Postanowienie z 9 czerwca 2026, sygn. III Cz 106/26
W skrócie
Sygn. akt III Cz 106/26
POSTANOWIENIE
Dnia 9 czerwca 2026 r.
Sąd Okręgowy w Gliwicach III Wydział Cywilny Odwoławczy w następującym składzie:
Przewodniczący-Sędzia Sądu Okręgowego Tomasz Pawlik
po rozpoznaniu w dniu 9 czerwca 2026 r. w V. na posiedzeniu niejawnym sprawy
z powództwa W. O.
przeciwko (...) Spółce Akcyjnej w O.
o zapłatę
na skutek zażalenia pozwanego (...) Towarzystwa (...) Spółki Akcyjnej w O.
na postanowienia zawarte w pkt. 3 i 4 wyroku Sądu Rejonowego w Tarnowskich Górach
z dnia 21 października 2025 r., sygn. akt I C 90/22
postanawia:
1) oddalić zażalenie;
2) zasądzić od pozwanego na rzecz powoda 225 (dwieście dwadzieścia pięć) złotych z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia prawomocności orzeczenia tytułem zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego.
SSO Tomasz Pawlik
Sygn. akt III Cz 106/26
UZASADNIENIE
Zaskarżonymi postanowieniami Sąd Rejonowy obciążył pozwanego ubezpieczyciela w całości kosztami postępowania w sprawie.
Jako podstawę rozstrzygnięcia wskazał art.100 zdanie drugie k.p.c. i art.113 ust.1 ustawy o kosztach w sprawach w cywilnych. Wyjaśnił, że sąd może włożyć na jedną ze stron obowiązek zwrotu wszystkich kosztów jeżeli przeciwnik uległ tylko co do nieznacznej części swojego żądania albo gdy określenie należnej sumy zależało od oceny sądu. Przenosząc powyższe na okoliczności rozpatrywanej sprawy stwierdził, że strona powodowa dochodząca roszczeń z tytułu zadośćuczynienia i odszkodowania za uszczerbek na zdrowiu doznany w wyniku zdarzenia ubezpieczeniowego utrzymała się ze swoim żądaniem w 87%.
Na opisane postanowienia zażalenie wniósł pozwany, który domagał się stosunkowego rozdzielenie kosztów postępowania. Skarżący zarzucił Sądowi I instancji naruszeniem art.100 k.p.c. w zw. z art.98 § 1 i 3 k.p.c.
Powód wniósł o oddalenie zażalenia i zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania zażaleniowego. Ponadto wskazał, że pozwany uregulował dobrowolnie na jego rzecz całość skarżonych kosztów.
Sąd Okręgowy zważył.
Zażalenie okazało się bezzasadne.
W art.100 k.p.c. została wyrażona zasada kompensaty kosztów procesu, która znajduje zastosowanie w wypadku częściowego uwzględnienia żądań. Stanowi ona elastyczne dostosowanie zasady odpowiedzialności za wynik sprawy do sytuacji, w której obie strony są – w różnym albo w takim samym stopniu – wygrywającym i przegrywającym zarazem. Sąd może wówczas dokonać: wzajemnego zniesienia kosztów, co oznacza, że strony pozostają przy kosztach poniesionych w związku ze swym udziałem w sprawie; stosunkowego rozdzielania kosztów, które polega na wyważonym rozłożeniu kosztów między stronami, odpowiednio do wysokości, w jakiej zostały poniesione, oraz stosownie do wyniku sprawy, tj. stopnia uwzględnienia i nieuwzględnienia żądań; obciążenia tylko jednej strony całością kosztów, gdy przeciwnik uległ tylko co do nieznacznej części swego żądania albo gdy określenie należnej mu sumy zależało od wzajemnego obrachunku albo oceny sądu.
O metodzie zastosowania art.100 k.p.c. nie decyduje przy tym arytmetyczny wynik sprawy, ale zasady słuszności. Skorzystanie z regulacji zawartej w art. 100 zdanie drugie k.p.c. jest zatem suwerennym uprawnieniem jurysdykcyjnym sądu rozpoznającego sprawę i do jego oceny należy przesądzenie, czy wystąpił wypadek, który uzasadnia obciążenia tylko jednej strony całością kosztów, gdy przeciwnik uległ tylko co do nieznacznej części swego żądania albo gdy określenie należnej mu sumy zależało od wzajemnego obrachunku albo oceny sądu.
W rozpatrywanej sprawie Sąd I instancji, biorąc pod uwagę charakter sprawy oraz to, że powód utrzymał się ze swoim żądaniem w 87% uznał, że zaistniały przesłanki do obciążenia pozwanego ubezpieczyciela całością kosztów postępowania. Ocena ta wypływała z racjonalnych przesłanek związanych z okolicznościami sprawy i nie była dowolna. Nie prowadziła też w konsekwencji do naruszenia zasad sprawiedliwości i słuszności. Tym samym brak podstaw do jej kwestionowania w postępowaniu zażaleniowym.
Z tych względów orzeczono jak w sentencji na zasadzie art.385 w zw. z art.397 § 3 k.p.c.
O kosztach postępowania zażaleniowego orzeczono na zasadzieart.98 § 1 i art.108 § 1 k.p.c. w zw. z § 2 pkt 3 i § 10 ust.2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych.
SSO Tomasz Pawlik