Postanowienie - I OZ 229/26 - Naczelny Sąd Administracyjny - z dnia 16 czerwca 2026
Teza
Oddalono zażalenie. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Karol Kiczka po rozpoznaniu w dniu 16 czerwca 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia [...] na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 24 lipca 2025 r., sygn. akt I SA/Wa 1216/24 o odmowie dopuszczenia do udziału w postępowaniu w sprawie ze skargi [...], w miejsce którego wstąpiła [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia 12 marca 2024 r., nr KOC/5679/Go/2Oddalono zażalenie. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Karol Kiczka po rozpoznaniu w dniu 16 czerwca 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia [...] na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 24 lipca 2025 r., sygn. akt I SA/Wa 1216/24 o odmowie dopuszczenia do udziału w postępowaniu w sprawie ze skargi [...], w miejsce którego wstąpiła [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia 12 marca 2024 r., nr KOC/5679/Go/2
Najważniejsze informacje
W skrócie
Wynik
oddalono zażalenie
Typ sprawy
sprawa nieprocesowa
Etap
zażalenie
Tryb
posiedzenie niejawne
Role w sprawie
cedent
uczestnik postępowania
apelujący / skarżący
wnioskodawca
uczestnik
Data orzeczenia
16 czerwca 2026
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Przewodniczący
Karol Kiczka
Podstawa prawna
Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie
UZASADNIENIE
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 24 lipca 2025 r., sygn. akt I SA/Wa 1216/24, działając na podstawie art. 33 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.) - odmówił dopuszczenia [...] do udziału w sprawie w charakterze uczestnika postępowania.Na powyższe postanowienie zażalenie złożył [...] zarzucając nierozpoznanie istoty sprawy wskutek czego Sąd zakwestionował występowanie po stronie wnioskodawcy interesu prawnego, naruszenie art. 33 § 1b p.p.s.a. poprzez uznanie, że wnioskodawca nie posiada interesu prawnego, oraz naruszenie utrwalonej linii orzeczniczej NSA w przedmiocie braku interesu prawnego do występowania w sprawach dotyczących nieruchomości warszawskich po stronie nabywców roszczeń powstałych w wyniku wejścia w życie dekretu o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy, w tym uchwały I OPS 1/23. Wniesiono o dopuszczenie do udziału na mocy przedstawionego aktu notarialnego.Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:Zażalenie nie zasługiwało na uwzględnienie.W myśl art. 33 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2026 r. poz. 143, dalej: p.p.s.a.) udział w charakterze uczestnika może zgłosić osoba, która nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym, jeżeli wynik tego postępowania dotyczy jej interesu prawnego, a także organizacja społeczna, o której mowa w art. 25 § 4, w sprawach innych osób, jeżeli sprawa dotyczy zakresu jej statutowej działalności.Wskazać należy, że o istnieniu interesu prawnego przesądza norma prawa materialnego. Natomiast w sytuacji, gdy dany podmiot jest bezpośrednio zainteresowany rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej, nie może jednak wskazać przepisu prawa powszechnie obowiązującego, który stanowiłby podstawę jego roszczenia i w konsekwencji uprawniał go do żądania stosownych czynności organu administracji, można mówić jedynie o istnieniu interesu faktycznego, który należy odróżnić od interesu prawnego. Interes prawny musi być bezpośredni i realny.[...] wniosek o dopuszczenie do udziału w niniejszym postępowaniu oparł na przedłożonej kserokopii aktu notarialnego darowizny, z której wynika, że [...] (skarżący w niniejszej sprawie) darował [...] udział wynoszący 1/100 w spadku po zmarłych [...] i [...]. Ze wspomnianego aktu notarialnego darowizny z dnia 14 kwietnia 2026 r. Rep A nr [...], nie wynika jednak co wchodziło w skład masy spadkowej majątkowej nabytej przez [...] po zmarłych [...] i [...], zatem nie sposób także wywnioskować co przekazał w akcie darowizny [...] [...] w postaci udziału w tym spadku w wysokości 1/100.Za niezasadny i niezrozumiały uznać należy zarzut naruszenia art. 33 § 1b p.p.s.a. zgodnie z którym jeżeli wynik postępowania sądowego nie dotyczy interesu prawnego osób, o których mowa w § 1 i 1a, a żądają one dopuszczenia do udziału w postępowaniu, sąd wydaje na posiedzeniu niejawnym postanowienie o odmowie dopuszczenia do udziału w sprawie. I takie też postanowienie zasadnie Sąd I instancji wydał.Również odnosząc się do niesłusznego zarzutu niezastosowania się do uchwały NSA z dnia 10 kwietnia 2024 r. sygn. akt I OPS 1/23 wskazać trzeba, że już sama teza tej uchwały wyklucza każdorazowe bezrefleksyjne przyznawanie statusu strony w postępowaniu w sprawach dotyczących nieruchomości warszawskich po stronie nabywców roszczeń powstałych w wyniku wejścia w życie dekretu o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy: "Stronie umowy przelewu wierzytelności określonej w art. 7 ust. 1 i 2 dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m. st. Warszawy (Dz.U. z 1945 r. Nr 50, poz. 279, ze zm.), nie przysługuje przymiot strony w rozumieniu art. 28 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2022 r. poz. 2000, ze zm.) do uzyskania prawa użytkowania wieczystego w postępowaniu administracyjnym o wydanie decyzji na podstawie art. 7 ust. 2 i 3 powołanego dekretu."Żalący się nie stawia za to zarzutu naruszenia art. 33 § 2 p.p.s.a.; nie wskazuje w zażaleniu przekonujących argumentów, że wynik przedmiotowego postępowania dotyczy jego interesu prawnego, a te które przedstawia nie warunkują jego interesu prawnego w tym konkretnie postępowaniu. Ocena braku interesu prawnego po stronie wnioskodawcy, przedstawiona w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, jest przekonująca i znajduje oparcie w powołanych dokumentach. Uzasadnienie zaskarżonego postanowienia spełnia wymogi art. 141 § 4 p.p.s.a. i poddaje się kontroli stron i Sądu II instancji. W niniejszej sprawie prawidłowo zatem Sąd pierwszej instancji przyjął, że [...] nie ma interesu prawnego do występowania w sprawie, a jedynie interes faktyczny, co jednak nie wystarczy by nabyć uprawnienie do występowania w sprawie w charakterze uczestnika tego postępowania.Powyższe oznacza, że skoro wynik postępowania sądowoadministracyjnego nie ma wpływu na prawa i obowiązki [...] – należało odmówić dopuszczenia do jego udziału w niniejszym postępowaniu, o czym zasadnie orzekł Sąd I instancji, i co czyni rozpoznawane zażalenie bezzasadnym.W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a., uznał, że zażalenie należało oddalić.., uznał, że zażalenie należało oddalić.