Wyrok z 4 marca 2026, sygn. II Ka 49/26
W skrócie
Pokaż pozostałe podstawy prawne (8)
Sygn. akt II Ka 49/26
WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 4 marca 2026 r.
Sąd Okręgowy w Krośnie II Wydział Karny w składzie:
Przewodniczący: Sędzia SO Jarosław Krysa
Sędziowie: Sędzia SO Janusz Szarek (spr.)
Sędzia SO Jakub Szczerbań
Protokolant: sekr. sądowy Aleksandra Szybka
przy udziale Prokuratora Prokuratury Rejonowej w Jaśle – Łukasza Polaka
po rozpoznaniu w dniu 4 marca 2026 roku w Krośnie
sprawy
W. X. (1)
, syna I. i R., urodzonego
(...) w V.,
oskarżonego o przestępstwo z art. 207 § 1a k.k.
na skutek apelacji wniesionej przez obrońcę
od wyroku Sądu Rejonowego w Jaśle z dnia 4 listopada 2025 roku, sygn. akt II K 215/25
I. utrzymuje zaskarżony wyrok w mocy,
II. zasądza od Skarbu Państwa na rzecz adwokata R. C. (...) w V. kwotę 1033,20 zł (jeden tysiąc trzydzieści trzy złote i dwadzieścia groszy), obejmującą podatek VAT, tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego małoletniego oskarżyciela posiłkowego U. X. (1) w postępowaniu odwoławczym,
III. zwalnia w całości oskarżonego W. X. (1) od ponoszenia kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze, w tym od opłaty za II instancję, obciążając nimi Skarb Państwa.
UZASADNIENIE |
|||
|
Formularz UK 2 |
Sygnatura akt |
II Ka 49/26 |
|
|
Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników: |
1 |
||
|
CZĘŚĆ WSTĘPNA |
|||
|
1.1. Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji |
|
wyrok Sądu Rejonowego w Jaśle z dnia 4 listopada 2025 r. sygn. akt II K 215/25 |
|
1.2. Podmiot wnoszący apelację |
|
☐ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego |
|
☐ oskarżyciel posiłkowy |
|
☐ oskarżyciel prywatny |
|
☒ obrońca |
|
☐ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego |
|
☐ inny |
|
1.3. Granice zaskarżenia |
|
1.1.1. Kierunek i zakres zaskarżenia |
||||
|
☒ na korzyść ☐ na niekorzyść |
☒ w całości |
|||
|
☐ w części |
☐co do winy |
|||
|
☐co do kary |
||||
|
☐co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia |
||||
|
1.1.2. Podniesione zarzuty |
||||
|
Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji |
||||
|
☐art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu |
||||
|
☐art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany |
||||
|
☒art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia |
||||
|
☒art. 438 pkt 3 k.p.k.
– błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, |
||||
|
☒art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka |
||||
|
☐brak zarzutów |
||||
|
1.4. Wnioski |
|
☒uchylenie |
☒zmiana |
|
Ustalenie faktów w związku z dowodami |
|
1.5. Ustalenie faktów |
|
1.1.3. Fakty uznane za udowodnione |
||||
|
Lp. |
Oskarżony |
Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi |
Dowód |
Numer karty |
|
2.1.1.1. |
||||
|
1.1.4. Fakty uznane za nieudowodnione |
||||
|
Lp. |
Oskarżony |
Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi |
Dowód |
Numer karty |
|
2.1.2.1. |
||||
|
1.6. Ocena dowodów |
|
1.1.5. Dowody będące podstawą ustalenia faktów |
||
|
Lp. faktu z pkt 2.1.1 |
Dowód |
Zwięźle o powodach uznania dowodu |
|
1.1.6.
Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów |
||
|
Lp. faktu z pkt 2.1.1 albo 2.1.2 |
Dowód |
Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu |
|
STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków |
||
|
Lp. |
Zarzut |
|
|
3.1. |
Obrońca oskarżonego zarzucił obrazę przepisów postępowania mogącą mieć wpływ na treść zaskarżonego orzeczenia, tj.: a) art. 7 k.p.k. i 410 k.p.k. poprzez dowolną, sprzeczną z zasadami logiki, prawidłowego rozumowania i doświadczenia życiowego ocenę dowodów, a to poprzez nieprawidłową ocenę zeznań złożonych przez małoletniego U. X. (1) i uznanie ich za potwierdzające tezy aktu oskarżenia w sytuacji, gdzie małoletni w sposób wyraźny zaprzeczał aby miał być bity czy też uderzany przez oskarżonego, a ponadto aby oskarżony krzyczał na niego i zwracał się w sposób niewłaściwy; b) art. 7 k.p.k. i 410 k.p.k. poprzez dowolną, sprzeczną z zasadami logiki, prawidłowego rozumowania i doświadczenia życiowego ocenę dowodów, a to poprzez uznanie zeznań świadków L. D., V. J. i V. A. za wiarygodne w całości, a przy tym potwierdzające zaistnienie negatywnych zachowań oskarżonego względem syna, w sytuacji, gdzie małoletni U. X. (2) uczęszczając do placówki edukacyjnej począwszy od września 2023 r. już wcześniej wykazywał zachowania które w lutym 2025 r. w przekonaniu świadków uzasadniały podejrzenie doznawania przez małoletniego przemocy (zaniedbania higieniczne i edukacyjne, niewłaściwy sposób załatwiania potrzeb fizjologicznych, agresja wobec rówieśników, brak radzenia sobie z porażkami czy odwracanie wzroku gdy dziecko czegoś nie rozumiało), zaś zgłaszane przez małoletniego werbalnie akty rzekomej przemocy fizycznej ze strony oskarżonego (uderzenie pięścią w czoło, kopanie w plecy, uderzanie w twarz ręką, uderzeniem w klatkę piersiowa czy rzucenie na wersalkę) nie zostały potwierdzone przez zaobserwowanie przez pracowników przedszkola zaistnieniem jakichkolwiek obrażeń u małoletniego (obtarcia, zasinienia, rozcięcia skóry, itp.), c) art. 7 i 410 k.p.k. przez pominięcie istotnych okoliczności z materiału dowodowego zebranego w sprawie, a to, okoliczności, że asystent rodziny W. R. sprawująca bieżący cotygodniowy nadzór nad rodziną oskarżonego i małoletniego pokrzywdzonego nie stwierdziła żadnych nieprawidłowości w funkcjonowaniu rodziny i nie powzięła podejrzenia przemocy, gdzie świadek W. R. w ramach nadzoru rozmawiała również osobiście z małoletnim pokrzywdzonym, stwierdzając, że małoletni nie zachowywał się w sposób, który wskazywałby na to, że boi się oskarżonego, d) art. 7 i 410 k.p.k. poprzez dowolną, sprzeczną z zasadami logiki, prawidłowego rozumowania i doświadczenia życiowego ocenę dowodów, a to poprzez uznanie wyjaśnień oskarżonego za niewiarygodne w zakresie, w którym zaprzeczał on, by dopuszczał się czynów zabronionych znęcania się psychicznie i fizycznie nad małoletnim U. X. (1), gdy wyjaśnienia oskarżonego były szczere (oskarżony przyznał, że zdarzało mu się podnosić głos na syna), spójne, logiczne i znajdują potwierdzenie w innych dowodach zebranych w sprawie, e) art. 7 i 410 k.p.k. poprzez dowolną, sprzeczną z zasadami logiki, prawidłowego rozumowania i doświadczenia życiowego ocenę dowodów, a to poprzez uznanie za bardziej wiarygodne zeznań świadków L. D., V. J. i V. A., tj. osób nie mających bezpośredniej styczności z oskarżonym oraz częściowe odmówienie wiarygodności świadkom, W. X. (2), I. R. i W. R., którzy posiadali bezpośrednią wiedzę co do codziennego funkcjonowania oskarżonego i pokrzywdzonego oraz relacji pomiędzy nimi panującymi, co świadczy o tendencyjnym podejściu sądu I instancji (np. stwierdzenie cyt.: „Ich zeznania również nie wniosły wiele do sprawy, albowiem świadkowie nie posiadali żadnej wiedzy na temat nagannych i przemocowych zachowań W. X. (1) wobec U. X. (1)” świadczące o tym, że sąd I instancji niejako z góry zakłada winę oskarżonego a zeznania świadków potwierdzające inny niż założony przez sąd I instancji scenariusz są traktowane jako nie wnoszące wiele do sprawy) i braku konsekwencji w tym zakresie, szczególnie w sytuacji, gdy zeznania wskazanych powyżej świadków W. X. (2), I. R. i W. R. były spójne i logiczne oraz znalazły stosowne potwierdzenie w pozostałym zgromadzonym w sprawie materiale dowodowym, f) art. 7 k.p.k. i art. 410 k.p.k. w zw. z art. 5 § 2 k.p.k. poprzez rozstrzygnięcie niedających się usunąć wątpliwości na niekorzyść oskarżonego, co było wynikiem błędów popełnionych przez sąd I instancji przy ocenie zgromadzonych w sprawie dowodów, w szczególności pominięcie przez sąd I instancji okoliczności, że zeznania małoletniego pokrzywdzonego świadczą o braku winy oskarżonego („nie bił mnie”, „nie uderzył mnie tak”, „nikt mnie nie popchnął” [na łóżko], U. nie boi się że tata znowu go uderzy, nie mówił tata do niego brzydkich rzeczy, U. nie bał się jak tata pił), a co najmniej nie mogą zostać uznane jako nie pozostawiający wątpliwości dowód potwierdzający winę oskarżonego, albowiem w zeznaniach małoletniego istnieją wewnętrzne sprzeczności, zaś niektóre z udzielonych przez małoletniego U. odpowiedzi były skutkiem sugestii Sędziego prowadzącego przesłuchanie (nagranie z przesłuchania małoletniego - fragmenty około 10:30, 13:00, 29:00) - bezpośrednich (zasugerowanie przez Sędziego, że U. nie pamięta czy oskarżony uderzył go w czoło - 29:00 nagrania z przesłuchania) i pośrednich (stawianie pytań w sposób sugerujący), g) art. 170 § 1 pkt 5 k.p.k. w zw. z art. 6 k.p.k., poprzez oddalenie wniosku o przeprowadzenie wywiadu środowiskowego dotyczącego osoby oskarżonego jako zmierzającego do przedłużenia postępowania, w sytuacji gdzie wniosek ten został zgłoszony niezwłocznie po doręczeniu oskarżonemu aktu oskarżenia i w zakreślonym przez sąd I instancji terminie, tj. w dniu 17 lipca 2025 r., zaś sąd I instancji mając możliwość wcześniejszego procedowania tego wniosku (chociażby na rozprawie z dnia 4 września 2025 r.) rozstrzygnięcie co do wniosku wydał na rozprawie z dnia 23 października 2025 r. kiedy doszło do zamknięcia przewodu sądowego; h) art. 170 § 1 pkt 5 k.p.k. w zw. z art. 214 § 1 k.p.k., poprzez oddalenie wniosku o przeprowadzenie wywiadu środowiskowego dotyczącego osoby oskarżonego, w sytuacji, gdzie ustalenie właściwości i warunków osobistych oraz dotychczasowego sposobu życia oskarżonego, w tym ustalenie jak jest postrzegany oskarżony w lokalnej społeczności mogło doprowadzić do szerszego i prawidłowego poczynienia ustaleń faktycznych w sprawie. |
☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny |
|
Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny |
||
|
Zarzut jest oczywiście bezzasadny. Wbrew stanowisku obrońcy oskarżonego przeprowadzona w sprawie ocena materiału dowodowego dokonana przez Sąd Orzekający nie wykracza poza zakreślone przepisem art. 7 k.p.k. granice swobodnej sędziowskiej oceny, a także nie zawiera istotnych błędów logicznych lub faktycznych oraz nie jest sprzeczna z zasadami doświadczenia życiowego, a tym samym musi korzystać z ochrony zagwarantowanej jego treścią. Orzekając o sprawstwie oskarżonego Sąd Rejonowy oparł się na dowodach, którym w sposób uprawniony przyznał walor wiarygodności. Właśnie takie dowody, uzupełnione zasadami doświadczenia życiowego i logicznego rozumowania, uznane za wiarygodne, legły u podstaw ustaleń faktycznych w przedmiotowej sprawie, co jest oczywiste i w pełni odpowiada treści art. 410 k.p.k. i w żaden sposób nie narusza zasady obiektywizmu z art. 4 k.p.k. Sąd Orzekający przypisując oskarżonemu W. X. (1) zarzucane mu przestępstwo z art. 207 § 1a k.k., tj. znęcanie się psychiczne i fizyczne nad nieporadnym ze względu na wiek, liczącym w dacie zakończenia czynu 6 lat życia, synem U., poprzez poniżanie go, demoralizowanie spożywaniem w jego obecności alkoholu, zaniedbywanie jego potrzeb edukacyjnych i higienicznych, krzyczenie, bicie w różne części ciała, uderzanie go pięściami w czoło, kopanie i rzucanie na wersalkę, oparł się na dowodach w postaci zeznań pokrzywdzonego syna U., opinii biegłej psycholog R. F. i opinii uzupełniającej, zeznań świadków L. D., V. J., V. A., D. Ł., dokumentacji tzw. „niebieskiej karty”, opinii specjalistycznych, orzeczeń i diagnozy dotyczących małoletniego U. X. (1). W złożonych w sprawie zeznaniach małoletni U. X. (2) wiarygodnie i przekonywująco przedstawił zachowanie oskarżonego w stosunku do niego. Pomimo emocjonalnej więzi z ojcem w swojej relacji, adekwatnej do wieku i poziomu intelektualnego, potwierdził, iż oskarżony stosował wobec niego przemoc fizyczną i psychiczną, spożywał alkohol w jego obecności, bił go z pięści po rękach. Wprawdzie zeznania małoletniego słuchanego w obecności psychologa nie były tak szczegółowe, jak jego relacje przekazane pracownikom szkoły L. D., V. J., V. A., czy też będącej dla małoletniego rodziną zastępczą D. Ł., jednakże wynikało to nie z tego, że oskarżony nie dopuszczał się takich zachowań wobec syna, lecz z silnej więzi emocjonalnej małoletniego w stosunku do ojca i podjętej próby nie pogarszania jego sytuacji. Wiarygodność zeznań pokrzywdzonego oparcie ma w opinii bieglej psycholog R. F., która stwierdziła, iż małoletni nie ujawnia skłonności do kłamstwa lub konfabulacji. L. D., będąca psychologiem w szkole podstawowej, w toku rozmowy z pokrzywdzonym dowiedziała się od niego, że ojciec stosuje wobec niego przemoc fizyczną i psychiczną w postaci wyzwisk, uderzeń w twarz ręką, uderzeń pięścią oraz często spożywa alkohol w jego obecności. Z kolei V. J., będąca pedagogiem w szkole podstawowej, w rozmowie z pokrzywdzonym dowiedziała się, że ojciec mówi do niego, że jest gówniarzem, że jest klaunem, a kiedyś rzucił go na wersalkę. Uzyskane informacje skłoniły ją wraz z L. D. do złożenia zawiadomienia o podejrzeniu stosowania przemocy wobec małoletniego przez jego ojca W. X. (1). Także V. A., będąca nauczycielem w szkole podstawowej, potwierdziła iż pokrzywdzony w rozmowie z nią przyznał, że ojciec go zbił, uderzył w płuca, cisnął i rzucił o łóżko. Także D. Ł., ustanowiona dla małoletniego rodziną zastępczą zeznała, iż pokrzywdzony mówił jej, że ojciec bił go po głowie, groził mu że odda go do domu dziecka, brzydko go wyzywał, rzucał nim na łóżko, szarpał go, bił go po pośladkach. Powyższe dowody oparcie mają w dokumentacji w postaci tzw. „niebieskiej karty”, w której oskarżony ujęty został jako osoba stosująca przemoc domową wobec małoletniego syna, zakazie zbliżania się i kontaktów oskarżonego z małoletnim synem, opinii specjalistycznych i diagnozy dotyczących małoletniego U. X. (1), potwierdzających niewłaściwe zachowania oskarżonego w stosunku do małoletniego syna. To właśnie w oparciu o wskazane dowody Sąd Orzekający skutecznie przełamał linię obrony oskarżonego, nie przyznającego się do postawionego mu zarzutu. Wobec powyższego w pełni prawidłowo Sąd Orzekający nie przyznał waloru prawdziwości wyjaśnieniom oskarżonego w zakresie, w jakim zaprzeczał, by miał się znęcać psychicznie i fizycznie nad małoletnim synem. Wyjaśnienia te sprzeczne są bowiem z wyżej wskazanymi dowodami, którym Sąd władny był nadać walor wiarygodności. Prawidłowa jawi się także ocena zeznań świadka W. R., będącej asystentem rodziny i sprawującej cotygodniowy nadzór nad rodziną oskarżonego, która nie potwierdziła stosowania przez oskarżonego względem syna przemocy fizycznej lub psychicznej, zeznań W. X. (2), będącej siostrą oskarżonego, która nie była świadkiem znęcania się oskarżonego nad synem, czy też zeznań I. R., będącego partnerem siostry oskarżonego, który nie zauważył, by w stosunku do U. stosowana była przemoc psychiczna lub fizyczna oraz zaprzeczył, by spożywał alkohol z oskarżonym w obecności małoletniego. Zeznania tych świadków, w zakresie sprzecznym z poczynionymi w sprawie ustaleniami faktycznymi, nie zostały uwzględnione. Wskazać bowiem należy, iż przemoc domowa, a tym bardziej wobec dzieci, ma charakter ukryty. Krótkotrwałe wizyty ww. świadków u oskarżonego, w trakcie których nie potwierdzili oni faktu znęcania się oskarżonego nad małoletnim, nie świadczą o braku takiego zachowania oskarżonego, a jedynie o nieokazywaniu na zewnątrz karygodnego zachowania oskarżonego, mającego potwierdzenie w dowodach uznanych przez Sąd za wiarygodne. Bezzasadny jest także zarzut obrazy art. 5 § 2 k.p.k. określającego zasadę rozstrzygania wątpliwości na korzyść oskarżonego (in dubio pro reo). Przede wszystkim zauważyć należy, iż zarzuty obrazy art. 5 § 2 k.p.k. i art. 7 k.p.k. mają charakter rozłączny, zatem łączenie tych przepisów w jednym zarzucie jest nieuprawnione. Nadto utrwalony jest już pogląd w orzecznictwie, iż brak jest podstaw do stawiania zarzutu obrazy art. 5 § 2 k.p.k. w oparciu o podnoszone przez stronę wątpliwości co do ustaleń faktycznych lub interpretacji prawa. Dla skutecznego sformułowania zarzutu obrazy ww. przepisu nie mają znaczenia podnoszone przez stronę wątpliwości, lecz jedynie to, czy orzekający w sprawie sąd rzeczywiście powziął wątpliwości co do treści ustaleń faktycznych w sprawie lub wykładni prawa i wobec braku możliwości ich usunięcia rozstrzygnął je na niekorzyść oskarżonego, ewentualnie to, czy w świetle konkretnej sprawy wątpliwości takie powinien był powziąć. W sytuacji zatem, gdy ustalenia faktyczne zależne są od dania lub odmówienia wiary dowodom z zeznań lub wyjaśnień, brak jest podstaw do formułowania zarzutu in dubio pro reo. W realiach niniejszej sprawy Sąd Orzekający nie powziął wątpliwości, których nie był w stanie usunąć i rozstrzygnął je na niekorzyść oskarżonego. Wbrew stanowisku obrońcy oskarżonego Sąd Orzekający oddalając wniosek dowodowy o dopuszczenie w sprawie przeprowadzenie wywiadu środowiskowego w sprawie nie dopuścił się obrazy art. 170 § 1 pkt 5 k.p.k. Sąd nie miał bowiem obowiązku dopuszczenia takiego dowodu, a będące w dyspozycji Sądu informacje o właściwościach i warunkach osobistych oskarżonego, ujęte w opiniach, orzeczeniach i diagnozach, które wprawdzie głównie dotyczyły pokrzywdzonego, jednakże zawierały także informacje na temat oskarżonego, były wystarczające dla potrzeb niniejszego postępowania. |
||
|
3.2. |
Obrońca oskarżonego zarzucił błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, będący wynikiem wskazywanych wyżej uchybień, których dopuścił się sąd I instancji przy ocenie zgromadzonych w sprawie dowodów, mogący mieć istotny wpływ na jego treść, a polegający na bezzasadnym uznaniu, że: a) istnieją jakiekolwiek niewątpliwe w swej treści dowody potwierdzające, że oskarżony W. X. (3) w okresie od nieustalonego dnia i miesiąca 2024 r. do dnia 10 lutego 2025 r. w miejscowości F. powiatu (...) znęcał się psychicznie i fizycznie nad swoim synem U. X. (1), b) oskarżony znęcał się fizycznie nad małoletnim synem (podczas gdy sam pokrzywdzony temu zaprzecza, zaś wszyscy świadkowie stwierdzili, że nigdy nie widzieli żadnych śladów na ciele U. świadczących o doznawaniu przemocy fizycznej), c) W. R. nigdy nie rozmawiała z małoletnim U. X. (1), podczas gdy w zeznaniach złożonych przed sądem I instancji świadek ta potwierdziła, ze kilkukrotnie rozmawiała z pokrzywdzonym w obecności oskarżonego i podkreśliła, że małoletni nie zachowywał się w sposób, który wskazywałby na to, że boi się oskarżonego (oczywistym jest przy tym, że gdyby do przemocy rzeczywiście dochodziło to w ramach nadzoru świadek jako asystent rodziny powziąłby takie wiadomości a U. gdyby doznawał przemocy to skarżyłby się świadkowi na ojca - co przecież nie miało miejsca), d) oskarżony notorycznie krzyczał na pokrzywdzonego , poniżał go i straszył, że odda go do domu dziecka, podczas gdy podczas przesłuchania małoletni U. okoliczności tych nie potwierdził, zaś pracownicy placówki edukacyjnej posiadając takie informacje od małoletniego nie dokonali jakiejkolwiek weryfikacji tych informacji w sytuacji gdzie sprawujący stały nadzór od 2023 r. asystent rodziny (świadek W. R.) takich okoliczności nie potwierdza, zaś rolą asystenta rodziny jest również pozyskiwanie informacji o rodzinie w środowisku m.in. sąsiedzkim. |
☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny |
|
Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny |
||
|
Także ten zarzut jest oczywiście bezskuteczny. Konsekwencją bowiem prawidłowej oceny zebranych w sprawie dowodów są właściwe ustalenia faktyczne. Zarzut błędu w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę wyroku jest tylko wówczas słuszny, gdy zasadność ocen i wniosków wyprowadzonych przez sąd orzekający z okoliczności ujawnionych w toku przewodu sądowego, nie odpowiada prawidłowości logicznego rozumowania. Zarzut ten nie może jednak sprowadzać się do samej polemiki z ustaleniami sądu wyrażonymi w uzasadnieniu wyroku, lecz do wykazania, jakich mianowicie konkretnych uchybień w zakresie logicznego rozumowania dopuścił się sąd w ocenie zebranego materiału dowodowego (tak Sąd Apelacyjny w Warszawie w wyroku z dnia 17 października 2023 r., sygn. akt VIII AKa 205/23, publik. w Lex nr 3664224). Tymczasem, podniesiony przez obrońcę zarzut błędu w ustaleniach faktycznych w istocie ogranicza się wyłącznie do bezzasadnej polemiki z prawidłowymi ustaleniami Sądu Orzekającego. Bezzasadnie bowiem obrońca oskarżonego kwestionuje poczynione przez Sąd Orzekający ustalenia faktyczne i podnosi brak ku temu dowodów, powołując się na wyjaśnienia oskarżonego i zeznania świadków, którym Sąd ten nie przyznał waloru wiarygodności. Jak już wyżej podkreślono, konsekwencją właściwej oceny dowodów są prawidłowe ustalenia faktyczne. Tym samym podstawą ustaleń faktycznych nie mogą być dowody, których wiarygodność została skutecznie zakwestionowana. |
||
|
3.3. |
Obrońca oskarżonego, z ostrożności procesowej, zarzucił rażącą niewspółmierność kary orzeczonej przez sąd I instancji w pkt I i II zaskarżonego wyroku |
☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny |
|
Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny |
||
|
Zarzut rażącej niewspółmierności orzeczonej kary nie jest uzasadniony. Sąd Orzekający wymierzył oskarżonemu W. X. (1) za popełnione przestępstwo z art. 207 § 1a k.k., tj. znęcania się fizyczne i psychiczne nad nieporadnym ze względu na wiek małoletnim karę 10 miesięcy pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania. Orzeczona wobec oskarżonego kara nie jest karą surową, a tym bardziej rażąco niewspółmiernie surową. Przestępstwo z art. 207 § 1a k.k. jest zagrożone karą pozbawienia wolności od 6 miesięcy do lat 8. Kara 10 miesięcy pozbawienia wolności wymierzona została w dolnych granicach ustawowego zagrożenia. Kara ta jest adekwatna do okoliczności popełnionego przez oskarżonego przestępstwa. Nie przekracza ona stopnia winy oskarżonego, potwierdza wysoki stopień społecznej szkodliwości czynu, jak również realizuje zasady prewencji indywidualnej i prewencji generalnej. Orzeczona kara uwzględnia okoliczności obciążające w postaci wysokiego stopnia społecznej szkodliwości czynu, jak i okoliczności łagodzące w postaci dotychczasowej niekaralności oskarżonego, prowadzenie prze niego ustabilizowanego trybu życia oraz posiadania na swoim utrzymaniu małoletniego dziecka. Orzeczona zatem kara, uwzględniająca powyższe okoliczności, jest karą – wbrew zarzutowi obrońcy oskarżonego – w pełni adekwatną do stopnia winy oskarżonego, stopnia społecznej szkodliwości jego czynu, jak również spełnia warunki prewencji generalnej i indywidulanej. Kara ta spełnia zatem wymogi dyspozycji z art. 53 k.k., a tym bardziej nie jest kara rażąco niewspółmiernie surową. Jednocześnie oskarżony daje rękojmię pozytywnej prognozy zachowania w przyszłości, co pozwoliło Sądowi na warunkowe zawieszenie wykonania orzeczonej kary na okres 2 lat próby. Podzielając wypracowane w doktrynie i orzecznictwie poglądy należy stwierdzić, że rażąca niewspółmierność kary występuje wtedy, gdy kara orzeczona nie uwzględnia w należyty sposób stopnia społecznej szkodliwości przypisywanego czynu oraz nie realizuje wystarczająco celu kary, ze szczególnym uwzględnieniem celów zapobiegawczych. Pojęcie niewspółmierności rażącej oznacza znaczną, wyraźną i oczywistą, a więc niedającą się zaakceptować dysproporcję między karą wymierzoną a karą sprawiedliwą (zasłużoną). Przesłanka rażącej niewspółmierności kary jest spełniona tylko wtedy, gdy na podstawie ustalonych okoliczności sprawy, które powinny mieć decydujące znaczenie dla wymiaru kary, można przyjąć, że występuje wyraźna różnica między karą wymierzoną a karą, która powinna zostać wymierzona w wyniku prawidłowego zastosowania dyrektyw wymiaru kary oraz zasad ukształtowanych przez orzecznictwo (por. wyroki SN: z 22.10.2007 r., SNO 75/07, LEX nr 569073; z 26.06.2006 r., SNO 28/06, LEX nr 568924; z 30.06.2009 r., WA 19/09, OSNwSK 2009, poz. 1255; z 11.04.1985 r., VKRN 178/85, OSNKW 1985/7-8, poz. 60). W realiach niniejszej sprawy sytuacja taka nie zachodzi |
||
|
Wniosek |
||
|
Obrońca oskarżonego wniósł o: 1. zmianę zaskarżonego wyroku i uniewinnienie oskarżonego od zarzucanych mu czynów, ewentualnie 2. zmianę zaskarżonego wyroku w ten sposób, że w razie uznania oskarżonego za winnego popełnienia czynu z art. 207 § la kk o skazanie go, przy zastosowaniu art. 37a § 1 kk, na karę 8 miesięcy ograniczenia wolności (ze względu na rażącą niewspółmierność orzeczonej kary), ewentualnie 3. zmianę zaskarżonego wyroku w ten sposób, że w przypadku uznania oskarżonego za winnego popełnienia czynu z art. 207 § la kk i konieczności zastosowania wobec oskarżonego kary pozbawienia wolności o wymierzenie kary 6 miesięcy pozbawienia wolności i warunkowe zawieszenie oskarżonemu wykonania orzeczonej kary na okres próby 1 (jednego) roku przy jednoczesnym oddaniu go w tym czasie pod dozór kuratora sądowego — a to ze względu na rażącą niewspółmierność orzeczonej kary. |
☐ zasadny ☐ częściowo zasadny ☒ niezasadny |
|
|
Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny. |
||
|
Także wnioski obrońcy oskarżonego są bezzasadne. Przeprowadzone w sprawie postępowanie potwierdziło zasadność postawionego oskarżonemu zarzutu, co pozwoliło na przypisanie mu sprawstwa i winy. Sąd Odwoławczy podziela prawidłowość ustaleń Sądu Orzekającego, zatem uniewinnienie oskarżonego nie jest możliwe. Brak jest także podstaw do zmiany wyroku w zakresie orzeczonej kary, a to wobec nie stwierdzenia, by dotychczasowa kara była rażąco niewspółmiernie surowa. |
||
|
OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU |
|
|
4.1. |
|
|
Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności |
|
|
ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO |
|
|
1.7. Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji |
|
|
5.1.1. |
Przedmiot utrzymania w mocy |
|
Zwięźle o powodach utrzymania w mocy |
|
|
1.8. Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji |
|
|
5.2.1. |
Przedmiot i zakres zmiany |
|
Zwięźle o powodach zmiany |
|
|
1.9. Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji |
|||
|
1.1.7. Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia |
|||
|
5.3.1.1.1. |
|||
|
Zwięźle o powodach uchylenia |
|||
|
5.3.1.2.1. |
Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości |
||
|
Zwięźle o powodach uchylenia |
|||
|
5.3.1.3.1. |
Konieczność umorzenia postępowania |
||
|
Zwięźle o powodach uchylenia i umorzenia ze wskazaniem szczególnej podstawy prawnej umorzenia |
|||
|
5.3.1.4.1. |
|||
|
Zwięźle o powodach uchylenia |
|||
|
1.1.8. Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania |
|||
|
1.10. Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku |
|||
|
Punkt rozstrzygnięcia z wyroku |
Przytoczyć okoliczności |
||
|
Koszty Procesu |
|||
|
Punkt rozstrzygnięcia z wyroku |
Przytoczyć okoliczności |
|
II. |
Na podstawie art. 29 ust. 1 ustawy z dnia 26 maja 1982 r. Prawo o adwokaturze (t. jedn. Dz. U. z 2024 r., poz. 1564) w § 17 ust. 2 pkt 4, ust. 7 i § 4 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 14 maja 2024 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa albo jednostki samorządu terytorialnego kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (t. jedn. Dz. U. z 2026 r., poz. 87) Sąd Odwoławczy zasądził od Skarbu Państwa na rzecz adw. R. C. kwotę 1033,20 zł obejmującą podatek VAT, tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego małoletniego oskarżyciela posiłkowego U. X. (1) w postępowaniu odwoławczym. |
|
III. |
Na podstawie art. 624 § 1 k.p.k. w zw. z art. 634 k.p.k. oraz art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 23 czerwca 1973 r. t. jedn. Dz. U. 1983 r., Nr 49, poz. 223 z późn. zm.) Sąd Odwoławczy zwolnił oskarżonego od zapłaty na rzecz Skarbu Państwa kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze, w tym od uiszczenia opłaty za drugą instancję, obciążając nimi Skarb Państwa, albowiem uiszczenie tych kosztów, w tym opłaty przez oskarżonego, z uwagi na jego sytuację majątkową i wysokość dochodów, byłoby dla niego zbyt uciążliwe. Oskarżony dysponuje niskim dochodem, a na utrzymaniu ma małoletniego syna. |
|
PODPIS |
|
1.1.3. Granice zaskarżenia |
||||||
|
Kolejny numer załącznika |
1 |
|||||
|
Podmiot wnoszący apelację |
Obrońca oskarżonego |
|||||
|
Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja |
Wina i kara |
|||||
|
1.1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia |
||||||
|
☒ na korzyść ☐ na niekorzyść |
☒ w całości |
|||||
|
☐ w części |
☐co do winy |
|||||
|
☐co do kary |
||||||
|
☐co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia |
||||||
|
1.1.3.2. Podniesione zarzuty |
||||||
|
Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji |
||||||
|
☐art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu |
||||||
|
☐art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany |
||||||
|
☒art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia |
||||||
|
☒art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, |
||||||
|
☒art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka |
||||||
|
☐brak zarzutów |
||||||
|
1.1.4. Wnioski |
||||||
|
☒uchylenie |
☒zmiana |
|||||