Postanowienie - II GZ 255/26 - Naczelny Sąd Administracyjny - z dnia 18 czerwca 2026
Teza
Oddalono zażalenie. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Elżbieta Czarny-Drożdżejko po rozpoznaniu w dniu 18 czerwca 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia I. M. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 21 listopada 2025 r., sygn. akt II SA/Sz 777/25 w zakresie odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi I. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia [...] sierpnia 2025 r., nr [...] w przedmiocieOddalono zażalenie. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Elżbieta Czarny-Drożdżejko po rozpoznaniu w dniu 18 czerwca 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia I. M. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 21 listopada 2025 r., sygn. akt II SA/Sz 777/25 w zakresie odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi I. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia [...] sierpnia 2025 r., nr [...] w przedmiocie
Najważniejsze informacje
W skrócie
Wynik
oddalono zażalenie
Typ sprawy
sprawa nieprocesowa
Etap
zażalenie
Tryb
posiedzenie niejawne
Role w sprawie
apelujący / skarżący
wnioskodawca
Data orzeczenia
18 czerwca 2026
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Przewodniczący
Elżbieta Czarny-Drożdżejko
Podstawa prawna
Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie
UZASADNIENIE
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie postanowieniem z dnia 21 listopada 2025 r., sygn. akt II SA/Sz 777/25, odmówił I. M. (dalej: strona, skarżąca) wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Koszalinie z dnia 26 sierpnia 2025 r. w przedmiocie wymiany zagranicznego prawa jazdy.Odmawiając uwzględnia wniosku skarżącej WSA zauważył, że przedmiotem wstrzymania wykonania mogą być jedynie takie akty lub czynności, które nadają się do wykonania i wymagają wykonania. Zatem dotyczy aktów zobowiązujących, ustalających dla ich adresatów nakazy właściwego zachowania lub zakazy określonego zachowania, aktów, na podstawie których określony podmiot uzyskuje równocześnie uprawnienie i na mocy których zostają na niego nałożone określone obowiązki, oraz aktów, na podstawie których jeden podmiot jest do czegoś zobowiązany, a drugi wyłącznie uprawniony. Tymczasem w rozpoznawanej sprawie wniosek o wstrzymanie wykonania dotyczy decyzji utrzymującej w mocy decyzję organu pierwszej instancji odmawiającej wymiany prawa jazdy. Instytucja wstrzymania wykonania nie może znaleźć zastosowania do takiej decyzji. Decyzja tego rodzaju nie przyznaje bowiem stronie uprawnień, ani też nie nakłada na stronę określonych obowiązków administracyjnych. Zatem nie wywołuje bezpośrednich skutków w sferze praw i obowiązków skarżącej i nie jest rozstrzygnięciem nadającym się do wykonania.W konsekwencji wniosek nie zasługiwał na uwzględnienie z uwagi na rodzaj aktu, którego wstrzymania wykonania domagała się skarżąca. Jednocześnie skarżąca dla uzasadnienia wniosku nie powołała żadnych konkretnych okoliczności, o których mowa w art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2025 r., poz. 935 ze zm., dalej: p.p.s.a.).Zażalenie na powyższe postanowienie wniosła skarżąca, zarzucając mu naruszenie:1. art. 61 § 3 p.p.s.a. poprzez błędne uznanie, że w sprawie nie występuje niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody ani trudnych do odwrócenia skutków, mimo że wykonanie decyzji doprowadziło już do realnej utraty pracy, pozbawienia dochodów oraz uniemożliwienia podjęcia jakiegokolwiek zatrudnienia;2. art. 61 § 5 p.p.s.a. polegające na zaniechaniu zbadania przesłanek wstrzymania wykonania decyzji z urzędu, mimo że okoliczności te jednoznacznie wynikały z akt sprawy oraz sytuacji życiowej skarżącej;3. art. 7, art. 8 oraz art. 77 § 1 K.p.a. poprzez nieuwzględnienie rzeczywistej sytuacji faktycznej skarżącej, w tym jej statusu uchodźcy wojennego, samotnego gospodarowania, braku komunikacji publicznej i niemożności dojazdu do pracy, co doprowadziło do nadmiernie formalistycznej i błędnej oceny sądu.Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.Na wstępie podkreślenia wymaga, że instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności przez sąd, będąca formą tymczasowej ochrony sądowej udzielanej stronie postępowania, stanowi wyjątek od zasady wyrażonej w art. 61 § 1 p.p.s.a., zgodnie z którą wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu. Stosownie do art. 61 § 3 p.p.s.a., sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności, o których mowa w § 1 cytowanego przepisu, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Użyte przez ustawodawcę nieostre pojęcia "znaczna szkoda lub trudne do odwrócenia skutki" wymagają konkretyzacji w dokładnie i wszechstronnie przedstawionych okolicznościach, zobrazowanych przez zgromadzony w aktach sprawy materiał dowodowy. Taka konkretyzacja jest obowiązkiem wnioskodawcy (por. postanowienia NSA: z dnia 4 lipca 2012 r., II FZ 456/12; z dnia 26 lutego 2015 r., II FZ 2137/14; z dnia 14 kwietnia 2015 r., II FZ 207/15; z dnia 22 lipca 2015 r., II FZ 497/15). Podkreślić zatem należy, że postępowanie w sprawie wstrzymania wykonania decyzji jest postępowaniem prowadzonym na wniosek skarżącego, a więc sąd nie jest uprawniony do działania z urzędu, a jedynie w zakresie, na jaki wskazuje skarżący w treści swego wniosku.W tym miejscu należy jednakże zauważyć, jak słusznie zauważył WSA w Szczecinie, że nie wszystkie akty administracyjne podlegają tej regulacji. Odnotować bowiem należy, że wstrzymaniu wykonania nie będą podlegać te akty, które nie wymagają wykonania w drodze egzekucji administracyjnej. Akty takie nie nakładają bowiem uprawnień ani obowiązków, których wykonanie mogłoby skutkować wystąpieniem sytuacji, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. Wykonaniu podlegać mogą jedynie akty administracyjne, z którymi wiąże się dla strony obowiązek określonego działania, zaniechania lub nakaz znoszenia zachowania innych podmiotów.Przedmiotem wniosku o wstrzymanie, o którym mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a., mogą być jedynie takie akty lub czynności, które nadają się do wykonania i wykonania wymagają. Nie sposób natomiast mówić o wykonaniu decyzji (postanowienia), jeżeli nie określa ona przedmiotu wykonania, tj. nie kreuje węzła praw i obowiązków, które mogłyby podlegać wykonaniu.Zaskarżona do Sądu pierwszej instancji decyzja dotyczy odmowy wymiany ukraińskiego prawa jazdy na polski dokument prawa jazdy. Należy wskazać, że decyzja ta nie posiada przedmiotu wykonalności, gdyż nie nakazuje stronie wykonania obowiązku ani nie przyznaje uprawnienia. Stanowi ono rozstrzygnięcie odmowne; wstrzymanie jego wykonalności nie mogłoby zmienić w żaden sposób sytuacji prawnej skarżącej, w szczególności nie doprowadziłoby do wymiany zagranicznego prawa jazdy na jego polski odpowiednik.W związku z powyższym należy stanowisko Sądu pierwszej instancji uznać za słuszne, zaś rozstrzygnięcie za zgodne z prawem.W związku z powyższym, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji postanowienia.., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji postanowienia.