt ten powinna wykazać.
Zgodnie z przytaczaną już zasadą rozkładu ciężaru dowodu (art. 6 k.c. oraz art. 232 k.p.c.), po wykazaniu przez powoda faktów stanowiących podstawę roszczenia, ciężar dowodu faktów przeciwnych spoczywał na pozwanej. Oczywistym jest, iż wyznaczony w sprawie kurator ma ograniczone możliwości dowodowe z uwagi na brak kontaktu ze stroną pozwaną nieznaną z miejsca pobytu. Powyższe nie zmienia jednak ogólnych zasad dowodzenia, w tym ciężaru dowodu.
Wysokość dochodzonej pozwem kwoty powód wykazał przedłożonym do akt sprawy wyciągiem z ksiąg (...) S.A., jak również wspomnianą wyżej historią operacji na rachunku bankowym przeznaczonym do spłaty kredytu. Wyciąg z ksiąg bankowych nie ma mocy dokumentu urzędowego, jednakże status dokumentu prywatnego nie pozbawia go mocy dowodowej i wiarygodności, zaś w niniejszej sprawie wyciąg ten, wraz z innymi dowodami z dokumentów, stanowił podstawę poczynionych w sprawie ustaleń faktycznych zgodnych z twierdzeniami pozwu, zaś strona pozwana ograniczyła swoje stanowisko procesowe wyłącznie do ogólnego negowania żądania pozwu, nie przejawiając żadnej inicjatywy dowodowej, nie wskazując w jakim zakresie wyliczenia co do zadłużenia dokonane przez powoda są nieprawidłowe. W ocenie Sądu taka postawa pozostaje w sprzeczności z art. 3 k.p.c.
Dokumenty w postaci wyciągu z ksiąg (...) S.A. i historii operacji na rachunku bankowym przeznaczonym do spłaty kredytu, prowadzą do wniosku, iż pozwana zobowiązana jest do zapłaty na rzecz powoda jako następcy prawnego kredytodawcy kwoty 69 989,13 złotych, na którą składają się: kwota należności głównej (65 544,38 złote) oraz kwota przysługujących od tej kwoty odsetek umownych za opóźnienie w spełnieniu świadczenia (4 444,74 zł). Skoro - jak wskazano powyżej – roszczenie stało się wymagalne w następnym dniu po upływie okresu wypowiedzenia, czyli dnia 7 kwietnia 2023 roku, to dopiero od tej daty mogą być naliczane odsetki za opóźnienie w spełnieniu świadczenia od należności głównej. Podstawę prawną roszczenia odsetkowego od kwoty skapitalizowanych odsetek umownych, stanowi z kolei art. 482 § 1 k.c.
Chybiony był także podniesiony przez kuratora zarzut przedawnienia niektórych rat kredytu.
Wskazać należy, iż zgodnie z treścią art. 118 k.c., jeżeli przepis szczególny nie stanowi inaczej, termin przedawnienia wynosi sześć lat, a dla roszczeń o świadczenia okresowe oraz roszczeń związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej - trzy lata. Jednakże koniec terminu przedawnienia przypada na ostatni dzień roku kalendarzowego, chyba że termin przedawnienia jest krótszy niż dwa lata.
Nie ulega wątpliwości, że udzielanie pożyczek i kredytów mieści się w zakresie działalności gospodarczej prowadzonej przez instytucje je udzielające, dlatego termin przedawnienia roszczeń wynikających z tego rodzaju umów wynosi 3 lata. Termin ten liczony jest od dnia wymagalności roszczenia.
W judykaturze ugruntowany jest pogląd, zgodnie z którym, w przypadku umów pożyczki/kredytu poszczególne raty przedawniają się po upływie trzech lat licząc od dnia, w którym rata powinna zostać spłacona zgodnie z zawartą umową, w związku z czym okres przedawnienia biegnie tu oddzielnie w stosunku do każdej z rat. Jedynie w przypadku wypowiedzenia umowy przez kredytodawcę, np. w związku z nie spłacaniem zobowiązania, całość zobowiązania staje się wymagalna z datą rozwiązania umowy pożyczki/kredytu.
W niniejszym przypadku, pierwsza nie zapłacona przez pozwaną rata kredytu stała się wymagalna w dniu 13 września 2022 roku. Przedmiotowe powództwo zostało wytoczone w dniu 25 kwietnia 2025 roku. Stwierdzić zatem należy, że nie doszło do przedawnienia roszczenia powoda w odniesieniu do którejkolwiek z wymagalnych rat przedmiotowej umowy kredytu.
W związku z powyższym Sąd nie miał wątpliwości aby uznać zasadność roszczenia pozwu, dlatego też orzeczono jak w pkt I. wyroku.
Orzeczenie o kosztach procesu oparte zostało na treści art. 98 § 1 i 3 k.p.c. Strona powodowa wygrała niniejszą sprawę w całości, a tym samym należne jej były poniesione koszty procesu w łącznej wysokości 15 760,52 złote. Na koszty te złożyły się:
- kwota 3 500 złotych tytułem uiszczonej opłaty sądowej od pozwu,
- kwota 5 400 złotych tytułem kosztów zastępstwa procesowego (ustalona na podstawie § 2 pkt 6 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych),
- kwota 17 złotych tytułem uiszczonej opłaty skarbowej od udzielonego pełnomocnictwa,
- kwota 201,52 złoty tytułem poniesionych kosztów doręczenia pozwanej korespondencji za pośrednictwem komornika,
- kwota 5 400 złotych tytułem wpłaconej zaliczki na poczet wynagrodzenia kuratora dla nieznanej z miejsca pobytu pozwanej
- oraz kwota 1 242 złote, którą Sąd nakazał pobrać od powoda na rzecz Skarbu Państwa Sądu Rejonowego w Piszu, a która stanowiła równowartość podatku VAT należnego i przyznanego kuratorowi od kwoty wynagrodzenia, i która tymczasowo pokryta została z budżetu Skarbu Państwa.
Od wskazanych powyżej kosztów – na podstawie art. 98 § 1 1 k.p.c. – należne powodowi były również odsetki w wysokości odsetek ustawowych za opóźnienie w spełnieniu świadczenia pieniężnego naliczane od dnia uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty.
W punkcie II. wyroku, na podstawie § 2 pkt 6) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 roku w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U. z 2015., poz. 1800 ze zm.) Sąd przyznał kuratorowi adwokatowi E. Z., mając na względzie rodzaj sprawy, stopień jej zawiłości i nakład pracy kuratora, wynagrodzenie w kwocie 6 642 złote, w tym kwotę 1 242 złote tytułem podatku VAT, które do kwoty 5 400 złotych nakazał wypłacić z zaliczki wpłaconej przez powoda, a do kwoty 1 242 złote tymczasowo ze środków budżetowych Skarbu Państwa Sądu Rejonowego w Piszu.
sędzia Magdalena Łukaszewicz