Wyrok - II SA/Kr 307/26 - Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie - z dnia 10 czerwca 2026
Teza
Uchylono decyzję organu II i I instancji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Paweł Darmoń Sędziowie: Sędzia WSA Mirosław Bator Sędzia WSA Monika Niedźwiedź (spr.) Protokolant: sekretarz sądowy Katarzyna Cyganik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 czerwca 2026 r. sprawy ze skargi A. J. i J. J. na decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Krakowie Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z dnia 4 grudnia 2025 r., znak: K.RUZ.4219.1.17.2025 w przedmiocie odmowy udzielenia pozwoUchylono decyzję organu II i I instancji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Paweł Darmoń Sędziowie: Sędzia WSA Mirosław Bator Sędzia WSA Monika Niedźwiedź (spr.) Protokolant: sekretarz sądowy Katarzyna Cyganik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 czerwca 2026 r. sprawy ze skargi A. J. i J. J. na decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Krakowie Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z dnia 4 grudnia 2025 r., znak: K.RUZ.4219.1.17.2025 w przedmiocie odmowy udzielenia pozwo
Najważniejsze informacje
W skrócie
Wynik
zasądzono świadczenie
Przedmiot
skarga administracyjna / kontrola aktu administracyjnego
Typ sprawy
sprawa administracyjna / kontrola decyzji administracyjnej
Etap
postępowanie administracyjne sądowe / skarga na decyzję lub akt
Tryb
rozprawa
Tematy
skarga administracyjna
opłata za szczególne korzystanie z wód
kontrola decyzji administracyjnej
odprowadzanie ścieków
Role w sprawie
apelujący / skarżący
wnioskodawca
Data orzeczenia
10 czerwca 2026
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Przewodniczący
Mirosław Bator
Podstawa prawna
Rozstrzygnięcie
Uchylono decyzję organu II i I instancji
UZASADNIENIE
Zaskarżoną decyzją Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Krakowie Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z dnia 4 grudnia 2025 r. w sprawie znak K.RUZ.4219.1.17.2025 utrzymano w mocy decyzję Dyrektora Zarządu Zlewni w Kielcach z dnia 6 maja 2025 r. znak KI.ZUZ.3.4210.118.2024.JM odmawiającą udzielenia pozwolenia wodnoprawnego na wykonanie urządzeń wodnych, tj. dwóch wylotów wód opadowych lub roztopowych oraz usługi wodnej tj. odprowadzenia wód opadowych lub roztopowych z terenu działki [...] obręb [...] C. do istniejącego przepustu drogowego do rowu zlokalizowanego przy drodze na działce nr ew. [...] obręb [...] D. , gm. M. z uwagi na fakt, że zaprojektowany sposób korzystania z wód narusza przepisy odrębne tj. art. 39 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych.Powyższa decyzja zapadła w następujących okolicznościach:A. J. i J. J. (dalej: skarżący) wystąpili z wnioskiem o udzielenie pozwolenia wodnoprawnego na wykonanie opisanych powyżej urządzeń wodnych. Do wniosku dołączono operat wodnoprawny, z którego wynika, że ilość wód, którą zaplanowano rozprowadzać do przydrożnego rowu drogi gminnej wyniesie 7l/sek, tj. średnio 249,9m3/rok. W operacie przeprowadzono analizę możliwości przejęcia ww. wielkości wód przez odbiornik, która wykazała, że takie ilości wód mogą zostać wprowadzone do rowu bez szkody dla drogi i działek sąsiednich oraz środowiska. Oddziaływanie określono jako krótkotrwałe.Powyższy wniosek został negatywnie zaopiniowany przez Wójta Gminy Masłów. Swoje stanowisko wójt uzasadnił tym, że rów leży przy drodze tłuczniowo-gruntowej, której konstrukcja nie zapewnia właściwego odprowadzania wód opadowych. Śladowy rów zanika po 100 m. Aktualnie podczas intensywnych opadów, cyklicznie zalewane są działki, co spowodowane jest zwiększeniem zabudowy. Sprzeciw zarządcy drogi podyktowany był chęcią chronienia drogi dojazdowej oraz zabezpieczenia interesów właścicieli zalewanych działek.W związku ze sprzecznym stanowiskiem stron przeprowadzono rozprawę administracyjną, na której stawił się wyłącznie wnioskodawca. W jej toku ustalono m.in., że wlot do wnioskowanego przepustu znajduje się na działce wnioskodawców, natomiast przepust ulokowany jest w pasie drogowym drogi gminnej w wylotem do rowu przydrożnego. Rów ten jest rowem ziemnym, nieutwardzonym, którego koryto porośnięte jest trawą.W efekcie przeprowadzonego postępowania organ I instancji odmówił udzielenia pozwolenia wodnoprawnego.W uzasadnieniu uznał, że na przedmiotowym terenie może faktycznie istnieć problem zalewania, a najbardziej zagrożona jest w tym zakresie działka nr [...], znajdująca się po drugiej stronie drogi i przedmiotowego rowu, na której przy braku opadów teren był na niewielkim odcinku podmokły (co stwierdzono w trakcie oględzin). Tak więc sam planowany zrzut w ilości maksymalnej 7l/s wg organu I instancji nie miałby wpływu na działki przyległe. Wpływ powyższego zrzutu na konstrukcję drogi również oceniono jako znikomy. Argument, że zwiększenie zabudowy spowodowało w ostatnim okresie nasilenie wpływającej wody na drogę, szczególnie w postaci nielegalnych zrzutów na drogę wg organu nie dotyczy przedmiotowej sprawy, gdyż zaplanowano w tym przypadku zaplanowano zrzut do rowu przydrożnego, a nie bezpośrednio na powierzchnię drogi.Finalnie organ I instancji stwierdził, że choć możliwości hydrauliczne odbiornika dopuszczają odprowadzanie ww. ilości wód, to sprzeciwia się temu zakaz wynikający z art. 39 ust. 1 pkt 9 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 320 ze zm.), który wprost zakazuje odprowadzania wody do rowów przydrożnych.W odwołaniu od powyższej decyzji skarżący powołali się na wyrok NSA z dnia 2 lipca 2010 r. sygn. akt II OSK 1237/09, z którego wynika, że cyt. przepis zabrania dokonywania tylko takich czynności, które powodowałyby niszczenie lub uszkodzenie drogi.Organ odwoławczy utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie.W uzasadnieniu zgodzono się z organem I instancji, że zakaz wynikający z art. 39 ust. 1 pkt 9 cyt. ustawy ma charakter bezwzględnie obowiązujący. Organ ustosunkował się do przytoczonego orzeczenia NSA wskazując, że dotyczyło ono innego stanu faktycznego, tj. zgody na odprowadzanie ścieków opadowych z terenu stacji paliw, które lokalizowane są w pobliżu dróg. Sprawa dotyczyła korzystania przez stację paliw z urządzeń drogowych przez 17 lat, w którym to okresie nie zdarzyła się sytuacja uszkodzenia drogi.Następnie przytoczono ustalenia wynikające z operatu i stwierdzono, że byłyby one zasadne w sytuacji, gdyby rów nie prowadził wody i odprowadzane byłyby do niego wyłącznie wody z działki wnioskodawców, co nie znajduje potwierdzenia w rzeczywistej sytuacji. W przypadku wystąpienia opadów, rów będzie odprowadzał wody również z terenów położonych powyżej działki wnioskodawców. Wody opadowe z terenu wnioskodawców będą stanowiły dodatkowe wody w rowie, który aktualnie nie posiada odbiornika i którego wody już teraz powodują zalewanie działek niżej położonych.Od powyższej decyzji wnioskodawcy złożyli skargę, w której zarzucili naruszenie m.in. art. 7 k.p.a., jak również art. 39 ust. 1 pkt 9 ustawy o drogach publicznych, poprzez nierzetelne wyjaśnienie i rozpatrzenie sprawy, w tym wbrew stanowi faktycznemu sprawy potwierdzonemu przez organ I instancji.W efekcie wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji wraz z poprzedzającą decyzją organu I instancji oraz orzeczenie o kosztach postępowania zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa.W uzasadnieniu skargi nie zgodzono się ze stwierdzeniem, że wody opadowe z działki wnioskodawców byłyby wodami dodatkowymi w rowie, bowiem spływ wód pochodzących z terenów położonych wyżej nie prowadzi w ww. rowu. Ponadto zwrócono uwagę na poczynione przez organ I instancji ustalenie, że pochodzące z działki wnioskodawców wody opadowe nie powodowałyby zalewania działek sąsiednich.Organ odwoławczy wniósł w odpowiedzi o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:Przepis art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych stanowi, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżony akt administracyjny według kryterium zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie jego wydania.Zgodnie z przepisem art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2026 roku, poz. 143 ze zm. - dalej: p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie, nie będąc przy tym związanymi granicami skargi (art. 134 ustawy). Z art. 145 § 1 p.p.s.a. wynika natomiast, że w przypadku, gdy Sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy - w zależności od rodzaju naruszenia - uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Wskazać również należy, że zgodnie z przepisem art. 133 § 1 p.p.s.a. Sąd wydaje wyrok na podstawie akt sprawy. Orzekanie "na podstawie akt sprawy" oznacza, że sąd przy ocenie legalności decyzji lub postanowienia bierze pod uwagą okoliczności, które z akt tych wynikają i które legły u podstaw zaskarżonego aktu. Podstawą orzekania przez sąd administracyjny jest zatem materiał dowodowy zgromadzony przez organ administracji publicznej w toku postępowania, na podstawie stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dniu wydania zaskarżonego rozstrzygnięcia (wyrok NSA W-wa z dnia 9 lipca 2008 r., sygn. II OSK 795/07).Ramy prawne sądowej kontroli skarżonej decyzji w aspekcie prawa materialnego wyznaczają przede wszystkim przepisy ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. prawo wodne (stan prawny na dzień wydania zaskarżonej decyzji t.j. Dz.U. z 2025, poz. 960 ze zmianami, dalej p.w.).Zgodnie z art. 389 pkt 6 p.w. pozwolenie wodnoprawne jest wymagane na wykonanie m.in. urządzeń wodnych.Zgodnie z art. 396 ust. 1 pkt 8 p.w. pozwolenie wodnoprawne nie może naruszać wymagań ochrony zdrowia ludzi, środowiska, ochrony przyrody i dóbr kultury wpisanych do rejestru zabytków oraz wynikających z przepisów ustawy oraz przepisów odrębnych.W myśl art. 399 ust. 1 pkt 1 p.w. wydania pozwolenia wodnoprawnego odmawia się, jeżeli projektowany sposób korzystania z wód narusza ustalenia dokumentów, o których mowa w art. 396 ust. 1 pkt 1-7, lub nie spełnia wymagań, o których mowa w art. 396 ust. 1 pkt 8.Do przepisów odrębnych w rozumieniu art. 396 ust. 1 pkt 8 p.w. zalicza się przepisy ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (t.j. Dz.U. z 2025, poz. 889, dalej u.d.p.). Stosownie do art. 39 ust. 1 u.d.p. zabrania się dokonywania w pasie drogowym czynności, które mogłyby powodować niszczenie lub uszkodzenie drogi i jej urządzeń albo zmniejszenie jej trwałości oraz zagrażać bezpieczeństwu ruchu drogowego. W szczególności zabrania się, w myśl art. 39 ust.1 pkt 9 u.d.p., odprowadzania wody i ścieków z urządzeń melioracyjnych, gospodarskich lub zakładowych do rowów przydrożnych lub na jezdnię drogi.Ten ostatni przepis stał się podstawą odmowy udzielenia pozwolenia wodnoprawnego w niniejszej sprawie. W ocenie Sądu brak było podstaw do takiej odmowy.Jak trafnie podnoszą skarżący, w orzecznictwie wskazuje się, na gruncie powołanego przepisu, że ustawodawca dopuszcza takie działanie, które nie powoduje ujemnych skutków w zakresie niszczenia lub uszkodzenia drogi czy też jej urządzeń, a także zmniejszeniu trwałości pod kątem także braku zagrożenia dla bezpieczeństwa ruchu drogowego (wyrok NSA z dnia 2 lipca 2010 r., sygn. akt II OSK 1237/09). Powyższa interpretacja pozostaje w zgodzie z celem regulacji, którym jest ochrona pasa drogowego i drogi. W konsekwencji zakazuje się takich działań, które mogłyby mieć negatywne skutki dla pasa drogowego.Tymczasem ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego (k. 110 a.a) wynika, że przedmiotowe zamierzenie nie będzie miało takich skutków dla pasa drogowego. W decyzji organu I instancji, w oparciu o przeprowadzoną wizję lokalną połączoną z rozprawą administracyjną wskazano, że "sam zrzut w ilości łącznie maksymalnie 7 l/s wg. tut. Organu nie miałby wpływu na działki przyległe. Co do wpływu planowanych do odprowadzania wód do rowu przydrożnego na konstrukcję tłuczniowo-gruntowej drogi ul. W. wydaje się również, że byłby znikomy". W ocenie Sądu okoliczność występowania nielegalnych zrzutów wody na drogę, jak przyznał w uzasadnieniu swojej decyzji organ I instancji, nie dotyczy realizacji przedmiotowego zamierzenia Organ II instancji te istotne dla sprawy okoliczności zignorował, zaś swoje rozstrzygnięcie oparł wyłącznie na argumentacji przedstawionej przez Wójta Gminy Masłów, dotyczącej działań innych osób, pozostającą bez związku z planowanym odprowadzaniem wód z działki ewid. ˝ obręb C. do rowu przydrożnego.Tym samym Sąd w pełni podziela argumentację przedstawioną w skardze.Ponownie rozpatrując sprawę organy uwzględnią stanowisko wyrażone w uzasadnieniu wyroku. Mianowicie brak podstaw do odmowy wydania pozwolenia wodnoprawnego na podstawie art. 39 ust. 1 pkt 8 u.d.p. gdy konkretne zamierzenie - odprowadzaniem wód z działki ewid. ˝ obręb C. do rowu przydrożnego – nie powoduje ujemnych skutków w zakresie niszczenia lub uszkodzenia drogi czy też jej urządzeń, a także zmniejszeniu trwałości pod kątem braku zagrożenia dla bezpieczeństwa ruchu drogowego. Zgromadzony w sprawie materiał dowodowy nie wskazuje, aby w niniejszej sprawie takie negatywne dla pasa drogowego i drogi skutki mogły wystąpić. Zaakcentować również należy za Naczelnym Sądem Administracyjnym, że odprowadzanie wód do rowu przydrożnego z uwagi na konieczność uzyskania pozwolenia wodnoprawnego, to reglamentowana działalność objęta warunkami określonymi w osnowie pozwolenia wodnoprawnego łącznie z tzw. klauzulami dodatkowymi aktu administracyjnego, które umożliwiają ustalenie takich warunków pozwolenia wodnoprawnego, które wykluczą możliwość negatywnego oddziaływania (wyrok NSA z dnia 2 lipca 2010 r., sygn. akt II OSK 1237/09).Wobec powyższego Sąd na podstawie art. 145 § 1 lit. a w zw. z art. 135 p.p.s.a orzekł w pkt I sentencji wyroku o uchyleniu zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej j decyzji organu pierwszej instancji.W pkt II sentencji wyroku zasądzono na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 1 p.p.s.a. zasądzono od Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Krakowie Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie solidarnie na rzecz A. J. i J. J. kwotę 300 złotych tytułem zwrotu uiszczonego wpisu od skargi.. zasądzono od Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Krakowie Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie solidarnie na rzecz A. J. i J. J. kwotę 300 złotych tytułem zwrotu uiszczonego wpisu od skargi.