Wyrok - II SAB/Po 103/26 - Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu - z dnia 18 czerwca 2026
Teza
Stwierdzono, że organ dopuścił się bezczynności. Dnia 18 czerwca 2026 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Piotr Ławrynowicz Sędziowie: Sędzia WSA Sebastian Michalski Asesor WSA Jacek Rejman (sprawozdawca) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 18 czerwca 2026 roku sprawy ze skargi Fundacji na bezczynność Prezesa Sądu w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej I. umarza postępowanie sądowoadministracyjne w zakresie zobowiązania Prezesa Sądu do załatwienia wniosku skaStwierdzono, że organ dopuścił się bezczynności. Dnia 18 czerwca 2026 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Piotr Ławrynowicz Sędziowie: Sędzia WSA Sebastian Michalski Asesor WSA Jacek Rejman (sprawozdawca) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 18 czerwca 2026 roku sprawy ze skargi Fundacji na bezczynność Prezesa Sądu w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej I. umarza postępowanie sądowoadministracyjne w zakresie zobowiązania Prezesa Sądu do załatwienia wniosku ska
Najważniejsze informacje
W skrócie
Wynik
umorzono postępowanie
Typ sprawy
sprawa nieprocesowa
Tryb
posiedzenie niejawne
Tematy
samorząd terytorialny
Role w sprawie
Skarb Państwa
apelujący / skarżący
wnioskodawca
Data orzeczenia
18 czerwca 2026
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Przewodniczący
Jacek Rejman
Podstawa prawna
Rozstrzygnięcie
Stwierdzono, że organ dopuścił się bezczynności
UZASADNIENIE
W dniu 25 marca 2026 r. (data nadania pocztowego) Fundacja (dalej: Fundacja; skarżąca) wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na bezczynność Prezesa Sądu (dalej: Prezes Sądu; organ) w sprawie "rozpoznania wniosku skarżącego z dnia 11 grudnia 2025 r. o udostępnienie informacji publicznej".Fundacja wniosła o: 1) zobowiązanie organu do rozpoznania wniosku z dnia 11 grudnia 2025 r. o udostępnienie informacji publicznej w terminie 14 dni od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku z aktami sprawy; 2) stwierdzenie, że organ dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu wniosku skarżącego z dnia 11 grudnia 2025 r., która nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3) zasądzenie od organu na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania.W uzasadnieniu skargi Fundacja wyjaśniła, że w dniu 11 grudnia 2025 r. wniosła do organu za pośrednictwem platformy ePUAP wniosek o udostępnienie informacji publicznej w zakresie wskazania mnożnika dodatku funkcyjnego pobieranego przez prezesa oraz wiceprezesów sądu. Skarżąca podniosła, że do dnia wniesienia skargi nie otrzymała od organu żadnej korespondencji dotyczącej złożonego wniosku o udostępnienie informacji publicznej. Zdaniem skarżącej, przyjmując jako datę wpływu wniosku o udostępnienie informacji publicznej do organu pierwszy dzień roboczy po dniu złożenia wniosku, tj. 12 grudnia 2025 r., przyjąć należało, że ustawowy termin na udostępnienie informacji publicznej upłynął w dniu 29 grudnia 2025 r.Odpowiadając na przedmiotową skargę z dnia 25 marca 2026 r., Prezes Sądu wniósł o: 1) umorzenie postępowania jako bezprzedmiotowego; ewentualnie 2) stwierdzenie, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3) zasądzenie od skarżącego na rzecz organu kosztów postępowania.Uzasadniając swoje stanowisko, Prezes Sądu wyjaśnił, że pismem z dnia 7 grudnia 2025 r., które wpłynęło do Sądu Rejonowego w [...] w dniu 12 grudnia 2025 r., skarżąca zwróciła się do organu z wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej w żądanym zakresie oraz o jej przekazanie na adres e-mail podany w tym piśmie. Organ podniósł, że w związku z tym, iż termin odpowiedzi przypadał na piątek 26 grudnia 2025 r. (II Dzień Świąt Bożego Narodzenia), a więc dzień ustawowo wolny od pracy, termin na udostępnienie informacji publicznej upływał w dniu 29 grudnia 2025 r.Następnie Prezes Sądu wskazał na to, że według Urzędowego Poświadczenia Odbioru z ePUAP pismo zostało wysłane do skarżącej w dniu 30 grudnia 2025 r. i odebrane przez adresata w dniu 31 grudnia 2025 r. W związku z powyższym organ stwierdził, że wbrew stanowisku skarżącego Wiceprezes Sądu Rejonowego w [...] A. B. w piśmie datowanym na dzień 29 grudnia 2025 r. przekazał skarżącej informacje, o które wystąpiono we wniosku. W związku z tym skarżąca pozostaje w błędzie, podając w skardze, że do dnia wniesienia skargi nie otrzymała od organu żadnej korespondencji w przedmiocie złożonego wniosku o udostępnienie informacji publicznej.Organ podniósł ponadto, że po wpłynięciu skargi pismem z dnia 31 marca 2026 r. ponownie przesłano Fundacji odwiedź Wiceprezesa Sądu Rejonowego w [...] datowaną na dzień 29 grudnia 2025 r. – z informacją, o którą wystąpiono we wniosku z dnia 7 grudnia 2025 r. Wobec tego organ stwierdził, że ostatecznie przesłał skarżącej żądaną informacje publiczną z zaledwie jednodniowym opóźnieniem, którego w żadnej mierze nie można nazwać rażącym; przekroczenie terminu miało charakter incydentalny i nieznaczny (1 dzień), co wyklucza uznanie tego przekroczenia za rażące naruszenie prawa, gdyż jednodniowe opóźnienie nie miało wpływu na sytuację skarżącego ani na możliwość skorzystania z uzyskanej informacji; opóźnienie to mogło zostać spowodowane przerwą świąteczną, jednak – co najistotniejsze – skarżąca otrzymała przedmiotową informacje, o jaką ubiegała się we wniosku z dnia 7 grudnia 2025 r.Przy tak przedstawionych okolicznościach faktycznych i argumentacji, Prezes Sądu stwierdził, że na dzień rozpoznawania skargi zdana informacja została udostępniona skarżącej, a zaledwie jednodniowy stan bezczynności ustał, co powoduje, że przedmiotowe postępowanie z tychże przyczyn powinno zostać umorzone jako bezprzedmiotowe. Ewentualnie zaś organ wnosi o to, by Sąd stwierdził, że bezczynność nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa.W toku postępowania, na wezwanie Sądu organ przedstawił dodatkowe oświadczenia i uzupełnił dokumentację potwierdzającą wyżej przywołane okoliczności sprawy.Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.W pierwszej kolejności Sąd wyjaśnia, że zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2026 r., poz. 143 ze zm.) - dalej: p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej sprawowana przez sądy administracyjne obejmuje również bezczynność organów. W sprawie ze skargi na bezczynność w przedmiocie udzielenia informacji publicznej sąd administracyjny bada, czy żądanie zostało skierowane do podmiotu zobowiązanego w ustawie do udostępnienia informacji publicznych, a także czy informacja wskazana we wniosku o jej udostępnienie jest informacją publiczną w rozumieniu ustawy. Poza tym sąd administracyjny musi ocenić, jakie działania podjęto w celu załatwienia wniosku, czy zostały dokonane w wymaganej formie, a jeśli udzielono żądanej informacji, czy została ona udzielona w pełni, a zatem, czy podmiot zobowiązany wywiązał się ze wszystkich obowiązków nałożonych ustawą.Na gruncie ustawy z dnia 6 września 2002 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. z 2022 r., poz. 902) - dalej: u.d.i.p. bezczynność organu polega na tym, że organ, będąc właściwym w sprawie i zobowiązanym do zareagowania na wniosek o udostępnienie informacji publicznej w sposób przewidziany tą ustawą, wbrew przepisom prawa ani nie udostępnia w nakazanym terminie w drodze czynności materialno-technicznej żądanej informacji, ani też nie wydaje stosownej decyzji administracyjnej o odmowie udostępnienia informacji publicznej bądź umorzeniu postępowania.Zgodnie zaś z art. 2 ust. 1 u.d.i.p., każdemu przysługuje, z zastrzeżeniem art. 5 u.d.i.p., prawo dostępu do informacji publicznej, przy czym w myśl art. 2 ust. 2 u.d.i.p. od osoby wykonującej to prawo nie wolno żądać wykazania interesu prawnego lub faktycznego. Ustawodawca wskazuje zarazem w art. 4 ust. 1 u.d.i.p., że obowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności: 1) organy władzy publicznej; 2) organy samorządów gospodarczych i zawodowych; 3) podmioty reprezentujące zgodnie z odrębnymi przepisami Skarb Państwa; 4) podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego; 5) podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym.Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy, należy podkreślić, że nie ulega wątpliwości, iż Prezes Sądu jest organem władzy publicznej, o którym mowa w art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. Jednocześnie, żądane przez stronę skarżącą dane, obejmujące wskazanie mnożnika dodatku funkcyjnego pobieranego przez prezesa oraz wiceprezesów sądu, stanowią bezsprzecznie informację publiczną. Dotyczą one bowiem zasad wynagradzania osób pełniących funkcje publiczne i dysponowania majątkiem publicznym (środkami budżetowymi), co w pełni mieści się w zakresie przedmiotowym i podmiotowym ustawy o dostępie do informacji publicznej.W dalszej kolejności należy wyjaśnić, że termin do załatwienia sprawy w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej wynosi 14 dni od dnia doręczenia adresatowi wniosku (art. 13 ust. 1 u.d.i.p.). Natomiast gdy podmiot zobowiązany do udzielenia informacji publicznej nie jest w stanie dotrzymać terminu przewidzianego w art. 13 ust. 1 u.d.i.p., powinien zawiadomić wnioskodawcę w terminie 14 dni od daty otrzymania wniosku o fakcie uchybienia terminowi do udzielenia informacji publicznej, z jednoczesnym podaniem przyczyn opóźnienia i wskazaniem terminu, w którym udostępni informację, nie dłuższego jednak niż dwa miesiące od złożenia wniosku (art. 13 ust. 2 u.d.i.p.).Z pism procesowych stron, jak i akt sprawy wynika, że wniosek o udostępnienie informacji publicznej (pismo datowane na 7 grudnia 2025 r., podpisane elektronicznie w dniu 11 grudnia 2025 r., a wysłane w tym samym dniu o godz. 22:42) wpłynął do organu w dniu 12 grudnia 2025 r. za pośrednictwem platformy ePUAP (data wydruku w najbliższym dniu roboczym) i następnego dnia roboczego rozpoczął się bieg terminu do udzielenia żądanych informacji. W konsekwencji, termin do udostępnienia żądanych informacji upływał zasadniczo w dniu 26 grudnia 2025 r., ale z uwagi na to, że był to dzień ustawowo wolny od pracy – przy odpowiednim zastosowaniu ogólnych reguł liczenia terminów procesowych w postępowaniu administracyjnym – termin na udzielenie wymaganej odpowiedzi przypadał na 29 grudnia 2025 r. W tym terminie organ (Wiceprezes Sądu Rejonowego w [...]) wprawdzie sporządził wymaganą odpowiedź zawierającą żądaną informację publiczną, gdyż w piśmie z dnia 29 grudnia 2025 r. znak [...] udzielił odpowiedzi na wniosek Fundacji z dnia 7 grudnia 2025 r., podając wskaźnik mnożnika dodatku funkcyjnego pobieranego przez prezesa i wiceprezesa sądu. Niemniej jednak przedmiotowa odpowiedź została skierowana do Fundacji za pomocą platformy ePUAP dopiero następnego dnia, tj. 30 grudnia 2025 r. Potwierdza to sam Prezes Sądu, jak też zgromadzony w tej sprawie materiał procesowy (wydruk UPD - Urzędowe Poświadczenie Doręczenia, Identyfikator Poświadczenia: [...] dotyczący wysłania korespondencji na adres, z którego przesłano do organu w dniu 11 grudnia 2025 r. przedmiotowy wniosek za pośrednictwem platformy ePUAP - wydruk UPP - Urzędowe Poświadczenie Przedłożenia z dnia 11 grudnia 2025 r.:, Identyfikator Poświadczenia: [...]).Sąd przy tym podkreśla, że w pełni zgadza się z Prezesem Sądu co do tego, że nie jest zasadne twierdzenie skarżącej Fundacji, iż do dnia wniesienia skargi nie otrzymała od organu żadnej korespondencji w przedmiocie złożonego wniosku o udostępnienie informacji publicznej.Wprawdzie informacja z dnia 29 grudnia 2025 r. nie została wysłana na adres e-mail wskazany we wniosku Fundacji z dnia 7 grudnia 2025 r., tj. [...] jednakże z całą pewnością odpowiedź ta została wysłana do skarżącej za pomocą platformy ePUAP w dniu 30 grudnia 2025 r. i doręczona (odebrana) w dniu 31 grudnia 2025 r.Według art. 14 ust. 1 u.d.i.p. udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje w sposób i w formie zgodnych z wnioskiem, chyba że środki techniczne, którymi dysponuje podmiot obowiązany do udostępnienia, nie umożliwiają udostępnienia informacji w sposób i w formie określonych we wniosku. Trzeba jednakże podkreślić, że udzielona odpowiedź została zasadniczo sporządzona (w postaci elektronicznej) i nadana do strony (również droga elektroniczną) w formie i sposób zgodny z wnioskiem, a jedynie omyłkowo wysłana za pomocą platformy ePUAP. Co więcej, odpowiedź ta dotarła do adresata i została aktywnie odebrana.Zdaniem Sądu, w takiej sytuacji byłoby zaprzeczeniem uznania gwarancyjnej funkcji przepisu art. 14 ust. 1 u.d.i.p. i oczywistych faktów, które obiektywnie miały miejsce, przyjęcie, że przywołane działania organu były bezskuteczne i do dnia wniesienia skargi Fundacja nie otrzymała od organu żadnej korespondencji dotyczącej złożonego wniosku o udostępnienie informacji publicznej.Poza tym, nawet gdyby uznać, że powyższe czynności nie stanowiły skutecznego wypełnienia wymogów z art. 14 ust. 1 u.d.i.p. – do czego jednak w przekonaniu Sądu nie ma dostatecznych podstaw – to i tak z całą pewnością po wniesieniu skargi udzielono Fundacji ponownie tej samej odpowiedzi przy piśmie przewodnim z dnia 31 marca 2026 r., przesyłając ją w dniu 1 kwietnia 2025 r. na adres e-mail wskazany we wniosku z dnia 7 grudnia 2025 r.W takim stanie sprawy Sąd uznał, że po wpłynięciu wniosku w dniu 12 grudnia 2025 r. organ w terminie podjął skuteczne działania zmierzające do jego załatwienia, jednakże finalnie udzielił wnioskodawcy przedmiotowej informacji z jednodniowym przekroczeniem terminu ustawowego, o którym mowa w art. 13 ust. 1 u.d.i.p. Nadto, niezwłocznie po wpłynięciu skargi (co miało miejsce w dniu 30 marca 2026 r.) organ ponowił procedurę przesłania wnioskodawcy żądanej informacji – tym razem na adres e-mail wskazany we wniosku, co też nastąpiło w dniu 1 kwietnia 2025 r. Ta ostatnia wiadomość została odczytana przez skarżącą w dniu 1 kwietnia 2026 r. o godz. 10:13.Tym samym uznać należało, że organ dopuścił się bezczynności w zakresie rozpatrzenia wniosku skarżącej Fundacji z dnia 7 grudnia 2025 r., gdyż wprawdzie nieznacznie – gdyż o jeden dzień – ale jednak w sposób oczywisty przekroczył czternastodniowy termin [tu: liczony w tym wypadku do dnia 12 grudnia 2025 r.] na udzielenie wymaganej odpowiedzi. W związku z tym Sąd stwierdził powyższe, orzekając, jak w punkcie II wyroku.Stwierdzona bezczynność niewątpliwe ustała przed wydaniem niniejszego orzeczenia, a w istocie jeszcze przed wniesieniem skargi. Ostatecznie, podmiot zobowiązany prawidłowo, choć z opóźnieniem, załatwił wniosek skarżącej, udzielając jej żądanej w tym wniosku informacji.Z uwagi na załatwienie wniosku w pełnym zakresie jeszcze przed wydaniem niniejszego wyroku, orzekanie o zobowiązaniu organu do załatwienia tego wniosku stało się bezprzedmiotowe. Z tego względu Sąd, działając na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 w zw. z art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a., w punkcie I wyroku umorzył postępowanie w zakresie zobowiązania organu do załatwienia wniosku skarżącego z dnia 7 grudnia 2025 r.Jednocześnie Sąd na podstawie art. 149 § 1a p.p.s.a. uznał, że stwierdzona bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, o czym też orzekł w punkcie III wyroku. Oceniając tę kwestię, Sąd miał na uwadze, że rażące naruszenie prawa oznacza wadliwość o szczególnie dużym ciężarze gatunkowym i ma miejsce w razie oczywistego lekceważenia wniosków skarżącego i jawnego braku woli do załatwienia sprawy, jak też w razie ewidentnego niestosowania przepisów prawa czy opóźnienia w podejmowanych czynnościach pozbawionego jakiegokolwiek racjonalnego uzasadnienia. Kwalifikacja naruszenia jako rażące musi posiadać pewne dodatkowe cechy w stosunku do stanu określanego po prostu jako "zwykłe" naruszenie prawa.Zdaniem Sądu, w niniejszej sprawie nie sposób dopatrzyć się w działaniu organu rażącego naruszenia prawa. Brak jest bowiem podstaw do stwierdzenia, że zaniechanie organu było zamierzone czy też miało na celu utrudnienie skarżącemu dostępu do informacji publicznej. Przeciwnie, z akt sprawy oraz wyjaśnień przedstawionych przez organ wynika, że brak udzielenia odpowiedzi w terminie stanowił w zasadzie pośredni skutek niefortunnego zbiegu upływu terminu na udzielenie odpowiedzi z kilkudniowym okresem świątecznym, stanowiącym dni ustawowo wolne od pracy. Można zatem przyjąć, że to uwarunkowania organizacyjno-techniczne, a nie celowe działanie doprowadziły do niewielkiego uchybienia terminu w przekazaniu wnioskodawcy wymaganej informacji publicznej. Organ przygotował merytoryczną odpowiedź jeszcze przed upływem ustawowego terminu (w dniu 29 grudnia 2025 r.), jednakże formalnie wysłał ją do adresata odpowiedzi w dniu 30 grudnia 2025 r. Poza tym, nawet gdyby uznać za działanie oczywiście błędne i nieskuteczne – do czego jednakże nie ma prakseologicznych przesłanek – doręczenie przedmiotowej odpowiedzi za pomocą systemu ePUAP, to taki błąd został usunięty niezwłocznie po wniesieniu skargi.Co niezwykle istotne dla oceny stopnia zawinienia w uchybieniu terminu załatwienia sprawy, organ w terminie podjął działania w celu załatwienia sprawy, jednakże finalnie udzielił wnioskodawcy odpowiedzi już po upływie tego terminu (z zaledwie jednodniowym opóźnieniem). Poza tym, również po wpłynięciu skargi do organu ponowił działania w celu doręczenia Fundacji informacji żadnej we wniosku, co też nastąpiło niezwłocznie po wniesieniu skargi. Wobec tego Sąd stwierdził, że bezczynność Prezesa Sądu nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa.Dodać należy, że z tych samych przyczyn Sąd nie znalazł również podstaw do orzeczenia z urzędu (strona takiego żądania nie zgłosiła) o zastosowaniu środków dodatkowych w postaci wymierzenia organowi grzywny lub przyznania od organu na rzecz skarżącego sumy pieniężnej na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a. Brak jest powodów do uznania, że zastosowanie tych środków dyscyplinujących jest niezbędne dla załatwienia sprawy. Tym bardziej, że wniosek skarżącej został już rozpatrzony. Ponadto, rozstrzygnięcie w tym przedmiocie ma charakter fakultatywny i zostało pozostawione do dyskrecjonalnej oceny sądu administracyjnego.O kosztach postępowania Sąd rozstrzygnął w punkcie IV wyroku na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 p.p.s.a., uwzględniając wynik sprawy i poniesione przez skarżącą koszty, niezbędne do celowego dochodzenia swoich praw przez skarżących w tej sprawie (100 zł uiszczonego wpisu od skargi).., uwzględniając wynik sprawy i poniesione przez skarżącą koszty, niezbędne do celowego dochodzenia swoich praw przez skarżących w tej sprawie (100 zł uiszczonego wpisu od skargi).