Wyrok - I OSK 148/25 - Naczelny Sąd Administracyjny - z dnia 22 czerwca 2026
Teza
Oddalono skargę kasacyjną. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Jerzy Siegień (sprawozdawca) Sędziowie: NSA Marek Stojanowski NSA Marian Wolanin po rozpoznaniu w dniu 22 czerwca 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej J. B. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 17 października 2024 r., sygn. akt II SA/Wr 431/24 w sprawie ze skargi J. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia 4 marca 2024 r., nr SKO/GN-415/29/2023 w przOddalono skargę kasacyjną. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Jerzy Siegień (sprawozdawca) Sędziowie: NSA Marek Stojanowski NSA Marian Wolanin po rozpoznaniu w dniu 22 czerwca 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej J. B. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 17 października 2024 r., sygn. akt II SA/Wr 431/24 w sprawie ze skargi J. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia 4 marca 2024 r., nr SKO/GN-415/29/2023 w prz
Najważniejsze informacje
W skrócie
Wynik
oddalono skargę
Typ sprawy
sprawa cywilna
Etap
skarga kasacyjna
Tryb
posiedzenie niejawne
Tematy
spadek
Role w sprawie
powód
Skarb Państwa
apelujący / skarżący
Data orzeczenia
22 czerwca 2026
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Przewodniczący
Jerzy Siegień
Podstawa prawna
art. 156
kpa
art. 77
kpa
art. 11
kpa
art. 8
kpa
art. 7
kpa
art. 135
ppsa
art. 141
ppsa
art. 145
ppsa
Pokaż pozostałe podstawy prawne (5)
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną
UZASADNIENIE
WOJEWÓDZKI SĄD ADMINISTRACYJNY WE WROCŁAWIU WYROKIEM Z 17 PAŹDZIERNIKA 2024 R. ODDALIŁ SKARGĘ J. B. NA DECYZJĘ SAMORZĄDOWEGO KOLEGIUM ODWOŁAWCZEGO W [...] Z 4 MARCA 2024 R. W PRZEDMIOCIE WYKONANIA AKTU NADANIA.Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożył skarżący, zaskarżając to rozstrzygnięcie w całości. Wniósł o jego uchylenie wraz z decyzjami organów obu instancji bądź uchylenie tego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania sądowego, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. Dodatkowo skarżący zrzekł się prawa rozpoznania skargi kasacyjnej na rozprawie.Zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzucił naruszenie:1) przepisów prawa materialnego, tj.:a) art. 2 "dekretu z dnia 6 września 1951 r." w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego, dalej: k.p.a., przez ich niezastosowanie w sprawie polegające na niedostrzeżeniu, że zostały spełnione przesłanki nadania na własność skarżącego gospodarstwa, o które się ubiegał jako spadkobierca osoby, której nadano gospodarstwo rolne, oraz że członkowie jego rodziny byli w posiadaniu gospodarstwa rolnego w dniu 7 września 1951 r.;b) art. 2 ust. 1, art. 5 ust. 1 i art. 13 ust. 1 dekretu z dnia 6 września 1951 r. o ochronie i uregulowaniu własności osadniczych gospodarstw chłopskich na obszarze Ziem Odzyskanych (Dz.U. Nr 46 poz. 340, z późn. zm.), dalej: dekret z 1951 r., przez wprowadzenie dodatkowych kryteriów niezbędnych do oceny posiadania gospodarstwa takich jak zameldowanie czy zamieszkiwanie, a wszystko to w sytuacji, gdy ustawa wymaga spełnienia tylko jednej przesłanki, tj. posiadania, co nie oznacza, że fakt zamieszkania i zameldowania nie miał miejsca;c) art. 2 "dekretu z dnia 6 września 1951 r." w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. przez ich niezastosowanie w sprawie polegające na błędnym przyjęciu, że żona beneficjenta aktu nadania gospodarstwa rolnego wraz z dziećmi opuściła-gospodarstwo rolne przed dniem 28 kwietnia 1955 r., w sytuacji, gdy prawidłowe ustalenia poczynione w sprawie powinny wskazywać, że pozostała ona z dziećmi na przyznanym gospodarstwie;2) przepisów postępowania, mających istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:a) art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, dalej: p.p.s.a., przez nieuwzględnienie zarzutów skargi i oddalenie skargi, podczas gdy w realiach sprawy na czas wydawania wyroku przez Sąd istniało wiele podstaw do jej uwzględniania – w pierwszej kolejności z uwagi na fakt, że żona beneficjenta aktu nadania gospodarstwa rolnego z dziećmi, w tym ze skarżącym, pozostała na gospodarstwie rolnym bądź, z ostrożności, ewentualnie z uwagi na naruszenia procesowe, istniały przesłanki do uchylenia decyzji administracyjnych obu instancji (art. 145 § 1 lit. c oraz art. 135 p.p.s.a.);b) art. 141 § 4 p.p.s.a. przez dokonanie oceny stanu faktycznego w sposób budzący uzasadnione podejrzenie, że kontrola legalności postępowania organu administracji publicznej przeprowadzona została przez Sąd w sposób wybiórczy, nieuwzględniający w całości zebranego w sprawie materiału dowodowego co uniemożliwiło merytoryczną kontrolę oceny zastosowania prawa materialnego wobec wątpliwości co do zakresu rozpoznania okoliczności spornych, a nadto uzasadnienie wydanego wyroku stanowi przekopiowaną treść uzasadnienia zaskarżonej decyzji;c) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. przez nieuchylenie przez Sąd zaskarżonej decyzji, pomimo że decyzja została wydana z rażącym naruszeniem;d) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. przez niedostrzeżenie lub zaakceptowanie przez Sąd istotnego dla wyniku sprawy naruszenia przez organ pierwszej instancji następujących przepisów prawa:- art. 107 § 3 w zw. z art. 7 oraz art. 77 k.p.a.,- art. 107 § 3 w zw. z art. 8 i art. 11 k.p.a.,- art. 107 § 3 w zw. z art. 8 i art. 11 k.p.a.;e) art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 i art. 141 § 4 p.p.s.a. przez ogólnikowe i sprzeczne z zebranym w sprawie materiałem dowodowym uzasadnienie przez Sąd wyroku oddalającego skargę, pozbawiające stronę informacji o przesłankach rozstrzygnięcia oraz brak wskazania czytelnych, argumentów, które pozwoliłyby rozpoznać przyczyny nieuwzględnienia skargi w kwestii odmowy wydania orzeczenia o wykonaniu aktu nadania, a w efekcie przyjęcie przez sąd do oceny sprawy stanu faktycznego innego, niż stan, który w rzeczywistości w sprawie wystąpił.Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:Stosownie do art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, której przesłanki enumeratywnie wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a. w niniejszej sprawie nie występują. Oznacza to, że przytoczone w skardze kasacyjnej przyczyny wadliwości prawnej zaskarżonego wyroku determinują zakres kontroli dokonywanej przez sąd drugiej instancji, który nie bada całokształtu sprawy, ale ogranicza się do weryfikacji zasadności zarzutów podniesionych w skardze kasacyjnej.Biorąc pod uwagę tak uregulowany zakres kontroli instancyjnej sprawowanej przez Naczelny Sąd Administracyjny, stwierdzić należy, że skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw.Przed przystąpieniem jednakże do analizy zarzutów skargi kasacyjnej należy podkreślić, że jak wynika z przytoczonego powyżej art. 183 p.p.s.a., zakres postępowania prowadzonego przez Naczelny Sąd Administracyjny wyznaczany jest granicami skargi kasacyjnej. Zakreślenie tych granic następuje przez odpowiednio precyzyjne sformułowanie zarzutów kasacyjnych i wskazanie w nich podstaw prawnych tych zarzutów. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego przyjmuje się przy tym, że aby skarga kasacyjna mogła być przedmiotem merytorycznego rozpoznania, powinna wskazywać konkretny przepis, którego naruszenia miał się dopuścić wojewódzki sąd administracyjny, a także zawierać uzasadnienie zarzutu i jego rozwinięcie w uzasadnieniu skargi kasacyjnej. Naczelny Sąd Administracyjny nie ma bowiem ani prawa, ani obowiązku domyślać się intencji autora skargi kasacyjnej, uzupełniać zarzutów czy argumentacji na ich uzasadnienie (por. m.in. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z 9 stycznia 2026 r., sygn. akt I FSK 390/23, z 7 stycznia 2026 r., sygn. akt I OSK 2450/24, i z 2 sierpnia 2024 r., sygn. akt III FSK 355/24).Z uwagi na powyższe wskazać należy, że część zarzutów skargi kasacyjnej nie spełnia wskazanych powyżej wymogów.Sformułowane przez pełnomocnika skarżącego zarzuty naruszenia art. 2 "dekretu z dnia 6 września 1951 r." w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. nie identyfikują aktu prawnego, na którym oparty jest ten zarzut. Zauważyć bowiem należy, że w dniu 6 września 1951 r. wydano 6 dekretów. Jak wskazano powyżej, rolą Naczelnego Sądu Administracyjnego nie jest uzupełnianie zarzutów skargi kasacyjnej sporządzonej przez profesjonalnego pełnomocnika procesowego działającego w ramach tzw. przymusu adwokacko-radcowskiego (art. 175 § 1 p.p.s.a.). Nie może on zatem samodzielnie skorygować tej wady zarzutu. Jednocześnie, gdyby nawet przyjąć, że intencją autora skargi kasacyjnej było uczynienie podstawą prawną zarzutu dekretu z dnia 6 września 1951 r. o ochronie i uregulowaniu własności osadniczych gospodarstw chłopskich na obszarze Ziem Odzyskanych, to w tym miejscu odnotować należy, że art. 2 tego aktu normatywnego wskazany w podstawie prawnej zarzutu dzieli się na dwa ustępy, z których drugi dzieli się na dalsze jednostki redakcyjne. Oznacza to, że także w przypadku uznania braku precyzyjnego wskazania aktu normatywnego w treści zarzutu za wadę nieistotną, niedokładne przywołanie podstawy prawnej przez niepodanie właściwej jednostki redakcyjnej tego aktu uniemożliwia sądowi kasacyjnemu odniesienie się do tej części zarzutu.Analizując powyższe zarzuty, nie sposób także nie odnotować, że zarówno uzasadnienie zarzutów, jak i uzasadnienie skargi kasacyjnej nie odnosi się do kwestii wadliwości wydanej decyzji powodującej jej nieważność na podstawie przywołanego w podstawie prawnej zarzutu naruszenia art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Wada ta czyni pozostałą część analizowanych zarzutów bezskuteczną i niemożliwą do kontroli przez Naczelny Sąd Administracyjny.Podobne uwagi należy poczynić w stosunku do zarzutu naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 107 § 3 w zw. z art. 7, art. 77, art. 8 i art. 11 k.p.a. Zauważyć bowiem należy, że zarówno art. 77, jak i art. 8 k.p.a. dzielą się na dalsze jednostki redakcyjne, które nie zostały wskazane w treści zarzutu. Z kolei uzasadnienie zarzutu ani uzasadnienie skargi kasacyjnej nie odnosi się do kwestii naruszenia zasady przekonywania uregulowanej w art. 11 k.p.a., czyniąc tę część zarzutu bezskuteczną. Oznacza to, że w ramach analizowanego zarzutu ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego może zostać poddana wyłącznie część zarzutu odnosząca się do art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 107 § 3 w zw. z art. 7 k.p.a., gdyż tylko ta część posiada prawidłowo wskazaną podstawę prawną i została rozwinięta w uzasadnieniu skargi kasacyjnej.Analogiczne spostrzeżenia dotyczą także zarzutu naruszenia art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 i art. 141 § 4 p.p.s.a. Zarzut ten wprawdzie podaje podwójną podstawę prawną, ale jego uzasadnienie, a także uzasadnienie skargi kasacyjnej, ogranicza się wyłącznie do kwestii sporządzenia przez Sąd pierwszej instancji uzasadnienia zaskarżonego wyroku, powodując, że za bezskuteczną należy uznać część zarzutu opartą na art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 p.p.s.a. jako nieznajdującą rozszerzenia w treści skargi kasacyjnej.Za niemożliwe do uwzględnienia należało uznać także zarzuty naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 151 p.p.s.a. Wskazać bowiem należy, że zgodnie z utrwaloną linią orzeczniczą przepisy określające kompetencje sądu administracyjnego w fazie orzekania, takie jak art. 145 § 1, art. 146 § 1, art. 147, art. 149 czy art. 151 p.p.s.a. mają charakter ogólny (blankietowy). Tego typu przepisy nie mogą stanowić samodzielnej podstawy kasacyjnej (por.. m.in. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 22 lutego 2023 r., sygn. akt III OSK 3380/21). Strona skarżąca kasacyjnie chcąc powołać się na zarzut naruszenia tych przepisów, zobowiązana jest powiązać taki zarzut z zarzutem naruszenia konkretnych przepisów, którym – jej zdaniem – sąd pierwszej instancji uchybił w toku rozpoznania sprawy. Naruszenie tych przepisów jest bowiem zawsze następstwem uchybienia innym przepisom, czy to procesowym, czy też materialnym (por. m.in. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z 13 czerwca 2023 r., sygn. akt I GSK 943/22, i z 19 kwietnia 2024 r., sygn. akt I OSK 1436/22). Zauważyć w tym miejscu należy, że autor skargi kasacyjnej, stawiając zarzuty naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 151 p.p.s.a. nie wskazał przepisów prawa procesowego ani materialnego, z którymi wiąże te naruszenia. Wada ta, jak wskazano powyżej, uniemożliwia uwzględnienie tych zarzutów z przyczyn formalnych.Przechodząc do rozpoznania zarzutów niezawierających wad uniemożliwiających ich ocenę, należy wyjaśnić, że skarżący pismem z 16 marca 2023 r. doprecyzowanym pismem z 6 kwietnia 2023 r. skierowanym do Wojewody [...] wystąpił o wydanie orzeczenia o wykonaniu aktu nadania nr [...] z 18 grudnia 1947 r., którego mocą jego ojcu nadano gospodarstwo rolne położone we wsi J. , gmina G., powiat [...]. W wyniku przekazania wniosku zgodnie z właściwością starosta [...] pismem z 9 czerwca 2023 r. zawiadomił skarżącego o wszczęciu postępowania w sprawie.W toku postępowania starosta ustalił, że w sprawie wydania wnioskowanego orzeczenia w przeszłości toczyły się już postępowania administracyjne:1) wszczęte na wniosek A. S. z 2 kwietnia 2012 r., w którego toku starosta [...] decyzją z 10 października 2012 r. umorzył postępowanie (decyzja ta została utrzymana w mocy decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z 3 grudnia 2012 r., a skarga na to rozstrzygnięcie została oddalona wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z 9 kwietnia 2013 r., sygn. akt II SA/Wr 72/13);2) wszczęte na wniosek A. S. z 11 kwietnia 2013 r., w którym starosta [...] postanowieniem z 17 kwietnia 2013 r. odmówił wszczęcia postępowania (postanowienie to zostało utrzymane w mocy postanowieniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z 6 czerwca 2013 r., a skarga na to rozstrzygnięcie została oddalona wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z 2 kwietnia 2014 r., sygn. akt II SA/Wr 538/13); oraz3) wszczęte z urzędu przez starostę [...], w którego toku:a) decyzją z 15 grudnia 2014 r. starosta odmówił wydania orzeczenia o wykonaniu aktu nadania nr [...] z 18 grudnia 1947 r.;b) Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z 9 lutego 2015 r. uchyliło decyzję z 15 grudnia 2014 r.;c) starosta decyzją z 28 sierpnia 2015 r. ponownie odmówił wydania orzeczenia o wykonaniu aktu nadania nr [...] z 18 grudnia 1947 r.;d) Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z 21 października 2015 r. uchyliło decyzję z 28 sierpnia 2015 r. (skarga na to rozstrzygnięcie została oddalona wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z 21 czerwca 2016 r., sygn. akt II SA/Wr 6/16);e) starosta decyzją z 1 marca 2016 r. po raz kolejny odmówił wydania orzeczenia o wykonaniu aktu nadania nr [...] z 18 grudnia 1947 r.;f) Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z 16 czerwca 2016 r. uchyliło decyzję z 1 marca 2016 r. (skarga na to rozstrzygnięcie została oddalona wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z 4 stycznia 2017 r., sygn. akt II SA/Wr 587/16);g) starosta decyzją z 17 października 2016 r. ponownie odmówił wydania orzeczenia o wykonaniu aktu nadania nr [...] z 18 grudnia 1947 r.;h) Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z 31 stycznia 2017 r. uchyliło decyzję z 17 października 2016 r. (skarga na to rozstrzygnięcie została oddalona wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z 17 września 2017 r., sygn. akt II SA/Wr 201/17);i) starosta decyzją z 5 marca 2018 r. ponownie odmówił wydania orzeczenia o wykonaniu aktu nadania nr [...] z 18 grudnia 1947 r.;j) Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z 6 czerwca 2018 r. utrzymało w mocy decyzję z 5 marca 2018 r. (skargi na to rozstrzygnięcie została oddalone wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z 21 listopada 2018 r., sygn. akt II SA/Wr 558/18, a skargi kasacyjne od tego wyroku Naczelny Sąd Administracyjny oddalił wyrokiem z 21 czerwca 2022 r., sygn. akt I OSK 56/21).Ponadto starosta ustalił, że sporne gospodarstwo zostało nadane ojcu skarżącego na podstawie aktu nadania nr [...] z 18 grudnia 1947 r. Stwierdził jednocześnie, że z informacji zgromadzonych w sprawie wynika, że gospodarstwo to zostało opuszczone przez beneficjenta aktu nadania i jego małżonkę przed dniem wejścia w życie dekretu z 1951 r. w związku z czym przeszło na własność Skarbu Państwa. W konsekwencji powyższego starosta decyzją z 7 sierpnia 2023 r. odmówił wydania skarżącemu orzeczenia o wykonaniu wskazanego powyżej aktu nadania.Po rozpatrzeniu odwołania skarżącego Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] zaskarżoną decyzją z 4 marca 2024 r. uchyliło rozstrzygnięcie starosty i umorzyło postępowanie organu pierwszej instancji w całości. W uzasadnieniu organ odwoławczy podkreślił, że postępowanie w sprawach wydania orzeczenia o wykonaniu aktu nadania wszczynane jest wyłącznie z urzędu, a zatem w przypadku wpłynięcia wniosku o wydanie takiego orzeczenia organ powinien odmówić wszczęcia postępowania, a w przypadku, gdyby postępowanie to zostało wszczęte, umorzyć je. Ponadto Kolegium wskazało, że postępowanie w sprawie nie może toczyć się także z urzędu z uwagi na rozpatrzenie sprawy wykonania aktu nadania nr [...] decyzją starosty z 5 marca 2018 r. utrzymaną w mocy decyzją kolegium z 6 czerwca 2018 r.Przywołanym na wstępie wyrokiem Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił skargę na decyzję Kolegium. W uzasadnieniu wyjaśnił, że z uwagi na tożsamość okoliczności faktycznych, podstawy prawnej, strony postępowania i treści żądania pomiędzy kontrolowanym postępowaniem oraz postępowaniem zakończonym decyzją Kolegium z 6 czerwca 2018 r. zachodzi tożsamość uniemożliwiająca wydanie rozstrzygnięcia merytorycznego w sprawie. Wydanie rozstrzygnięcia merytorycznego prowadziłoby w ocenie Sądu do nieważności decyzji administracyjnej. Podzielił także stanowisko Kolegium, że postępowanie w sprawach wydania orzeczenia o wykonaniu aktu nadania nie może być wszczynane na wniosek jakiegokolwiek podmiotu, a wyłącznie dopuszczalnym prawnie trybem postępowania jest wszczęcie go z urzędu.Mając powyższe na uwadze, należy odnotować, że zasadniczym powodem niemożliwości wydania merytorycznego rozstrzygnięcia administracyjnego, a zarazem uzasadniającym konieczność umorzenia toczącego się postępowania było stwierdzenie, że sprawa rozpatrywana przez organy została już rozstrzygnięta ostateczną decyzją z 6 czerwca 2018 r. Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] utrzymującą w mocy decyzję Starosty [...] z 5 marca 2018 r. odmawiającej wydania orzeczenia o wykonaniu aktu nadania ustalającego granice gospodarstwa, którego dotyczył akt nadania nr [...] z 18 grudnia 1947 r. Rozstrzygnięcia te pozostają w obrocie prawnym na skutek oddalenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu wyrokiem z 21 listopada 2018 r., sygn. akt II SA/Wr 558/18, skarg na decyzję z 6 czerwca 2018 r. oraz oddalenia przez Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 21 czerwca 2022 r. skarg kasacyjnych od wyroku sądu pierwszej instancji. W ocenie składu orzekającego w niniejszej sprawie zarówno Kolegium, jak i kontrolujący postępowanie organów Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, prawidłowo ustaliły, że rozpoznawana sprawa jest tożsama z już rozpoznaną sprawą zakończoną decyzją z 6 czerwca 2018 r. W sprawie tej nie było zatem podstaw do dokonywania dodatkowych ustaleń w zakresie badania czy sporne gospodarstwo rolne w dacie istotnej z punktu widzenia dekretu z 1951 r. zostało opuszczone przez beneficjentów aktu nadania nr [...]. Okoliczności te zostały bowiem już ustalone w postępowaniu zakończonym decyzją z 6 czerwca 2018 r. poddaną kontroli sądów administracyjnych i pozostają niezmienne, a dla możliwości prowadzenia postępowania kontrolowanego w niniejszej sprawie istotne znaczenie ma pozostawienie w obrocie prawnym wspomnianej decyzji z 6 czerwca 2018 r. na skutek oddalenia skarg na tę decyzję oraz oddalenia skarg kasacyjnych od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z 21 listopada 2028 r. Pozostawanie bowiem w obrocie prawnym decyzji z 6 czerwca 2018 r., tj. decyzji wydanej w sprawie tożsamej z rozpoznawaną obecnie, uniemożliwia merytoryczne jej załatwienie.Z uwagi na powyższe należy uznać, że organ odwoławczy wydając zaskarżoną w niniejszym postępowaniu decyzję, prawidłowo ustalił stan faktyczny sprawy, tj. stwierdził, że rozpatrywana przez niego sprawa jest tożsama ze sprawą zakończoną decyzją z 6 czerwca 2018 r. W tej sytuacji brak było podstaw do dokonywania jakichkolwiek innych ustaleń mających na celu podważenie wyniku zakończonego uprzednio postępowania. Tym samym w rozpoznawanej sprawie zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 107 § 3 w zw. z art. 7 k.p.a. należało uznać za niezasadny.Przechodząc do rozpoznania zarzutu naruszenia art. 2 ust. 1, art. 5 ust. 1 i art. 13 ust. 1 dekretu z 1951 r. przez wprowadzenie dodatkowych kryteriów niezbędnych do oceny posiadania gospodarstwa takich jak zameldowanie czy zamieszkiwanie ponownie należy wskazać, że z uwagi na stwierdzenie, że rozpatrywana sprawa jest tożsama ze sprawą zakończoną decyzją z 6 czerwca 2018 r., zaskarżoną decyzją uchylono decyzję Starosty [...] z 7 sierpnia 2023 r. i umorzono postępowanie w sprawie. W rozpoznawanej sprawie zaskarżona decyzja miała zatem charakter procesowy. Nie doszło zatem w toku jej wydania do rozpoznania merytorycznego sprawy polegającego na stosowaniu przepisów dekretu z 1951 r. Tym samym zaskarżona decyzja nie mogła naruszać przepisów wskazanych w analizowanym zarzucie, a kontrolą sądu prawidłowo objęto kwestie uchylenia decyzji organu pierwszej instancji i umorzenia postępowania. W konsekwencji powyższego również ten zarzut jako niedotyczący przedmiotu sprawy, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, okazał się niezasadny.Odnosząc się z kolei do zarzutów naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a., należy wyjaśnić, że zgodnie z tym przepisem uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie, a w przypadku uwzględnienia skargi także wskazania co do dalszego postępowania. Analiza tego przepisu wskazuje, że może on zostać naruszony przez pominięcie któregokolwiek z elementów wymienionych w tym przepisie lub takie sformułowanie wywodów sądu, które powoduje, że kontrolowany przez Naczelny Sąd Administracyjny wyrok nie poddaje się kontroli instancyjnej.Badany pod tym kątem wyrok wojewódzkiego sądu administracyjnego nie wykazuje wad przemawiających za koniecznością jego uchylenia. Uzasadnienie zaskarżonego wyroku zawiera wszystkie elementy wskazane w zacytowanym powyżej przepisie, a wywody składu orzekającego w sprawie są logiczne, wyczerpujące i odnoszą się do przedmiotu sprawy. Wyjaśnić w tym miejscu należy, że z uwagi na treść art. 141 § 4 p.p.s.a. ocena stanu faktycznego nie stanowi samoistnego elementu uzasadnienia. Przepis ten mówi bowiem o zwięzłym przedstawieniu stanu faktycznego sprawy, a nie jego ocenie. Ocena natomiast prawidłowości ustalenia okoliczności sprawy jest elementem kontroli działalności organów administracji publicznej, a jej wyraz ma miejsce w postaci wyjaśnienia podstawy prawnej rozstrzygnięcia, która powinna obejmować tak stosowanie przepisów procedury administracyjnej, jak i prawa materialnego znajdującego zastosowanie w określonej sprawie. W rozpoznawanej sprawie ocena ta nastąpiła, a jej wyniki zostały jasno przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku. Fakt, że skarżący, a także zastępujący go pełnomocnik procesowy, wadliwości zaskarżonej decyzji upatrują w niewydaniu merytorycznego, pozytywnego dla skarżącego rozstrzygnięcia administracyjnego nie powoduje, że uzasadnienie zaskarżonego wyroku jest wadliwe. Nie można bowiem tracić z pola widzenia, że przeszkodą w wydaniu takiego rozstrzygnięcia jest pozostawanie w obrocie prawnym poddanych kontroli sądowej decyzji administracyjnych wydanych w tej samej sprawie. Okoliczność ta została całkowicie pominięta przez pełnomocnika skarżącego tak w zarzutach skargi kasacyjnej, jak i jej uzasadnieniu.Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że zaskarżony wyrok odpowiada prawu, wobec czego działając na podstawie art. 184 w zew. z art. 182 § 2 p.p.s.a., oddalił skargę kasacyjną.., oddalił skargę kasacyjną.