Uzasadnienie z 12 marca 2026, sygn. I C 221/25

UZASADNIENIE

Z. L. wniósł pozew przeciwko (...) w X. o zapłatę kwoty 10.000 zł z odsetkami ustawowymi od dnia wniesienia pozwu do dnia zapłaty, tytułem odszkodowania, za szkodę w samochodzie marki L. (...), nr rej. (...), powstałą w dniu 13.09.2024r.

Strona pozwana wniosła o oddalenie powództwa, kwestionując roszczenie co do zasady i wysokości. Podał, że szkoda była likwidowana z ubezpieczenia OC ppm, pozwany ustalił wysokość szkody w kwocie 2747,57 zł, ale odmówił przyjęcia odpowiedzialności, ponieważ, w jego ocenie, do zdarzenia nie mogło dojść w zadeklarowanych okolicznościach.

Stan faktyczny:

W dniu 16.07.2024r. w godzinach popołudniowych, ok. g. 15, na drodze krajowej nr (...), pomiędzy miejscowościami J. (...) i Z., doszło do zdarzenia drogowego, w wyniku którego w trakcie przejazdu odcinkiem drogi, w kierunku m. (...), spod kół jadącego, jako pierwszy, pojazdu marki K. (...) nr rej (...), który sprzężony był z przyczepką, wypełnioną twardym tłuczniem, wyrzucone zostało kruszywo, które w dalszym dynamicznym przemieszczaniu po jezdni uderzyło w przednią strefę pojazdu powoda marki L. (...), nr rej. (...), uszkadzając szybę czołową (liczne odpryski i ubytki struktury powierzchniowej szyby) i pokrywę komory silnika pojazdu powoda (odpryski powłoki lakierniczej). W chwili zdarzenia panowały dobre warunki drogowo – atmosferyczne, widoczność była dobra, brak opadów, droga asfaltowa, czysta, sucha, gładka. Pojazd marki K. kierowany był przez U. K.. Sprawca zdarzenia ubezpieczony był u strony pozwanej od odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych.

Szyba zamontowana w pojeździe powoda, uszkodzona w wypadku z dnia 16.07.2024r., była częścią oryginalną z logo producenta pojazdu („O”). Montaż alternatywnej szyby czołowej, pozbawionej logo producenta, nie pozwoli na pełne przywrócenie pojazdu do stanu sprzed szkody. Koszt naprawy przedmiotowego samochodu po wypadku, pozwalający na przywrócenie pojazdu do stanu sprzed szkody, pod względem technicznym, bezpieczeństwa, estetyki i trwałości części zamiennych - wynosił 6.937,90 zł.

Dowód:

druk zgłoszenia szkody (k-51-53),

korespondencja mailowa stron, zdjęcia (k-54-58),

e-mail U. K. do pozwanego z dnia 5.12.2024r. z Potwierdzeniem okoliczności zdarzenia (k-59-61),

zeznania świadków U. K. i J. K. (k-66-67);

opinia biegłego sądowego z zakresu techniki samochodowej, kosztorysowania i wyceny pojazdów U. M. (k-85 i nast.);

zeznania powoda (k-67).

Zgłaszając szkodę w dniu 8.10.2024r. do Pozwanego (...) z tytułu obowiązkowego ubezpieczenia OC posiadaczy pojazdów mechanicznych, powód wskazał datę zdarzenia 13.09.2024r. W opisie zdarzenia podał: „na pojazd L. poleciały kamienie z przyczepy pojazdu sprawcy uszkadzając go”. Jako pojazd sprawy wskazał samochód osobowy marki K. (...) nr rej (...). Powód wysłał pozwanemu dwa zdjęcia samochodu sprawcy z ciągnącą przyczepką. W piśmie z dnia 18.10.2024r., skierowanym do pozwanego, powód wskazał, że sprawca ciągną przyczepkę z kruszywem, materiał nie był zabezpieczony, sprawca najechał na studzienkę kanalizacyjną, przyczepka podskoczyła i poleciały kamienie uderzając w samochód powoda w maskę i szybę, powód zatrzymał się go i pokazał mu co się stało. W piśmie z dnia 22.10.2024r. powód wyjaśnił, że data zgłoszenia szkody różni się z datą zdjęcia, ponieważ sprawca chciał się dogadać i zapłacić za szkodę, ale wyszła duża cena i kazał zgłosić do (...), później powód oddał auto do mechanika i pojechał na wakacje, dlatego są rozbieżności w dacie; wyjaśnił, że podana data zdarzenia to data, kiedy sprawca wysłał mu numer polisy. W piśmie z dnia 28.10.2024r. powód wskazał, że do zdarzenia doszło 16 lipca, sprawca nie uciekł, powód za nim jechał i mrugał światłami i zjechali na boczną drogę i stanęli, sprawca zobaczył co się stało i chciał się dogadać, ale cena wyszła dużo, więc dał polisę. W piśmie z dnia 5.11.2024r. pozwany poinformował powoda, że nie znajduje podstaw do przyjęcia odpowiedzialności za deklarowane zdarzenie, a tym samym do wypłaty odszkodowania z tego tytułu.

W dniu 5.12.2024r. sprawca szkody U. K. potwierdził wobec pozwanego okoliczności zdarzenia, wskazując, że podczas transportu żwiru kamień spadł z przyczepki i uderzył samochód jadący za przyczepką. Sytuacja miała miejsca na drodze krajowej nr (...), Z powodu braku miejsca do postoju zjechali z drogi nr (...) do Z. na ul. (...), gdzie dokonali oględzin uszkodzeń.

W odpowiedzi na telefoniczne interwencje powoda za pośrednictwem infolinii pozwanego, pozwany podtrzymał dotychczasowe stanowisko. Poinformował powoda, że odesłanie druku potwierdzenia okoliczności przez ubezpieczonego, nie pozwala na zmianę decyzji i wypłatę odszkodowania.

Dowód:

druk zgłoszenia szkody (k-51-53)

korespondencja mailowa stron, zdjęcia (k-54-58)

e-mail U. K. do pozwanego z dnia 5.12.2024r. z Potwierdzeniem okoliczności zdarzenia (k-59-61)

Notatka służbowa z dnia 5.11.2024r. (k-62)

pisma pozwanego do powoda w procesie likwidacji szkody (k-6-26)

nagrania rozmów telefonicznych w procesie likwidacji szkody (k-74)

zeznania świadka U. K. (k-66);

zeznania powoda (k-67).

Sąd zważył, co następuje:

Powództwo zasługiwało na uwzględnienie w części.

Na podstawie dowodów z zeznań w.w. świadków, powoda oraz dołączonej do akt sprawy i akt szkody korespondencji stron w procesie likwidacji szkody, a także w oparciu o opinię biegłego sądowego z zakresu techniki samochodowej, kosztorysowania i wyceny pojazdów U. M., Sąd ustalił okoliczności zdarzenia. W ocenie biegłego, możliwym i prawdopodobnym było powstanie stwierdzonych uszkodzeń pojazdu powoda w okolicznościach, deklarowanych przez powoda i świadka U. K..

Wbrew twierdzeniom pozwanej, powód wyjaśnił przyczynę błędnie wskazanej w druku zgłoszenia szkody daty zdarzenia; brak ponadto dowodu na fakt, aby miał podawać sprzeczne informacje o przebiegu zdarzenia, w szczególności, aby wskazywał na ucieczkę sprawcy z miejsca zdarzenia. Strona pozwana powoła ten zarzut w oparciu o rzekome oświadczenie powoda w rozmowie telefonicznej z dnia 18.10.2024r., jednak nie przedstawiła na tą okoliczność konkretnego nagrania, zaś z zapisów rozmów, dołączonych przez pozwanego do pisma procesowego z 10.06.2025r., przedstawionych dopiero na wniosek powoda, nie wynika, aby powód miał podawać takie szczegóły. Tym bardziej, że już w piśmie z dnia 28.10.2024r. powód wskazywał na możliwe nieporozumienie co do zarzucanej mu treści wyjaśnień.

W okolicznościach sprawy, wskazać należy, że stanowisko pozwanej, w oparciu o które odmówiła powodowi wypłaty należnego świadczenia, było błędne i nie zasługiwało na uwzględnienie.

Bezspornie, w dniu 16.07.2024r. strona pozwana udzielała ochrony ubezpieczeniowej odpowiedzialności cywilnej, związanej z posiadaniem pojazdu marki K. (...), który, jak ustalono na podstawie w.w. dowodów, kierowany był w dniu zdarzenia przez sprawcę szkody U. K..

Zgodnie z art. 34 ust. 1 ustawy z dnia 22 maja 2003 r. o ubezpieczeniach obowiązkowych, (...) i (...), z ubezpieczenia OC posiadaczy pojazdów mechanicznych przysługuje odszkodowanie, jeżeli posiadacz lub kierujący pojazdem mechanicznym są obowiązani do odszkodowania za wyrządzoną w związku z ruchem tego pojazdu szkodę, będącą następstwem śmierci, uszkodzenia ciała, rozstroju zdrowia bądź też utraty, zniszczenia lub uszkodzenia mienia. Zgodnie z art. 822 k.c., przedmiotem umowy ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej jest przejęcie przez zakład ubezpieczeń odpowiedzialności za szkody wyrządzone osobom trzecim, względem których odpowiadałby ubezpieczający. Ubezpieczeniem OC posiadaczy pojazdów mechanicznych jest objęta odpowiedzialność cywilna każdej osoby, która kierując pojazdem mechanicznym w okresie trwania odpowiedzialności ubezpieczeniowej, wyrządziła szkodę w związku z ruchem tego pojazdu (art. 35 powołanej ustawy). Zakres odpowiedzialności zakładu ubezpieczeń za powstałą szkodę jest uzależniony od zakresu odpowiedzialności ubezpieczonego - posiadacza lub kierującego pojazdem. Zakład ubezpieczeń zamiast niego naprawia wyrządzone szkody. Odszkodowanie ubezpieczeniowe ustala się i wypłaca w granicach odpowiedzialności cywilnej posiadacza lub kierującego pojazdem. Jego wysokość winna odpowiadać wysokości odszkodowania należnego od ubezpieczonego na podstawie ogólnych zasad odpowiedzialności, zgodnie z zasadą pełnego odszkodowania. Poszkodowany jest uprawniony do odszkodowania w pełni pokrywającego szkodę wyrządzoną ruchem pojazdu mechanicznego.

Przepis art. 436 § 1 kc, za pośrednictwem odesłaniu do artykułu poprzedzającego, t.j. art. 435 kc, nakłada na posiadacza (samoistnego albo zależnego) pojazdu mechanicznego odpowiedzialność za szkody, wyrządzone ruchem tego pojazdu. Konsekwencją konstrukcji prawnej art. 436 § 1 kc jest to, że dla powstania przewidzianej w nim odpowiedzialności posiadacza mechanicznego środka komunikacji (pojazdu) za szkody wyrządzone jego ruchem, obojętne jest, czy ruch pojazdu, który spowodował szkodę, da się powiązać z czyimkolwiek (zwłaszcza samego posiadacza lub kierowcy, będącego jednocześnie albo niebędącego posiadaczem pojazdu) zawinionym czy bezprawnym (obiektywnie nieprawidłowym) zachowaniem. Dla powstania odpowiedzialności na podstawie art. 436 § 1 kc nie ma znaczenia to, czy pojazd w chwili wyrządzenia szkody poruszał się (był prowadzony) zgodnie z przepisami Prawa o ruchu drogowym, a kierowca zachował należytą ostrożność. Okoliczności takie są prawnie irrelewantne. Ani poszkodowany nie musi udowadniać nieprawidłowości ruchu pojazdu, by uzyskać odszkodowanie na podstawie art. 436 § 1 kc, ani podmiot potencjalnie odpowiedzialny nie może się zwolnić z tej odpowiedzialności, wykazując, że okoliczność taka nie wystąpiła. Na poszkodowanym spoczywa ciężar udowodnienia szkody (w tym jej rozmiarów) oraz związku przyczynowego między ruchem mechanicznego środka komunikacji poruszanego za pomocą sił przyrody a szkodą. Zgodnie z odwołaniem zawartym w art. 436 kc oraz w myśl art. 6 kc, posiadacz mechanicznego środka komunikacji (pojazdu) zwolni się od odpowiedzialności jedynie w razie wykazania, że szkoda nastąpiła wskutek siły wyższej albo wyłącznej winy poszkodowanego lub osoby trzeciej, za którą nie ponosi odpowiedzialności. Posiadacz mechanicznego środka komunikacji poruszanego za pomocą sił przyrody odpowiada więc według zaostrzonych reguł odpowiedzialności (zasada ryzyka).

Powód w niniejszej sprawie wykazał przesłanki odpowiedzialności z art. 436 kc w zw. z art. 6 kc: ruch mechanicznego środka komunikacji, poruszanego za pomocą sił przyrody, szkodę oraz związek przyczynowy między ruchem mechanicznego środka komunikacji a szkodą.

Nie zostało natomiast wykazane zaistnienie jednej z trzech okoliczności egzoneracyjnych, określonych w art. 435 kc, pozwalających na wyłączenie odpowiedzialności posiadacza mechanicznego środka komunikacji, poruszanego za pomocą sił przyrody, a pośrednio również pozwanego ubezpieczyciela, którego odpowiedzialność wynika z umowy obowiązkowego ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych (art. 822 kc).

Strona pozwana, odpowiedzialna za szkodę, zobowiązana jest zwrócić poszkodowanemu wszelkie celowe, ekonomicznie uzasadnione wydatki, poniesione w celu przywrócenia poprzedniego stanu uszkodzonego pojazdu. Przywrócenie uszkodzonego pojazdu do stanu poprzedniego polega na doprowadzeniu do takiego stanu używalności i jakości, jaki istniał przed wypadkiem. Jeżeli wymaga to użycia nowych części i materiałów, wydatki poniesione z tego tytułu powinny być uznane jako koszty naprawienia szkody. Odszkodowanie obejmuje koszty zakupu niezbędnych nowych części i innych materiałów pod warunkiem ich konieczności i niezbędności pod względem technicznym, bezpieczeństwa oraz estetyki i trwałości części zamiennych (por. postanowienie SN z dnia 24.02.2006r., III CZP 91/05, LEX nr 180669). O przywróceniu do stanu poprzedniego można mówić, gdy stan pojazdu po naprawie pod każdym istotnym względem odpowiada stanowi samochodu sprzed wypadku, biorąc pod uwagę zarówno stan techniczny, jak i trwałość i wygląd estetyczny (por. wyrok SN z dnia 3.02.1971r., III CRN 450/70, OSNC 1971/11/205; wyrok SN z dnia 5.11.1980r., III CRN 223/80, OSNC 1981/10/186; wyrok SA w Gdańsku z dn. 27.02.2020r., V ACa 599/19).

Koszt naprawy uszkodzeń, jakie powstały w samochodzie powoda, na skutek zdarzenia z dnia 16.07.2024r., zgodnie z technologią producenta, przy zastosowaniu nowych oryginalnych części zamiennych sygnowanych logo producenta oraz stawek za roboczogodzinę, obowiązujących w nieautoryzowanych warsztatach naprawczych w rejonie zamieszkania powoda – na podstawie dowodu z opinii biegłego sądowego, został ustalony na kwotę 6937,90 zł. Koszt naprawy pojazdu należało ustalić w oparciu o ceny części oryginalnych z logo producenta „(...)”. Ich użycie gwarantuje przywrócenie pojazdu do stanu sprzed szkody. Koszt naprawy uszkodzonego pojazdu nie przekraczał jego wartości przed szkodą, zatem naprawa była ekonomicznie uzasadniona. Sąd zarazem podziela stanowisko Sądu Najwyższego, zawarte w wyroku z dnia 12 kwietnia 2012r. (III CZP 80/11), zgodnie z którym „zakład ubezpieczeń zobowiązany jest, na żądanie poszkodowanego, do wypłaty, w ramach odpowiedzialności cywilnej posiadacza pojazdu mechanicznego, odszkodowania obejmującego celowe i ekonomicznie uzasadnione koszty nowych części i materiałów, służących do naprawy uszkodzonego pojazdu. Jeżeli ubezpieczyciel wykaże, że prowadzi to wzrostu wartości pojazdu, odszkodowanie może ulec obniżeniu o kwotę odpowiadającą temu wzrostowi“. W wyroku Sądu Najwyższego z dnia 25 kwietnia 2002 r. (sygn. akt I CKN 1466/99, OSNC 2003, nr 5, poz. 64) stwierdzono zarazem, że co do zasady nabywający autoryzowane części samochodowe potrzebne do naprawy uszkodzonego w wypadku pojazdu, nie ma obowiązku poszukiwać sprzedawcy, oferującego je najtaniej. Strona pozwana nie wykazała, że naprawa uszkodzonego pojazdu według kosztorysu biegłego sądowego doprowadzi do wzrostu wartości pojazdu. Jednocześnie nie wykazała, aby wystarczającą do naprawy przedmiotowego pojazdu była kwota 2747,57 zł (ustalona w oparciu o kosztorys, wykonany w postępowaniu likwidacyjnym, na zlecenie pozwanego (...)), która w świetle opinii biegłego sądowego jawi się, jako rażąco zaniżona, co wskazuje, że zakład ubezpieczeń, likwidujący szkodę, nietrafnie określił rozmiar szkody.

Mając powyższe na uwadze, na podstawie przepisów art. 436 § 1 kc w zw. z art. 435 § 1 kc, art. 822 § 1 i 2 kc w zw. z art. 361 § 1 i 2 kc i art. 363 § 1 i 2 kc, zasądzono od pozwanego (...) na rzecz powoda kwotę 6.937,90 zł, tytułem odszkodowania za uszkodzony w dniu 16.07.2024r. pojazd marki L., z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia następnego po doręczeniu pozwu (art. 481§1 i 2 kc i art. 455 kc w zw. z art. art. 817§1 kc). Samo zgłoszenie szkody nie wywołuje obowiązku zapłaty odsetek – taki obowiązek powstaje dopiero wtedy, gdy roszczenie odszkodowawcze jest znane i skonkretyzowane co do wysokości. W dalszej części powództwo podlegało oddaleniu.

Wobec nieuiszczenia przez stronę pozwaną zaliczki na wydatki na wynagrodzenie biegłego, pominięciu podlegał dowód z opinii uzupełniającej, zgłoszony przez pozwaną w piśmie z dnia 5.11.2025r. Zgodnie z art. 130(4) § 4 kpc, sąd podejmie czynność połączoną z wydatkami, jeżeli zaliczka zostanie uiszczona w oznaczonej wysokości. W razie nieuiszczenia zaliczki sąd pominie czynność połączoną z wydatkami (§ 5).

Orzeczenie o kosztach w punkcie III wyroku oparto na przepisie art. 100 zd. 1 kpc w zw. z art. 108 § 1 zd.2 kpc.