Wyrok - II SA/Gl 1428/25 - Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach - z dnia 1 czerwca 2026
Teza
Uchylono decyzję I i II instancji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Stanisław Nitecki, Sędziowie Sędzia WSA Renata Siudyka (spr.), Sędzia WSA Artur Żurawik, Protokolant specjalista Magdalena Strzałkowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 maja 2026 r. sprawy ze skargi S. K. i Z. K. na decyzję Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Katowicach z dnia 27 czerwca 2025 r. nr WINB-WOA.7721.400.2024.AJ w przedmiocie przedłożenia dokumentów dotyczących obiektu budowlanego 1)Uchylono decyzję I i II instancji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Stanisław Nitecki, Sędziowie Sędzia WSA Renata Siudyka (spr.), Sędzia WSA Artur Żurawik, Protokolant specjalista Magdalena Strzałkowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 maja 2026 r. sprawy ze skargi S. K. i Z. K. na decyzję Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Katowicach z dnia 27 czerwca 2025 r. nr WINB-WOA.7721.400.2024.AJ w przedmiocie przedłożenia dokumentów dotyczących obiektu budowlanego 1)
Najważniejsze informacje
W skrócie
Wynik
zasądzono świadczenie
Przedmiot
skarga administracyjna / kontrola aktu administracyjnego
Typ sprawy
sprawa administracyjna / kontrola aktu administracyjnego
Etap
postępowanie administracyjne sądowe / skarga na decyzję lub akt
Tryb
rozprawa
Tematy
skarga administracyjna
kontrola administracyjna
Role w sprawie
apelujący / skarżący
wnioskodawca
Data orzeczenia
1 czerwca 2026
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Przewodniczący
Renata Siudyka
Podstawa prawna
Rozstrzygnięcie
Uchylono decyzję I i II instancji
UZASADNIENIE
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Z. (PINB, organ I instancji) decyzją z dnia 13 listopada 2024 r. nr [...] działając na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U.2024.572 z późn. zm. – dalej "k.p.a.") oraz art. 51 ust. 1 pkt 3, art. 83 ust. 1 oraz art. 51 ust. 7 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U.2024.725 ze zm. – dalej "p.b."), w związku z prowadzonym postępowaniem administracyjnym w sprawie robót budowlanych na działce m [...] w R. związanych z budową budynku mieszkalnego jednorodzinnego postanowił nałożyć na Inwestora – Z. K. i S. K. (skarżący) obowiązek przedłożenia w organie I instancji projektu zagospodarowania działki lub terenu zamiennego oraz projektu architektoniczno-budowlanego zamiennego dotyczącego budowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce nr [...] w R. uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych, w terminie do 30 kwietnia 2025 r.W uzasadnieniu decyzji wskazał, że organ I instancji po uwzględnieniu wniosku M. W. i P. L. (wnioskodawcy) z dnia 22 sierpnia 2024 r. wszczął postępowanie administracyjne w sprawie robót budowlanych na przedmiotowej działce związanych z budową budynku mieszkalnego.W dniu 18 września 2024 r. na przedmiotowej działce PINB przeprowadził oględziny w trakcie których ustalił, że na działce nr [...] prowadzone są roboty budowlane związane z budową budynku mieszkalnego jednorodzinnego. Budynek jest drewniany, parterowy z poddaszem użytkowym, niepodpiwniczony, dach budynku jest dwuspadowy kryty gontem blaszanym. Wymiary budynku wynoszą 9,05 m x 9,89 m, łącznie z podcieniem długość budynku wynosi 10,69 m. Od strony północno-wschodniej budynku stwierdzono mur oporowy, żelbetowy, o długości wynoszącej 10,5 m, wysokości 1,34 m i szerokości 0,2 m. Mur oddalony od bryły budynku na odległość 1,6 m. Wokół budynku stwierdzono wykonanie utwardzenia z kostki brukowej. Na terenie działki zagospodarowano także ziemię z wykopów, urobek zniwelowano. Warstwa rozplantowanej ziemi wynosi około 20 cm, mierzona przy ogrodzeniu wnioskodawców.Ponadto ustalił, że wody opadowe z dachu budynku systemem rynien i rur spustowych odprowadzone są do drenażu, który jest także wykonany wokół budynku. W rowie przydrożnym stwierdzono wylot rury z drenażu. W dniu oględzin na terenie budowy znajdowała się tablica budowy. W trakcie oględzin okazano projekt techniczny budowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego "[...]". Okazano także dziennik budowy nr [...]. Kierownikiem budowy jest J. C. W dniu 22 czerwca.2022 r. uprawniony geodeta dokonał wyznaczenia budynku na gruncie. Ostatni wpis w dzienniku budowy jest z dnia 12 lipca 2024 r.: "wykonano chodnik wokół budynku z kostek betonowych".PINB ustalił, iż roboty budowlane na przedmiotowej działce prowadzone są w oparciu o decyzję Starosty [...] nr [...] z dnia 6 maja 2022 r. o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego na przedmiotowej działce. Dnia 21 czerwca 2022 r. do organu I instancji wpłynęło zawiadomienie o zamierzonym terminie rozpoczęcia robót budowlanych, związanych z wydaną decyzją Starosty [...] z dnia 6 maja 2022 r. PINB pozyskał zatwierdzony projekt architektoniczno-budowlany wraz z projektem zagospodarowania terenu. W wyniku analizy zebranej dokumentacji ustalił, iż zaprojektowano budynek o wymiarach 8,81 m x 9,60 m, łącznie z podcieniem długość wynosi 10,56 m. Wymiary budynku w naturze wynoszą 9,05 m x 9,89 m, łącznie z podcieniem długość budynku wynosi 10,69 m.Ponadto stwierdzono zmiany w zatwierdzonym projekcie zagospodarowania działki. Według PZT na działce powinien znajdować się zbiornik bezodpływowy na wodę deszczową, natomiast wykonano drenaż z odprowadzeniem wody do rowu przydrożnego. Niwelacja terenu została przewidziana w zatwierdzonym projekcie. Na stronie 7 zatwierdzonego PZT czytamy: "Przewiduje się niewielką niwelację terenu bezpośrednio w rejonie projektowanego budynku oraz w części południowej /.../. "PINB wskazał, że dopuszczalna przepisami Prawa budowlanego zmiana długości, szerokości, wysokości nie powinna przekraczać 2%. Przy szerokości 8,80 m określonej w zatwierdzonym projekcie dopuszczalna zmiana powinna mieścić się w przedziale 8,63 m do 8,98 m, tymczasem wymiar ten został przekroczony o 25 cm i wynosi 9,05 m. Zmiana ta wynosi blisko 3%. Przy długości 9,60 m określonej w zatwierdzonym projekcie dopuszczalna zmiana powinna mieścić się w przedziale 9,40 m do 9,79 m. Pomierzona długość wynosi 9,89 m, wymiar ten został przekroczony o 29 cm, co daje przekroczenie o 3%.PINB przytoczył brzmienie art. 36 ust. 1 i ust. 5 p.b. wskazując, że w przedmiotowym przypadku wymiary budynku przekroczyły dopuszczalne 2%, a zatem doszło do istotnych zmian w zakresie charakterystycznych parametrów budynku. Do zmian istotnych doszło również w zatwierdzonym PZT, ponieważ poprzez skierowanie wód opadowych w kierunku działki sąsiedniej (działka drogowa), doszło do zwiększenia obszaru oddziaływania poza działkę, na której obiekt budowlany został zaprojektowany. Takie rozwiązanie jest niezgodne z przepisami. W tym przypadku naruszono warunki określone w § 28 i § 29 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2015 r. poz. 1422 2 późn. zm. – dalej "rozporządzenie"): Podkreślił, że dokonywane zmiany naturalnego spływu wód opadowych w celu kierowania ich na teren sąsiedniej nieruchomości jest zabronione. Wobec dokonanych ustaleń PINB postanowieniem z dnia 13 listopada 2024 r., wstrzymał roboty budowlane przy budowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego na przedmiotowej działce. PINB wskazał, że w celu doprowadzenia zaistniałej sytuacji do stanu zgodnego z przepisami zasadne jest nałożenie na Inwestora obowiązku dostarczenia odpowiednich dokumentów w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem. W związku z powyższym w projekcie zamiennym należy wprowadzić wszystkie zmiany, do których doszło w trakcie budowy. Na odprowadzanie wód opadowych do rowu przydrożnego Inwestor winien posiadać pozwolenie wodnoprawne.W odwołaniu skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości zarzucając jej naruszenie § 9 ust. 3 i 4 rozporządzenia - per analogiam- poprzez uwzględnienie w pomiarach szerokości budynku grubości warstw izolacji termicznej i okładzin zewnętrznych, podczas gdy tych warstw nie powinno się wliczać do powierzchni zabudowy; § 28 ust. 2 rozporządzenia, poprzez jego niewłaściwą interpretację. Zdaniem skarżących pomiary budynku były przeprowadzone w błędny sposób. Ponadto stwierdzili, że cała woda z dachu jest wchłaniania przez teren działki. Do przydrożnego rowu nie spływa woda z dachu, tylko ewentualnie powierzchniowa z działki.Śląski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Katowicach (ŚWINB), po rozpoznaniu odwołania, decyzją z dnia 27 czerwca 2025 r., nr WINB -WOA.7721.400.2024.AJ uchylił zaskarżoną decyzję organu I instancji w zakresie terminu wypełnienia obowiązku i w tym zakresie wyznaczył nowy termin realizacji zobowiązania do dnia 30 sierpnia 2025 r. oraz utrzymał zaskarżoną decyzję organu I instancji w mocy w pozostałym zakresie. W uzasadnieniu przedstawił przebieg postępowania według chronologii zdarzeń. Wyjaśnił dalej, że skarżący złożyli zażalenie na postanowienie PINB z dnia 13 listopada 2024 r. wstrzymujące inwestorowi roboty budowlane na przedmiotowej działce. Niezależnie od powyższego złożyli również odwołanie od decyzji numer [...] z dnia 13 listopada 2024 r.Postanowieniem z dnia 17 lutego 2025 r. ŚWINB utrzymał w mocy w całości zaskarżone postanowienie z dnia 13 listopada 2024 r. Postanowienie z dnia 17 lutego 2025 r. stało się prawomocne w dniu 14 marca 2025 r.ŚWINB odnosząc się do zaskarżonej decyzji wskazał, iż została ona wydana na podstawie art. 51 ust.1 pkt 3 p.b. Wyjaśnił, iż istotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego lub innych warunków decyzji o pozwoleniu na budowę jest dopuszczalne jedynie po uzyskaniu decyzji o zmianie pozwolenia na budowę wydanej przez organ administracji architektoniczno-budowlanej.Wskazał, iż zgodnie z art. 36a ust. 5 p.b. za istotne zmiany wymiarów budynków należy uznać między innymi zwiększenie wymiarów obiektu o więcej niż 2% w stosunku do zatwierdzonego projekt- długość, szerokość, wysokość. Każda zmiana długości, szerokości i wysokości budynku powyżej 2 % wymaga formalnego zgłoszenia i uzyskania zmiany pozwolenia na budowę. Dotyczy to również istotnych odstąpień w zakresie zagospodarowania działki. Wskazał na wymiary zaprojektowanego budynku oraz wymiary budynku wynikające z ustaleń PINB. Uznał ustalenia PINB za prawidłowe. Jednocześnie wskazał, że warstwy izolacji np. termicznej czy akustycznej są elementami technologicznymi stosowanymi na ścianach, dachu czy fundamentach i nie są uwzględniane przy wyznaczeniu rzeczywistych wymiarów, jeśli nie wpływają na konstrukcję lub oddziaływanie budynku na otoczenie. Odnosząc się do zarzutów odwołania ŚWINB wskazał, iż płyta MFP, drewniana deska, wiatroizolacja oraz słupek zewnętrzny budynku nie wpływają na konstrukcyjne parametry budynku i nie są uwzględniane w zewnętrznych wymiarach budynków przy obliczaniu powierzchni zabudowy.ŚWINB zauważył nadto, że w sprawie doszło do innych odstępstw, które należy uznać za istotne. Według ŚWINB zmiana w zatwierdzonym projekcie zagospodarowania działki, polegająca na zastąpieniu zbiornika bezodpływowego systemem drenażu z odprowadzaniem wody do rowu jest istotnym odstąpieniem od zatwierdzonego projektu budowlanego.Reasumując ŚWINB podzielił stanowisko organu I instancji, iż doszło do istotnej zmiany szerokości budynku oraz stwierdzono zmiany w zatwierdzonym PZT powodujące zwiększenie obszaru oddziaływania poza działkę skarżących. Stwierdził, że zarzuty skarżących nie zasługują na uznanie, a wydane przez PINB rozstrzygnięcie odpowiada przepisom prawa.We wniosku z dnia 17 lipca 2025 r. skarżący wnieśli o uzupełnienie decyzji o ŚWINB poprzez jej sprostowanie. Wskazali, że pomiary były wykonywane w momencie, gdy elewacja była skończona, a pomiarów dokonywano "od kantu do kantu". Natomiast przy pomiarach bezzasadnie uwzględniono elementy elewacji i izolacji, których warstwy nie powinny być uwzględnione.W piśmie z dnia 28 sierpnia 2025 r. w odpowiedzi na wezwanie ŚWINB, wyjaśnili, że żądają uzupełnienia decyzji w zakresie rozstrzygnięcia, co do faktycznych wymiarów zabudowy. Do pisma dołączyli zdjęcia budynku o konstrukcji szkieletowej.Postanowieniem z dnia 9 września 2025 r. ŚWINB odmówił uzupełninia decyzji własnej z dnia 27 czerwca 2025 r. Wyjaśnił, że zakres wniosku obejmuje znaczną część uzasadnienia prawnego przedmiotowej decyzji, a uzupełnienie decyzji co do ustaleń i interpretacji przyjętej w uzasadnieniu wydanego przez organ rozstrzygnięcia nie jest dopuszczalne.W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach na decyzję ŚWINB skarżący zaskarżyli ją w całości zarzucając naruszenie przepisów postępowania oraz materialnych, a to art. 156 § 1 pkt 5 k.p.a. w związku z art. 36a ust. 5 pkt 2b p.b. poprzez utrzymanie w mocy decyzji sprzecznej z przepisami p.b., przy jednoczesnym prawidłowym ustaleniu faktycznym Wnieśli o uwzględnienie skargi i stwierdzenie nieważności decyzji w zaskarżonej części (w punkcie 2) oraz decyzji ją poprzedzającej w całości i umorzenie obu postępowań w zakresie dotkniętym nieważnością; art. 162 § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy decyzji, która stała się bezprzedmiotowa - a to w zakresie obowiązku przedłożenia nowego projektu zagospodarowania terenu - bowiem zbiornik na deszczówkę został zamontowany, a drenaż został usunięty. W ocenie skarżących budowa nie zakończyła się i mają prawo dokończyć ją w zgodzie z projektem - nakładanie obowiązku jego zmiany jest i było przedwczesne. Wobec wystąpienia przyczyn z art. 162 k.p.a. wnieśli o stwierdzenie wygaśnięcia decyzji w zakresie obowiązku zmiany projektu zagospodarowania terenu, bowiem zbiornik na deszczówkę został zamontowany zgodnie z projektem, zatem decyzja w tej części stała się bezprzedmiotowa.W przypadku, gdyby Sąd uznał, iż nie zachodzi nieważność postępowania, zarzucili naruszenie art 36a ust. 5 pkt 2b p.b. poprzez uznanie, iż narożniki ozdobne maskujące, które wystają poza obrys budynku o 3 cm z każdej strony, powodują przekroczenie o 2% obrysu budynku, podczas, gdy narożniki maskujące to element dekoracyjny (jak gzymsy łub sztukaterie) i nie powodują 2% przekroczenia.Wnieśli o wstrzymanie wykonalności zaskarżonej decyzji oraz decyzji jej poprzedzającej do czasu zakończenia niniejszego postępowania,Ponownie dokonali własnych pomiarów i obliczeń podkreślając, że w ich ocenie nie doszło do istotnej zmiany wymiarów budynku. Przy dokonaniu pomiarów PINB niezasadnie uwzględnił grubość elementów dekoracyjnych elewacji i ocieplenia budynku. Ponadto wyjaśnili, że drenaż został przez nich usunięty, a woda deszczowa została skierowana do zbiornika na deszczówkę co jest zgodne z PZD.W odpowiedzi na skargę ŚWINB wniósł o jej oddalenie. Podtrzymał dotychczas prezentowane stanowisko i argumentacje prawną.Na rozprawie S. K. podtrzymał dotychczas prezentowane stanowisko i argumentację. Ponownie stwierdził, że zbiornik na wodę został wykonany, a przekroczenie o 2 % wymiaru budynku wynikało z uwzględnienie przy pomiarach szerokości drewnianych listew ozdobnych.Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:Na wstępie podkreślić należy, że Wojewódzki Sąd Administracyjny rozstrzyga o legalności zaskarżonej decyzji, to jest o jej zgodności z prawem na podstawie stanu prawnego i faktycznego istniejącego w dniu wydania tej decyzji. Przepis art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych stanowi, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżony akt administracyjny według kryterium zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie jego wydania. Zgodnie z art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm. – dalej "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie, nie będąc przy tym związanymi granicami skargi (art. 134 p.p.s.a.). Z art. 145 § 1 p.p.s.a. wynika natomiast, że w przypadku, gdy Sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy - w zależności od rodzaju naruszenia - uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. W razie nieuwzględnienia skargi w całości albo w części sąd oddala skargę odpowiednio w całości albo w części (art.151 p.p.s.a.).Kontrolą sądowoadministracyjną w niniejszej sprawie została objęta decyzja ŚWINB, utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji w przedmiocie nakazu przedłożenia w organie I instancji projektu zagospodarowania działki lub terenu zamiennego oraz projektu architektoniczno-budowlanego zamiennego dotyczącego budowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego projektu budowlanego zamiennego. Podstawą materialną kontrolowanej decyzji są przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. -Prawo budowlane (aktualnie tj. Dz.U. z 2026, poz. 524 – dalej "p.b.").Art. 36a ust 1 p.b. stanowi, że istotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego lub innych warunków decyzji o pozwoleniu na budowę jest dopuszczalne jedynie po uzyskaniu decyzji o zmianie pozwolenia na budowę wydanej przez organ administracji architektoniczno-budowlanej. Zgodnie z art. 36 a ust. 5 pkt 2b p.b. istotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu zagospodarowania działki lub terenu lub projektu architektoniczno-budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę stanowi odstąpienie w zakresie charakterystycznych parametrów obiektu budowlanego dotyczących między innymi wysokości, długości lub szerokości w zakresie przekraczającym 2%.Art. 36a ust. 1 p.b. stanowi, że istotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego lub innych warunków decyzji o pozwoleniu na budowę jest dopuszczalne jedynie po uzyskaniu decyzji o zmianie pozwolenia na budowę wydanej przez organ administracji architektoniczno-budowlanej. Taka zmiana w niniejszym przypadku nie została uzyskana. Uzasadnione było zatem w rozpatrywanej sprawie zainicjowanie tzw. postępowania naprawczego, przewidzianego w art. 50-51 p.b.Art. 50 ust. 1 pkt 4 p.b. stanowi, że w przypadkach innych niż określone w art. 48 ust. 1 lub w art. 49f organ nadzoru budowlanego wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych wykonywanych w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w decyzji o pozwoleniu na budowę, projekcie zagospodarowania działki lub terenu czy projekcie architektoniczno-budowlanym. W rozpatrywanej sprawie postanowienie o wstrzymaniu robót budowlanych jest prawomocne.Zgodnie z art. 51 ust. 1 pkt 3 p.b. przed upływem 2 miesięcy od dnia wydania postanowienia, o którym mowa w art. 50 ust. 1, organ nadzoru budowlanego w drodze decyzji w przypadku istotnego odstąpienia od zatwierdzonego projektu zagospodarowania działki lub terenu, projektu architektoniczno-budowlanego lub innych warunków decyzji o pozwoleniu na budowę - nakłada, określając termin wykonania, obowiązek sporządzenia i przedstawienia projektu zagospodarowania działki lub terenu lub projektu architektoniczno-budowlanego zamiennego uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych oraz - w razie potrzeby - wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem; przepisy dotyczące projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego stosuje się odpowiednio do zakresu tych zmian.Niewątpliwym jest, że w wyniku podjętych czynności kontrolnych na działce nr na działce m [...] w R. stwierdzono, iż zrealizowany tam na podstawie decyzji Starosty [...] nr [...] z dnia 6 maja 2022 r. o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego na przedmiotowej działce budynek został wybudowany z istotnymi odstępstwami od zatwierdzonego projektu budowlanego, tj. zamiast obiektu o projektowanych wymiarach o wymiarach 8,81 m x 9,60 m, łącznie z podcieniem długość wynosi 10,56 m, natomiast wymiary budynku w naturze wynoszą 9,05 m x 9,89 m, łącznie z podcieniem długość budynku wynosi 10,69 m. PINB stwierdził również zmiany w zatwierdzonym projekcie zagospodarowania działki. Według PZT na działce powinien znajdować się zbiornik bezodpływowy na wodę deszczową, natomiast wykonano drenaż z odprowadzeniem wody do rowu przydrożnego. Zdaniem organów w przedmiotowym przypadku wymiary budynku przekroczyły dopuszczalne 2%, a zatem doszło do istotnych zmian w zakresie charakterystycznych parametrów budynku. Do zmian istotnych doszło również w zatwierdzonym PZT, ponieważ poprzez skierowanie wód opadowych w kierunku działki sąsiedniej (działka drogowa), doszło do zwiększenia obszaru oddziaływania poza działkę, na której obiekt budowlany został zaprojektowany. Ustalenia te są kwestionowane przez skarżącychSkarżący zarzucali organom błędne ustalenia co do rzeczywistych wymiarów budynku mieszkalnego jednorodzinnego. Podnosili, że podczas pomiarów niezasadnie uwzględniono izolację budynku, jak również elementy ozdobne, co wpłynęło na treść rozstrzygnięcia i uznanie, że doszło do istotnych zmian w zakresie charakterystycznych parametrów budynku. Wskazali również, że drenaż działki dokonano celem odprowadzenia wody z jej powierzchni na czas budowy. Został on ostatecznie usunięty, a na działce zamontowano zbiornik odpływowy, co jest zgodne z projektem.Zauważyć należy, że na mocy art. 50 ust. 1 pkt 4 i art. 51 ust. 1 pkt 3 p.b. na organach nadzoru budowlanego ciąży obowiązek dokonania wyczerpujących ustaleń faktycznych w celu określenia, czy doszło do wykonania robót budowlanych w sposób istotnie odbiegający od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę. W ich ramach organ powinien szczegółowo ustalić, czy i jakich odstępstw od zatwierdzonego projektu budowlanego lub warunków pozwolenia na budowę dopuścił się inwestor i które z tych odstępstw mają charakter istotny. Sąd zauważa, że organy nadzoru budowlanego kontrolując zgodność z projektem budowlanym, nie są zwolnione z obowiązku dokonania wnikliwej i wszechstronnej oceny tej kwestii. W ocenie Sądu organ organy nie sprostały tym obowiązkom, bowiem zakres i charakter wprowadzonych zmian przy budowie spornego budynku budzą wątpliwości. Przede wszystkim ze znajdującego się w aktach sprawy szkicu będącego załącznikiem do protokołu oględzin z dnia18 września 2024 r. (karta 2 akt adm. organu I instancji) nie wynika czy pomiary te zostały przeprowadzone w sposób prawidłowy. W zaskarżonej decyzji ŚWINB wskazywał jakich elementów nie uwzględnia się przy pomiarach budynku, ale nie podjął próby wyjaśnienia tej kwestii w odniesieniu do rozpatrywanego przypadku.Po ustaleniu, jakie odstępstwa od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę miały miejsce w toku prowadzonych robót budowlanych, organ nadzoru budowlanego winien - w decyzji określonej w art. 51 ust. 1 pkt 3 u.P.b. - nałożyć na inwestora obowiązek zarówno przedłożenia projektu budowlanego zamiennego, jak również - w razie konieczności - wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem. Przy tym wyjaśnić należy, że istotne odstąpienia od pozwolenia na budowę i zatwierdzonego projektu budowlanego mogą mieć charakter odstępstw, które nie naruszają przepisów prawa materialnego i będą mogły podlegać legalizacji, oraz odstępstw, które nie będą mogły być przez organ zaakceptowane. Zobowiązując inwestora do sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego, a w razie potrzeby wykonania określonych czynności lub robót budowlanych, w celu doprowadzenia wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem, organ obowiązany jest więc stwierdzić, iż doprowadzenie wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem jest możliwe. Ustalenie przez organ powyższych kwestii decyduje o tym, jakie rozstrzygnięcie zostanie podjęte przez organ, to znaczy, czy organ nałoży na inwestora jedynie obowiązek sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego, uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych, czy również zobowiąże go do wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem. Tylko w przypadku, gdy stwierdzi, że wykonane roboty, chociaż w sposób istotny odbiegają od zatwierdzonego projektu lub innych warunków pozwolenia na budowę, ale jednak nie naruszają aktualnie obowiązującego prawa, może ograniczyć się jedynie do nałożenia obowiązku sporządzenia i przedstawienia projektu zamiennego.Sąd uznał przy tym za chybione zawarte w skardze żądanie skarżących o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji, gdyż przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie jest ostateczna decyzja wydana w postępowaniu zwykłym, która nie jest decyzją prawomocną.Powyższe okoliczności mają jedynie na celu zobrazowanie braków w ustaleniach i rozważaniach organów w zakresie wskazanych okoliczności. Rolą Sądu nie jest zaś zastępowanie organów w jego powinnościach, w tym w ustalaniu okoliczności faktycznych, ich analizowaniu i rozpatrywaniu sprawy, lecz kontrola legalności podejmowanych przez ten organ rozstrzygnięć.Z tych powodów Sąd uchylił decyzje organów obu instancji z uwagi na naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 7, 77 § 1 i 107 § 3 k.p.a. w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Uchylenie to nastąpiło na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 135 p.p.s.a.Rozpoznając sprawę ponownie organ uwzględni powyższą argumentację, wyeliminuje dotychczasowe uchybienia i wyda stosowne rozstrzygnięcie, które w sposób należyty uzasadni.Rozpoznając sprawę ponownie organ uwzględni powyższą argumentację, wyeliminuje dotychczasowe uchybienia i wyda stosowne rozstrzygnięcie, które w sposób należyty uzasadni.