Zarządzenie z 13 lipca 2026, sygn. I C 297/26

UZASADNIENIE

postanowienia z dnia 22 czerwca 2026 roku

Pozwem wniesionym w dniu 27 maja 2026 roku (data nadania w placówce pocztowej) powód (...) S.A. we W. wniósł o zasądzenie solidarnie od pozwanych V. S. i A. B. kwoty 70.866,49 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia 17 kwietnia 2026 roku do dnia zapłaty oraz o zasądzenie od pozwanych solidarnie na swoją rzecz kosztów procesu według norm przepisanych. W treści pozwu zawarty został jednocześnie wniosek o udzielenie zabezpieczenia roszczenia powoda o zapłatę kwoty 70.866,49 zł z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia 17 kwietnia 2026 roku do dnia zapłaty poprzez ustanowienie hipoteki przymusowej na nieruchomości stanowiącej własność pozwanych, dla której Sąd Rejonowy w Świnoujściu prowadzi księgę wieczystą nr (...) w kwocie 111.615,74 zł.

W uzasadnieniu wniosku wskazał, iż udzielenie zabezpieczenia jest powodowi niezbędne celem umożliwienia wykonania zapadłego w sprawie orzeczenia zasądzającego roszczenie należne powodowi w żądanej przez niego wysokości, a brak takiego zabezpieczenia może uniemożliwić lub znacznie utrudnić osiągnięcie celu postępowania w sprawie. Z posiadanej przez powoda wiedzy wynika, że pozwani nie regulują zobowiązań i grozi im niewypłacalność. Udzielenie zabezpieczenia roszczenia pozwoli zatem uniknąć ryzyka niewykonalności przyszłego orzeczenia. Jako podstawę prawną wniosku wskazał na przepis art. 747 pkt 2 kpc. Podniósł, że z informacji zawartych w dziale IV księgi wieczystej nr (...) wynika, iż wniosek o wykreślenie hipoteki Banku zabezpieczającej umowę kredytu został złożony, o czym świadczy wzmianka tam ujawniona. Powód nie ma wiedzy, aby pozwani posiadali poza powyższą nieruchomością inny majątek, który pozwalałby na zabezpieczenie roszczenia. Wysokość żądanego zabezpieczenia hipotecznego została ustalona w granicach wyznaczonych przez art. 110 ^{( 1)} ustawy o księgach wieczystych i hipotece, jako mieszcząca się w równowartości 150% wartość wierzytelności dochodzonej przez powoda w pozwie, tj. 70.866,49 zł oraz opłaty sądowej od pozwu w kwocie 3.544 zł, która pokrywa zgłoszone żądanie zapłaty wierzytelności objętej wnioskowanym zabezpieczeniem (150% x 74.410,49 zł = 111.615,74 zł).

Sąd zważył, co następuje:

Wniosek powoda o udzielenie zabezpieczenia nie zasługiwał na uwzględnienie.

Po myśli art. 730 ¹ § 1 kpc udzielenia zabezpieczenia może żądać każda strona lub uczestnik postępowania, jeżeli uprawdopodobni roszczenie oraz interes prawny w udzieleniu zabezpieczenia. Stosownie do art. 730 ¹ § 2 kpc interes prawny w udzieleniu zabezpieczenia istnieje wtedy, gdy brak zabezpieczenia uniemożliwi lub poważnie utrudni wykonanie zapadłego w sprawie orzeczenia lub w inny sposób uniemożliwi lub poważnie utrudni osiągnięcie celu postępowania w sprawie. W przywołanej regulacji zostały określone warunki udzielenia zabezpieczenia, które muszą zostać spełnione kumulatywnie, są to: uprawdopodobnienie istnienia roszczenia podlegającego zabezpieczeniu oraz uprawdopodobnienie interesu prawnego w udzieleniu zabezpieczenia. Zgodnie z przyjętym w orzecznictwie sądowym poglądem, roszczenie jest uprawdopodobnione, jeżeli istnieje słuszna podstawa do przypuszczenia, że ono istnieje i jest wymagalne (zob. postanowienie Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 07 sierpnia 1997 roku, sygn. akt I ACz 735/97). Uprawdopodobnienie roszczenia w postępowaniu zabezpieczającym należy rozumieć w ten sposób, że uprawniony powinien przedstawić i należycie uzasadnić twierdzenia, które stanowią podstawę dochodzonego, odnosząc się zarówno do okoliczności faktycznych, na których opiera się roszczenie i które powinny być przedstawione, a ich istnienie prawdopodobne w świetle dowodów oferowanych przez uprawnionego, jak i do podstawy prawnej roszczenia, która powinna być również prawdopodobna w tym znaczeniu, że dochodzone roszczenie znajduje podstawę normatywną. Jeśli zaś chodzi o interes prawny jako przesłankę zabezpieczenia, istnieje on w przypadku, gdy zachodzi potrzeba zapewnienia uprawnionemu „należytej ochrony prawnej”, zanim uzyska ochronę definitywną, a zatem zanim zostanie osiągnięty cel postępowania w sprawie, w związku z którym następuje udzielenie zabezpieczenia. Celem zabezpieczenia w tych przypadkach jest więc zapewnienie skuteczności przyszłego orzeczenia, a sens ochrony prawnej wyraża się w tym, aby jak najszybciej przerwać albo zapobiec bezprawnym działaniom, polegającym np. na podejmowaniu niezgodnych z prawem decyzji. Chodzi zatem o to, że zakaz czy też nakaz określonego działania wynikający z przyszłego orzeczenia pojawi się zbyt późno, przez co uprawniony poniesie skutki niedozwolonych działań przeciwnika. Nie ulega przy tym wątpliwości, że stosownie do treści art. 747 pkt 2 kpc zabezpieczenie roszczeń pieniężnych następuje m.in. przez obciążenie nieruchomości obowiązanego hipoteką przymusową.

Zgodnie z art. 109 ust. 1 ustawy z dnia 06 lipca 1982 roku o księgach wieczystych i hipotece – wierzyciel, którego wierzytelność jest stwierdzona tytułem wykonawczym, określonym w przepisach o postępowaniu egzekucyjnym, może na podstawie tego tytułu uzyskać hipotekę na wszystkich nieruchomościach dłużnika. W myśl art. 110 pkt 1 ww. ustawy, hipotekę przymusową można uzyskać także na podstawie postanowienia sądu o udzieleniu zabezpieczenia. Art. 110 ¹ stanowi, iż wierzyciel może żądać wpisu hipoteki przymusowej na sumę nie wyższą niż wynikająca z treści dokumentu stanowiącego podstawę jej wpisu do księgi wieczystej. Jeżeli z dokumentu tego nie wynika wysokość sumy hipoteki, suma hipoteki nie może przewyższać więcej niż o połowę zabezpieczonej wierzytelności wraz z roszczeniami o świadczenia uboczne określonymi w dokumencie stanowiącym podstawię wpisu hipoteki na dzień złożenia wniosku o wpis hipoteki.

Z aktualnego odpisu księgi wieczystej nr (...) wynika, że nieruchomość jest nadal obciążona hipoteką ustanowioną na zabezpieczenie wierzytelności wynikającej z tej samej umowy kredytu, z której powód wywodzi dochodzone roszczenie. Okoliczność, iż w dziale IV księgi wieczystej ujawniono wzmiankę o złożonym wniosku o wykreślenie hipoteki nie oznacza, że hipoteka została wykreślona, ani że utraciła moc. Do czasu prawomocnego dokonania wpisu wykreślającego hipoteka pozostaje ujawniona w księdze wieczystej i korzysta z domniemania zgodności wpisu z rzeczywistym stanem prawnym wynikającego z art. 3 ust 1 ww. ustawy. Samo złożenie wniosku o wykreślenie hipoteki oraz ujawnienie wzmianki nie wywołuje skutku w postaci wygaśnięcia zabezpieczenia hipotecznego. Podkreślić należy, że na dzień wydania postanowienia z dnia 22 czerwca 2026 roku, w dziale IV księgi wieczystej nr (...)brak jest już jakiejkolwiek wzmianki, bowiem wniosek o wykreślenie hipoteki umownej został prawomocnie zwrócony.

W konsekwencji wierzytelność, z której powód wywodzi dochodzone roszczenie, pozostaje zabezpieczona hipoteką ujawnioną w księdze wieczystej.

Mając powyższe na uwadze, Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia.

SSR Agnieszka Trytek - Błaszak

ZARZĄDZENIE

1.  (...)

2.  (...)

3.  (...)

4.  (...)

5.  (...)

Dnia 13.07.2026r.

SSR Agnieszka Trytek - Błaszak