Wyrok z 19 maja 2026, sygn. I C 204/26
W skrócie
Sygnatura akt I C 204/26
WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Pleszew, dnia 19 maja 2026 r.
Sąd Rejonowy w Pleszewie I Wydział Cywilny w następującym składzie:
Przewodniczący: sędzia Anna Zielińska
Protokolant: Aneta Biskup
po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 maja 2026 r. w Pleszewie
sprawy z powództwa (...) spółki akcyjnej z siedzibą w X.
przeciwko U. Z.
o zapłatę
oddala powództwo.
Anna Zielińska
Sygn. akt: I C 204/26
UZASADNIENIE
Powód (...) Spółka Akcyjna z siedzibą w X. wniósł w dniu 3 grudnia 2025 roku w elektronicznym postępowaniu upominawczym pozew o zapłatę przeciwko U. Z. domagając się od niego kwoty 661,00 zł z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od kwoty 203,00 zł od dnia 18 czerwca 2023 r. i od kwoty 458,00 zł od dnia 25 czerwca 2023 r. do dnia zapłaty. Ponadto wniósł o zasądzenie od pozwanego na swoją rzecz kosztów sądowych według norm przepisanych.
W uzasadnieniu żądania pozwu powód wskazał, że dochodzi należności – składki z umowy ubezpieczenia OC posiadaczy pojazdów mechanicznych zawartej na okres od 17 czerwca 2023 r. do 7 czerwca 2024 r.
Wydany w dniu 22 stycznia 2026 r. przez Sąd Rejonowy Lublin – Zachód w Lublinie nakaz zapłaty w postepowaniu upominawczym został zaskarżony przez pozwanego sprzeciwem. Postanowieniem z dnia 12 lutego 2026 r. Sąd Rejonowy Lublin – Zachód z siedzibą w Lublinie umorzył postępowanie wobec utraty mocy nakazu zapłaty.
Następnie powód w trybie art. 505 37§2 kpc w dniu 13 kwietnia 2026 r. wniósł pozew do sądu właściwości ogólnej podtrzymując w całości żądanie pozwu i jego uzasadnienie.
Pozwany U. Z. wniósł o oddalenie powództwa i obciążenie powoda kosztami procesu. Pozwany wskazał, że zakupił pojazd, który już był ubezpieczony.
Sąd ustalił i zważył, co następuje:
W niniejszej sprawie na podstawie zaproponowanych przez powoda dowodów można ustalić, że między powodem (...) S.A., a V. E. w dniu 17 maja 2023 r. doszło do zawarcia umowy ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych dla samochodu marki (...), nr rej (...) na okres od 7 czerwca 2023 r. do 6 czerwca 2024 r. (polisa nr (...)). Należna składka w wysokości 471 zł miała być zapłacona przelewem do dnia 7 czerwca 2023 r. Następnie w dniu 17 czerwca 2023 r. V. E. sprzedał pozwanemu U. Z. samochód osobowy marki (...) nr rej (...). Powód wystawił polisę nr (...) na okres 17 czerwca 2023 r. do 6 czerwca 2024 r. ze składką w wysokości 1.119,00 zł płatną przelewem w ratach. Pozwany nie podpisywał polisy. Z pozwu wynika, że składka w wysokości 1.119,00 zł miała być zapłacona w 2 ratach: 1 rata w kwocie 661,00 zł (opłacona częściowo – 458 zł), 2 rata w kwocie 458 zł płatna do dnia 24 czerwca 2023 r. (nie została zapłacona). Pozwany został wezwany do zapłaty zaległej składki z polisy nr (...) w wysokości 661,00 zł., ale nie dokonał zapłaty.
Ubezpieczenie odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych jet ubezpieczeniem obowiązkowym. Stosownie do art. 23 ustawy z dnia 22 maja 2003 r. o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych ( t.j. Dz.U. z 2025 r. poz. 367 ze zm.) posiadacz pojazdu mechanicznego jest obowiązany zawrzeć umowę obowiązkowego ubezpieczenia OC posiadaczy pojazdów mechanicznych za szkody powstałe w związku z ruchem posiadanego przez niego pojazdu. Umowę ubezpieczenia OC posiadaczy pojazdów mechanicznych zawiera się co do zasady na okres 12 miesięcy (art. 26 ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych).
Przechodząc do ustalenia podstawy prawnej roszczenia należy wyraźnie podkreślić, że pozwany nie zawarł z powodem umowy ubezpieczenia OC. Pozwany został objęty ochroną ubezpieczeniową w innym trybie.
Zgodnie z art. 31 ust. 1 powołanej ustawy, w razie przejścia lub przeniesienia prawa własności pojazdu mechanicznego, którego posiadacz zwarł umowę ubezpieczenia OC posiadaczy pojazdów mechanicznych, na posiadacza pojazdu, na którego przeszło lub zostało przeniesione prawo własności, przechodzą prawa i obowiązki poprzedniego posiadacza wynikające z tej umowy. Umowa ubezpieczenia OC ulega rozwiązaniu z upływem okresu, na który została zawarta, chyba że posiadacz, na którego przeszło lub zostało przeniesione prawo własności, wypowie ją na piśmie. W przypadku wypowiedzenia umowy ubezpieczenia OC, ulega ona rozwiązaniu z dniem jej wypowiedzenia. Według art. 32 ust. 4 ustawy posiadacz pojazdu mechanicznego, na którego przeniesiono prawo własności pojazdu ponosi odpowiedzialność wobec zakładu ubezpieczeń za zapłatę składki należnej za okres od dnia, w którym nastąpiło przeniesienie na niego prawa własności pojazdu.
W tej sprawie pozwany nabył samochód z opłaconym ubezpieczeniem OC. Składka w wysokości 471 zł miała by płatna jednorazowo do dnia 7 czerwca 2023 r. pozwany był odpowiedzialny za zapłatę tej składki w wysokości należnej za okres od dnia nabycia, czyli od 17 czerwca 2023 r., a zatem do kwoty 458 zł. Z pozwu jednoznacznie wynika, że kwota ta została zapłacona. Zatem polisa nr (...) została opłacona w całości.
Powód (mimo, że nie wynika to z pozwu) wywodzi swoje roszczenie z art. 31 ust. 2 ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych. Przepis ten stanowi, że w razie niewypowiedzenia przez posiadacza pojazdu, na którego przeszło lub zostało przeniesione prawo własności pojazdu mechanicznego, umowy ubezpieczenia OC posiadaczy pojazdów mechanicznych, zakład ubezpieczeń może dokonać ponownej kalkulacji należnej składki z tytułu udzielanej ochrony ubezpieczeniowej, poczynając od dnia przejścia lub przeniesienia prawa własności pojazdu, z uwzględnieniem zniżek przysługujących posiadaczowi, na którego przeszło lub zostało przeniesione prawo własności pojazdu mechanicznego oraz zwyżek go obciążających, w ramach obowiązującej taryfy składek. W przypadku gdy posiadacz, na którego przeszło lub zostało przeniesione prawo własności pojazdu mechanicznego, złoży wniosek o dokonanie ponownej kalkulacji należnej składki, zakład ubezpieczeń jest obowiązany do jej dokonania za okres od dnia przejścia lub przeniesienia prawa własności pojazdu. Posiadacz, na którego przeszło lub zostało przeniesione prawo własności pojazdu mechanicznego, jest obowiązany podać do wiadomości zakładu ubezpieczeń wszystkie znane sobie okoliczności, których ujawnienie jest niezbędne do dokonania ponownej kalkulacji składki.
Mimo, że powód nie wskazuje tego wprost, to po nabyciu pojazdu (...) przez pozwanego doszło do ponownej kalkulacji składki. Kwota składki z 471 zł wzrosła do 1.119 zł i po kalkulacji jest ponad dwukrotnie wyższa. W pozwie brak jest jakichkolwiek danych, z których wynikałaby tak istotna podwyżka. Nie wiadomo z jakich zniżek korzystał zbywca pojazdu, a jakie ewentualnie zwyżki obciążają pozwanego. Powód w ogóle się do tego nie odniósł, tymczasem te właśnie okoliczności są najważniejsze dla oceny zasadności żądania. Zakład ubezpieczeń miał prawo do dokonania rekalkulacji należności, jednak powinien udowodnić, że zaszły przesłanki, skutkujące obciążeniem pozwanego zwyżką. Strona powodowa w żaden sposób nie wykazała, aby pozwany był zobowiązany do zapłaty kwoty dochodzonej pozwem.
Art. 232 kpc stanowi, że strony obowiązane są wskazywać dowody dla stwierdzenia faktów, z których wywodzą skutki prawne. Przepis ten w zakresie, w jakim przewiduje obowiązek inicjatywy dowodowej stron odnosi się do przepisów ogólnych postępowania cywilnego, które nakładają na stronę ten właśnie obowiązek, czyli art. 3 i art. 6 § 2 kpc. Nawiązuje on też do przepisu prawa materialnego art. 6 kc. Istota nałożonego na strony obowiązku przedstawiania materiału dowodowego, potwierdzającego słuszność ich stwierdzeń, zarazem prowadząca do osiągnięcia określonych stuków prawnych sprowadza się do ryzyka poniesienia przez stronę ujemnych konsekwencji bierności strony. Skutkiem braku wykazania przez stronę prawdziwości twierdzeń o faktach istotnych dla sprawy, jest tylko to, że twierdzenia takie zasadniczo nie będą mogły leżeć u podstaw sądowego rozstrzygnięcia. Strona, która nie udowodni przytoczonych twierdzeń, traci więc korzyści, jakie uzyskałaby aktywnym działaniem (wyrok SA w Białymstoku z dnia 23 kwietnia 2018 r., I Aga 81/18, Legalis 1841943).
Ponieważ przedstawione przez powoda dowody nie potwierdzają istnienia możliwości skorzystania przez powoda z rekalkulacji składki to powództwo jako bezzasadne należało oddalić.
sędzia Anna Zielińska