Postanowienie - II FSK 1294/25 - Naczelny Sąd Administracyjny - z dnia 8 czerwca 2026
Teza
Odrzucono skargę o wznowienie postępowania sądowego. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący - Sędzia NSA Jerzy Płusa (sprawozdawca), Sędzia NSA Maciej Jaśniewicz, Sędzia WSA (del.) Paweł Kowalski, Protokolant asystent sędziego Łukasz Gotowiec, , po rozpoznaniu w dniu 26 maja 2026 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi A. G. o wznowienie postępowania sądowego zakończonego wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 lutego 2024 r., sygn. akt II FSK 2603/20 oddalającym skargę kasacyjną A. G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w LOdrzucono skargę o wznowienie postępowania sądowego. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący - Sędzia NSA Jerzy Płusa (sprawozdawca), Sędzia NSA Maciej Jaśniewicz, Sędzia WSA (del.) Paweł Kowalski, Protokolant asystent sędziego Łukasz Gotowiec, , po rozpoznaniu w dniu 26 maja 2026 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi A. G. o wznowienie postępowania sądowego zakończonego wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 lutego 2024 r., sygn. akt II FSK 2603/20 oddalającym skargę kasacyjną A. G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w L
Najważniejsze informacje
W skrócie
Wynik
odrzucono środek zaskarżenia
Przedmiot
skarga administracyjna / kontrola aktu administracyjnego
Typ sprawy
sprawa administracyjna podatkowa
Etap
postępowanie administracyjne sądowe / skarga na decyzję lub akt
Tryb
rozprawa
Tematy
organ podatkowy
podatek dochodowy od osób fizycznych
kontrola administracyjna
sprawa podatkowa
Role w sprawie
Skarb Państwa
Data orzeczenia
8 czerwca 2026
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Przewodniczący
Jerzy Płusa
Podstawa prawna
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę o wznowienie postępowania sądowego
UZASADNIENIE
Wyrokiem z dnia 21 lutego 2024 r. sygn. akt II FSK 2603/20 Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 1634, z późn. zm.) - powoływanej dalej jako "P.p.s.a.", przy udziale Rzecznika Praw Obywatelskich, oddalił skargę kasacyjną A. G. (dalej jako "Skarżąca") od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 31 lipca 2020 r. sygn. akt I SA/Lu 129/20 w sprawie ze skargi Skarżącej na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Lublinie (dalej jako "Dyrektor Izby Administracji Skarbowej") z dnia 20 grudnia 2019 r. w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej w sprawie zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych za 2011 r. (treść uzasadnienia ww. wyroku oraz innych wyroków sądów administracyjnych powołanych w niniejszym uzasadnieniu dostępna jest w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie internetowej http://orzeczenia.nsa.gov.pl/).Skarżąca, reprezentowana przez adwokata, na podstawie art. 270, art. 272 § 1 i § 2, art. 275 oraz art. 276 P.p.s.a., wniosła skargę o wznowienie postępowania zakończonego ww. wyrokiem w związku z wydaniem przez Trybunał Konstytucyjny wyroku z dnia 9 lipca 2025 r. w sprawie o sygn. akt SK 64/20.W związku z powyższym Skarżąca wniosła o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego w sprawie zakończonej prawomocnym wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego, uchylenie w całości zaskarżonego orzeczenia Naczelnego Sądu Administracyjnego oraz uchylenie w całości wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 31 lipca 2020 r. sygn. akt I SA/Lu 129/20, a także uchylenie w całości decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia 20 grudnia 2019 r. i poprzedzającej ją decyzji tego organu podatkowego. Skarżąca wniosła także o zwrot kosztów postępowania.Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.Skarga o wznowienie postępowania podlega odrzuceniu.W rozpoznawanej sprawie skarga o wznowienie postępowania zakończonego wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 lutego 2024 r. sygn. akt II FSK 2603/20 została wniesiona w związku z wydaniem w dniu 9 lipca 2025 r. przez Trybunał Konstytucyjny wyroku o sygn. akt SK 64/20.Zgodnie z art. 190 ust. 1 Konstytucji RP, orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego mają moc powszechnie obowiązującą i są ostateczne. Jednocześnie jednak art. 190 ust. 2 Konstytucji RP stanowi, że orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego w sprawach wymienionych w art. 188 podlegają niezwłocznemu ogłoszeniu w organie urzędowym, w którym akt normatywny był ogłoszony. Stosownie do art. 190 ust. 3 in principio Konstytucji RP, orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego wchodzi w życie z dniem ogłoszenia, jednak Trybunał Konstytucyjny może określić inny termin utraty mocy obowiązującej aktu normatywnego.Wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 9 lipca 2025 r. sygn. akt SK 64/20 na który powołuje się Skarżąca, dotychczas nie został ogłoszony (opublikowany) w Dzienniku Ustaw, zgodnie z art. 190 ust. 2 i ust. 3 Konstytucji RP. W takiej sytuacji Trybunał Konstytucyjny nie określił innego terminu utraty mocy obowiązującej. Skoro więc powyższy wyrok Trybunału Konstytucyjnego nie został ogłoszony (opublikowany) w Dzienniku Ustaw, to nie można przyjmować, że wyrok ten wywołał skutek prawny w postaci usunięcia z systemu prawnego niekonstytucyjnego rozumienia wymienionych w nim przepisów prawnych (por. L. Garlicki, uwagi 7 - 10 do art. 190, [w:] Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej. Komentarz, red. L. Garlicki, t. 5, Wydawnictwo Sejmowe, Warszawa 2007, s. 8 - 11).W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, ogłoszenie orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego w Dzienniku Ustaw nie ma charakteru wyłącznie technicznego, lecz stanowi konstytucyjnie określony warunek jego wejścia w życie i wywołania skutków prawnych w sferze powszechnie obowiązującej. Do czasu ogłoszenia wyrok Trybunału Konstytucyjnego nie uzyskuje przymiotu skuteczności normatywnej w porządku prawnym. Ponadto nie dochodzi wówczas do rozpoczęcia biegu terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania.Wymaga podkreślenia, że w orzecznictwie Trybunału Konstytucyjnego wyraźnie rozróżnia się dwa zdarzenia prawne, tj. publiczne ogłoszenie wyroku przez Trybunał Konstytucyjny (ogłoszenie sentencji po przeprowadzeniu postępowania kontrolnego) oraz jego ogłoszenie w Dzienniku Ustaw, stanowiące warunek wejścia w życie orzeczenia w rozumieniu art. 190 ust. 3 Konstytucji RP.Należy mieć na uwadze, że Trybunał Konstytucyjny jest tzw. ustawodawcą negatywnym, to jest może usuwać z systemu prawa normy uznane za niekonstytucyjne (tak: postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 lutego 2026 r. sygn. akt I OSK 1653/25). Wykładnia przepisów dotyczących ogłaszania orzeczeń Trybunału musi zatem uwzględniać zasady ogłaszania przepisów prawa.Skoro zasadą wynikającą z art. 88 ust. 1 Konstytucji RP jest, że warunkiem wejścia w życie ustaw, rozporządzeń oraz aktów prawa miejscowego jest ich ogłoszenie, to należy przyjąć, że warunkiem koniecznym usunięcia z systemu prawa normy uznanej przez Trybunał Konstytucyjny za niekonstytucyjną jest ogłoszenie orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego w taki sam sposób, w jaki zostały ogłoszone przepisy zawierające niekonstytucyjną normę.Wobec powyższego, dopiero ogłoszenie wyroku Trybunału Konstytucyjnego w organie urzędowym nadaje mu moc powszechnie obowiązującą w znaczeniu formalnym i prowadzi do zmiany stanu obowiązywania norm w systemie prawa. Na gruncie art. 272 § 1 i 2 P.p.s.a. relewantne jest właśnie to zdarzenie - wejście w życie orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego w rozumieniu art. 190 ust. 3 Konstytucji RP. Ustawodawca wyraźnie powiązał początek biegu terminu do wniesienia skargi o wznowienie z "wejściem w życie" orzeczenia, a więc nie sposób utożsamiać tego momentu z wcześniejszym publicznym ogłoszeniem sentencji wyroku. Skoro wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 9 lipca 2025 r. sygn. akt SK 64/20 nie został opublikowany w odpowiednim organie urzędowym, a więc nie doszło do jego wejścia w życie w rozumieniu art. 190 ust. 3 Konstytucji RP, to tym samym nie rozpoczął biegu termin do wniesienia skargi o wznowienie postępowania. W tej sytuacji nie można bowiem przyjąć, że termin z art. 272 § 2 P.p.s.a. został zachowany, skoro nie zaistniało zdarzenie prawne inicjujące jego bieg.Analogiczny pogląd wyrażono w postanowieniach Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 lutego 2026 r. sygn. akt I OSK 1651/25 i I OSK 1660/25, z dnia 25 lutego 2026 r. sygn. akt I OSK 1994/25 oraz z dnia 27 lutego 2026 r. sygn. akt I OSK 1652/25, który skład orzekający w niniejszej sprawie podziela.Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 281 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia. O zwrocie wpisu należało orzec na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 P.p.s.a..