Wyrok - III OSK 287/25 - Naczelny Sąd Administracyjny - z dnia 23 czerwca 2026
Teza
Oddalono skargę kasacyjną. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Mirosław Wincenciak Sędziowie: sędzia NSA Teresa Zyglewska sędzia del. WSA Tadeusz Kiełkowski (sprawozdawca) po rozpoznaniu w dniu 23 czerwca 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej [...] S. A. z siedzibą w [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 27 listopada 2024 r. sygn. akt II SA/Po 708/24 w sprawie ze skargi [...] S. A. z siedzibą w [...] na postanowienie Samorządowego KolOddalono skargę kasacyjną. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Mirosław Wincenciak Sędziowie: sędzia NSA Teresa Zyglewska sędzia del. WSA Tadeusz Kiełkowski (sprawozdawca) po rozpoznaniu w dniu 23 czerwca 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej [...] S. A. z siedzibą w [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 27 listopada 2024 r. sygn. akt II SA/Po 708/24 w sprawie ze skargi [...] S. A. z siedzibą w [...] na postanowienie Samorządowego Kol
Najważniejsze informacje
W skrócie
Wynik
oddalono skargę
Typ sprawy
sprawa cywilna
Etap
skarga kasacyjna
Tryb
posiedzenie niejawne
Role w sprawie
apelujący / skarżący
Data orzeczenia
23 czerwca 2026
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Przewodniczący
Mirosław Wincenciak
Podstawa prawna
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną
UZASADNIENIE
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu (dalej "WSA w Poznaniu" lub "Sąd I instancji"), wyrokiem z dnia 27 listopada 2024 r., sygn. akt II SA/Po 708/24, oddalił skargę [...] S.A. z siedzibą w [...] (dalej "skarżąca") na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Koninie (dalej "organ odwoławczy" lub "Kolegium") z dnia 16 sierpnia 2024 r., nr SKO-ZP-4160/79/2024, w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań.Powyższy wyrok, od którego została złożona skarga kasacyjna, zapadł w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych.Wnioskiem z dnia 11 stycznia 2022 r. skarżąca wystąpiła do Wójta Gminy [...] (dalej "organ I instancji" lub "Wójt") o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na budowie elektrowni fotowoltaicznej o mocy około 27 MW na działkach o numerach ewidencyjnych [...], obręb [...], gmina [...].Postanowieniem z dnia 21 maja 2024 r., nr IGP.6220.3.2022.AU, po rozpoznaniu sprawy po raz kolejny na skutek kasacyjnych rozstrzygnięć Kolegium, Wójt nałożył na skarżącą obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko w formie raportu dla przedsięwzięcia pn. "Budowa w obrębie [...], gmina [...] elektrowni fotowoltaicznej o mocy do około 27 MW", określając zarazem wymagania, jakie winien spełniać raport.Na skutek zażalenia skarżącej, Kolegium postanowieniem z dnia 16 sierpnia 2024 r., nr SKO-ZP-4160/79/2024 – na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i art. 144 k.p.a., w związku z art. 59 ust. 1, art. 61 ust. 1 pkt 1 i 2, art. 63 ust. 1 i 4, art. 64 ust. 1, 2 i 3 oraz art. 65 ust. 1, 2 i 3 ustawy z 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2024 r. poz. 1112, ze zm., dalej "u.i.o.ś.") – utrzymało w mocy kwestionowane postanowienie Wójta. Uzasadniając to rozstrzygnięcie organ odwoławczy podał, że pomimo uzyskania przez skarżącą opinii Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...] oraz Dyrektora Zarządu Zlewni Wód Polskich w [...] o braku konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, należało na skarżącą nałożyć obowiązek sporządzenia raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko. Kolegium podzieliło argumentację przedstawioną przez Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w [...] (dalej "RDOŚ"), który w postanowieniu z dnia 16 maja 2024 r. wskazał na konieczność szczegółowej analizy aspektów związanych z hałasem, ochroną przyrody, bioróżnorodnością i krajobrazem oraz ochroną klimatu. Ponadto Kolegium oceniło, że dane zawarte w karcie informacyjnej przedsięwzięcia nie są wystarczające, aby ocenić brak szkodliwości inwestycji dla środowiska. Organ odwoławczy zaznaczył, iż rodzaj inwestycji, jej skala oraz zakres jej możliwego oddziaływania na środowisko powodują konieczność zobowiązania skarżącej do opracowania raportu na środowisko. Raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko jest kluczowym dowodem w postępowaniu administracyjnym i ma charakter specjalistycznego opracowania, którego autorzy muszą posiadać wiedzę specjalistyczną. Planowana inwestycja znajduje się na terenie objętym formami ochrony przyrody ([...], obszar chronionego krajobrazu [...], korytarz ekologiczny – [...]) i w związku z tym jej wpływ na środowisko wymaga pogłębionej analizy. Organ odwoławczy przypomniał także, że w pobliżu znajdują się zabudowania mieszkalne, co powoduje konieczność szczegółowej oceny zagadnień związanych z emisją hałasu do środowiska.Pismem z dnia 16 września 2024 r. skarżąca wniosła skargę na postanowienie Kolegium z dnia 16 sierpnia 2024 r. do WSA w Poznaniu. W skardze zarzuciła naruszenie przepisów mających wpływ na treść wydanego rozstrzygnięcia, tj.: 1) art. 124 § 2 k.p.a. poprzez niewskazanie podstaw faktycznych i prawnych dla konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko; 2) art. 7 k.p.a. poprzez dokonanie błędnych ustaleń; 3) art. 63 i 66 u.i.o.ś. w związku z art. 3 ust. 1 pkt 54a lit. b rozporządzenia Rady Ministrów zmieniającego rozporządzenie w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2023 r. poz. 1724) poprzez nałożenie obowiązku przeprowadzenia oddziaływania na środowisko i sporządzenia raportu w niniejszym postępowaniu; 4) przepisów wynikających z Załącznika 7, część F rozporządzenia Ministra Klimatu i Środowiska z 7 września 2021 r. w sprawie wymagań w zakresie prowadzenia pomiarów wielkości emisji (t.j. Dz. U. z 2023 poz. 1706); 5) przepisów wynikających z załącznika 7, lit. E, pkt 3 rozporządzenia Ministra Klimatu i Środowiska z 7 września 2021 r. w sprawie wymagań w zakresie prowadzenia pomiarów wielkości emisji (t.j. Dz. U. 2023 r. poz. 1706). Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej jej decyzji Wójta, a także o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie. W dniu 8 listopada 2024 r. wpłynęło od Sądu I instancji dodatkowe pismo skarżącej podtrzymujące stanowisko wyrażone w skardze oraz stanowiące dodatkową argumentację w stosunku do odpowiedzi organu odwoławczego na skargę.W dniu 27 listopada 2024 r. WSA w Poznaniu wydał opisany na wstępie wyrok, którym oddalił skargę. W uzasadnieniu tego wyroku Sąd I instancji przytoczył szczegółowo art. 63 ust 1, który stanowił materialnoprawną podstawę wydanych w sprawie postanowień. Ponadto WSA w Poznaniu zwrócił uwagę, że postanowienie RDOŚ o konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko nie ma charakteru wiążącego, gdyż stanowi ono wyłącznie opinię, co wprost wynika z treści tego postanowienia, jak i z braku możliwości jego zaskarżenia. Jednakże fakt braku związania postanowieniem RDOŚ nie oznacza, iż może ono zostać zignorowane przez organ rozpoznający wniosek o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach inwestycji. Istotą zasięgnięcia opinii, o której mowa w art. 64 ust. 1 u.i.o.ś, jest przedstawienie poglądu wyspecjalizowanych organów w zakresie ich właściwości, a organ prowadzący postępowanie w sprawie decyzji środowiskowej ocenia te opinie i w oparciu o nie stwierdza, czy należy dla danego przedsięwzięcia przeprowadzić ocenę jego oddziaływania na środowisko, czy też nie ma takiej konieczności – przyjmując wyrażone w opinii stanowisko bądź je negując. Jednakże konsekwencją braku związania treścią opinii organów współdziałających, zarówno w przypadku akceptacji stanowiska organów opiniujących, jak i ich odrzucenia, jest to, że organ wydający postanowienie ma obowiązek wskazać – zgodnie z regułami ogólnymi wynikającymi z art. 107 § 3 k.p.a. – jakimi okolicznościami faktycznymi (znajdującymi potwierdzenie w materiale dowodowym) i prawnymi kierował się w tym zakresie oraz odnieść się do przesłanek określonych w art. 63 ust. 1 i 2 u.i.o.ś.W ocenie Sądu I instancji postanowienie wydane przez RDOŚ w sposób wyczerpujący wyjaśnia konieczność przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko w badanej sprawie. RDOŚ odnosząc się do art. 63 ust. 1 pkt 3 lit. a, c, d oraz e u.i.o.ś. wyjaśnił, że przedsięwzięcie zaplanowano do realizacji na użytkowanych rolniczo gruntach ornych (działki nr ewid. [...]) oraz terenie, na którym funkcjonuje przesiewacz kopaliny (działka nr ewid. [...]) z sąsiadującej od południa kopalni kruszywa. Na podstawie KIP i jej uzupełnienia oraz informacji uzyskanych od Wójta ustalono, że najbliższe tereny chronione akustycznie oddalone są o 5 m od przedsięwzięcia i jest to zabudowa mieszkaniowa jednorodzinna na działkach nr ewid. [...], obręb [...]. Źródłem emisji hałasu na etapie realizacji przedsięwzięcia będą przede wszystkim urządzenia montażowe oraz pojazdy poruszające się po terenie zainwestowania. Na etapie eksploatacji przedmiotowego przedsięwzięcia źródłem hałasu będą: do 27 transformatorów o maksymalnym poziomie mocy akustycznej. – jakimi okolicznościami faktycznymi (znajdującymi potwierdzenie w materiale dowodowym) i prawnymi kierował się w tym zakresie oraz odnieść się do przesłanek określonych w art. 63 ust. 1 i 2 u.i.o.ś.W ocenie Sądu I instancji postanowienie wydane przez RDOŚ w sposób wyczerpujący wyjaśnia konieczność przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko w badanej sprawie. RDOŚ odnosząc się do art. 63 ust. 1 pkt 3 lit. a, c, d oraz e u.i.o.ś. wyjaśnił, że przedsięwzięcie zaplanowano do realizacji na użytkowanych rolniczo gruntach ornych (działki nr ewid. [...]) oraz terenie, na którym funkcjonuje przesiewacz kopaliny (działka nr ewid. [...]) z sąsiadującej od południa kopalni kruszywa. Na podstawie KIP i jej uzupełnienia oraz informacji uzyskanych od Wójta ustalono, że najbliższe tereny chronione akustycznie oddalone są o 5 m od przedsięwzięcia i jest to zabudowa mieszkaniowa jednorodzinna na działkach nr ewid. [...], obręb [...]. Źródłem emisji hałasu na etapie realizacji przedsięwzięcia będą przede wszystkim urządzenia montażowe oraz pojazdy poruszające się po terenie zainwestowania. Na etapie eksploatacji przedmiotowego przedsięwzięcia źródłem hałasu będą: do 27 transformatorów o maksymalnym poziomie mocy akustycznej