Wyrok - I OSK 1866/24 - Naczelny Sąd Administracyjny - z dnia 9 czerwca 2026
Teza
Oddalono skargę kasacyjną. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Karol Kiczka Sędziowie Sędzia NSA Piotr Niczyporuk (sprawozdawca) Sędzia del. WSA Agnieszka Miernik po rozpoznaniu w dniu 9 czerwca 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej K. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 6 czerwca 2024 r., sygn. akt II SA/Po 198/24 w sprawie ze skargi K. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Pile z dnia 5 grudnia 2023 r. nr SKO.4132.1998.5Oddalono skargę kasacyjną. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Karol Kiczka Sędziowie Sędzia NSA Piotr Niczyporuk (sprawozdawca) Sędzia del. WSA Agnieszka Miernik po rozpoznaniu w dniu 9 czerwca 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej K. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 6 czerwca 2024 r., sygn. akt II SA/Po 198/24 w sprawie ze skargi K. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Pile z dnia 5 grudnia 2023 r. nr SKO.4132.1998.5
Najważniejsze informacje
W skrócie
Wynik
oddalono skargę
Przedmiot
ustalenie podlegania ubezpieczeniom społecznym jako pracownik / pozorność umowy o pracę
Typ sprawy
ubezpieczenia społeczne / organ rentowy
Etap
skarga kasacyjna
Tryb
posiedzenie niejawne
Tematy
ubezpieczenia społeczne
ZUS
Role w sprawie
zobowiązany alimentacyjnie
osoba uprawniona do alimentów
organ rentowy / ZUS
Data orzeczenia
9 czerwca 2026
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Przewodniczący
Agnieszka Miernik
Podstawa prawna
art. 132
krio
art. 80
kpa
art. 77
kpa
art. 145
ppsa
art. 151
ppsa
art. 269
ppsa
art. 183
ppsa
art. 174
ppsa
Pokaż pozostałe podstawy prawne (2)
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną
UZASADNIENIE
Wyrokiem z dnia 6 czerwca 2024 r., sygn. akt II SA/Po 198/24 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu (dalej: "Sąd I instancji") oddalił skargę K. K. (dalej: "Skarżąca", Skarżąca kasacyjnie") na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Pile (dalej: "Kolegium") z 5 grudnia 2023 r. nr SKO.4132.1998.579.2023.ZR w przedmiocie świadczenia pielęgnacyjnego.Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosła Skarżąca, zaskarżając go w całości. Zaskarżonemu wyrokowi zarzuciła naruszenie:1. prawa materialnego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm., dalej: "p.p.s.a.") w zw. z:a) art. 17 ust. 5 pkt 2 lit. a) w zw. z art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (tekst jednolity: Dz. U. z 2023, poz. 390 ze zm., dalej: "u.ś.r.") poprzez ich wadliwą wykładnię, a to uznanie, iż świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje na rzecz osoby zobowiązanej do alimentacji niepełnosprawnego w związku ze sprawowaniem nad nim opieki w przypadku, gdy niepełnosprawny pozostaje w związku małżeńskim z osobą nieposiadającą orzeczenia o znacznym stopniu niepełnosprawności, podczas gdy rzeczony przepis należy interpretować w ten sposób, że umożliwia on uzyskanie świadczenia pielęgnacyjnego osobie zobowiązanej do alimentacji niepełnosprawnego w związku ze sprawowaniem nad nią opieki, nawet jeśli niepełnosprawny pozostaje w związku małżeńskim z osobą nieposiadającą orzeczenia o znacznym stopniu niepełnosprawności, lecz wyrokiem sądowym orzeczono jego separację z drugim małżonkiem lub gdy drugi małżonek - nielegitymujący się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności - nie może tej opieki sprawować z przyczyn obiektywnych, niezależnych od niego i od jego woli, lub nie jest w stanie uczynić zadość swemu obowiązkowi lub gdy uzyskanie od niego na czas potrzebnych uprawnionemu środków utrzymania jest niemożliwe lub połączone z nadmiernymi trudnościami, a w konsekwencji niewłaściwe zastosowanie rzeczonych przepisów, co skutkowało wadliwym oddaleniem skargi i nie dostrzeżeniem przez sąd a quo zasadności uchylenia decyzji organu II instancji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a.;b) art. 17 ust. 5 pkt 2 lit. a) u.ś.r. w zw. z art. 17 ust. 1 pkt 4 u.ś.r. poprzez ich niewłaściwe zastosowanie, a to bezpodstawne oddalenie skargi, podczas gdy Skarżąca spełniła wszystkie przesłanki do jego przyznania, w tym preferowany przez ustawodawcę opiekun (żona osoby niepełnosprawnej) pozostaje w separacji z ojcem Skarżącej, a nadto z obiektywnych względów nie może realizować swych obowiązków, co skutkowało wadliwym pozbawieniem Skarżącej prawa do uchylenia decyzji organu II instancji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a.;2. przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 151 p.p.s.a. w zw. z:a) art. 7 i 77 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r., poz. 735, dalej: "k.p.a.") oraz art. 80 k.p.a. - polegające na tym, że Sąd I instancji w wyniku niewłaściwej kontroli działalności administracji publicznej nie dostrzegł, że zasadne było uchylenie decyzji Kolegium na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a., gdyż organy obu instancji nie wyjaśniły wszystkich okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, w tym błędnie nie ustaliły, iż w niniejszej sprawie pomiędzy małżonkami nastąpił zupełny rozkład pożycia, nie mieszkają razem i nie prowadzą wspólnego gospodarstwa domowego, a w konsekwencji niewłaściwie wyjaśniły one stan faktyczny, w sytuacji gdy żona osoby wymagającej opieki z obiektywnych względów, w szczególności wskutek zaistnienia separacji nie może sprawować bezpośredniej opieki nad jej mężem, co miało istotny wpływ na wydanie i treść decyzji obu instancji, gdyż doprowadziło do bezpodstawnego ustalenia, iż żona osoby wymagającej opieki ma możliwość wykonania obowiązku alimentacyjnego względem jej męża i nie zaktualizował się obowiązek alimentacyjny Skarżącej względem jej ojca, co miało istotny wpływ na wydanie zaskarżonego wyroku - Sąd a quo zaaprobował rzeczone uchybienia i wadliwie zastosował art. 17 ust. 5 pkt 2 lit. a) u.ś.r. w zw. z art. 17 ust. 1 pkt 4 u.ś.r. i oddalił skargę;b) art. 269 § 1 p.p.s.a. poprzez wadliwe zastosowanie przejawiające się w przyjęciu, iż uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 listopada 2022 r., sygn. aktI OPS 2/22 ma w niniejszej sprawie charakter wiążący, o jakim mowa w art. 269 § 1 p.p.s.a., podczas gdy ww. uchwała nie ma w niniejszej sprawie charakteru wiążącego, o jakim mowa w art. 269 § 1 p.p.s.a., a sformułowanie "stanowisko zajęte w uchwale", o którym mowa w art. 269 § 1 p.p.s.a., powinno się interpretować ściśle, obejmując nim wykładnię zawartą w sentencji uchwały, tylko w granicach uzasadnionych treścią wniosku lub postanowienia, a w rzeczonej uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego w ogóle nie rozważano zaistnienia między małżonkami separacji, jaka ma miejsce w niniejszej sprawie.Wobec powyższego Skarżąca kasacyjnie wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i uchylenie zaskarżonej decyzji. Nadto, wniosła o zasądzenie kosztów postępowania oraz zrzekła się przeprowadzenie rozprawy.Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:Stosownie do treści art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W analizowanej sprawie przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego, wskazane enumeratywnie w art. 183 § 2 p.p.s.a., nie występują. Z tego względu Naczelny Sąd Administracyjny przy rozpoznaniu sprawy związany był granicami skargi kasacyjnej. Granice te są wyznaczone wskazanymi w niej podstawami, którymi może być naruszenie prawa materialnego przez jego błędną wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (art. 174 pkt 1 p.p.s.a),a także naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.).Biorąc pod uwagę tak uregulowany zakres kontroli instancyjnej sprawowanej przez Naczelny Sąd Administracyjny, stwierdzić należy, że skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw.Istotą sporu w niniejszej sprawie jest ustalenie, czy Skarżącej (córce osoby niepełnosprawnej) przysługuje świadczenie pielęgnacyjne w związku z opieką nad niepełnosprawnym ojcem, w sytuacji gdy ojciec pozostaje w związku małżeńskim z K.G. nie legitymującą się – na dzień wydawania decyzji o odmowie przyznania świadczenia pielęgnacyjnego – orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. Przy tym, pomimo zawartego związku małżeńskiego ojciec Skarżącej i wyżej wymieniona od 15 lat pozostają w separacji faktycznej, sprowadzającej się do nieutrzymywania ze sobą kontaktów i zamieszkiwaniem pod innymi adresami, którą orzeczono dopiero postanowieniem Sądu Okręgowego w Poznaniu z dnia 25 lipca 2023 r. (prawomocne od 2 sieprnia 2023 r.). Jest to okoliczność w sprawie bezsporna i nie była kwestionowana przez stronę Skarżącą.W sprawie bezspornym jest, że ojciec Skarżącej orzeczeniem Powiatowego Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności z 21 lutego 2023 r. został zaliczony do osób ze znacznym stopniem niepełnosprawności na czas określony do 28 lutego 2025 r. ze wskazaniem konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji. Ustalony stopień niepełnosprawności datuje się od dnia 24 stycznia 2023 r., natomiast nie da się ustalić od kiedy istnieje niepełnosprawność. Fakt sprawowania opieki przez Skarżącą nad ojcem nie jest kwestionowany.Ocenę zarzutów kasacyjnych wypada poprzedzić wskazaniem, iż w orzecznictwie sądów administracyjnych, na gruncie okoliczności faktycznych zbliżonych do tych występujących w niniejszej sprawie, na tle wykładni art. 17 u.ś.r. ukształtowały się dwa stanowiska, w odmienny sposób odnoszące się do tego, pod jakim warunkiem osoby wymienione w art. 17 ust. 1 pkt 4 u.ś.r. mogą nabyć prawo do świadczenia pielęgnacyjnego, w sytuacji gdy nie są małżonkiem osoby niepełnosprawnej lub są osobami innymi niż spokrewnione w pierwszym stopniu z osobą wymagającą opieki. Jedno stanowisko wyrażało pogląd, że warunkiem koniecznym jest legitymowanie się przez rodziców osoby wymagającej opieki, osoby spokrewnione w pierwszym stopniu lub małżonka orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności, zgodnie z brzmieniem art. 17 ust. 1a i art. 17 ust. 5 pkt 2 lit. a) u.ś.r. Drugie stanowisko uznawało natomiast, że legitymowanie się takim orzeczeniem przez wymienione osoby nie jest konieczne, jeżeli te osoby z przyczyn obiektywnych nie mogą realnie podjąć się opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osobyw związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji. W takiej sytuacji uznawano, że świadczenie pielęgnacyjne może być przyznane osobie sprawującej faktycznie opiekę, zobowiązanej w dalszej kolejności do alimentacji na rzecz osoby takiej opieki wymagającej.Stosowanie art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a) u.ś.r. wywołało zatem rozbieżność w orzecznictwie sądów administracyjnych. Została ona rozstrzygnięta w uchwale składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjny z dnia 14 listopada 2022 r., sygn. I OPS 2/22, w której zajęto stanowisko, że warunkiem przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego, o którym mowa w art. 17 ust. 1 u.ś.r., z tytułu sprawowania opieki nad osobą pozostającą w związku małżeńskim osobie wskazanej w art. 17 ust. 1 pkt 4 u.ś.r., innej niż współmałżonek, jest legitymowanie się przez współmałżonka osoby wymagającej opieki orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności (art. 17 ust. 5 pkt 2 lit. a) u.ś.r.). Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu tej uchwały zwrócił uwagę na zmiany, jakim podlegał przepis art. 17 u.ś.r. uznając, że na gruncie u.ś.r. orzeczony znaczny stopień niepełnosprawności rzutuje na możliwość sprawowania przez osoby, o jakich mowa w art. 17 ust. 1 pkt 4 u.ś.r. opieki nad inną osobą. Nadto Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że nadane temuż przepisowi aktualne brzmienie nie budzi wątpliwości wywołanych względami językowymi. Z punktu widzenia języka, kryterium legitymowania się orzeczeniemo znacznym stopniu niepełnosprawności, jakim ustawodawca posłużył się w art. 17 ust. 1a i ust. 5 pkt 2 lit. a) u.ś.r. nie jest wyrażeniem nieostrym czy wieloznacznym. Nie wymaga także czynienia ustaleń pojęciowych z odwołaniem się do zasad języka "powszechnego", nie jest bowiem określeniem należącym do tego języka. Stopnie niepełnosprawności (znaczny, umiarkowany i lekki) rozróżnione zostały w art. 3 i 4 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz. U. z 2021, poz. 573 ze zm.). Orzeczenia w przedmiocie niepełnosprawności wydawane są przez zespoły do spraw orzekaniao niepełnosprawności, powoływane zgodnie z przepisami ww. ustawy. Z orzeczeniami tych zespołów o znacznym stopniu niepełnosprawności zrównane są orzeczenia lekarza orzecznika ZUS, o jakich mowa w art. 5 pkt 1 i 1a tej ustawy. Ustawodawca posłużył się zatem w tym zakresie określeniem należącym do języka prawnego,a legitymowanie się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności oznacza legitymowanie się orzeczeniem wydanym przez zespół do spraw orzekaniao niepełnosprawności w przewidzianym przez prawo trybie lub orzeczeniem lekarza orzecznika ZUS zrównanym z takim orzeczeniem właściwego zespołu. Legitymowanie się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności jest zatem faktem instytucjonalnym. To jak należy rozumieć orzeczenie o stopniu niepełnosprawności wynika z przepisów ww. ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. Regulację w niej zawartą, dotyczącą orzeczeń o stopniu niepełnosprawności, w tym znacznym stopniu niepełnosprawności, można traktować jak przypadek definicji legalnej tego rodzaju orzeczenia.W powyższej uchwale Naczelny Sąd Administracyjny wskazał także, że językowe znaczenie tekstu nie jest bezwzględną granicą wykładni, uznał jednak, że do jej przekroczenia niezbędne jest dostatecznie silne uzasadnienie systemowei aksjologiczne, co może mieć miejsce, gdy językowe dyrektywy interpretacyjne nie pozwalają z danego tekstu prawnego wyinterpretować jednoznacznej normy postępowania w jakieś sprawie albo gdy wykładnia językowa pozostaje w oczywistej sprzeczności z treścią innych norm, prowadzi do absurdalnych z punktu widzenia społecznego lub ekonomicznego konsekwencji, rażąco niesprawiedliwych rozstrzygnięć lub pozostaje w oczywistej sprzeczności z powszechnie akceptowanymi normami moralnymi. Odstępstwo od reguły prymatu językowego sensu przepisu dopuszczalne jest również wtedy, gdy wykładnia gramatyczna prowadzi do sprzecznościz fundamentalnymi wartościami konstytucyjnymi lub do rażącej niesprawiedliwości, sankcjonuje nieracjonalność ustawodawcy, niweczy cel instytucji prawnej, prowadzi do wniosków niedorzecznych lub wynika z błędu legislacyjnego. W przypadku analizowanych przepisów u.ś.r. Naczelny Sąd Administracyjny w powyższej uchwale uznał, że takie okoliczności nie zachodzą. Nie zachodzą także okoliczności wskazujące na błąd legislacyjny czy poddające w wątpliwość racjonalność czy celowość przyjętego rozwiązania, na co wskazuje historia zmian legislacyjnych. Przepisy te w zakresie analizowanej przesłanki nie są również pozbawione jednoznaczności. Za odstąpieniem od językowego rozumienia przepisów nie przemawiają również względy związanez wymogami zachowania spójności systemowej, także w wymiarze konstytucyjnym.Nadto w motywach uchwały wskazano, że na gruncie u.ś.r. związanie kwestii dostępu do świadczenia pielęgnacyjnego z kryterium orzeczonego stopnia znacznej niepełnosprawności nie prowadzi do dezintegracji regulacji i nie narusza jej spójności. Przepis art. 17 ust. 1 pkt 4 u.ś.r. jako zasadę wprowadza regułę, że wymienionym w nim osobom, na których ciąży obowiązek alimentacyjny, świadczenie nie przysługuje, jeżeli są osobami o znacznym stopniu niepełnosprawności. Analogiczny warunek dotyczy każdej z osób wymienionych w art. 17 ust. 1 u.ś.r., każda osoba występującao świadczenie pielęgnacyjne, musi być w stanie podjąć się tej roli, a zatem nie może być osobą o znacznym stopniu niepełnosprawności. Uznano także, że brak jest podstaw do przenoszenia na grunt u.ś.r. przesłanek z art. 132 k.r.o., określających kolejność i warunki, na podstawie których realizuje się obowiązek alimentacyjny osób kolejno zobowiązanych do alimentacji. Podkreślono przy tym, że w kwestii kolejności dostępu osób uprawnionych do świadczenia pielęgnacyjnego ustawodawca nie odsyła do przepisów k.r.o., a ustawa zawiera własną regulację, która nie jest aktualnie w pełni koherentna z modelem przyjętym w przepisach k.r.o., co bynajmniej nie świadczyo braku spójności systemowej, koherencja taka nie jest wszak konieczna – brak jest odesłania do stosowania przepisów k.r.o. w szerszym zakresie, a przedmiot regulacji obu aktów prawnych jest różny. Wskazując na osoby zobowiązane do alimentacji względem osoby wymagającej opieki, przepisy u.ś.r. nie wymagają, aby ich obowiązek alimentacyjny pod postacią dostarczania środków utrzymania się zrealizował, dotyczy to w szczególności podejmowania się opieki dorosłych osób niepełnosprawnych mających własne środki wystarczające na pokrycie kosztów utrzymania i opieki. Przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego nie jest w żadnym zakresie uzależnione od sytuacji materialnej osoby niepełnosprawnej wymagającej opieki, a kwestie te nie są badanew postępowaniu. Nie ma zatem podstaw, aby na wykładnię przepisów regulujących przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego miały oddziaływać przesłanki z art. 132 k.r.o., regulujące kolejność realizowania się obowiązku alimentacyjnego. Tym samym,w kwestii kryteriów i przesłanek przyznania świadczenia pielęgnacyjnego u.ś.r. ma charakter autonomiczny i brak jest podstaw do przyjmowania, że art. 17 ust. 1a i ust. 5 pkt 2 lit. a) u.ś.r. winny być interpretowane z uwzględnieniem art. 132 k.r.o.i wskazanych w nim przesłanek odnoszących się do braku możliwości lub nadmiernych trudności w zadośćuczynieniu obowiązkom alimentacyjnym. Naczelny Sądu Administracyjnego w uzasadnieniu powyższej uchwały przyjął także, że regulacja art. 17 ust. 1a i ust. 5 pkt 2 lit. a) u.ś.r. warunek legitymowania się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności, jako okoliczność uzasadniająca przyznanie świadczenia osobom zobowiązanym do alimentacji w dalszej kolejności, nie jest rozwiązaniem, które wymaga zakwestionowania ze względu na normy Konstytucji RP. Podkreślono, że w przypadku świadczenia pielęgnacyjnego zasady dostępu do niego zostały określone z uwzględnieniem określonego pierwszeństwa osób zobowiązanych do alimentacji w pierwszej kolejności. W motywach uchwały wskazano nadto, że regulując kryteria przyznawania świadczenia pieniężnego ze środków publicznych w trybie administracyjnym, ustawodawca był uprawniony do takiego skonstruowania przesłanek, które zapewniają ich konkretność i ograniczają sferę uznaniowości organu, co sprzyja zachowaniu równości i transparentności w udzielaniu świadczeń ze środków publicznych. Zastosowanie takiego zobiektywizowanego kryterium nie narusza w oczywisty sposób wartości wiązanych z państwem prawnym, takich jak pewność prawa i przewidywalność rozstrzygnięć władzy publicznej w stosunku do obywatela.Ogólna moc wiążąca uchwał konkretnych i abstrakcyjnych nie pozwala na samodzielne rozstrzygnięcie przez jakikolwiek skład sądu administracyjnego sprawy w sposób sprzeczny ze stanowiskiem zawartym w uchwale i przyjęcie wykładni prawa odmiennej od tej, która została przyjęta przez skład poszerzony Naczelnego Sądu Administracyjnego. W myśl bowiem art. 269 § 1 p.p.s.a., jeżeli jakikolwiek skład sądu administracyjnego rozpoznający sprawę nie podziela stanowiska zajętego w uchwale składu siedmiu sędziów, całej Izby albo w uchwale pełnego składu Naczelnego Sądu Administracyjnego, przedstawia powstałe zagadnienie prawne do rozstrzygnięcia odpowiedniemu składowi. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę podziela pogląd zaprezentowany w ww. uchwale z dnia 14 listopada 2022 r., na którą powołał się również Sąd I instancji w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku. Wobec powyższego, za prawidłową uznaje wykładnię art. 17 ust. 5 pkt 2 lit. a) u.ś.r. przyjętą zaskarżonym wyrokiem. Skoro zaś z niekwestionowanych okoliczności faktycznych sprawy wynika, że ojciec Skarżącej w dniu podejmowania ostatecznej decyzji pozostawał w związku małżeńskim, a jego żona nie legitymowała się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności, to w takiej sytuacji, opieka sprawowana nad ojcem przez jego córkę, nie wypełnia warunku wskazanego w art. 17 ust. 1 pkt 4 i ust. 1a pkt 2 u.ś.r., a jednocześnie wypełnia warunek art. 17 ust 5 pkt 2 lit. a) u.ś.r., co uniemożliwia przyznanie Skarżącej świadczenia pielęgnacyjnego.Dodać też należy, co słusznie podkreślił Sąd I instancji, że orzeczona separacja nie wpływa na obowiązek alimentacyjny męża względem jego żony. Separowani małżonkowie w dalszym ciągu pozostają w związku małżeńskim, co jest okolicznością niesporną na gruncie rozpatrywanej sprawy. Dopóki więc osoba wymagająca opieki pozostaje w związku małżeńskim, a małżonek nie legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności, obowiązek alimentacyjny w pierwszej kolejności będzie obciążał małżonka, a nie zstępnych osoby wymagającej opieki. Innymi słowy, jeśli osoba wymagająca opieki pozostaje w związku małżeńskim,a współmałżonek nie posiada orzeczenia o niepełnosprawności w stopniu znacznym, to właśnie on jest w pierwszej kolejności legitymowany do ubiegania się oświadczenie pielęgnacyjne. Sytuacja taka wyklucza ubieganie się o to świadczenie innych, zobowiązanych do alimentacji względem osoby niepełnosprawnej.Nietrafny jest zatem zarzut naruszenia art. 17 ust. 5 pkt 2 lit. a) u.ś.r. oraz art. 17 ust. 1 pkt 4 u.ś.r., a także art. 269 § 1 p.p.s.a.W konsekwencji dokonanej analizy odmówić słuszności należy również zarzutom naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w związku z art. 7, art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 k.p.a. Ani Sąd ani organy nie naruszyły przepisów postępowania administracyjnego. Organy jak i Sąd I instancji wyjaśniając przyczyny, dla których odmówiono Skarżącej przyznania świadczenia pielęgnacyjnego uwzględniły okoliczności faktyczne dotyczące zarówno sytuacji rodzinnej tak Skarżącej, jak i jej ojca. Sąd I instancji dokonując subsumpcji stanu faktycznego pod normę prawną wynikającą z ustawy o świadczeniach rodzinnych odniósł się szeroko do okoliczności faktycznych sprawy i wyjaśnił powody, dla którego skarga do Sądu I instancji nie zasługiwała na uwzględnienie.Wobec powyższego uznać należy, że zaskarżony wyrok odpowiada prawu, a skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw. W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. oddalił skargę kasacyjną.Uzasadnienie wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego zostało sporządzone z uwzględnieniem przepisu art. 193 in fine p.p.s.a., zgodnie z którym uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną zawiera ocenę zarzutów skargi kasacyjnej.Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną na posiedzeniu niejawnym zgodnie z art. 182 § 2 p.p.s.a..