Postanowienie - I OSK 611/26 - Naczelny Sąd Administracyjny - z dnia 2 czerwca 2026
Teza
Oddalono skargę kasacyjną. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Krzysztof Sobieralski po rozpoznaniu w dniu 2 czerwca 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Koła Łowieckiego [...] w W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 6 marca 2026 r., sygn. akt II SA/Po 57/26, o odrzuceniu skargi Koła Łowieckiego [...] w W. na uchwałę Sejmiku Województwa Wielkopolskiego z dnia 22 lutego 2021 r., nr XXVII/498/21, w sprawie podziału na obwody łowiecOddalono skargę kasacyjną. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Krzysztof Sobieralski po rozpoznaniu w dniu 2 czerwca 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Koła Łowieckiego [...] w W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 6 marca 2026 r., sygn. akt II SA/Po 57/26, o odrzuceniu skargi Koła Łowieckiego [...] w W. na uchwałę Sejmiku Województwa Wielkopolskiego z dnia 22 lutego 2021 r., nr XXVII/498/21, w sprawie podziału na obwody łowiec
Najważniejsze informacje
W skrócie
Wynik
odrzucono środek zaskarżenia
Typ sprawy
sprawa cywilna
Etap
skarga kasacyjna
Tryb
posiedzenie niejawne
Role w sprawie
apelujący / skarżący
Data orzeczenia
2 czerwca 2026
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Przewodniczący
Krzysztof Sobieralski
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną
UZASADNIENIE
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, zwany dalej "Sądem I instancji", postanowieniem z dnia 6 marca 2026 r., sygn. akt II SA/Po 57/26, odrzucił skargę Koła Łowieckiego [...] w W., zwanego dalej "skarżącym" lub "Kołem Łowieckim", na uchwałę Sejmiku Województwa Wielkopolskiego z dnia 22 lutego 2021 r., nr XXVII/498/21, w sprawie podziału na obwody łowieckie (pkt 1) oraz zwrócił z urzędu skarżącemu uiszczony wpis od skargi (pkt 2).W uzasadnieniu postanowienia Sąd I instancji powołał się na art. 58 § 1 ust. 5a oraz art. 3 § 2 pkt 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r., poz. 143), zwanej dalej "P.p.s.a.", oraz art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1995 r. Prawo łowieckie (Dz. U. 2025, poz. 539), zwanej dalej "Prawo łowieckie", w zw. z art. 9, art. 18 pkt 20 i art. 89 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie województwa (aktualnie: Dz. U. z 2025 r., poz. 581 ze zm.), zwanej dalej "u.s.w.", wskazując, że taka uchwała może być zaskarżona do sądu administracyjnego w trybie art. 90 ust. 1 u.s.w., zgodnie z którym każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone przepisem aktu prawa miejscowego, wydanym w sprawie z zakresu administracji publicznej, może zaskarżyć akt do sądu administracyjnego.W ocenie Sądu I instancji skarżący nie wykazał, by w wyniku podjęcia zaskarżonej uchwały doszło do naruszenia jego interesu prawnego, rozumianego jako istnienie bezpośredniego, aktualnego związku między zaskarżonym aktem organu administracji a własną, indywidualną sytuacją skarżącego. W świetle kwalifikowanego charakteru legitymacji do zaskarżenia powyższego rodzaju aktu prawa miejscowego samorządu województwa strona skarżąca nie spełniła przewidzianej w art. 90 ust. 1 u.s.w. przesłanki dopuszczalności wniesienia skargi na uchwałę Sejmiku Województwa Wielkopolskiego z dnia 22 lutego 2021 r. nr XXVII/498/21 w sprawie podziału województwa wielkopolskiego na obwody łowieckie i zaliczenia obwodów łowieckich do kategorii (Dz. Urz. Woj. Wielk. z dnia 9 marca 2021 r., poz. 2057).Zdaniem Sądu I instancji, ani posiadanie infrastruktury łowieckiej na danym terenie, ani też zawarcie umowy dzierżawy obwodu łowieckiego czy też prowadzenie działalności gospodarczej na tym terenie nie stanowi o interesie prawnym, który mógłby zostać bezpośrednio naruszony uchwałą w sprawie podziału na obwody łowieckie i zaliczeniu obwodów do określonej kategorii.Ponad powyższe uznano, że interesu prawnego w skarżeniu przedmiotowej uchwały nie sposób wywodzić z faktu zawarcia umowy dzierżawy spornego obwodu łowieckiego [...], z czym wiąże się wykonywanie działalności łowieckiej, jak też ponoszenie opłat z tytułu czynszu dzierżawnego. Taka umowa jest bowiem umową, do której stosuje się przepisy Kodeksu cywilnego w kwestiach nieuregulowanych w Prawie łowieckim (art. 29a ust. 3 Prawa łowieckiego). Zarówno w przepisach Prawa łowieckiego, jak i w przepisach wykonawczych do tej ustawy - jak w szczególności powołane w odpowiedzi na skargę rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 12 marca 2019 r. w sprawie wskaźników i czynników służących kategoryzacji obwodu łowieckiego (Dz. U. z 2019 r., poz. 536) czy rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 26 października 2018 r. w sprawie szczegółowych zasad ustalania czynszu dzierżawnego oraz udziału dzierżawców obwodów łowieckich w kosztach ochrony lasu przed zwierzyną (Dz. U. z 2018 r., poz. 2085) - nie ma przepisu uprawniającego koło łowieckie do formułowania stanowiska w kwestii podziału na obwody łowieckie czy ustalania granic obwodów łowieckich, a w konsekwencji i zaliczenia obwodu łowieckiego do danej kategorii.W konsekwencji uznano, że zarzucany uchwale Sejmiku Województwa Wielkopolskiego z dnia 22 lutego 2021 r., domniemany błąd w zaliczeniu (przypisaniu) obwodu łowieckiego [...] do określonej kategorii nie mógł zatem sam z siebie powodować, że Koło Łowieckie, dzierżawiące ten obwód ma z tego tytułu legitymację skargową w rozumieniu art. 90 ust. 1 u.s.w. do zaskarżenia przedmiotowej uchwały.Podkreślono, że określona kategoria obwodu łowieckiego ma oczywisty wpływ na wysokość czynszu dzierżawnego. Niemniej jednak zasadniczo to przed zawarciem takiej umowy - która przecież oparta jest na zasadzie dobrowolności - koło łowieckie powinno ocenić, czy z uwagi na zaliczenie w drodze uchwały danego obwodu łowieckiego do określonej kategorii chce podjąć czy też kontynuować na nim działalność łowiecką. Podobnie, powinno ocenić możliwość realizacji obowiązków związanych z realizowaniem rocznego planu, mając świadomość obowiązku udziału w kosztach ochrony lasu przed zwierzyną, o którym mowa w art. 30 Prawa łowieckiego. Poza tym prawo przewiduje możliwość rozwiązania umowy dzierżawy obwodu łowieckiego czy podejmowanie innych działań w razie zasadniczej zmiany okoliczności (włącznie z możliwością skorzystania z zasady rebus sic stantibus, określonej w art. 3571 Kodeksu cywilnego).Końcowo stwierdzono, że Koło Łowieckie nie wskazało przepisu prawa powszechnie obowiązującego, z którego wynikałby jego interes prawny do zaskarżenia powyższej uchwały. Koło Łowieckie nie wykazało też bezpośredniego związku pomiędzy prawem lub uprawnieniem chronionym przez taki przepis a zaskarżoną uchwałą, który wskazywałaby na to, że jego własny, indywidualny interes prawny został naruszony przez zakwestionowany akt. W ocenie Sądu, powołane przez stronę skarżącą okoliczności przemawiają wprawdzie za istnieniem jej interesu faktycznego jednak nie świadczą o naruszeniu jej interesu prawnego lub uprawnienia.Od postanowienia Sądu I instancji skargę kasacyjną wniosła strona skarżąca. Zaskarżając wyrok Sądu I instancji w całości podniesiono podstawę kasacyjną przewidzianą w art. 174 pkt 1 P.p.s.a., zarzucając zaskarżonemu postanowieniu naruszenie prawa materialnego poprzez:1. błędną wykładnię art. 90 ust. 1 u.s.w. poprzez przyjęcie, że skarżący nie ma interesu we wniesieniu skargi pomimo, że zaskarżona uchwała sejmiku narusza jego interes prawny wynikający z przytoczonych w uzasadnieniu niniejszej skargi przepisów prawa materialnego zawartych w ustawie Prawo łowieckie oraz rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 26 października 2018 r. w sprawie szczegółowych zasad ustalania czynszu dzierżawnego oraz udziału dzierżawców obwodów łowieckich w kosztach ochrony lasu przed zwierzyną, tj. art. 30 ust. 1, art. 30 ust. 2a Prawa łowieckiego;2. niezastosowanie art. 30 ust 1 i 30 ust. 2a Prawa łowieckiego oraz rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 26 października 2018 r. w sprawie szczegółowych zasad ustalania czynszu dzierżawnego oraz udziału dzierżawców obwodów łowieckich w kosztach ochrony lasu przed zwierzyną do oceny wpływu na prawa Koła Łowieckiego [...] w W. treści zaskarżonej uchwały numer XXVII/498/21 Sejmiku Województwa Wielkopolskiego z dnia 22 lutego 2021 r. w sprawie podziału Województwa Wielkopolskiego na obwody łowieckie i zaliczania obwodów łowieckich do kategorii (Dz. U. Z 2021 r., poz. 2057).Na podstawie art. 174 pkt 2 P.p.s.a. zaskarżonemu postanowieniu zarzucono naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 58 § 1 ust. 5a P.p.s.a. poprzez jego zastosowanie mimo, że zaskarżona uchwała narusza interes prawny wnoszącego skargę.W oparciu o powyższe zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości.W uzasadnieniu skargi kasacyjnej przedstawiono argumentację na poparcie postawionych zarzutów.Odpowiedź na skargę kasacyjną wniósł organ wnioskując o oddalenie skargi kasacyjnej oraz zasądzenie od skarżącego na rzecz organu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw.Zgodnie z art. 182 § 1 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny może rozpoznać na posiedzeniu niejawnym skargę kasacyjna od postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego kończącego postępowanie w sprawie. Do takich postanowień należy zaskarżone postanowienie, wobec czego nie było przeszkód do rozpoznania skargi kasacyjnej na posiedzeniu niejawnym. Równocześnie zgodnie z art. 181 § 2 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę kasacyjną od wyroku, wydaje wyrok, a rozpoznając skargę kasacyjną od postanowienia – wydaje postanowienie.Zgodnie z art. 183 § 1 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie występują przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego enumeratywnie wyliczone w art. 183 § 2 P.p.s.a. Z tego względu Naczelny Sąd Administracyjny przy rozpoznaniu sprawy był związany granicami skargi kasacyjnej. Granice te są wyznaczone wskazanymi w niej podstawami, którymi może być naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (art. 174 pkt 1 P.p.s.a.), a także naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 P.p.s.a.).Nie jest uzasadniony zarzut naruszenia art. 58 § 1 pkt 5a P.p.s.a. Przepis ten przewiduje, że sąd odrzuca skargę, jeżeli interes prawny lub uprawnienie wnoszącego skargę na uchwałę lub akt, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 5 i 6, nie zostały naruszone stosownie do wymagań przepisu szczególnego. Takim przepisem szczególnym jest przepis art. 90 ust. 1 u.s.w., który przyznaje uprawnienie do zaskarżenia aktu prawa miejscowego, wydanego w sprawie z zakresu administracji publicznej, każdemu, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone.W orzecznictwie sądowoadministracyjnym jednoznacznie przyjmuje się stanowisko, zgodnie z którym regulacja przepisu art. 90 ust. 1 u.s.w. uzależnia skuteczność wniesionej skargi od wykazania legitymacji skargowej, której podstawą jest naruszenie zaskarżonym aktem interesu prawnego lub uprawnienia skarżącego we wskazanym wyżej rozumieniu tego przepisu. Tak więc, u podstaw legitymacji skargowej podmiotu wnoszącego skargę musi istnieć konkretny, wynikający z określonej normy prawnej przyznającej temu podmiotowi określone korzyści prawne, interes prawny. Interes ten musi być własny, osobisty, indywidualny, czyli nie można go wywodzić z sytuacji prawnej innego podmiotu. Nadto, interes prawny powinien mieć charakter bezpośredni, konkretny i realny, a o tym, czy konkretnemu podmiotowi przysługuje w danej sprawie chroniony interes prawny, decyduje przepis prawa. Najczęściej będą to przepisy prawa materialnego, jednakże mogą to być również przepisy procesowe lub ustrojowe (por. wyroki NSA z dnia: 18 stycznia 2007 r., sygn. akt II OSK 1627/06; 11 maja 2006 r., sygn. akt II OSK 145/06 – CBOSA). Podkreślić przy tym należy, że nawet ewentualna sprzeczność uchwały z prawem nie daje legitymacji do wniesienia skargi, jeżeli uchwała ta nie narusza prawem chronionego interesu prawnego lub uprawnienia skarżącego (por. wyrok NSA z dnia 23 stycznia 2020 r., sygn. akt I OSK 1503/18, CBOSA).Od interesu prawnego należy natomiast odróżnić interes faktyczny, to jest sytuację, w której dany podmiot jest wprawdzie bezpośrednio zainteresowany rozstrzygnięciem sprawy, nie może jednak tego zainteresowania poprzeć przepisami prawa. Przymiotu strony sądowoadministarcyjnej nie ma zatem osoba, która swój udział w postępowaniu opiera na potrzebie ochrony interesu faktycznego (por.: M. Jagielska, A. Wiktorowska, P. Wajda, w: R. Hauser, M. Wierzbowski (red.), "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz", Wyd. C.H. Beck 2015, s. 299-301, wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia: 28 września 2011 r., sygn., akt II GSK 909/10; 12 maja 2011 r., sygn. akt I OSK 1043/10; 4 marca 2011 r., sygn. akt II OSK 419/10 – CBOSA).Odnosząc powyższe rozważania na grunt rozpatrywanej sprawy stwierdzić należy, że Sąd I instancji zasadnie uznał, że strona skarżąca nie wykazała, aby w wyniku zaskarżonej uchwały doszło do naruszenia jej interesu prawnego. Interesu prawnego, który polegałby na istnieniu związku między skarżonym rozstrzygnięciem organu administracji, a własną indywidualną sytuacją. W skardze kasacyjnej skarżący podnosi, że na Kole Łowieckim ciąży obowiązek uiszczania czynszu dzierżawnego, udział w kosztach ochrony lasu przed zwierzyną (art. 30 ust. 1 Prawa łowieckiego) oraz obowiązek wynagradzania szkód (art. 46 ust. 1 Prawa łowieckiego). Przytaczając treść art. 30 ust. 2a Prawa łowieckiego, skarżący wskazał, że czynsz dzierżawny ustala się w zależności od kategorii obwodu łowieckiego, mnożąc ilość hektarów obszaru dzierżawionego obwody łowieckiego przez równowartość pieniężną żyta, stosując wskaźnik przeliczeniowy, który nie może być wyższy niż 0,07 q żyta na 1 ha. W konsekwencji przyjęcie w uchwale błędnej (w ocenie skarżącego) kwalifikacji obwodu łowieckiego, w sposób bezpośredni wpływa na sytuację Koła Łowieckiego ponieważ wpływa na wysokość ponoszonej opłaty za dzierżawę, jak i wysokość opłaty w udziale w kosztach ochrony lasu przed zwierzętami.Wbrew twierdzeniom skarżącego powyższa okoliczność nie może stanowić podstawy do wywiedzenia interesu prawnego skarżącego w skarżeniu przedmiotowej uchwały. Umowa dzierżawy obwodu łowieckiego na [...], który na mocy skarżonej uchwały został zaliczony do kategorii "bardzo dobra", stanowi umowę, do której stosuje się przepisy Kodeksu cywilnego w kwestiach nieuregulowanych w Prawie łowieckim (art. 29a ust. 3). Odstępstwa od regulacji dzierżawy obwodów łowieckich w stosunku do przepisów Kodeksu cywilnego odnoszących się do tej umowy zostały wyszczególnione w artykułach od 28 do 29a Prawa łowieckiego. Obwody łowieckie wydzierżawia się kołom łowieckim Polskiego Związku Łowieckiego (art. 28). Art. 29 określa, kto wydzierżawia te obwody oraz wskazuje, że wydzierżawia się je na okres nie krótszy niż 10 lat. Przepis art. 29a Prawa łowieckiego wskazuje jakie elementy powinna zawierać umowa dzierżawy obwodu łowieckiego i kiedy ulega ona rozwiązaniu. Z kolei art. 27 Prawa łowieckiego stanowiący podstawę podjęcia zaskarżonej uchwały, reguluje kwestię podziału na obwody łowieckie, zaliczenia obwodów łowieckich do kategorii, zmiany granic obwodu, zmiany zaliczenia obwodu do kategorii i związaną z tym konieczność podjęcia uchwały przez sejmik województwa. Zarówno w przepisach Prawa łowieckiego, jak i w przepisach wykonawczych do tej ustawy nie ma przepisu uprawniającego koło łowieckie do formułowania stanowiska w kwestii podziału na obwody łowieckie czy ustalania granic obwodów łowieckich (por. art. 27 ust. 9 Prawa łowieckiego, wyrok NSA z dnia 9 lipca 2009 r., sygn. akt II OSK 123/09, CBOSA.).W konsekwencji strona skarżąca nie wskazała przepisu prawa powszechnie obowiązującego, z którego wynikałby jej interes prawny a także nie wykazała związku pomiędzy chronionym przez taki przepis prawem lub uprawnieniem, który zostałby naruszony przez zakwestionowany akt. Tym samym strona nie wykazała, że zaskarżona uchwała narusza jej interes prawny lub uprawnienie.W konsekwencji powyższego zarzuty naruszenia prawa materialnego są bezzasadne.W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny uznał skargę kasacyjną za pozbawioną usprawiedliwionych podstaw, co skutkowało jej oddaleniem na podstawie art. 184 P.p.s.a.O zwrocie kosztów postępowania orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1 P.p.s.a..