Wyrok - I SA/Bd 398/25 - Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy - z dnia 8 stycznia 2026
Teza
Oddalono skargę. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Wójcik Sędziowie Sędzia WSA Leszek Kleczkowski Sędzia WSA Urszula Wiśniewska (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 08 stycznia 2026 r. sprawy ze skargi J. O. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w B. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości podatkowej w podatku od towarów i usług za luty 2020 r. 1. oddala skargę 2. przyznaje od Skarbu PaństwOddalono skargę. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Wójcik Sędziowie Sędzia WSA Leszek Kleczkowski Sędzia WSA Urszula Wiśniewska (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 08 stycznia 2026 r. sprawy ze skargi J. O. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w B. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości podatkowej w podatku od towarów i usług za luty 2020 r. 1. oddala skargę 2. przyznaje od Skarbu Państw
Najważniejsze informacje
W skrócie
Wynik
oddalono skargę
Przedmiot
skarga administracyjna / kontrola aktu administracyjnego
Typ sprawy
sprawa administracyjna podatkowa
Etap
postępowanie administracyjne sądowe / skarga na decyzję lub akt
Tryb
posiedzenie niejawne
Tematy
skarga administracyjna
organ podatkowy
podatek dochodowy od osób fizycznych
kontrola administracyjna
Role w sprawie
Skarb Państwa
płatnik składek / pracodawca
skarżąca/podatniczka
organ podatkowy
Data orzeczenia
8 stycznia 2026
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Przewodniczący
Leszek Kleczkowski
Podstawa prawna
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę
UZASADNIENIE
J. O. ("Skarżąca", "Strona", "Wnioskodawca", "Podatnik") wystąpiła z wnioskiem o umorzenie zaległości podatkowych oraz odsetek za zwlokę z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za lata 2017-2020 oraz podatku od towarów i usług za luty 2020 r. Wskazała, że zaległości w podatku dochodowym od osób fizycznych wynoszą łącznie [...] zł wraz z odsetkami za zwłokę w kwocie [...]zł, natomiast w podatku od towarów i usług [...] zł wraz z odsetkami za zwłokę w kwocie [...]zł. Skarżąca wniosek o ulgę złożyła jako przedsiębiorca, w ramach pomocy de minimis. Oświadczyła, że nie otrzymywała dotychczas tej formy pomocy. Podała, że od [...] grudnia 2020 r. zawiesiła prowadzenie działalności gospodarczej, a obecnie jedynym źródłem jej utrzymania są zasiłki socjalne. Wydatkuje kwotę [...]zł na leki, natomiast w pokrywaniu kosztów wyżywienia i utrzymania pomaga jej rodzina. Dodała, że opłaca w ratach ubezpieczenie OC za samochód. Poinformowała, że zamieszkuje sama w budynku mieszkalnym (obciążonym hipoteką), który w najbliższym czasie ma zostać sprzedany, co pozbawi ją miejsca zamieszkania. We wniosku przedstawiła okoliczności, które miały wpływ na jej obecną sytuację materialną. Podkreśliła, że posiada liczne zobowiązania komornicze, w tym między innymi zadłużenie z tytułu nieopłaconych rachunków za gaz na kwotę [...]zł, którego dostawy zostały wstrzymane.Decyzją z dnia [...] lutego 2025 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w I. odmówił Stronie umorzenia zaległości podatkowej z tytułu podatku od towarów i usług za luty 2020 r. w kwocie [...]zł oraz odsetek za zwłokę od tej zaległości w wysokości [...] zł. Organ nie uznał wystąpienia na gruncie sprawy przesłanki ważnego interesu podatnika, choć przyznał, że sytuacja Strony nie jest łatwa. Nie dostrzegł także wystąpienia przesłanki interesu publicznego w udzieleniu ulgi.W odwołaniu Skarżąca wniosła o zmianę zaskarżonej decyzji przez jej uchylenie i umorzenie zaległości podatkowej zgodnie z wnioskiem, ewentualnie przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez organ pierwszej instancji. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie art. 67 § 1 pkt 3, art. 123 § 1 oraz art. 124, art. 187 § 1, art. 191 i art. 210 § 4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2025 r., poz. 111 ze zm., dalej: "O.p."), a także art. 71 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. nr 78, poz. 483 ze zm., dalej: "Konstytucja") przez nieuwzględnienie ważnego interesu podatnika, nierozpoznanie istoty i przedmiotu sprawy oraz odwołanie się do ogólnikowych stwierdzeń, a także uznaniowość i brak "rozważenia interesu państwowego". Wnioskodawczyni zarzuciła, że organ nie uwzględnił okoliczności, iż podstawą do umorzenia zaległości podatkowej może być jedynie aktualna sytuacja materialna wnioskującego. Natomiast ewentualne perspektywy znalezienia pracy, czy też inne aspekty, nie mogą być brane pod uwagę przy rozpatrywaniu wniosku.Decyzją z dnia [...] maja 2025 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.W uzasadnieniu organ wskazując na przesłanki umorzenia określone w art. 67a § 1 pkt 3 O.p. podał, że decyzje w przedmiocie umorzenia zaległości podatkowej i odsetek za zwłokę mają charakter indywidualnych decyzji uznaniowych, co oznacza, że samo ustalenie istnienia wskazanych w nim przesłanek nie przesądza rozstrzygnięcia, albowiem jego wybór pozostawiony jest organowi rozpoznającemu wniosek podatnika. Przechodząc do opisu stanu faktycznego podał, że Skarżąca od [...] listopada 2012 r. prowadzi pozarolniczą działalność gospodarczą w zakresie robót związanych z budową dróg i autostrad (PKD 42.11.Z), pod firmą "[...]" J. O.. Działalność ta, była kilkakrotnie zawieszana: od [...] czerwca 2015 r. do [...] października 2015 r., od [...] grudnia 2015 r. do [...] marca 2016 r., od [...] stycznia 2018 r. do [...] marca 2018 r., od [...] lutego 2020 r. do [...] kwietnia 2020 r. oraz od [...] grudnia 2020 r. do chwili obecnej. Od [...] stycznia 2013 r. Strona ma otwarty w Urzędzie Skarbowym w I. obowiązek podatkowy w podatku dochodowym od osób fizycznych (płatnik), a od [...] stycznia 2020 r. w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych. Obowiązek podatkowy w podatku od towarów i usług został z urzędu zamknięty [...] czerwca 2021 r. Jak wynika z przedłożonych przez Wnioskodawcę dokumentów i złożonych wyjaśnień, obecnie (od dnia zawieszenia działalności gospodarczej) Strona pozostaje osobą bezrobotną, bez prawa do zasiłku. Uzyskuje wsparcie finansowe z pomocy społecznej. Nie posiada obecnie żadnych innych źródeł dochodów. Skarżąca oświadczyła, że nie może podjąć pracy z powodu swojego stanu zdrowia oraz wieku przedemerytalnego, gdyż potencjalni pracodawcy odmawiają jej zatrudnienia. Nie otrzymała również żadnych ofert pracy z Powiatowego Urzędu Pracy w I.. Podała, że rozważa likwidację zawieszonej działalności gospodarczej, gdyż obecnie nie posiada wystarczającego zaplecza finansowego, ani majątkowego, by ją wznowić i kontynuować.Organ podał, że zgodnie z oświadczeniem z dnia [...] stycznia 2025 r., w ramach prowadzonej działalności gospodarczej Skarżąca posiadała środki trwałe, które po jej zawieszeniu sprzedała, a uzyskane kwoty przeznaczyła na bieżące utrzymanie. Strona uzyskuje obecnie dochody wyłącznie z tytułu zasiłków wypłacanych przez Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej w I. w wysokości: zasiłek okresowy na listopad i grudzień 2024 r. po [...] zł na zakup posiłków; zasiłek celowy w wysokości [...] zł na zakup ogrzewania, butli gazu, leków; zasiłek okresowy [...] zł przyznany na 3 miesiące (listopad, grudzień 2024 r. oraz styczeń 2025 r.). Strona otrzymuje pomoc finansową od rodziny w kwocie około [...] zł na pokrycie opłat za energię elektryczną, wodę i środki czystości. Wnioskodawczyni posiada wierzytelność z tytułu nieotrzymanych środków od Urzędu Miasta i Gminy w P. w kwocie około [...] zł, za usługę wykonaną w 2013 r. Jednocześnie, jak wynika ze złożonych wyjaśnień i przedłożonego wyroku Sądu Okręgowego w B. VIII Wydział Gospodarczy z dnia [...] maja 2018 r., sygn. akt [...], Strona zobowiązana jest do zapłaty na rzecz powoda [...] Sp. z o.o. w P. kwoty [...]zł wraz z odsetkami za opóźnienie od [...] sierpnia 2016r. Jak wynika z przedstawionych przez Wnioskodawczynię informacji, od 2009r. jest wdową, jej mąż – W. O. poniósł śmierć w pożarze firmy [...] Przedsiębiorstwo Produkcyjno-Handlowo-Usługowe Sp. z o.o. w I.. Skarżąca wskazała także na okoliczność zajęcia przez komorników oraz organ egzekucyjny rachunków bankowych. Podała, że mieszka sama we własnościowym budynku mieszkalnym, o powierzchni 240 m2, położonym w I. przy ul. [...]. Dom znajduje się na działce o powierzchni 374 m2, dla której prowadzona jest księga wieczysta o numerze [...]. Nieruchomość obciążona jest licznymi wpisami hipotecznymi na rzecz wierzycieli: [...], [...] S.A., Naczelnika Urzędu Skarbowego w I., Zakładu Ubezpieczeń Społecznych do łącznej kwoty [...]zł (stan na dzień [...] kwietnia 2025 r.). W złożonym oświadczeniu ORD-HZ Skarżąca określiła wartość przedmiotowej nieruchomości na kwotę około [...] zł. Jak wynika z przedstawionych przez Stronę informacji, budynek mieszkalny nabyła [...] października 2010r. Budynek ma około 30 lat. Aktualnie dom podlega sprzedaży przez firmę [...], z tytułu niespłaconego kredytu hipotecznego. Dom prawdopodobnie zostanie sprzedany do marca 2025 r. Skarżąca nie posiada innego miejsca zamieszkania, więc będzie zmuszona wprowadzić się do swojego syna J. . Zgodnie z oświadczeniem Strony, wyposażenie domu nie jest jej własnością, gdyż 7 lat temu darowała je swojemu synowi J. .Dyrektor Izby Administracji Skarbowej zauważył, że jak wynika z zebranego materiału dowodowego, w księdze wieczystej o numerze [...], w Dziale II, Strona nadal figuruje jako właściciel, natomiast w Dziale III, brak jest jakichkolwiek aktualnych ostrzeżeń o czynnej egzekucji z nieruchomości (ostatnia prowadzona egzekucja z nieruchomości została umorzona w 2016 r.). Z informacji otrzymanych od Prezydenta M. I. oraz Starosty [...] w I. wynika, że Wnioskodawca nadal figuruje w bazie ewidencji gruntów i budynków, którą prowadzi Starosta I. oraz posiada nieruchomość położoną w I. przy ulicy [...]. Strona nie przedłożyła do Naczelnika Urzędu Skarbowego w I. żadnych dokumentów potwierdzających fakt prowadzenia egzekucji z należącej do niej nieruchomości. Oświadczyła również w toku postępowania, że nie otrzymała żadnych dokumentów w tej sprawie od firmy [...]. Skarżąca nadto posiada samochód osobowy marki [...], rok produkcji 2002, nabyty [...] lipca 2021 r., którego wartość wynosi około [...] zł. Koszty utrzymania Skarżącej (regulowane przy pomocy rodziny oraz pomocy społecznej) obejmują miesięcznie opłaty na energię elektryczną w kwocie [...]zł oraz zużycie wody [...] zł, przy czym w opłatach za wodę Strona wskazała, że posiada zadłużenie na kwotę [...]zł. W. opłat z tytułu zużycia gazu Skarżąca nie wskazała. Oświadczyła, że z uwagi na nieregulowanie tych należności, dostawy gazu zostały odcięte przez operatora, a zadłużenie z tego tytułu sięga kwoty [...]zł. Strona finansuje ponadto zakup leków w kwocie [...]zł, wywóz odpadów w kwocie [...]zł, telefon komórkowy i Internet – [...] zł, środki czystości w kwocie około [...] zł. Ponosi koszty utrzymania pojazdu (ubezpieczenie OC) rocznie w kwocie około [...] zł. Obciążający Skarżącą podatek od nieruchomości rocznie wynosi kwotę [...]zł. Wnioskodawczyni posiada z tego tytułu zadłużenie około [...] zł. Koszty wyżywienia to kwota około [...] zł. Zgodnie z oświadczeniem, Skarżąca nie posiada żadnych możliwości finansowych, by samodzielnie spłacać obciążenia komornicze. Jak wynika z przedstawionych przez Podatnika informacji, od 2021 Strona ma problemy zdrowotne. Nie posiada orzeczenia o niepełnosprawności, leczy się na nadciśnienie, tarczycę, owrzodzenie żołądka oraz nerwicę. Z zaświadczenia lekarskiego wynika, że Strona choruje przewlekle i przyjmuje stałe leki.Organ wskazał, że z informacji zebranych przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w I. oraz przedłożonych przez Wnioskodawczynię w toku postępowania wynika, iż posiada zaległości publiczno- i cywilnoprawne, w tym: z tytułu opłat za wodę w kwocie [...]zł; z tytułu opłat za gaz w kwocie [...]zł; z tytułu podatku od nieruchomości wobec M. I. za lata 2013-2024 w łącznej kwocie [...]zł; z tytułu składek na Ubezpieczeniowy Fundusz Gwarancyjny wobec Zakładu Ubezpieczeń Społecznych za lata 2016 i 2022 w łącznej kwocie [...]zł; z tytułu mandatów drogowych na rzecz Pierwszego Urzędu Skarbowego w O. za 2020 i 2022 rok w łącznej kwocie [...]zł; z tytułu składek ubezpieczeniowych wobec Zakładu Ubezpieczeń Społecznych za okres od grudnia 2013 r. do grudnia 2020 r. w łącznej kwocie [...]zł; z tytułu obciążeń hipotecznych (wobec: [...], [...] S.A., Naczelnika Urzędu Skarbowego w I., Zakładu Ubezpieczeń Społecznych) na łączną kwotę [...]zł (stan na [...] kwietnia 2025 r.); z tytułu zobowiązania względem osoby fizycznej M. Z. (spadkobierca poprzednich właścicieli nieruchomości) z tytułu nierozliczonych spornych należności z tytułu ceny sprzedaży (uzgodniona z nieżyjącymi poprzednimi właścicielami obniżka ceny związana z koniecznym remontem dachu) dochodzonego przez komornika sądowego w kwocie [...]do spłaty pozostała kwota około [...] zł; z tytułu zobowiązania na rzecz firmy windykacyjnej [...] – sprawa nabyta od [...] [...] S.A. w kwocie [...]zł z odsetkami [...] zł i kosztami [...] zł (stan na [...] kwietnia 2022 r.), należność główna [...] zł odsetki [...] zł koszty [...] zł (stan na [...] stycznia 2024 r.); z tytułu zobowiązania na rzecz [...] P. S.. z o.o. działającego na podstawie pełnomocnictwa udzielonego przez aktualnego wierzyciela [...] w kwocie [...]zł (należność [...] zł i odsetki [...] zł); z tytułu zobowiązania na rzecz [...] Sp. z o.o. Sp. k. – należność główna [...] zł, odsetki [...] zł i koszty [...] zł; z tytułu zobowiązania na rzecz [...] Sp. z o.o. na kwotę [...]zł; z tytułu zobowiązania na rzecz [...] Sp. z o.o. na kwotę [...]zł.Dyrektor Izby Administracji Skarbowej podał, że ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika, iż w okresie od [...] marca 2007 r. do [...] października 2016 r. Skarżąca była wspólnikiem [...] PPHU Sp. z o.o. w I. i posiadała w niej 40 udziałów o wartości [...] zł. Spółka została zlikwidowana w ramach upadłości. Do dnia zawieszenia działalności gospodarczej, to jest do [...] grudnia 2020 r. Strona utrzymywała się z indywidualnej działalności gospodarczej. W zeznaniu o wysokości uzyskanego przychodu, wysokości dokonanych odliczeń i należnego ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych PIT-28 za 2020 rok Strona wykazała przychód w łącznej kwocie [...]zł. Za lata 2021-2023 złożyła zeznania podatkowe, w których wykazała wartości zerowe. W złożonych do Urzędu Skarbowego w I. deklaracjach dla podatku od towarów i usług za okres od stycznia do grudnia 2020 r., jedynie w lutym 2020 r. zadeklarowała obrót w wysokości [...] zł. Po zawieszeniu działalności gospodarczej, w 2021 r. uzyskała przychód w kwocie [...]zł i dochód w kwocie [...]zł z tytułu umowy zlecenia zawartej z [...] Sp. z o.o. Za lata 2022-2024 Strona nie deklarowała do opodatkowania żadnych dochodów, nie wpływały również żadne informacje o dochodach od płatników.Organ wskazał, że poza przedmiotową zaległością podatkową Wnioskodawczyni posiada również zaległości w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2017 r. w kwocie [...]zł (wynikającą z korekty zeznania PIT-36), za 2018 r. w kwocie [...]zł i za 2019 r. w kwocie [...]zł (wynikające z decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w I. z dnia [...] kwietnia 2023 r. utrzymanych w mocy decyzjami Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] czerwca 2023 r.).W ocenie organu, analiza obecnej sytuacji materialnej i osobistej Podatnika wskazuje, że Strona nie dysponuje aktualnie wystarczającymi środkami finansowymi, pozwalającymi na uregulowanie ciążących na niej zaległości w podatku od towarów i usług. Skarżąca posiada liczne zobowiązania finansowe do zapłaty, w stosunku do których prowadzona jest egzekucja i nie uzyskuje aktualnie dochodów. Korzysta ze środków pomocy społecznej oraz ze wsparcia finansowego ze strony rodziny. Mając na uwadze wszystkie opisane wyżej okoliczności faktyczne, Dyrektor Izby Administracji Skarbowej stwierdził, że w sprawie zaistniała przesłanka ważnego interesu podatnika. Skarżąca jest jednak właścicielem nieruchomości zabudowanej budynkiem mieszkalnym, która niewątpliwie stanowi realny i wartościowy majątek. Wbrew jej argumentacji, zgromadzony w sprawie materiał dowodowy nie potwierdza twierdzeń, iż przedmiotowa nieruchomość nie należy już do Skarżącej i że jest prowadzona egzekucja z tej nieruchomości. Nieruchomość obciążona jest licznymi wpisami hipotecznymi, jednakże Naczelnik Urzędu Skarbowego w I. jest jednym z wierzycieli hipotecznych.Organ podkreślił, że w podatku od towarów i usług za luty 2020r. zaległość powstała w ramach prowadzonej przez Podatnika działalności gospodarczej. Pomimo dokonanej sprzedaży, wykazanej w deklaracji VAT-7 za luty 2020 r., Skarżąca nie dokonała terminowo wpłaty należnego podatku od towarów i usług. Co więcej, tytułem przedmiotowej zaległości, do chwili obecnej nie dokonała żadnych samodzielnych, nawet cząstkowych wpłat. Konstrukcja podatku od towarów i usług polega na tym na tym, że sprzedawca towaru/usługi pobiera w cenie towaru podatek od kupującego, a pobrany podatek, winien odprowadzić do urzędu skarbowego. Podatek ten, jest zatem "neutralnym" dla podatnika, gdyż nie powiększa wartości sprzedaży ani nie stanowi kosztu prowadzenia działalności. Jest jedynie ewidencjonowany, jako należność do budżetu. Niewykonanie przez Skarżącą obowiązku terminowej zapłaty podatku, oznacza zatrzymanie dla siebie środków należnych budżetowi państwa i przeznaczenie ich na własne cele. Stanowiło zatem źródło swoistego kredytowania prowadzonej w tym czasie przez Skarżącą aktywnie działalności gospodarczej. Z uwagi na uwadze powyższe, nie można uznać, że zaległość podatkowa powstała w wyniku nadzwyczajnych okoliczności i zdarzeń losowych, na które Skarżąca nie miała wpływu.Przywoływane przez Skarżącą okoliczności, zarówno tragicznej śmierci jej męża, jak i trudności w dotrzymaniu terminu kontraktu i rozliczeniach z Gminą P., miały miejsce znacznie wcześniej i nie mają bezpośredniego związku z obrotami firmy uzyskiwanymi w lutym 2020r. oraz niedokonaniem zapłaty należnego podatku od towarów i usług, w terminie do [...] marca 2020 r.Organ wskazał, że w niniejszym przypadku, przychylenie się do wniosku Skarżącej oznaczałoby rezygnację ze strony budżetu państwa z łącznej kwoty ponad [...] zł należności, uwzględniając zaległości w podatku dochodowym od osób fizycznych, o umorzenie których Strona również wnosiła. Możliwość umorzenia zaległości oraz odsetek za zwłokę występuje dopiero wówczas, gdy podatnik obiektywnie nie posiada żadnych możliwości, wywiązania się ze swoich zobowiązań oraz perspektyw na uregulowanie ich, choćby częściowo, w przyszłości przy wykorzystaniu osiąganych dochodów oraz posiadanego majątku. Organ odwoławczy podał, że nie kwestionuje sytuacji, w której Strona się znajduje. Wskazał jednak, że Skarżąca otrzymuje wsparcie Państwa w postaci zasiłków socjalnych zapewniających jej minimum egzystencjalne. Uzyskuje także wsparcie finansowe i pomoc ze strony rodziny. Nie można również pominąć faktu posiadania przez Skarżącą majątku oraz okoliczności, że za rok Strona nabędzie prawo do emerytury, które zapewni jej stałe źródło dochodów, co winno przyczynić się do poprawy sytuacji finansowej. Ponadto organ uznał, że Naczelnik Urzędu Skarbowego w I., jako wierzyciel publicznoprawny należności podatkowych, nie może być traktowany gorzej niż inni wierzyciele Skarżącej, tym bardziej, gdy nadal istnieje potencjalna możliwość, choćby częściowego zaspokojenia należności w przyszłości. Mając na uwadze wskazane wyżej okoliczności, w ocenie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej, w tej sprawie nie zachodzi przesłanka interesu publicznego, przemawiająca za umorzeniem zaległości podatkowej w podatku od towarów i usług za luty 2020 r. oraz należnych od tej zaległości odsetek za zwłokę. Organ uznał, że na gruncie sprawy zachodzi przesłanka ważnego interesu podatnika z uwagi na trudną aktualną sytuację finansową i osobistą Skarżącej, związaną z brakiem dochodów i wysokim zadłużeniem, jednak biorąc pod uwagę przyczyny powstania przedmiotowej zaległości, zasadę równości podatników wobec prawa, posiadany przez Stronę majątek nieruchomy, nie można uznać zaistnienia na gruncie sprawy przesłanki interesu publicznego.W skardze Strona wniosła o zmianę zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w I. przez ich uchylenie i umorzenie zaległości podatkowej zgodnie z wnioskiem, ewentualnie przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie:- art. 67 § 1 pkt 3, art. 123 § 1, art. 124 art. 187 § 1, art. 191 i art. 210 § 4 O.p. oraz art. 71 ust. 1 Konstytucji przez nieuwzględnienie sytuacji Skarżącej jako ważnego interesu, nierozpoznanie istoty i przedmiotu sprawy, odwołanie się do ogólnikowych stwierdzeń i własnego zdania jako uznaniowego bez rozważania interesu państwowego. Skarżąca zarzuciła, że organ nie uwzględnił okoliczności, iż podstawą do umorzenia zaległości podatkowej może być jedynie aktualna sytuacja materialna, natomiast ewentualne perspektywy znalezienia pracy czy też inne aspekty nie mogą być brane pod uwagę przy rozpatrywaniu wniosku;- art. 120, art. 121 § 1, art. 122, art. 180 § 1, art. 194 § 1 i § 2, art. 197 O.p. oraz art. 2, art. 7, art. 45 Konstytucji przez nieuwzględnienie sytuacji Skarżącej jako ważnego interesu, nierozpoznanie istoty i przedmiotu sprawy, odwołanie się do ogólnikowych stwierdzeń i własnego zdania jako uznaniowego bez rozważania interesu państwowego, a przede wszystkim sytuacji materialnej Strony. Skarżąca zarzuciła ponadto, że organ nie rozpoznał stanu faktycznego. Zwróciła się o rozpatrzenie pozytywnie skargi podnosząc, że jest w trudnej sytuacji. Wskazała na swój wiek i zły stan zdrowia. Nie zgodziła się z organem, który pomimo stwierdzenia, że jej sytuacja majątkowa jest trudna, a jej stan zdrowia jest zły, nie uznał, iż w sprawie wystąpiła przesłanka ważnego interesu podatnika. Powyższe stwierdzenie organu nie odpowiadało wnioskowi Skarżącej, której intencją było wykazanie przesłanek z art. 67a § 1 pkt 3 O.p.W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.Kontroli Sądu – na podstawie art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 935, dalej: "p.p.s.a.") podlegała decyzja Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z [...] maja 2025r. utrzymująca w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w I. z [...] lutego 2025 r. w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości w podatku od towarów i usług za luty 2020r. wraz z odsetkami za zwłokę. Na wstępie należy wskazać, że zgodnie z art. 119 pkt 2 p.p.s.a., sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli wniosek o rozpoznanie sprawy w tym trybie złoży strona i żadna z pozostałych stron w terminie czternastu dni od zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażąda przeprowadzenia rozprawy. W trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawy na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów (art. 120 p.p.s.a.). Wobec wniosku organu i braku sprzeciwu Strony skarżącej sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym.Podstawę prawną kontrolowanej przez Sąd w niniejszej sprawie decyzji stanowi art. 67 a § 1 pkt 3 O.p. zgodnie z którym organ podatkowy, na wniosek podatnika, w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym, może umorzyć w całości lub w części zaległości podatkowe, odsetki za zwłokę lub opłatę prolongacyjną. Na mocy art. 67b § 1 pkt 1 O.p. organ podatkowy na wniosek podatnika prowadzącego działalność gospodarczą może udzielać ulg w spłacie zobowiązań podatkowych, określonych w art. 67a, które nie stanowią pomocy publicznej.Przytoczona powyżej norma prawna (art. 67a § 1 pkt 3 O.p.) nie wyznacza w sposób kategoryczny prawnych konsekwencji dla określonego rodzaju stanów faktycznych, pozostawiając to uznaniu organu podatkowego. Ustawodawca zastrzegł bowiem, że w przypadku wystąpienia ważnego interesu podatnika lub interesu publicznego organ podatkowy może na wniosek podatnika umorzyć w całości lub w części zaległości podatkowe, odsetki za zwłokę lub opłatę prolongacyjną. Komentowany przepis wprowadza do systemu prawa podatkowego tzw. luz decyzyjny (por. J. Wróblewski, Sądowe stosowanie prawa, PWN, Warszawa 1972, s. 222). Decyzje organów podatkowych mają w tych sprawach charakter uznaniowy. Nie oznacza to jednak, że swoboda w przyznawaniu tego rodzaju ulg jest niczym nieograniczona. W art. 67a § 1 O.p. przewidziane zostały dwie przesłanki, przy zaistnieniu których organ podatkowy może w drodze decyzji zastosować ulgę podatkową – "ważny interes podatnika" lub "interes publiczny". W przypadku stwierdzenia, że w sprawie występuje jedna z przesłanek określonych w art. 67a § 1 O.p., organ w sposób uznaniowy, lecz nie dowolny, podejmuje decyzję o wyborze alternatywy - czy przyznać podatnikowi ulgę w spłacie zobowiązań podatkowych, czy też nie. W ten sposób wyznaczone są niejako dwie fazy postępowania podatkowego, prowadzonego w przedmiocie ulgi w spłacie zaległości podatkowej (por. np. wyrok NSA z 2 marca 2016 r., sygn. akt II FSK 2474/15). W pierwszej, organ podatkowy obowiązany jest dokonać ustalenia czy zachodzi przynajmniej jedna z wymienionych przesłanek zastosowania ulgi, co wymaga zgromadzenia niezbędnego dla tych ustaleń materiału dowodowego oraz przeprowadzenia jego właściwej oceny. Organ zobligowany jest również wskazać, jak (zwłaszcza w kontekście istniejącego stanu faktycznego) należy postrzegać rozumienie przesłanek: "ważny interes podatnika" oraz "interes publiczny". W tym zakresie granice obowiązków organu wyznaczają normy prawne zawarte w art. 122 (dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego), art. 187 § 1 O.p. (zgromadzenie i wyczerpujące rozpatrzenie całego materiału dowodowego), czy też art. 191 O.p. (dokonanie oceny na podstawie całego materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona) oraz oczywiście właściwa wykładnia art. 67a § 1 O.p. Na podstawie art. 67a § 1 O.p. organ podatkowy może zastosować ulgę w spłacie zobowiązań podatkowych, jeżeli w indywidualnej sprawie ustali i oceni zaistnienie przesłanki ważnego interesu podatnika lub interesu publicznego (por.m.in. wyrok NSA z 21 sierpnia 2015 r., sygn. akt II FSK 1703/13).Oceniając, czy w sprawie zachodzi "ważny interes podatnika" lub "interes publiczny" należy uwzględnić brak legalnej definicji tych pojęć. W orzecznictwie i w piśmiennictwie przyjmuje się, że "ważny interes podatnika" jest przesłanką związaną bezpośrednio z sytuacją podatnika, przy czym nie może być ona utożsamiana jedynie z koniecznością wystąpienia sytuacji nadzwyczajnych, czy też zdarzeń losowych niezależnych od woli i sposobu działania podatnika, jako bezwzględny warunek udzielenia ulgi w każdym przypadku. Istotne jest, że wystąpienie tej przesłanki nakazuje rozważanie, czy zapłata zaległości podatkowej zagroziłaby ważnym interesom podatnika, a w szczególności jego egzystencji. Przy czym nie jest wystarczające samo subiektywne przeświadczenie strony, iż posiada "ważny interes podatnika" w uzyskaniu ulgi, jeżeli obiektywnie istniejące okoliczności faktyczne nie potwierdzają tego.Z kolei ważny interes publiczny powinien być oceniany wielopłaszczyznowo, co oznacza, że nie wystarczy stwierdzić, że w interesie państwa jest zapewnienie ściągalności podatków, ale należy też uwzględnić następstwa odmowy udzielenia ulgi w sferze życia społecznego. W literaturze przedmiotu wskazuje się, że odwołanie do interesu publicznego wymaga każdorazowo dokonywania oceny skutków rozstrzygnięć prawnych z punktu widzenia respektowania wartości wspólnych dla całego społeczeństwa, takich jak, np. sprawiedliwość, bezpieczeństwo, zaufanie do organów władzy publicznej (por. S. Babiarz, B. Dauter, R. Hauser, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Ordynacja podatkowa. Komentarz do art. 67a, Lex). Zatem organ podatkowy powinien najpierw wyważyć interes jednostki i interes majątkowy Skarbu Państwa. Zasadą konstytucyjną jest bowiem obowiązek każdego obywatela do ponoszenia ciężarów i świadczeń publicznych, w tym podatków (por. wyrok WSA w Białymstoku z 25 sierpnia 2021 r., sygn. akt I SA/Bk 286/21), a wyjątkiem jest odstępstwo, polegający na zastosowaniu indywidualnej ulgi. Zatem organ w danym przypadku winien ustalić, co jest korzystniejsze z punktu widzenia interesu publicznego - dochodzenie należności czy też zastosowanie ulgi. Należy również mieć na uwadze, że postępowanie w przedmiocie ulg płatniczych prowadzone jest na wniosek strony i to wnioskodawca winien wykazać ziszczenie się przesłanek umożliwiających udzielenie wnioskowanej ulgi.W niniejszej sprawie Skarżąca wskazywała na ważny interes podatnika podnosząc okoliczności związane z wiekiem, złym stanem zdrowia, bardzo trudną sytuacją ekonomiczną, utratą majątku w związku z prowadzoną egzekucją. Ocenę zasadności tej argumentacji rozpocząć należy od wskazania, że punktem wyjścia stosowania uznania administracyjnego jest szczegółowa ocena sytuacji majątkowej, zdrowotnej i osobistej podatnika, która w niniejszej sprawie jest wyczerpująca i wnikliwa. W oparciu o poczynione ustalenia organ odwoławczy zmodyfikował na korzyść Podatnika ocenę wyrażoną przez organ I instancji i stwierdził zaistnienie przesłanki ważnego interesu podatnika, czego Skarżąca domagała się w odwołaniu. Zasadniczą przyczynę stwierdzenia tej przesłanki zastosowania ulgi płatniczej stanowiła trudna sytuacja życiowa Strony. W ocenie organu, Strona nie dysponuje aktualnie wystarczającymi środkami finansowymi, pozwalającymi na uregulowanie ciążących na niej zaległości. Korzysta ze środków pomocy społecznej oraz wsparcia finansowego rodziny zapewniających jej egzystencję. Posiada także liczne zobowiązania finansowe do zapłaty w stosunku do których prowadzona jest egzekucja. W powyższym kontekście niezasadne są zarzuty Skarżącej, iż organ zaniechał zbadania wysokości ponoszonych przez nią wydatków. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji w sposób wnikliwy oceniono sytuację finansową, majątkową i zdrowotną Strony, zbadano ponoszone przez nią wydatki a także źródła z których je finansuje. Ocena ta zdaniem Sądu, dokonana została w sposób zgodny z art. 191 O.p, a przeprowadzane w tym zakresie postępowanie nie narusza zasad wynikających z przepisów Ordynacji podatkowej w tym z art. 122, art. 123 § 1, art. 124, art. 187 § 1.Wskazać w tym miejscu należy, że w orzecznictwie sądów administracyjnych prezentowany jest pogląd iż, co do zasady, przesłanka ważnego interesu podatnika nie zachodzi, jeżeli dysponuje on majątkiem umożliwiającym uiszczenie zaległego podatku (por. wyrok NSA z 28 sierpnia 2024 r., sygn. akt III FSK 496/24). Sam fakt istnienia problemów finansowych oraz przekonanie podatnika o konieczności umorzenia zaległości podatkowej nie świadczy o tym, że taka ulga winna mu zostać przyznana (por. wyrok NSA z 7 listopada 2024 r., sygn. akt III FSK 744/23). W niniejszej sprawie Skarżąca jest właścicielem nieruchomości zabudowanej budynkiem mieszkalnym, która jak zasadnie ocenił organ stanowi realny i wartościowy majątek. Co więcej jak ustalono w toku postępowania podatkowego nieuzasadnione były twierdzenia Strony, iż nieruchomość już do niej nie należy i że jest prowadzona egzekucja z tej nieruchomości. Organ wskazał także na okoliczność, że nieruchomość wprawdzie obciążona jest licznymi wpisami hipotecznymi, jednakże organ pierwszej instancji jest jednym z wierzycieli hipotecznych. W tych okolicznościach stwierdzenie ważnego interesu podatnika w umorzeniu zaległości jest w pełni uzasadnione. Natomiast prawidło organ przyjął, że w okolicznościach faktycznych sprawy mając również na uwadze zasadę powszechności opodatkowania, określoną w art. 84 Konstytucji, brak jest podstaw do stwierdzenia przesłanki interesu publicznego. W tej materii zasadnie uwzględniono charakter zaległości objętej wnioskiem o umorzenie, a także zakwestionowano dopuszczalność przenoszenia na Państwo i społeczeństwo konsekwencji decyzji podatnika.Okoliczności przedstawione we wniosku doprowadziły organ odwoławczy do stwierdzenia jednej z przesłanek określonych w art. 67a § 1 O.p., co warunkowało zastosowanie przez organ uznania administracyjnego. Zaznaczenia w tym miejscu wymaga, że z istoty art. 67a § 1 pkt 3 O.p. wynika, że rozpoznający sprawę sąd administracyjny nie może zobowiązać organu podatkowego do wydania decyzji o umorzeniu, bądź odmowie umorzenia zaległości podatkowej (w przypadku stwierdzenia istnienia co najmniej jednej z przesłanek). Nie może też oceniać kryteriów przyjętych przez organ, a uzasadniających wybór opcji decyzyjnej. Poza zakresem sprawowanej przez sądy administracyjne kontroli administracji publicznej, nie mogą jednak pozostawać przypadki korzystania przez organy z przyznanej im kompetencji w sposób woluntarystyczny, zupełnie nieracjonalny lub sprzeczny z podstawowymi zasadami konstytucyjnymi. Istnieją więc pewne granice uznania administracyjnego, w obrębie których może poruszać się organ podatkowy, podejmując decyzję w następstwie wystąpienia przesłanki "ważnego interesu podatnika" lub "interesu publicznego", o których mowa w art. 67a § 1 O.p. (por. wyrok NSA z 30 października 2024 r., sygn. akt III FSK 607/24). W niniejszej sprawie organ nie wyszedł poza wskazane granice. Zasadnie w ramach uznania administracyjnego wskazał, że przedmiotowa zaległość nie powstała w przypadku zdarzenia nagłego czy losowego, niezależnego od działania Skarżącej. Przywoływane przez Stronę okoliczności (tragicznej śmierci męża, trudności w dotrzymaniu terminu kontraktu i w rozliczeniach z Gminą P.) miały miejsce znacznie wcześniej i jak słusznie wskazał organ nie mają bezpośredniego związku z obrotami Strony uzyskiwanymi w lutym 2020r. oraz niedokonaniem zapłaty należnego podatku od towarów i usług w terminie do [...] marca 2020r. Organ uwzględnił charakter podatku od towarów i usług, co jednak ma, w ocenie Sądu, znaczenie drugorzędne, zważywszy, że ustawodawca nie wyłączył z ulg płatniczych tego podatku. Najistotniejszy w ocenie Sądu jest aspekt wynikający z posiadanego majątku, który daje realne perspektywy ewentualnej spłaty chociaż części zaległości. W ocenie legalności zaskarżonej decyzji uwzględnić należy, że – jak wskazano w wyroku NSA z 28 sierpnia 2024 r., sygn. akt III FSK 496/24 umorzenie zaległości podatkowej jest najdalej idącą ulgą w spłacie podatku i nie powinno wyprzedzać innych ulg, takich jak rozłożenie na raty zadłużenia. Instytucja umorzenia należności ma służyć wsparciu podmiotów, dla których zapłata należności publicznoprawnych prowadzi do zagrożenia ich bytu. Instytucja ta nie służy natomiast temu, by podmioty mogły uchronić swój majątek przed jego uszczupleniem czy też zmierzać do zlikwidowania negatywnych finansowo skutków podjętych przez podatnika decyzji gospodarczych.W ocenie Sądu, nie została również spełniona przesłanka umorzenia zaległości podatkowych z uwagi na interes publiczny. Umorzenie bowiem tych zaległości w sytuacji, gdy Skarżąca dysponuje majątkiem, spowodowałoby uszczuplenie należności budżetowych oraz postawiłoby Skarżącą (która pomimo posiadanych środków nie zapłaciła w terminie należnych podatków) w korzystniejszej sytuacji w stosunku do tych podatników, którzy regulują swoje zobowiązania podatkowe wobec Państwa.W tej sytuacji Sąd uznał, że zarzuty podniesione przez Skarżącą nie mogły skutkować uchyleniem decyzji, gdyż nie były one zasadne. Rozpoznając niniejszą sprawę nie dopatrzono się również innych naruszeń prawa, które mogłyby uzasadnić uchylenie zaskarżonej decyzji (art. 134 p.p.s.a.).W świetle powyższych ustaleń należy stwierdzić, że zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu I instancji są zgodne z prawem, gdyż ani argumentacja skargi, ani też analiza akt sprawy nie ujawniła wad tego rodzaju, które mogły mieć wpływ na jej wynik, dlatego Sąd, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 250 § 1 p.p.s.a. w związku z § 4 ust. 1 i 2 oraz § 23 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 14 maja 2024 r. w sprawie w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa albo jednostki samorządu terytorialnego kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz.U. z 2024 r., poz. 763 ze zm.).. w związku z § 4 ust. 1 i 2 oraz § 23 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 14 maja 2024 r. w sprawie w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa albo jednostki samorządu terytorialnego kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz.U. z 2024 r., poz. 763 ze zm.).