Postanowienie - II OZ 1631/25 - Naczelny Sąd Administracyjny - z dnia 23 października 2025
Teza
Uchylono zaskarżone postanowienie. Przywrócenie terminu, rozbiórka obiektu budowlanego. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak po rozpoznaniu w dniu 23 października 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Prokuratora Prokuratury Okręgowej w Krakowie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 4 sierpnia 2025 r. sygn. akt VII SA/Wa 2066/24 w przedmiocie odrzucenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej w sprawie ze skargi Prokuratora Prokuratury Okręgowej w Krakowie naUchylono zaskarżone postanowienie. Przywrócenie terminu, rozbiórka obiektu budowlanego. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak po rozpoznaniu w dniu 23 października 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Prokuratora Prokuratury Okręgowej w Krakowie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 4 sierpnia 2025 r. sygn. akt VII SA/Wa 2066/24 w przedmiocie odrzucenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej w sprawie ze skargi Prokuratora Prokuratury Okręgowej w Krakowie na
Data orzeczenia
23 października 2025
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Przewodniczący
Andrzej Wawrzyniak
Podstawa prawna
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie
UZASADNIENIE
Postanowieniem z dnia 4 sierpnia 2025 r. sygn. akt VII SA/Wa 2066/24 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił wniosek Prokuratora Prokuratury Okręgowej w Krakowie (dalej "skarżący") o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku Sądu z dnia 21 listopada 2024 r.W uzasadnieniu Sąd wskazał, że w niniejszej sprawie, najpóźniej w dniu 11 lutego 2025 r. (tj. w dacie wniesienia zażalenia na postanowienie Sądu z 29 stycznia 2025 r.) ustały przyczyny uchybienia przez Prokuratora terminowi do wniesienia skargi kasacyjnej. W tej bowiem dacie posiadał on wiedzę o powodach, które uzasadniały uznanie wniesionego w styczniu 2025 r. środka zaskarżenia za wniesiony z uchybieniem terminu. Miał świadomość, że skarga kasacyjna została przez niego wniesiona do niewłaściwego sądu, co w konsekwencji – z uwagi na datę przekazania skargi kasacyjnej przez Naczelny Sąd Administracyjny do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie – stanowiło podstawę do jej odrzucenia. W opinii Sądu niemożliwym jest przyjęcie, że termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej rozpoczął swój bieg 4 czerwca 2025 r., tj. w dniu doręczenia Prokuratorowi postanowienia NSA o oddaleniu zażalenia na postanowienie Sądu I instancji odrzucające spóźnioną skargę kasacyjną.Zażalenie na powyższe postanowienie złożył Prokurator, wnosząc o jego uchylenie. Skarżący podniósł zarzut naruszenia art. 85, 86, 87 § 1 i 88 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (dalej p.p.s.a.) poprzez przyjęcie, że najpóźniej w dniu 11 lutego 2025 r., tj. w dniu wniesienia zażalenia na postanowienie Sądu z 29 stycznia 2025 r. ustały przyczyny uchybienia przez Prokuratora terminowi do wniesienia skargi kasacyjnej, podczas gdy "dopiero po oddaleniu skargi na zażalenie jest możliwość złożenia wniosku o przywrócenie terminu", bowiem obie te czynności, tj. zażalenie na postanowienie o odrzuceniu zażalenia oraz wniosek o przywrócenie terminu, wykluczają się wzajemnie, a jednoczesne złożenie zażalenia na postanowienie o odrzuceniu skargi oraz wniosku o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków skargi, może skutkować odrzuceniem tego wniosku na podstawie art. 88 p.p.s.a., jako przedwczesnego, a tym samym niedopuszczalnego.Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:Zażalenie zasługuje na uwzględnienie.Zgodnie z art. 86 § 1 p.p.s.a. - jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. We wniosku o przywrócenie terminu do dokonania czynności należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 2 p.p.s.a.).Podkreślić należy, że w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, wbrew twierdzeniom Sądu I instancji, prezentowany jest pogląd o braku możliwości jednoczesnego złożenia przez stronę zażalenia na postanowienie WSA o odrzuceniu skargi i wniosku o przywrócenie terminu, gdyż uznaje się te dwa środki za "konkurencyjne". Pogląd ten opiera się na słusznej tezie, że inne są cele, jak również podstawy prawne tych instytucji procesowych. Nie można z jednej strony twierdzić w zażaleniu na postanowienie o odrzuceniu skargi, że do uchybienia terminu nie doszło, a z drugiej wnioskować o przywrócenie uchybionego terminu. Skoro strona kwestionuje uchybienie terminu, to analiza wniosku o przywrócenie terminu może być przeprowadzona dopiero po prawomocnym przesądzeniu, że do uchybienia terminu doszło (zob. postanowienie NSA z dnia 1 sierpnia 2019 r. sygn. akt II FZ 432/19). W orzecznictwie można również spotkać zastrzeżenie, że teza o konkurencyjności omawianych środków prawnych nie oznacza, że korzystając z prawa do zaskarżenia postanowienia o odrzuceniu skargi strona nie może już wnioskować o przywrócenie terminu. Takie stanowisko prowadziłoby bowiem do bezpodstawnego ograniczenia prawa do sądu.Biorąc pod uwagę powyższe stwierdzić należy, że interpretacja tego typu okoliczności wskazuje na kierowanie się dobrem strony wnioskującej o przywrócenie terminu. Z jednej strony sugerowana jest logiczna kolejność środków zaskarżenia, z drugiej zaś dopuszcza się wniesienie zapobiegawczo obu środków.W niniejszej sprawie Sąd I instancji zastosował zupełnie odmienne podejście, wymagając od strony jednoczesnego złożenia zażalenia na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej i wniosku o przywrócenie terminu.Powyższe podejście jest w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego zbyt rygorystyczne, biorąc pod uwagę fakt, że w złożonym zażaleniu strona wprost kwestionowała uchybienie terminu procesowego. Nie można zatem racjonalnie domagać się od wnoszącego zażalenie aby w tym samym czasie uznał, że uchybił terminowi.W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185 § 1 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.. orzekł jak w sentencji.