sygn. I FZ 89/26 17 czerwca 2026 Naczelny Sąd Administracyjny

Postanowienie - I FZ 89/26 - Naczelny Sąd Administracyjny - z dnia 17 czerwca 2026

Teza
Oddalono zażalenie. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Mariusz Golecki, po rozpoznaniu w dniu 17 czerwca 2026. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia S. G. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 4 lutego 2026 r., sygn. akt I SA/Gd 3/26 w przedmiocie odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi S. G. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku z dnia 27 października 2025 r., nr 2201-IOV-2.4103.88-94.2025/10/04 w przedmOddalono zażalenie. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Mariusz Golecki, po rozpoznaniu w dniu 17 czerwca 2026. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia S. G. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 4 lutego 2026 r., sygn. akt I SA/Gd 3/26 w przedmiocie odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi S. G. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku z dnia 27 października 2025 r., nr 2201-IOV-2.4103.88-94.2025/10/04 w przedm
Najważniejsze informacje

W skrócie

Wynik oddalono zażalenie
Przedmiot skarga administracyjna / kontrola aktu administracyjnego
Typ sprawy sprawa administracyjna / kontrola aktu administracyjnego
Etap postępowanie administracyjne sądowe / skarga na decyzję lub akt
Tryb posiedzenie niejawne
Tematy
skarga administracyjna kontrola administracyjna
Role w sprawie
apelujący / skarżący
Data orzeczenia 17 czerwca 2026
Sąd Naczelny Sąd Administracyjny
Przewodniczący Mariusz Golecki
Rozstrzygnięcie

Oddalono zażalenie

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Mariusz Golecki, po rozpoznaniu w dniu 17 czerwca 2026. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia S. G. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 4 lutego 2026 r., sygn. akt I SA/Gd 3/26 w przedmiocie odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi S. G. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku z dnia 27 października 2025 r., nr 2201-IOV-2.4103.88-94.2025/10/04 w przedmiocie podatku od towarów i usług za okres marca do września 2020 r. postanawia: oddalić zażalenie.

UZASADNIENIE
Postanowieniem z 4 lutego 2026 r., sygn. akt I SA/Gd 3/26 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku po rozpoznaniu wniosku S. G. (dalej: "Skarżący", "Strona"), odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej do tego Sądu decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku z 27 października 2025 r., w przedmiocie podatku od towarów i usług za okres marca do września 2020 r.Sąd pierwszej instancji wyjaśnił, że Skarżący złożył wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Sąd pierwszej instancji, powołując się na art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r., poz. 143 ze zm. dalej: "p.p.s.a.") przyjął, że Skarżący nie wykazał we wniosku przesłanek uzasadniających wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Podkreślił, że Skarżący ograniczył się do wskazania, że wykonanie decyzji może doprowadzić do zbycia jego majątku i ogłoszenia upadłości, gdyż nie będzie posiadał środków na zapłatę zobowiązania. Jednak w żaden sposób nie dookreślił on jakim majątkiem dysponuje, w tym jakie posiada zasoby finansowe. Nie przedstawił też żadnych dokumentów źródłowych, które pozwalałyby na zweryfikowanie okoliczności powołanych we wniosku. Sytuację swoją przedstawił w sposób nazbyt ogólny i przez to w ocenie Sądu pierwszej instancji nie można stwierdzić, czy wykonanie decyzji mogłoby doprowadzić do skutków, o jakich mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a.Zażalenie na powyższe postanowienie złożył Skarżący, wnosząc o jego uchylenie oraz wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono mające istotny wpływ na jego treść, naruszenie przepisów postępowania, a mianowicie art. 61 §3 p.p.s.a., poprzez jego niezastosowanie, podczas gdy w przedmiotowej sprawie zachodzi w stosunku do Skarżącego niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków w przypadku braku wstrzymania zaskarżonej decyzji.Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.Sąd administracyjny, rozpoznając wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji złożony na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. nie jest uprawniony do samodzielnego poszukiwania okoliczności spełniających kryteria przyznania ochrony tymczasowej w postaci wstrzymania wykonania decyzji. To Skarżący, w celu uzyskania ochrony własnego interesu, występując z wnioskiem o wstrzymanie wykonania decyzji przez sąd administracyjny, powinien wykazać istnienie oraz uzasadnienie ustawowych przesłanek. Wniosek bowiem poparty powinien zostać stosownymi dokumentami potwierdzającymi okoliczność spełnienia ustawowych przesłanek wstrzymania wykonania aktu lub czynności. Niewykonywanie ostatecznych aktów administracyjnych jest bowiem stanem niepożądanym, zaś prawo wnoszenia skarg do sądu administracyjnego nie może zakłócać prawidłowego funkcjonowania procesu stosowania i realizowania norm prawa administracyjnego. Oznacza to zatem, że o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu sąd może orzec tylko wtedy, jeżeli jego wykonanie rodzi niebezpieczeństwo spowodowania szkody (majątkowej, a także niemajątkowej), która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego.Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy wskazać należy, iż w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, zgodzić należało się z Sądem pierwszej instancji, że Skarżący nie wykazał, iż zastosowanie, w stosunku do niego ochrony tymczasowej w postaci wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia jest uzasadnione. Wnosząc o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu Skarżący we wniosku powołał się na niepowetowaną szkodę grożącą Skarżącemu w związku z wykonaniem tej decyzji oraz możliwość wywołania skutku nieodwracalnego, tj. złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości, z uwagi na fakt, że będzie on zmuszony do zapłaty podatku w innej wysokości niż wynikający ze złożonej deklaracji wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie. Jak wskazano w treści wniosku, a co powtórzono w zażaleniu w wyniku wykonania decyzji Skarżący nie będzie posiadał środków na zapłatę zobowiązania (już raz zapłaconego na rzecz kontrahentów). Będzie zmuszony do zbycia swojego majątku czy złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości. Strona nie podała jednak żadnych informacji dotyczących jej sytuacji majątkowej – nie wskazała na wysokość osiąganych dochodów, posiadany majątek, czy wysokość stałych kosztów utrzymania działalności. Dokonując oceny złożonego wniosku Sąd pierwszej instancji nie był w stanie określić na ile prawdopodobne jest, aby wykonanie zaskarżonego postanowienia mogło doprowadzić do utraty płynności finansowej, czy konieczności zaprzestania prowadzenia działalności gospodarczej.W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sąd pierwszej instancji wnikliwie ocenił złożony wniosek, wskazując na jego istotne braki w zakresie wykazania przesłanek udzielenia ochrony tymczasowej i stwierdzając, że wobec braku przedstawienia szczegółowej sytuacji majątkowej wniosku, nie mógł on zostać uwzględniony.Powyższego zapatrywania nie może zmienić przedłożenie na etapie zażalenia dodatkowych dokumentów. Naczelny Sąd Administracyjny wskazuje, że zażalenie nie jest środkiem służącym do uzupełniania złożonego w sprawie wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Służy ono zainicjowaniu kontroli legalności tego orzeczenia przez Naczelny Sąd Administracyjny. Kontrola rozstrzygnięcia, na które wniesiono zażalenie, nie polega na ponownym rozpatrzeniu wniosku, lecz na sprawdzeniu, czy zasadnie - zgodnie z prawem i wymogami racjonalności oraz doświadczenia życiowego - oceniono, że wniosek o takiej a nie innej treści nie może być uwzględniony. Możliwość podnoszenia w postępowaniu zażaleniowym nowych argumentów i przedstawiania nowych dowodów na poparcie wniosku zaprzecza funkcji kontrolnej Naczelnego Sądu Administracyjnego, który stałby się podmiotem ponownie oceniającym wniosek. (zob. postanowienie NSA z 9 listopada 2011 r., sygn. akt II OZ 1240/11).Podsumowując, Naczelny Sąd Administracyjny, oceniając zażalenie Skarżącego z uwzględnieniem przytoczonych na wstępie przepisów uznał, że postanowienie Sądu pierwszej instancji jest prawidłowe. Wojewódzki Sąd Administracyjny nie miał bowiem możliwości ustalenia, czy w sprawie zaistniały przesłanki zastosowania względem Skarżącego środka ochrony tymczasowej.W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.., orzekł jak w sentencji postanowienia.