Wyrok - III SA/Kr 452/26 - Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie - z dnia 29 maja 2026
Teza
Uchylono zaskarżoną decyzję. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Michna (spr.) Sędziowie WSA Grzegorz Karcz Asesor WSA Magdalena Gawlikowska Protokolant Sekretarz Sądowy Kinga Ładyga po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 maja 2026 r. sprawy ze skargi I. Sp. z o.o. w likwidacji z siedzibą w T. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 9 lutego 2026 r. nr UP-76/2026 w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek uchyla zaskarżoną decyzję. UZASADNIENIE ZaskarUchylono zaskarżoną decyzję. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Michna (spr.) Sędziowie WSA Grzegorz Karcz Asesor WSA Magdalena Gawlikowska Protokolant Sekretarz Sądowy Kinga Ładyga po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 maja 2026 r. sprawy ze skargi I. Sp. z o.o. w likwidacji z siedzibą w T. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 9 lutego 2026 r. nr UP-76/2026 w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek uchyla zaskarżoną decyzję. UZASADNIENIE Zaskar
Data orzeczenia
29 maja 2026
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Przewodniczący
Ewa Michna
Podstawa prawna
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję
UZASADNIENIE
Zaskarżoną do Sądu decyzją z 9 lutego 2025 r. Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (dalej: "organ"), po rozpoznaniu wniosku I. sp. z o.o. w likwidacji z siedzibą w T. (dalej "Spółka") o ponowne rozpoznanie sprawy, utrzymał w mocy własną decyzję z 19 października 2023 r. o odmowie umorzenia należności z tytułu składek.Decyzja ta zapadła w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych:Wnioskiem z 23 sierpnia 2023 r. Spółka zwróciła się do organu o umorzenie zaległości z tytułu wskazanych składek w części finansowanej przez płatnika za okres od listopada 2011 r. do lipca 2022 r. wraz z kosztami upomnienia i egzekucyjnymi oraz odsetkami.Decyzją z 19 października 2023 r. organ, działając na podstawie art. 83 ust. 1 pkt 3 w związku z art. 28 ust. 2 i 3 i art. 31 ustawy z 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (tekst jednolity: Dz. U. z 2026 r. poz. 199 ze zm.) - zwanej dalej "u.s.u.s.", odmówił Spółce umorzenia należności z tytułu składek w części finansowanej przez płatnika, odsetek za zwłokę od należności z tytułu składek w części finansowanej przez ubezpieczonych w łącznej kwocie 281 532,87 zł w tym:a) ubezpieczenia społeczne - za okres 04/2017-07/2017, 10/2017-11/2017, 07/2018-01/2019, 03/2019-10/2019, 12/2019-04/2020, 07/2020, 09/2020, 11/2020-07/2022 w łącznej kwocie 237.966,65 zł, w tym z tytułu:składek -134.769,05 zł,odsetek -102.884,00 zł,kosztów upomnienia - 313,60 zł,b) ubezpieczenie zdrowotne - za okres 05/2017-07/2017,10/2017-11/2017, 07/2018-01/2019, 03/2019-02/2020, 04/2020, 07/2020, 09/2020, 11/2020-07/2022 w łącznej wysokości 25.545,60 zł z tytułu:odsetek-25.232,00 zł,kosztów upomnienia - 313,60 zł,c) Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych -za okres 03/2017-07/2017, 09/2017-11/2017, 07/2018-01/2019, 03/2019-10/2019, 12/2019-04/2020, 07/2020, 09/2020, 12/2020-06/2022 w łącznej kwocie 18.020,62 zł, w tym z tytułu:składek -12.496,02 zł,odsetek - 5.285,00 zł,kosztów upomnienia - 239,60 zł.Odsetki liczone na dzień złożenia wniosku, tj. na 24.08.2023 r.Następnie, decyzją z 8 grudnia 2023 r. organ utrzymał w mocy swoją wcześniejszą decyzję.Na skutek skargi wniesionej przez likwidatora Spółki, wyrokiem z 17 kwietnia 2024 r. III SA/Kr 201/24 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił decyzję organu z 8 grudnia 2023 r.W uzasadnieniu Sąd wskazał, że w aktach administracyjnych sprawy brak było dokumentów, w oparciu o które organ odwoławczy poczynił ustalenia zaprezentowane w uzasadnieniu decyzji. Powyższe, w ocenie Sądu, oznaczało, że organ nie dokonał własnych ustaleń odnośnie oceny wniosku Spółki o umorzenie należności z tytułu składek w świetle przepisów art. 28 u.s.u.s. W konsekwencji organ naruszył zasadę dwuinstancyjności postępowania, która została wyrażona w art. 15 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572 ze zm.; dalej jako "k.p.a."). Ponadto, w ocenie Sądu nie udokumentowanie okoliczności istotnych dla odtworzenia zaistniałego w sprawie stanu faktycznego oraz merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy przez organ odwoławczy, stanowiło również naruszenie art. art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a.We wskazaniach co do dalszego postępowania Sąd zobligował organ do utrwalenia w aktach sprawy materiału dowodowego stanowiącego podstawę rozstrzygnięcia, a następnie jego analizy w sposób pozwalający ocenić wniosek Spółki o umorzenie należności z tytułu składek w świetle przepisów art. 28 u.s.u.s.Ponownie rozpoznając sprawę organ decyzją z 23 sierpnia 2024 r. utrzymał w mocy swoją wcześniejszą decyzję z 19 października 2023 r.Na skutek skargi wniesionej przez likwidatora Spółki, wyrokiem z 17 września 2025 r. III SA/Kr 1743/24 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił ww. decyzję organu z 23 sierpnia 2024 r.Sąd stwierdził, że wniosek Spółki mógł zostać rozpatrzony wyłącznie w ramach przesłanki całkowitej nieściągalności wskazanej w art. 28 ust. 2 u.s.u.s., a następnie doprecyzowanej w art. 28 ust. 3 tej ustawy.Zdaniem Sądu: "wypowiedź organu w zakresie art. 28 ust. 3 pkt 6 u.s.o.s., czyli dotyczącą tego, czy można było uznać za oczywiste, że w postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwot przekraczających wydatki egzekucyjne, okazała się niewystarczająca". Sąd podał, że organ "rozważając tę przesłankę powinien w pierwszej kolejności ustalić wysokość kosztów egzekucji, a następnie zestawić je z informacjami o nadającym się do egzekucji majątku. Następnie powinien ocenić w jakim stopniu ewentualnie prowadzone postępowanie egzekucyjne będzie skuteczne – uwzględniając przy tym zarówno z jakich praw majątkowych może być prowadzona egzekucja i jakie są prognozy jej efektywności. Dopiero wówczas może sformułować ocenę co do kwoty, którą może uzyskać w toku postępowania i zestawiwszy ją z kosztami egzekucyjnymi ocenić, czy wystąpiła omawiana przesłanka. Organ nie przeprowadził tego rodzaju analizy, co oznacza, że nie ustalił jednej z zasadniczych okoliczności, które pozwalałyby mu wypowiedzieć się, co do wystąpienia przesłanki całkowitej nieściągalności". Oznacza to, że organ naruszył art. 7 oraz art. 77 k.p.a.Sąd wskazał też, że możliwość prowadzenie egzekucji z majątku osoby trzeciej (likwidatora Spółki) – nie znajduje potwierdzenia w aktach sprawy, ponieważ do akt nie załączono przywołanej przez organ decyzji z 1 lutego 2022 r. orzekającej o solidarnej odpowiedzialności osoby trzeciej za zaległości Spółki. W tym zakresie ustalenia organu okazały się dowolne. Wskazany powyżej brak uniemożliwiał zweryfikowanie przez Sąd prawidłowości ustaleń, co do okoliczności faktycznych poczynionych przez organ.Błąd organu dotyczył również przesłanki z art. 28 ust. 3 pkt 5 u.s.u.s. Organ przyjął bowiem, że fakt umorzenia postępowania egzekucyjnego przez komornika sądowego, które prowadzone było wobec innych wierzycieli – nie ma znaczenia dla sprawy. Według organu z faktu tego nie można było wnosić, że "umorzenie postępowań egzekucyjnych, w których dochodzono zobowiązań innych wierzycieli, jest niewystarczającą przesłanką do uznania, że w odniesieniu do zobowiązań z tytułu składek również zachodzą przesłanki jego umorzenia".Zdaniem Sądu, właściwa wykładnia art. 28 ust. 3 pkt 5 u.s.u.s. prowadziła do wniosku przeciwnego. Jest w nim bowiem mowa o stwierdzeniu braku majątku, z którego można prowadzić egzekucję. Z literalnego brzmienia tego przepisu należało wnosić, że o całkowitej nieściągalności może świadczyć bezskuteczność każdego postępowania egzekucyjnego prowadzonego do majątku zobowiązanego do uiszczenia składek. Tym co jest istotne w świetle tego przepisu jest zatem to czy przyczyną owej bezskuteczności był brak majątku, i czy ów brak został stwierdzony przez komornika lub naczelnika urzędu skarbowego.Sąd wskazał organowi, by ponownie rozpoznając sprawę uwzględnił przedstawioną powyżej ocenę prawną, a w szczególności:- zbadał przyczyny umorzenia postępowania egzekucyjnego przez komornika, badając w tym zakresie przede wszystkim treść jego postanowień o umorzeniu (art. 28 ust. 3 pkt 5 u.s.u.s.);- ustalił wysokość kosztów egzekucji, a następnie zestawi je z informacjami o nadającym się do egzekucji majątku Spółki (art. 28 ust 3 pkt 6 u.s.u.s.);- załączył do akt sprawy decyzję orzekającą o solidarnej odpowiedzialności likwidatora Spółki za jej zaległości składkowe i uwzględni jej treść przy ocenie przesłanki zwartej w art. 28 ust. 3 pkt 6 u.s.u.s.;- podjął czynności w celu ustalenia, czy zaległości składkowe objęte wnioskiem Spółki nadal są wymagalne, czy też względem części z nich upłynął bieg terminu przedawnienia (art. 24 ust. 4 u.s.u.s.).Wskazaną na wstępie decyzją organ ponownie utrzymał w mocy własną decyzję z 19 października 2023 r.Organ podał, że pismem z 29 grudnia 2025 r. poinformował Spółkę o konieczności przedłożenia aktualnych dokumentów dotyczących pomocy de minimis oraz możliwości przedstawienia aktualnego oświadczenia o stanie majątkowym osoby prawnej, sprawozdań finansowych za lata 2023-2025 oraz innych dokumentów mogących mieć wpływ na rozstrzygnięcie organu w terminie 14 dni od dnia doręczenia pisma. Korespondencja została doręczona 5 stycznia 2026 r.Akta sprawy uzupełniono o:listę przypadków pomocy de minimis otrzymanej przez beneficjenta wygenerowaną 19 stycznia 2026 r.,formularz informacji przedstawianych przy ubieganiu się o pomoc de minimis z 19 stycznia 2026 r.,oświadczenie o stanie majątkowym osoby prawnej z 19 stycznia 2026 r.,sprawozdania finansowe za lata 2023-2024,wstępny bilans i rachunek zysków i strat za rok 2025,pismo z 19 stycznia 2026 r.Likwidator Spółki powołał się na zaprzestanie prowadzenia działalności gospodarczej przy jednoczesnym braku majątku, z którego można egzekwować należności, stwierdzenie braku majątku przez naczelnika urzędu skarbowego lub komornika sądowego, oczywistość, że w postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwot przekraczających wydatki egzekucyjne, a także okoliczność, że Spółka spełnia warunki uzyskania pomocy de minimis w postaci umorzenia składek.Po zapoznaniu się z treścią wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy oraz biorąc pod uwagę analizę całości materiału dowodowego organ ustalił, że w oświadczeniu o stanie majątkowym osoby prawnej z 19 stycznia 2026 r. likwidator poinformował, że Spółka w likwidacji:– jest mikroprzedsiębiorcą,– w latach 2022-2024 składał sprawozdania roczne niezaudytowane, a w 2025 r. - wstępne-roczne,– nie działa w strukturze grupy kapitałowej i nie otrzymuje grantów lub dotacji, ma kilku klientów oraz kilku kluczowych dostawców,– nie posiada majątku ruchomego, nieruchomego, praw majątkowych i wierzytelności, podmiot od 23 sierpnia 2022 r. znajduje się w likwidacji,– Spółka znalazła się w trudnej sytuacji ekonomicznej pod koniec 2019 r., która pogorszyła się jeszcze w 2020 r. ze względu na obostrzenia spowodowane pandemią COVID-19,– obecnie podmiot nie posiada żadnych środków finansowych i od ponad pięciu lat ma zablokowane rachunki bankowe (obecnie jedynym otwartym kontem jest rachunek w banku C.),– w lipcu 2022 r. został zlikwidowany lokal I. przy ul. L. [...] w T., likwidator posiada jedynie umową użyczony adres do korespondencji, 30 czerwca 2022 r. zostali zwolnieni wszyscy pracownicy i od lipca 2022 r. Spółka nie wykonała żadnej czynności, która miałaby charakter związany z prowadzeniem działalności gospodarczej,– ze względu na brak środków finansowych likwidator wykonuje swoje czynności społecznie, nie pobierając wynagrodzenia, a proces likwidacji zostanie zamknięty na dzień 31 grudnia 2026 r.Z przedłożonych sprawozdań finansowych wynika, że Spółka:– w latach 2019-2022 generowała straty w wysokości odpowiednio 188 976,40 zł, 168 474,51 zł, 199 841,04 zł i 91 487,30 zł,– w 2023 r. osiągnęła zysk w wysokości 2 035,20 zł,– w 2024 r. poniosła stratę w wysokości 170 858,31 zł,– w 2025 r. osiągnęła zysk w wysokości 350,00 zł.Organ na podstawie danych urzędowych ZUS oraz wygenerowanych z Krajowego Rejestru Sądowego ustalił, że Spółka:– od 16 lutego 2015 r. jest wpisana do rejestru przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego pod numerem KRS [...] i od 23 sierpnia 2022 r. znajduje się w likwidacji;– nie jest właścicielem pojazdów;– nie jest właścicielem lub współwłaścicielem nieruchomości.Organ podał, że ponowna analiza sprawy pod względem przepisów ustawy z 30 kwietnia 2004 r. o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej (Dz. U. z 2025 r., poz. 468 ze zm.) doprowadziła do wniosku, że w wydanej w I instancji decyzji prawidłowo ustalono, że w sprawie spełnione zostały wszystkie przesłanki wynikające z art. 107 ust. 1 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (Dz. U. UE C 83 z 30 marca 2010 r.), a ewentualne umorzenie zadłużenia nie przekroczyłoby limitu określonego dla pomocy de minimis.Stosując się do zaleceń Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie organ dokonał analizy kwestii przedawnienia należności z tytułu składek, za okres objęty wnioskiem o umorzenie. Organ ustalił, że na koncie płatnika składek nie figurują zaległe składki na:ubezpieczenia społeczne za okresy 11/2011-3/2017, 8-9/2017, 12/2017-6/2018, 2/2019, 11/2019, 5-6/2020, 8/2020, 10/2020;ubezpieczenie zdrowotne za okresy 11/2011-4/2017, 8-9/2017, 12/2017-6/2018, 2/2019, 3/2020, 5-6/2020, 8/2020, 10/2020;Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych za okresy: 11/2011-2/2017, 8/2017, 12/2017-6/2018, 2/2019, 11/2019, 5-6/2020, 8/2020, 10-11/2020, 7/2022i w tym zakresie 4 października 2023 r. została wydana decyzja nr 34/2023/RED o odmowie wszczęcia postępowania.Organ podał, że od 1 stycznia 2012 r. na podstawie art. 24 ust. 4 u.s.u.s. należności z tytułu składek ulegają przedawnieniu po upływie 5 lat, licząc od dnia, w którym stały się wymagalne, z zastrzeżeniem ust. 5-6. Wskazał też na treść art. 24 ust.5 i 5b u.s.u.s.Bieg terminu przedawnienia należności z tytułu składek określonych w sentencji decyzji z 19 października 2023 r. zawiesiło doręczenie tytułów wykonawczych. Dla należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne:14 listopada 2019 r. [...] za 8-9/2019,12 grudnia 2019 r. [...] za 10/2019,3 czerwca 2019 r. [...] za 4-7/2017, 10/2017-1/2019,9 sierpnia 2019 r. [...] za 3/2019,26 sierpnia 2019 r. [...] za 4-6/2019,14 stycznia 2020 r. [...] za 11/2019,12 lutego 2020 r. [...] za 12/2019,7 października 2019 r. [...] za 7/2019,18 lutego 2021 r. [...] za 1/2020,8 marca 2021 r. [...], [...] za 9-12/2020, 7/2020-1/2021,28 maja 2021 r. za [...] za 2-3/2021,8 lipca 2021 r. [...], [...] za 2-4/2020, 4/2021,12 sierpnia 2021 r. [...] za 5/2021,10 września 2021 r. [...] za 6/2021,24 listopada 2021 r. [...] za 7/2021,16 grudnia 2021 r. [...] za 8-10/2021,14 kwietnia 2022 r. [....], [...] za 11/2021-2/2022,13 maja 2022 r. [...] za 7/2018,19 maja 2022 r. [...] za 3/2022,8 czerwca 2022 r. [...] za 4/2022,28 lipca 2022 r. [...] za 5/2022,19 sierpnia 2022 r. [...] za 6/2022,23 września 2022 r. [...] za 7/2022.Dla należności z tytułu składek na ubezpieczenie zdrowotne:14 listopada 2019 r. [...] za 8-9/2019,12 grudnia 2019 r. [...] za 10/2019,3 czerwca 2019 r. [...] za 5/2017-1/2019,9 sierpnia 2019 r. [...] za 3/2019,26 sierpnia 2019 r. [...] za 4-6/2019,14 stycznia 2020 r. [...] za 11/2019,12 lutego 2020 r. [...] za 12/2019,7 października 2019 r. [...] za 7/2019,18 lutego 2021 r. [...] za 1/2020,8 marca 2021 r. [...], [...] za 9-12/2020, 7/2020-1/2021,28 maja 2021 r. za [...] za 2-3/2021,8 lipca 2021 r. [...], [...] za 2-4/2020, 4/2021,12 sierpnia 2021 r. [...] za 5/2021,10 września 2021 r. [...] za 6/2021,24 listopada 2021 r. [...] za 7/2021,16 grudnia 2021 r. [...] za 8-10/2021,14 kwietnia 2022 r. [...], [...] za 11/2021-2/2022,13 maja 2022 r. [...] za 7/2018,19 maja 2022 r. [...] za 3/2022,8 czerwca 2022 r. [...] za 4/2022,28 lipca 2022 r. [...] za 5/2022,19 sierpnia 2022 r. [...] za 6/2022,23 września 2022 r. [...] za 7/2022.Dla należności z tytułu składek na Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych:12 grudnia 2019 r. [...] za 7/2019,26 lutego 2019 r. [...] za 3/2017,3 czerwca 2019 r. [...], [...] za 4-7/2017, 9/2017-12/2018, 1/2019,9 sierpnia 2019 r. [...] za 3/2019,22 października 2019 r. [...] za 4-6/2019,10 stycznia 2020 r. [...] za 8-9/2019,4 marca 2020 r. [...] za 10/2019,18 lutego 2021 r. [...] za 12/2019-1/2020,8 marca 2021 r. [...], [....] za 9-12/2020, 7/2020 i 1/2021,28 maja 2021 r. za [...] za 2-3/2021,8 lipca 2021 r. [...], [...] za 2-4/2020, 4/2021,12 sierpnia 2021 r. [...] za 5/2021,10 września 2021 r. [...] za 6/2021,24 listopada 2021 r. [...] za 7/2021,16 grudnia 2021 r. [...] za 8-10/2021,14 kwietnia 2022 r. [...], [...] za 11/2021-2/2022,13 maja 2022 r. [...] za 7/2018,19 maja 2022 r. [...] za 3/2022,8 czerwca 2022 r. [...] za 4/2022,28 lipca 2022 r. [...] za 5/2022,- 19 sierpnia 2022 r. [...] za 6/2022.Postępowanie egzekucyjne trwa nadal.Ponadto 1 lutego.2022 r. ZUS wydał decyzję nr RED/OS-7/2022 o przeniesieniu odpowiedzialności na Pana G. L., jako prezesa zarządu za zobowiązania I. Sp. z o.o. z tytułu należności z tytułu składek:na ubezpieczenia społeczne za 4-7/2017, 10-11/2017, 7/2018-1/2019, 3-10/2019, 12/2019-4/2020, 7/2020, 9/2020, 11/2020-10/2021,na ubezpieczenie zdrowotne za 5-7/2017, 10-11/2017, 7/2018-1/2019, 3-10/2019, 12/2019-2/2020, 4/2020, 7/2020, 9/2020, 11/2020-10/2021,c) na Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych za 3-7/2017, 9-11/2017, 7/2018-1/2019, 3/2019-10/2019,12/2019-4/2020, 7/2020, 9/2020,12/2020-10/2021.Decyzja jest prawomocna od 18 marca 2022 r.Organ ustalił też, że 6 maja 2022 r. Sąd Rejonowy w Krośnie dokonał wpisu hipoteki przymusowej na należności wskazane w decyzji z 1 lutego 2022 r. w wysokości 517 399,21 zł w Księdze Wieczystej nr [...], obejmującej nieruchomość o powierzchni 1,26 ha w miejscowości Ł., która jest własnością G. L.Wobec powyższego organ stwierdził, że należności z tytułu składek są wymagalne i nie uległy przedawnieniu.Organ wskazując na treść art. 28 ust. 2 u.s.u.s. podał, że w toku prowadzonego postępowania wyjaśniającego ustalono, że:a) przesłanka wymieniona w art. 28 ust. 3 pkt 1 u.s.u.s. nie ma zastosowania w sprawie - wniosek złożyła osoba prawna;b) przesłanki określone w art. 28 ust. 3 pkt 2, 4 i 4b u.s.u.s. nie zachodzą, ponieważ nie pozyskano żadnych dokumentów, z których wynikałoby, że:sąd oddalił wniosek o ogłoszenie upadłości lub umorzył postępowania upadłościowe z przyczyn, o których mowa w art. 13 oraz art. 361 ust. 1 pkt 1 ustawy - Prawo upadłościowe,nie nastąpiło zaspokojenie należności w zakończonym postępowaniu likwidacyjnym (zgodnie z uchwałą Nadzwyczajnego Zgromadzenia Wspólników, Repertorium A nr [...] spółka znajduje się w likwidacji od 23 sierpnia 2022 r. i postępowanie likwidacyjne nie zostało zakończone),nie nastąpiło zaspokojenie należności w umorzonym postępowaniu upadłościowym;c) nie zachodzi przesłanka wymieniona w art. 28 ust. 3 pkt 3 u.s.u.s. - spółka nie zaprzestała wykonywania działalności gospodarczej - od 16 lutego 2015 r. jest wpisana do rejestru przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego;d) przesłanka określona w art. 28 ust. 3 pkt 4a u.s.u.s. nie zachodzi w niniejszej sprawie, ponieważ wysokość nieopłaconych składek przekracza kwotę kosztów upomnienia w postępowaniu egzekucyjnym - zgodnie z rozporządzeniem Ministra Finansów, Funduszy i Polityki Regionalnej z dnia 5 stycznia 2021 r. w sprawie wysokości kosztów upomnienia doręczanego zobowiązanemu przed wszczęciem egzekucji administracyjnej (Dz. U. z 2021 r., poz. 67) wysokość kosztów upomnienia wynosi 16,00 zł;e) przesłanka wymieniona w art. 28 ust. 3 pkt 4c u.s.u.s. nie ma zastosowania w sprawie - wniosek złożyła osoba prawna, a upadłość, o której mowa w części III w tytule V ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. - Prawo upadłościowe dotyczy osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej.Postanowieniami z 13 lutego 2023 r. Komornik Sądowy przy Sądzie Rejonowym w Tarnowie umorzył prowadzone wobec Spółki, z wniosku innych niż ZUS wierzycieli, postępowania egzekucyjne, ponieważ stało się oczywiste, że z egzekucji nie uzyska się sumy wyższej od kosztów egzekucyjnych – w uzasadnieniu wskazano, że egzekucja z rachunków bankowych okazała się nieskuteczna, ruchomości zostały sprzedane, spółka nie figuruje w bazie danych CEPiK, nie jest właścicielem ruchomości i nie ustalono innych praw majątkowych, z których można by skutecznie prowadzić egzekucję. Jednak organ 1 lutego 2022 r. wydał decyzję o przeniesieniu odpowiedzialności za zobowiązania Spółki na G. L., jako prezesa zarządu i dokonał hipotecznego zabezpieczenia należności z tytułu składek na majątku nieruchomym, objętym Księgą Wieczystą nr [...]. Zatem istnieje majątek podlegający egzekucji, z którego organ może dochodzić należności z tytułu składek. W odniesieniu do majątku osoby trzeciej komornik sądowy lub naczelnik urzędu Skarbowego nie wypowiadali się. Dlatego przesłanka niewymieniona w art. 28 ust. 3 pkt 5 u.s.u.s. nie zachodzi.W ocenie organu w sprawie nie zachodzi również przesłanka opisana w art. 28 ust. 3 pkt 6 u.s.u.s. Istniało prawdopodobieństwo, że w postępowaniu egzekucyjnym prowadzonym wobec Spółki nie uzyska się kwot przekraczających wydatki egzekucyjne, ponieważ nie posiadała ona majątku ruchomego, nieruchomego i praw majątkowych. Jednak stosownie do brzmienia art. 116 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2025 r., poz. 111 ze zm.), który ma zastosowanie do należności z tytułu składek na mocy art. 31 u.s.u.s, za zaległości podatkowe spółki z ograniczoną odpowiedzialnością odpowiadają solidarnie całym swoim majątkiem członkowie jej zarządu, jeżeli egzekucja z majątku spółki okazała się w całości lub w części bezskuteczna. Organ przeniósł odpowiedzialność za zaległości składkowe Spółki na G. L. i na podstawie decyzji z 1 lutego 2022 r. nr RED/OS-7/2022 dokonano wpisu hipoteki przymusowej w Księdze Wieczystej nr [...], prowadzonej dla nieruchomości o powierzchni 1,26 ha w miejscowości Ł. ZUS jest wierzycielem hipotecznym wpisanym na poz. 2, a poprzedzający go wierzyciel posiada zabezpieczenie w wysokości 5 804,48 zł. Zatem nie jest oczywiste, że w postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwot przekraczających wydatki egzekucyjne.Organ, za Naczelnym Sądem Administracyjnym (wyrok z 15 maja 2018 r., I GSK 1146/18) podał, że wydatki egzekucyjne, to koszty faktycznie poniesione przez organ egzekucyjny w związku z prowadzeniem egzekucji, które nie są tożsame z kosztami egzekucyjnymi, które co do zasady obciążają zobowiązanego. Rozdzielenie tych pojęć zawierają przepisy art. 64b i 64c ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2025 r., poz. 132 ze zm.), zwanej dalej "u.p.e.a.".W ocenie organu, dopóki istnieją niewykorzystane możliwości egzekwowania zaległości nie można stwierdzić ich całkowitej nieściągalności.Ponieważ nie zachodzą przesłanki pozwalające na stwierdzenie całkowitej nieściągalności należności z tytułu składek uniemożliwia to pozytywne rozstrzygnięcie wniosku w żądanym zakresie na podstawie art. 28 ust. 3 u.s.u.s.Przepisy art. 28 ust. 3a u.s.u.s. i wydanego na jego podstawie rozporządzenia z 31 lipca 2003 r. nie mają zastosowania w niniejszej sprawie, ponieważ dotyczą wyłącznie składek za osoby prowadzące działalność gospodarczą, które są jednocześnie ich płatnikami.Biorąc pod uwagę przeanalizowany materiał dowodowy organ podał, że nie znalazł podstaw do uchylenia decyzji z 19 października 2023 r. nr 2209/2023.W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie Spółka wniosła o uchylenie decyzji wydanych w obu instancjach, podnosząc zarzuty naruszenia:1. art. 28 ust. 2 i 3 u.s.u.s. przez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie polegające na uznaniu, że w sprawie nie zachodzi przesłanka całkowitej nieściągalności należności,2. art. 24 ust. 4-6 u.s.u.s. przez błędne przyjęcie, że wszystkie należności objęte wnioskiem nie uległy przedawnieniu,3. art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a. przez niewyczerpujące zebranie i nierzetelną ocenę materiału dowodowego,4. art. 153 p.p.s.a. przez niezastosowanie się w pełni do oceny prawnej wyrażonej w prawomocnych wyrokach Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie,5. art. 107 § 3 k.p.a. przez sporządzenie uzasadnienia w sposób niewystarczający i wewnętrznie sprzeczny,6. art. 107 ust. 1 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej przez wadliwą ocenę charakteru pomocy publicznej.W odpowiedzi organ wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje:Skarga została uwzględniona ponieważ organy a priori uznały, że fakt zabezpieczenia należności składkowych na nieruchomości osoby trzeciej (tu. nieruchomość należąca do likwidatora Spółki) powoduje, że nie zachodzi przesłanka całkowitej nieściągalności w rozumieniu art. 28 ust. 2 i 3 u.s.u.s. Argumentacja organu w tym zakresie nie została jednak poparta informacjami, które uprawdopodobniłyby twierdzenia organu o potencjalnie możliwej egzekucji, w szczególności egzekucji pozwalającej na uzyskanie kwot większych niż wydatki egzekucyjne, ponieważ pomimo wpisu hipotecznego w 2022 r., organ nie podjął jakichkolwiek działań w kierunku chociażby wszczęcia postępowania egzekucyjnego z zabezpieczonej nieruchomości.Powołany przepis w art. 38 ust. 3 u.s.u.s. stanowi, że całkowita nieściągalność, o której mowa w ust. 2, zachodzi, gdy:1) dłużnik zmarł nie pozostawiając żadnego majątku lub pozostawił ruchomości niepodlegające egzekucji na podstawie odrębnych przepisów albo pozostawił przedmioty codziennego użytku domowego, których łączna wartość nie przekracza kwoty stanowiącej trzykrotność przeciętnego wynagrodzenia i jednocześnie brak jest następców prawnych oraz nie ma możliwości przeniesienia odpowiedzialności na osoby trzecie;2) sąd oddalił wniosek o ogłoszenie upadłości dłużnika lub umorzył postępowanie upadłościowe z przyczyn, o których mowa w art. 13 i art. 361 pkt 1 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. - Prawo upadłościowe (Dz. U. z 2025 r. poz. 614, 1085, 1170 i 1172);3) nastąpiło zaprzestanie prowadzenia działalności przy jednoczesnym braku majątku, z którego można egzekwować należności, małżonka, następców prawnych, możliwości przeniesienia odpowiedzialności na osoby trzecie w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa;4) nie nastąpiło zaspokojenie należności w zakończonym postępowaniu likwidacyjnym;4a) wysokość nieopłaconej składki nie przekracza kwoty kosztów upomnienia w postępowaniu egzekucyjnym;4b) nie nastąpiło zaspokojenie należności w umorzonym postępowaniu upadłościowym;4c) ogłoszono upadłość, o której mowa w części III w tytule V ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. - Prawo upadłościowe;5) naczelnik urzędu skarbowego lub komornik sądowy stwierdził brak majątku, z którego można prowadzić egzekucję;6) jest oczywiste, że w postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwot przekraczających wydatki egzekucyjne.Z akt wynika, że skarżąca Spółka w ogóle nie posiadała majątku nadającego się do egzekucji, co potwierdził ww. postanowieniami z 13 lutego 2023 r. Komornik Sądowy przy Sądzie Rejonowym w Tarnowie umarzając prowadzone wobec Spółki, z wniosku innych niż ZUS wierzycieli, postępowania egzekucyjne, ponieważ stało się oczywiste, że z egzekucji nie uzyska się sumy wyższej od kosztów egzekucyjnych. – W uzasadnieniu komornik wskazał, że egzekucja z rachunków bankowych okazała się nieskuteczna, ruchomości zostały sprzedane, spółka nie figuruje w bazie danych CEPiK, nie jest właścicielem ruchomości i nie ustalono innych praw majątkowych, z których można by skutecznie prowadzić egzekucję.Organ odmawiając umorzenia zaległości, powołał się jednak na zabezpieczenie hipoteczne nieruchomości należącej do osoby trzeciej – tj. nieruchomości objętej Księgą Wieczystą nr [...]. Zatem, zdaniem organu, istniał majątek podlegający egzekucji, z którego organ mógł dochodzić należności z tytułu składek.Rzecz jednak w tym, że w zaskarżonej decyzji organ nie wskazał, czy w ogóle została wszczęte egzekucja z ww. nieruchomości i czy potencjalna wartość tej nieruchomości daje realne nadzieje na wyegzekwowanie zaległości Spółki, w tym egzekucji pozwalającej na twierdzenie, że w postępowaniu egzekucyjnym uzyska się kwoty przekraczające wydatki egzekucyjne.Orzekający Sąd, zwraca uwagę, że zgodnie z wpisem do ksiąg wieczystych zabezpieczona nieruchomość stanowi działkę o charakterze rolnym z pastwiskiem o powierzchni 1,2600 ha, położoną w województwie podkarpackim. Organy nie przeprowadziły chociażby bardzo ogólnej analizy wartości zabezpieczonej działki w porównaniu do ewentualnie egzekwowanych kwot. Trzeba bowiem zauważyć, że, co najistotniejsze, na pierwszym miejscu działu IV księgi wieczystej tejże nieruchomości wpisano hipotekę na rzecz wierzyciela – V. S.A. (na podstawie wniosku z 19 września 2017 r.). Dopiero na drugim miejscu wpisano hipotekę przymusową w kwocie 517 399 zł na rzecz ZUS – na podstawie wniosku z 27 kwietnia 2022 r.Organ akcentując stosunkowo niska kwotę zabezpieczenia hipotecznego wpisaną z prawem pierwszeństwa w porównaniu do hipoteki wpisanej na rzecz ZUS – nie uprawdopodobnił, że działka rolna przy spodziewanych wydatkach egzekucyjnych choćby na oszacowanie jej wartości i ewentualnej prowizji na rzecz komornika, może z licytacji przynieść kwoty, które pokryją te wydatki.W aktach brak jest danych, a także rozważań organu – czy potencjalna wartość działki pozwala na skuteczne wyegzekwowanie zabezpieczonych hipotecznie kwot.Sąd zwraca uwagę, że skoro od 2022 r. najprawdopodobniej nie wszczęto w ogóle postępowania egzekucyjnego z zajętej nieruchomości to być może jej wartość przy uwzględnieniu faktu, że hipoteka ZUS została wpisana na drugim miejscu wskazuje na ziszczenie się warunku, o którym mowa w art. 28 ust. 3 pkt 6 u.s.u.s.Powyższa okoliczność wymyka się kontroli orzekającego Sądu, ponieważ akta sprawy, a tym bardziej uzasadnienie zaskarżonych decyzji nie zawiera jakichkolwiek ustaleń w tym zakresie.Należałoby więc ponownie powtórzyć, za poprzednio orzekającym Sądem, że nieudokumentowanie okoliczności istotnych dla odtworzenia zaistniałego w sprawie stanu faktycznego oraz merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy przez organ odwoławczy, stanowi naruszenie art. art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. Co więcej, w ww. wyroku z 17 września 2025 r., III SA/Kr 1743/25 orzekający ówcześnie Sąd podkreślał (odnosząc się wprawie do art. 28 ust. 3 pkt 5 u.s.u.s.), że: "o całkowitej nieściągalności może świadczyć bezskuteczność każdego postępowania egzekucyjnego prowadzonego do majątku zobowiązanego do uiszczenia składek". Zdaniem Sądu, skoro organ w ogolę nie wnosił o wszczęcie postępowania egzekucyjnego wobec likwidatora, to powoływanie się na potencjalną możliwość egzekucji z nieruchomości, której wartość może budzić wątpliwości, jest co najmniej przedwczesne.W ponownie przeprowadzonym postępowaniu organy uzupełnią materiał dowodowy o dokumenty dotyczące przesłanki z art. 28 ust. 3 pkt 5 i 6 u.s.u.s. Sąd w toku prowadzonej kontroli zaskarżonej decyzji nie może bowiem zastąpić organu w dokonywaniu ustaleń faktycznych w rozpoznawanej sprawie.Mając na uwadze powyższe Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 z późn. zm.). orzekł jak w sentencji wyroku.. Co więcej, w ww. wyroku z 17 września 2025 r., III SA/Kr 1743/25 orzekający ówcześnie Sąd podkreślał (odnosząc się wprawie do art. 28 ust. 3 pkt 5 u.s.u.s.), że: "o całkowitej nieściągalności może świadczyć bezskuteczność każdego postępowania egzekucyjnego prowadzonego do majątku zobowiązanego do uiszczenia składek". Zdaniem Sądu, skoro organ w ogolę nie wnosił o wszczęcie postępowania egzekucyjnego wobec likwidatora, to powoływanie się na potencjalną możliwość egzekucji z nieruchomości, której wartość może budzić wątpliwości, jest co najmniej przedwczesne.W ponownie przeprowadzonym postępowaniu organy uzupełnią materiał dowodowy o dokumenty dotyczące przesłanki z art. 28 ust. 3 pkt 5 i 6 u.s.u.s. Sąd w toku prowadzonej kontroli zaskarżonej decyzji nie może bowiem zastąpić organu w dokonywaniu ustaleń faktycznych w rozpoznawanej sprawie.Mając na uwadze powyższe Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 z późn. zm.). orzekł jak w sentencji wyroku.