Wyrok - I SA/Go 111/26 - Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. - z dnia 18 czerwca 2026
Teza
Oddalono skargę. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Niedzielski Sędziowie Sędzia WSA Anna Juszczyk-Wiśniewska (sprawozdawca) Sędzia WSA Dariusz Skupień Protokolant sekretarz sądowy Katarzyna Grycuk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 czerwca 2026 r. sprawy ze skargi J. R. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w [...] z dnia [...] grudnia 2025 r. nr [...] w przedmiocie przyznania płatności bezpOddalono skargę. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Niedzielski Sędziowie Sędzia WSA Anna Juszczyk-Wiśniewska (sprawozdawca) Sędzia WSA Dariusz Skupień Protokolant sekretarz sądowy Katarzyna Grycuk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 czerwca 2026 r. sprawy ze skargi J. R. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w [...] z dnia [...] grudnia 2025 r. nr [...] w przedmiocie przyznania płatności bezp
Najważniejsze informacje
W skrócie
Wynik
oddalono skargę
Przedmiot
skarga administracyjna / kontrola aktu administracyjnego
Typ sprawy
sprawa administracyjna / kontrola aktu administracyjnego
Etap
postępowanie administracyjne sądowe / skarga na decyzję lub akt
Tryb
rozprawa
Tematy
skarga administracyjna
kradzież / art. 278 § 1 k.k.
kontrola administracyjna
Role w sprawie
świadek
Skarb Państwa
apelujący / skarżący
wnioskodawca
Data orzeczenia
18 czerwca 2026
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp.
Przewodniczący
Anna Juszczyk - Wiśniewska
Podstawa prawna
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę
UZASADNIENIE
J. R. (skarżący) złożył skargę na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w [...] (Dyrektor, organ II instancji) z dnia [...] grudnia 2025 r. Zaskarżona decyzja utrzymywała w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w [...] (organ I instancji, Kierownik BP) w sprawie odmowy przyznania płatności bezpośrednich i przejściowego wsparcia krajowego w ramach Planu Strategicznego dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027.Zaskarżona decyzja wydana została w następującym stanie faktycznym:W dniu 22 maja 2024 r. Skarżący złożył wniosek o przyznanie płatności na 2024 r. We wniosku zadeklarował łączną powierzchnię działek 8,20 ha tj. działki rolne: [...] (położone w gminie [...], obręb [...]).Na wezwanie organu, pismem z dnia [...] marca 2025 r. (data wpływu) wnioskodawca podał, że przejął grunty rolne postanowieniem od Agencji Nieruchomości Rolnych w [...], gmina [...]. Dokument ten okazał dla radcy prawnego M. D. Następnie dokument został mu skradziony.W dniu [...] kwietnia 2025 r. strona przedłożyła dokumenty potwierdzające zgłoszenie na Policję sprawy kradzieży dokumentów. Policja odmówiła wszczęcia dochodzenia ze względu na brak danych dostatecznie uzasadniających podejrzenie popełnienia czynu.Krajowy Ośrodek Wsparcia Rolnictwa pismem z dnia [...] kwietnia 2025 r. poinformował, że J. R. na dzień [...] maja 2024 r. nie posiadał umowy dzierżawy dotyczącej działek nr [...].Kierownik BP stwierdził, że w przypadku wnioskodawcy nie ma obszaru kwalifikującego się do płatności wynoszącego 1 ha. W konsekwencji decyzją z dnia [...] kwietnia 2025 r. odmówił stronie przyznania płatności.W postępowaniu odwoławczym Dyrektor utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Wskazał, że spornym w sprawie jest wykluczenie z płatności na 2024 r. działek referencyjnych nr [...]o łącznej powierzchni 7,62 ha, do której Skarżący nie posiada tytułu prawnego na dzień 31 maja roku, w którym złożył wniosek o przyznaniu płatności oraz wykluczenie działki ewidencyjnej nr [...], której to deklarowana powierzchnia (0,58 ha) jest większa niż powierzchnia maksymalnego kwalifikowanego obszaru (MKO) wyznaczonego dla powyższej działki ewidencyjnej. Stwierdzono zatem zawyżenie powierzchni kwalifikującej się do płatności o 0,58 ha.Dalej organ wskazał, ze Skarżący zadeklarował we wniosku do płatności działki będące własnością Skarbu Państwa, są co za tym idzie producent rolny wnioskujący w 2024 r. o płatność na przedmiotowe grunty rolne musi dysponować do nich tytułem prawnym i oświadczyć z czego taki tytuł wywodzi. Dopiero spełnienie warunku posiadania tytułu prawnego do działek zadeklarowanych we wniosku o przyznanie płatności pozwala organom na dalszą weryfikację warunków kwalifikowalności działki do przyznania płatności bezpośrednich. Organ wskazał, że z danych pozyskanych z KOWR nie wynika by Strona dysponowała tytułem prawnym na dzień [...] maja 2024 r. do wskazanych działek gruntu rolnego mimo, iż składając wniosek o przyznanie płatności oświadczyła, że posiada tytuł prawny do deklarowanych działek.Natomiast w przypadku działki nr [...], na której zadeklarowano działkę rolną o powierzchni 0,58 ha, w wyniku przeprowadzonej kontroli administracyjnej przy uwzględnieniu systemu identyfikacji działek rolnych, ustalono, że nie jest ona wykorzystywana do działalności rolniczej. Ponadto ustalenia te pozostają bez wpływu na rozstrzygnięcie bowiem powierzchnia rolna działki wynosząca 0,58 ha nie spełnia warunku minimalnej powierzchni 1 ha umożliwiającej przyznanie płatności bezpośrednich zgodnie z art. 25 ust. 1 ustawy o Planie Strategicznym.Skarżący nie zgodził się z decyzją i złożył skargę do Sądu w której wskazał, że nie zgadza się nawet w części z odmową płatności. Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie.Na rozprawie w dniu [...] czerwca 2026 r. pełnomocnik skarżącego, przyznany Stronie w ramach pomocy, wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji. Zdaniem strony organ nie wyjaśnił w pełni stanu faktycznego sprawy, pomijając wniosek o przesłuchanie radcy prawnego M. D. na okoliczność istnienia umowy dzierżawy. W związku z tym pełnomocnik skarżącego wniósł o przeprowadzenie tego dowodu przed sądem. Ponadto wniósł o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu i oświadczył, że koszty te nie zostały uiszczone.Sąd postanowił, na podstawie art. 106 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r. poz. 143 z zm., dalej: P.p.s.a.), oddalić wniosek dowodowy.Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:Skarga okazała się niezasadna.Na wstępie przypomnieć należy, że podstawie art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r., poz. 137), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zasadą jest, że kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Z kolei stosownie do art. 134 § 1 P.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a, który dotyczy interpretacji podatkowych i który nie ma zastosowania w niniejszej sprawie.W niniejszej sprawie należy rozstrzygnąć czy do zadeklarowanych przez Skarżącego we wniosku działek rolnych: nr [...] będących własnością Skarbu Państwa przysługują wnioskodawcy płatności oraz czy działka nr [...]będąca własnością Skarżącego kwalifikuje się do płatności.Zgodnie z treścią art. 22 ustawy z dnia 8 lutego 2023 r. o Planie strategicznym dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027 (Dz. U. 2024 r. poz. 1741) - zwanej dalej Ustawą o Planie Strategicznym, w którym określono, że jeżeli warunkiem przyznania pomocy jest posiadanie gruntu, pomoc jest przyznawana do gruntu, który w dniu 31 maja roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie pomocy, jest w posiadaniu podmiotu ubiegającego się o jej przyznanie na podstawie tytułu prawnego. Z kolei zgodnie z art. 25 ust. 1 Ustawy o Planie Strategicznym - płatności bezpośrednie są przyznawane rolnikowi, jeżeli prowadzi działalność rolniczą, a łączna powierzchnia gruntów objętych obszarem zatwierdzonym do podstawowego wsparcia dochodów będących w posiadaniu tego rolnika jest nie mniejsza niż 1 ha. Odstępstwo od konieczności posiadania łącznej powierzchni gruntów określono w ust. 2 powołanego przepisu, zgodnie z którym - pomimo niespełnienia warunku, o którym mowa w ust. 1, płatności bezpośrednie są przyznawane, jeżeli: 1) rolnik spełnia warunki do przyznania płatności związanych z produkcją do zwierząt, o których mowa w art. 29 ust. 1 pkt 2, lub płatności dobrostanowej i złożył wniosek o ich przyznanie oraz 2) łączna kwota płatności bezpośrednich, jakie miałyby zostać przyznane w danym roku temu rolnikowi, przed zastosowaniem kar, w tym kar administracyjnych, wynosi co najmniej równowartość w złotych kwoty 200 euro.W złożonym wniosku Skarżący wskazał, że ubiega się o przyznanie następujących rodzajów pomocy finansowej: podstawowego wsparcia dochodów (PWD), płatności redystrybucyjnej (RED). Warunkiem przyznania wskazanej pomocy finansowej jest m.in. posiadanie gruntu w tym gruntu o określonej powierzchni – powyżej 1 ha. Inaczej mówiąc podstawowym warunkiem przyznania wnioskowanej przez Stronę pomocy jest posiadanie gruntu. W sprawie nie jest sporne, że Skarżący na wskazanych we wniosku działkach prowadził działalność w tym rolniczą, grunty te jednak nie stanowiły jego własności (za wyjątkiem działki [...]), są własnością Skarbu Państwa. Co za tym idzie producent rolny wnioskujący w roku 2024 o płatności do takich gruntów rolnych – zgodnie z treścią przywołanego art. 22 Ustawy o Planie Strategicznym musi posiadać do nich tytuł prawny oraz złożyć wraz z wnioskiem oświadczenie z czego ten tytuł prawny wywodzi. Fakt ten beneficjent potwierdza poprzez złożenie stosownego oświadczenia znajdującego się w sekcji XII wniosku.Informacje o działkach rolnych będących własnością Skarbu Państwa Agencja pozyskuje na podstawie § 3a ust. 1 i 2 Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 21 stycznia 2004 r. w sprawie warunków oraz trybu udostępniania danych przechowywanych w rejestrach i ewidencjach prowadzonych na podstawie odrębnych przepisów (Dz.U.2023.2618 t.j.), który stanowi, że Krajowy Ośrodek Wsparcia Rolnictwa, w terminie do dnia [...] czerwca danego roku, udostępnia z urzędu Agencji, według stanu na dzień [...] maja danego roku, dane dotyczące gruntów wchodzących w skład Zasobu Własności Rolnej Skarbu Państwa, zawarte w rejestrach lub ewidencjach prowadzonych przez Krajowy Ośrodek Wsparcia Rolnictwa.W niniejszej sprawie organ ARiMR ustalił, że z danych pozyskanych z KOWR nie wynika by Skarżący posiadał tytuł prawny na dzień [...] maja 2024 r. do wskazanych wyżej działek mimo, iż składając wniosek o przyznanie płatności oświadczył (sekcja XII wniosku "oświadczenia i zobowiązania"), że posiada tytuł prawny do deklarowanych działek.Natomiast w przypadku działki ewidencyjnej nr [...], na której zadeklarowano działkę rolną "F" o powierzchni 0,58 ha, w wyniku przeprowadzonej kontroli administracyjnej przy uwzględnieniu systemu identyfikacji działek rolnych, zgodnie z art. 68 ust. 1 i 2 Rozporządzenia 2021/2116 ustalono, że nie jest ona wykorzystywana do prowadzenia działalności rolniczej. Strona tych ustaleń w żaden sposób nie podważyła. Zatem z uwagi na brak prowadzenia działalności rolniczej działka ewidencyjna nr [...], na której zadeklarowano działkę rolną F, nie spełnia warunku umożliwiającego przyznanie płatności bezpośrednich zgodnie z art. 25 ust. 1 ustawy o Planie Strategicznym.Mając powyższe na uwadze w ocenie Sądu należy uznać za prawidłowe wykluczenie z płatności na rok 2024 ww. działek rolnych, albowiem wypłata pomocy finansowej do gruntów, do których Skarżący nie posiada tytułu prawnego oraz do gruntu, na którym nie jest prowadzona działalność rolnicza i nie jest spełniony warunek minimalnej powierzchni tego gruntu, byłoby sprzeczne z przepisami prawa określonymi w art. 22 i art. 25 ust. 1 ustawy o Planie Strategicznym. Przepisy te uzależniają bowiem możliwość otrzymania płatności do gruntów rolnych stanowiących własność Skarbu Państwa od posiadania tytułu prawnego do deklarowanych działek (art. 22 ustawy o Planie Strategicznym), jak również wskazują, że płatności bezpośrednie są przyznawane rolnikowi, jeżeli na danej działce prowadzi działalność rolniczą, a łączna powierzchnia gruntów objętych obszarem zatwierdzonym do podstawowego wsparcia dochodów będących w posiadaniu rolnika nie może być mniejszej niż 1 ha (art. 25 ust. 1 ustawy o Palnie Strategicznym).Z tych też względów w ocenie Sądu wydając zaskarżoną decyzję nie naruszono przepisów prawa materialnego.Ponadto w toku postępowania organy podjęły wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy. W szczególności organy zwróciły się do Krajowego Ośrodka Wsparcia Rolnictwa, który potwierdził, że na dzień [...]maja 2024 r. skarżący nie posiadał umowy dzierżawy dotyczącej wskazanych działek. Tym samym skarżący nie wykazał, aby przysługiwał mu tytuł prawny do tych nieruchomości. Nie zmienia tej oceny okoliczność, że skarżący przedłożył dokumenty potwierdzające zgłoszenie Policji kradzieży dokumentów, gdyż wynika z nich, że odmówiono wszczęcia dochodzenia z uwagi na brak danych dostatecznie uzasadniających podejrzenie popełnienia czynu zabronionego.W ocenie Sądu organ wykazał, że Skarżący nie dysponuje tytułem prawnym do wskazanych we wniosku działek rolnych, które stanowią własność Skarbu Państwa, z kolei z odniesieniu do działki nr [...]– już sama jej powierzchnia z uwagi na wykluczenie działek rolnych należących do Skarbu Państwa nie spełnia warunku do uzyskania do niej płatności.W niniejszej sprawie Sąd nie dostrzegł naruszeń przepisów postępowania, zgromadzony materiał dowodowy był wystarczający i uprawniał organ do podjęcia rozstrzygnięcia. Organ prawidłowo zastosował również przepisy prawa materialnego.Nie zasługiwał także na uwzględnienie zgłoszony do protokołu rozprawy wniosek o przeprowadzenie dowodu z przesłuchania M. D. Zgodnie z art. 106 § 3 P.p.s.a. sąd administracyjny może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Przepis ten nie przewiduje możliwości przesłuchania świadka, a zatem przeprowadzenie takiego dowodu w toku postępowania przed sądem administracyjnym jest niedopuszczalne.W związku z powyższym Sąd na podstawie art. 151 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.. orzekł jak w sentencji wyroku.