Wyrok - II SAB/Go 73/26 - Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. - z dnia 17 czerwca 2026
Teza
Oddalono skargę. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Grażyna Staniszewska Sędziowie Sędzia WSA Michał Ruszyński (spr.) Sędzia WSA Kamila Karwatowicz po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 17 czerwca 2026 r. sprawy ze skargi A. S. na bezczynność Dyrektora Zarządu Zlewni w [...] Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie w przedmiocie legalizacji urządzeń wodnych oddala skargę. UZASADNIENIE Pismem z dnia [...] lutego 2026 r. A.S. (dalej: skarżąOddalono skargę. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Grażyna Staniszewska Sędziowie Sędzia WSA Michał Ruszyński (spr.) Sędzia WSA Kamila Karwatowicz po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 17 czerwca 2026 r. sprawy ze skargi A. S. na bezczynność Dyrektora Zarządu Zlewni w [...] Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie w przedmiocie legalizacji urządzeń wodnych oddala skargę. UZASADNIENIE Pismem z dnia [...] lutego 2026 r. A.S. (dalej: skarżą
Najważniejsze informacje
W skrócie
Wynik
oddalono skargę
Typ sprawy
sprawa nieprocesowa
Tryb
posiedzenie niejawne
Role w sprawie
Skarb Państwa
apelujący / skarżący
wnioskodawca
Data orzeczenia
17 czerwca 2026
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp.
Przewodniczący
Grażyna Staniszewska
Podstawa prawna
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę
UZASADNIENIE
Pismem z dnia [...] lutego 2026 r. A.S. (dalej: skarżący) wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. skargę na bezczynność Dyrektora Zarządu Zlewni w [...] Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie (dalej: organ) "w sprawie dotyczącej nielegalnych urządzeń wodnych (przystani/martwych kotwic) na Jeziorze [...], zgłoszonych m.in. przez mnie".Skarżący wniósł o stwierdzenie bezczynności organu w rozpoznaniu sprawy dotyczącej nielegalnie wykonanych urządzeń wodnych na Jeziorze [...] (działka [...], [...]), zobowiązanie organu do załatwienia sprawy w terminie nie dłuższym niż 30 dni od doręczenia akt organowi, stwierdzenie że organ dopuścił się bezczynności która miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa (w szczególności art. 35, art. 36 i art. 61 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego, Dz.U. z 2025 r., poz. 1691 ze zm., dalej: k.p.a.) oraz art. 190 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (Dz.U. z 2025 r., poz. 960, dalej: p.w.), a także zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.W uzasadnieniu skargi skarżący wskazał, że organ potwierdził, że urządzenia zostały wykonane bez wymaganego pozwolenia. Z pisma organu z dnia [...] września 2025 r. wynika, że urządzenia wodne zostały wykonane bez wymaganego pozwolenia, dwa wnioski legalizacyjne zostały pozostawione bez rozpoznania, organ nie wydał żadnej decyzji, nie zawiadomił też stron o wszczęciu postępowania ani nie podjął obowiązkowych czynności. Zdaniem skarżącego organ sam więc przyznaje, że nie zrealizował ustawowych obowiązków wynikających z art. 190 p.w.W dalszej części uzasadnienia skargi skarżący wskazał, że organ wyższego stopnia, tj. Regionalny Zarząd Gospodarki Wodnej we [...], do którego skarżący złożył ponaglenie, potwierdził bezczynność organu. Skarżący podkreślił, że brak działania organu uniemożliwia mu ochronę własnego interesu prawnego. Organ nie wszczął postępowania i nie dokonał oceny naruszeń dotyczących wód publicznych – dobra wspólnego.Odpowiadając na skargę organ wyjaśnił, że obecnie prowadzone są dwa postępowania administracyjne w sprawie legalizacji urządzeń wodnych, tj. dwóch przystani w postaci 2 szt. martwych kotwic każda, służących do cumowania jednostki pływającej typu houseboat, zlokalizowanych na Jeziorze [...], na działce o nr ewid. [...], obręb [...], gmina [...], powiat [...], woj. [...]. W powyższym zakresie zostały złożone dwa wnioski w dniu [...] maja 2025 r. przez W.R (znak sprawy: [...]) oraz A.L. (znak sprawy: [...]). Oba postępowania są nadal procedowane. Zawiadomiono strony postępowania, natomiast w obu przypadkach nie wydano jeszcze decyzji legalizacyjnych, ze względu na skomplikowany charakter spraw.W odpowiedzi na skargę organ wyjaśnił ponadto, że zgodnie z art. 190 ust. 15 w zw. z art. 401 ust. 1 p.w. stroną postępowania w sprawach dotyczących legalizacji jest wnioskodawca oraz podmioty, na które będzie oddziaływać zamierzone korzystanie z wód, lub podmioty znajdujące się w zasięgu oddziaływania planowanych do wykonania urządzeń wodnych. Przedmiotowe przystanie wraz z jednostkami pływającymi typu houseboat, przeznaczone do legalizacji, zlokalizowane są na działce nr [...]. Z przedłożonej dokumentacji nie wynika, że skarżący jest właścicielem nieruchomości bądź urządzeń wodnych będących w zasięgu oddziaływania przystani planowanych do legalizacji. W związku z powyższym skarżący nie posiada statusu strony w tych sprawach.Odnosząc się do stanowiska organu przedstawionego w odpowiedzi na skargę, skarżący – w piśmie z dnia [...] marca 2026 r. – wskazał, że twierdzenie organu, iż nie jest właścicielem nieruchomości w zasięgu odziaływania przystani planowanych do legalizacji, jest wadliwe, ponieważ organ pominął podstawowy art. 28 k.p.a., zgodnie z którym stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego dotyczy postępowanie. Skarżący zaznaczył, że jego interesem prawnym jest "prawo do zgodnego z prawem korzystania z wód publicznych (art. 232 KC + przepisy ustawy Prawo wodne), prawo do ochrony środowiska, prawo do działania w imieniu interesu publicznego w odniesieniu do wód stanowiących własność Skarbu Państwa". Wody te stanowią dobro wspólne, a ingerencja w nie wpływa na każdego użytkownika. W ocenie skarżącego każdy użytkownik wody, w tym skarżący, znajduje się w zasięgu oddziaływania, w rozumieniu art. 401 ust. 1 p.w.Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:Skarga okazała się nieuzasadniona.Zgodnie z treścią art. 190 ust. 1 p.w., jeżeli urządzenie wodne zostało wykonane bez wymaganego pozwolenia wodnoprawnego lub zgłoszenia, właściciel tego urządzenia może wystąpić z wnioskiem o jego legalizację, do którego dołącza się dokumenty, o których mowa w art. 407 ust. 2 oraz w art. 422.Wskazać należy, że w sprawie legalizacji urządzeń wodnych, tj. dwóch przystani w postaci 2 szt. martwych kotwic każda, służących do cumowania jednostki pływającej typu houseboat, zlokalizowanych na Jeziorze [...], na działce o nr ewid. [...], obręb [...], gmina [...], postępowania administracyjne zostały wszczęte. Z przekazanych Sądowi akt wynika bowiem jednoznacznie, że pismem z dnia [...] stycznia 2026 r., nr [...] oraz pismem z dnia [...] lutego 2026 r., nr [...], organ zawiadomił strony postępowania o wszczęciu, na wniosek W.R. oraz A.L., postępowania administracyjnego w ww. sprawie.Należy w tym miejscu wskazać, że przepisy p.w. ustalają wiążącą definicję strony w sprawie legalizacji urządzeń wodnych. Odbiega ona od ogólnie stosowanej definicji strony postępowania administracyjnego, wypływającej z art. 28 k.p.a. W myśl art. 190 ust. 15 p.w. w postępowaniu w sprawie wydania decyzji o likwidacji urządzenia wodnego przepisy art. 401 i art. 402 stosuje się odpowiednio. Przepis odesłania w postaci art. 401 ust. 1 p.w. stanowi, że stroną postępowania w sprawach dotyczących pozwoleń wodnoprawnych jest wnioskodawca oraz podmioty, na które będzie oddziaływać zamierzone korzystanie z wód, lub podmioty znajdujące się w zasięgu oddziaływania planowanych do wykonania urządzeń wodnych.Oceniając bezczynność organu w rozpoznawanej sprawie podkreślić należy, że skargę na bezczynność organu w przedmiocie legalizacji urządzeń wodnych może złożyć strona postępowania. Stroną natomiast jest podmiot nie tylko zainteresowany tą sprawą, ale mający przede wszystkim interes prawny dotyczący tego postępowania - spełniać podane w art. 401 ust. 1 p.w. kryteria definicji strony w postępowaniu legalizacyjnym. Kryterium interesu prawnego, jaki wynika z art. 401 ust. 1 p.w., ma charakter materialnoprawny. Innymi słowy interes prawny podmiotu wnoszącego skargę do sądu przejawia się tym, że działa on bezpośrednio we własnym imieniu i ma roszczenie o przyznanie uprawnienia lub zwolnienia z nałożonego obowiązku. W związku z tym bezczynność organu musi dotyczyć interesu prawnego skarżącego, który musi być własny, indywidualny i oparty o konkretny przepis prawa.Skarżący naruszenia swojego interesu prawnego upatruje w naruszeniu prawa do "korzystania z wód publicznych", "prawa do ochrony środowiska", "prawa do działania w imieniu interesu publicznego w odniesieniu do wód stanowiących własność Skarbu Państwa". W ocenie Sądu na żadne przepisy administracyjnego prawa materialnego skarżący się nie powołał. Nie wskazał bowiem, jakie to przepisy prawa materialnego w stosunku do przysługujących mu uprawnień, jako np. właścicielowi działki sąsiedniej bądź urządzenia wodnego, wykonane urządzenia wodne mogłyby, choćby potencjalnie naruszać. Tym samym jako błędne uznać należało stanowisko skarżącego, iż realizacja prawa każdego obywatela (w tym skarżącego) do korzystania z publicznych wód powierzchniowych, oznacza znajdowanie się w zasięgu oddziaływania planowanych do wykonania urządzeń wodnych.Wobec powyższych ustaleń, Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2026 r., poz. 143) orzekł jak w sentencji wyroku.Skarga została rozpoznana w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 119 pkt 4 i art. 120 ww. ustawy.. W myśl art. 190 ust. 15 p.w. w postępowaniu w sprawie wydania decyzji o likwidacji urządzenia wodnego przepisy art. 401 i art. 402 stosuje się odpowiednio. Przepis odesłania w postaci art. 401 ust. 1 p.w. stanowi, że stroną postępowania w sprawach dotyczących pozwoleń wodnoprawnych jest wnioskodawca oraz podmioty, na które będzie oddziaływać zamierzone korzystanie z wód, lub podmioty znajdujące się w zasięgu oddziaływania planowanych do wykonania urządzeń wodnych.Oceniając bezczynność organu w rozpoznawanej sprawie podkreślić należy, że skargę na bezczynność organu w przedmiocie legalizacji urządzeń wodnych może złożyć strona postępowania. Stroną natomiast jest podmiot nie tylko zainteresowany tą sprawą, ale mający przede wszystkim interes prawny dotyczący tego postępowania - spełniać podane w art. 401 ust. 1 p.w. kryteria definicji strony w postępowaniu legalizacyjnym. Kryterium interesu prawnego, jaki wynika z art. 401 ust. 1 p.w., ma charakter materialnoprawny. Innymi słowy interes prawny podmiotu wnoszącego skargę do sądu przejawia się tym, że działa on bezpośrednio we własnym imieniu i ma roszczenie o przyznanie uprawnienia lub zwolnienia z nałożonego obowiązku. W związku z tym bezczynność organu musi dotyczyć interesu prawnego skarżącego, który musi być własny, indywidualny i oparty o konkretny przepis prawa.Skarżący naruszenia swojego interesu prawnego upatruje w naruszeniu prawa do "korzystania z wód publicznych", "prawa do ochrony środowiska", "prawa do działania w imieniu interesu publicznego w odniesieniu do wód stanowiących własność Skarbu Państwa". W ocenie Sądu na żadne przepisy administracyjnego prawa materialnego skarżący się nie powołał. Nie wskazał bowiem, jakie to przepisy prawa materialnego w stosunku do przysługujących mu uprawnień, jako np. właścicielowi działki sąsiedniej bądź urządzenia wodnego, wykonane urządzenia wodne mogłyby, choćby potencjalnie naruszać. Tym samym jako błędne uznać należało stanowisko skarżącego, iż realizacja prawa każdego obywatela (w tym skarżącego) do korzystania z publicznych wód powierzchniowych, oznacza znajdowanie się w zasięgu oddziaływania planowanych do wykonania urządzeń wodnych.Wobec powyższych ustaleń, Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2026 r., poz. 143) orzekł jak w sentencji wyroku.Skarga została rozpoznana w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 119 pkt 4 i art. 120 ww. ustawy.