Postanowienie - I GZ 214/26 - Naczelny Sąd Administracyjny - z dnia 24 czerwca 2026
Teza
Oddalono zażalenie. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Henryk Wach po rozpoznaniu w dniu 24 czerwca 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia S. M. w G. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 30 kwietnia 2026 r. sygn. akt V SA/Wa 1285/26 w zakresie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi S. M. w G. na rozstrzygnięcie Mazowieckiej Jednostki Wdrażania Programów Unijnych z dnia 2 kwietnia 2026 r. nr MJWPU.WOD.420-0DW9/25 w przedmiocie negatywnej ocenyOddalono zażalenie. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Henryk Wach po rozpoznaniu w dniu 24 czerwca 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia S. M. w G. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 30 kwietnia 2026 r. sygn. akt V SA/Wa 1285/26 w zakresie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi S. M. w G. na rozstrzygnięcie Mazowieckiej Jednostki Wdrażania Programów Unijnych z dnia 2 kwietnia 2026 r. nr MJWPU.WOD.420-0DW9/25 w przedmiocie negatywnej oceny
Najważniejsze informacje
W skrócie
Wynik
oddalono zażalenie
Typ sprawy
sprawa nieprocesowa
Etap
zażalenie
Tryb
posiedzenie niejawne
Role w sprawie
apelujący / skarżący
wnioskodawca
Data orzeczenia
24 czerwca 2026
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Przewodniczący
Henryk Wach
Podstawa prawna
art. 54
ppsa
art. 53
ppsa
art. 58
ppsa
art. 3
ppsa
art. 184
ppsa
art. 197
ppsa
art. 209
ppsa
art. 204
ppsa
Pokaż pozostałe podstawy prawne (1)
Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie
UZASADNIENIE
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z 30 kwietnia 2026 r., V SA/Wa 1285/26 odrzucił skargę S. M. w G. na rozstrzygnięcie Mazowieckiej Jednostki Wdrażania Programów Unijnych z 2 kwietnia 2026 r. nr MJWPU.WOD.420-0DW9/25 w przedmiocie negatywnej oceny projektu.Sąd I instancji w uzasadnieniu podał, że w sprawie zastosowanie ma ustawa z 28 kwietnia 2022 r. o zasadach realizacji zadań finansowanych ze środków europejskich w perspektywie finansowej 2021-2027 (Dz.U. z 2025 r. poz. 1733 ze zm.), dalej: "u.z.r.z.", która określa szczególne zasady zaskarżenia rozstrzygnięć właściwej instytucji do wojewódzkiego sądu administracyjnego.Zgodnie z art. 73 ust. 2 u.z.r.z. skarga jest wnoszona przez wnioskodawcę w terminie 14 dni od dnia otrzymania zaskarżonej informacji wraz z kompletną dokumentacją w sprawie bezpośrednio do wojewódzkiego sądu administracyjnego. Skarga podlega wpisowi stałemu.W sprawie S. M. w G. (skarżąca, strona) naruszyła tryb wnoszenia skargi co skutkowało wniesieniem jej po terminie.Zaskarżone rozstrzygnięcie zostało doręczone stronie 2 kwietnia 2026 r. (UPD k. 5 i 13). Termin do wniesienia skargi rozpoczął zatem bieg 3 kwietnia 2026 r., a jego czternasty dzień wypadał 16 kwietnia 2026 r. i był to ostatni dzień na wniesienie skargi. Pełnomocnik skarżącej sporządził skargę 16 kwietnia 2026 r. po czym wysłał ją tego samego dnia (w dwóch egzemplarzach w dwóch odrębnych przesyłkach) lecz nie bezpośrednio do wojewódzkiego sądu administracyjnego ale do MJWPU (koperty k. 8 i 16). Oba egzemplarze skarg wpłynęły do organu 21 kwietnia 2026 r. i zostały przekazane do Sądu I instancji 22 kwietnia 2026 r. (data pism przekazujących skargę oraz prezentaty na kopertach k. 2 i 9 oraz 10 i 17). W konsekwencji Sąd I instancji wskazał, że to dzień 22 kwietnia 2026 r. należy uznać za datę wniesienia skargi. To z kolei sprawia, że skarga strony została wniesiona z uchybieniem ustawowego terminu, który upłynął 16 kwietnia 2026 r.W sprawie na podstawie art. 76 u.z.r.z. wyłączone jest stosowanie art. 54 § 1 p.p.s.a., który nakazuje wnoszenie skargi za pośrednictwem organu, jak również art. 53 § 4 p.p.s.a., który pozwala na uznanie za wniesioną w terminie skargi nadanej bezpośrednio do wojewódzkiego sądu administracyjnego.Zażalenie na powyższe postanowienie wniosła skarżąca zaskarżając je w całości, wnosząc o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.Zaskarżonemu orzeczeniu zarzucono naruszenie:I. art. 58 § 1 pkt. 3 p.p.s.a. w związku z art. 75 ustawy z 28 kwietnia 2022 roku o zasadach realizacji zadań finansowanych ze środków europejskich w perspektywie finansowej 2021- 2027 poprzez jego niezastosowanie pomimo udzielenia stronie błędnego oraz niepełnego pouczenia dotyczącego zasad i skutków wniesienia skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego, co miało istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia, albowiem doprowadziło do przyjęcia wobec strony negatywnych skutków procesowych pomimo wadliwości pouczenia;II. art. 58 § 1 pkt. 3 p.p.s.a. w związku z art. 73 ust. 6 u.z.r.z. poprzez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie polegające na odrzuceniu skargi pomimo tego, iż strona nie została prawidłowo pouczona o takim skutku procesowym, albowiem pouczenie wskazywało na "pozostawienie skargi bez rozpatrzenia", podczas gdy ustawa przewiduje instytucję odrzucenia skargi, co miało istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia, gdyż doprowadziło do odrzucenia skargi mimo braku prawidłowego uprzedzenia strony o takim skutku;III. art. 58 § 1 pkt. 3 p.p.s.a. w związku z art. 73 ust. 2 oraz art. 75 u.z.r.z. poprzez błędne przyjęcie, iż strona została prawidłowo i wyczerpująco pouczona o sposobie wniesienia skargi oraz skutkach procesowych jej wniesienia do niewłaściwego podmiotu, podczas gdy pouczenie nie zawierało informacji:- o wyłączeniu stosowania art. 52-55 p.p.s.a.,- o niestosowaniu klasycznego modelu wnoszenia skargi za pośrednictwem organu administracji,- o braku skutku zachowania terminu w przypadku wniesienia skargi do MJWPU,- ani o tym, iż data wpływu skargi do MJWPU pozostaje irrelewantna dla zachowania terminu do wniesienia skargi,co miało istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia, gdyż w przypadku prawidłowego i pełnego pouczenia strona wniosłaby skargę bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego;IV. art. 58 § 1 pkt. 3 p.p.s.a. w związku z art. 76 u.z.r.z. poprzez jego błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, iż wyłączenie stosowania art. 52-55 p.p.s.a. automatycznie uzasadnia zastosowanie wobec strony skrajnie rygorystycznych skutków procesowych pomimo braku pełnego i prawidłowego pouczenia o autonomicznym charakterze procedury oraz skutkach wyłączenia przepisów p.p.s.a.;IV. art. 58 § 1 pkt. 3 p.p.s.a. w związku z art. 73 ust. 6 u.z.r.z. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i odrzucenie skargi pomimo tego, iż negatywne skutki błędnego lub niepełnego pouczenia - zgodnie z art. 75 u.z.r.z. - nie mogą obciążać strony postępowania;V. art. 58 § 1 pkt. 3 p.p.s.a. w związku z art. 45 ust. 1 oraz art. 77 ust. 2 Konstytucji RP, a także art. 47 Karty Praw Podstawowych UE poprzez zastosowanie nadmiernie formalistycznej wykładni przepisów proceduralnych prowadzącej do definitywnego pozbawienia strony prawa do sądu pomimo terminowego podjęcia czynności procesowej i działania przez stronę w zaufaniu do udzielonego jej pouczenia;VI. art. 58 § 1 pkt. 3 p.p.s.a. w związku z art. 8, 9 i 7b KPA poprzez ich niezastosowanie i wydanie wobec składającego zażalenie wobec strony skrajnie rygorystycznych skutków procesowych pomimo wadliwości i niepełności udzielonego pouczenia oraz funkcjonowania całej wcześniejszej procedury odwoławczej za pośrednictwem MJWPU i systemu teleinformatycznego MEWA.Argumentację na poparcie powyższych zarzutów strona przedstawiła w uzasadnieniu zażalenia.Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.Zgodnie z art. 3 § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2026 r. poz. 143; dalej: "p.p.s.a."), sądy administracyjne orzekają m.in. w sprawach, w których sądową kontrolę przewidują przepisy ustaw szczególnych. Ustawą taką jest ustawa z 28 kwietnia 2022 r. o zasadach realizacji zadań finansowanych ze środków europejskich w perspektywie finansowej 2021-2027 (Dz. U. z 2022 r. poz. 1079 z późn. zm., dalej: ustawa wdrożeniowa).Na podstawie art. 73 ust. 1 ustawy wdrożeniowej w przypadku nieuwzględnienia protestu, negatywnej ponownej oceny projektu lub pozostawienia protestu bez rozpatrzenia na podstawie art. 64 ust. 3, art. 70 ust. 1 lub art. 77 ust. 2 pkt 1 wnioskodawca może w tym zakresie wnieść skargę do sądu administracyjnego, zgodnie z art. 3 § 3 p.p.s.a.Skarga, o której mowa w ust. 1, jest wnoszona przez wnioskodawcę w terminie 14 dni od dnia otrzymania informacji, o której mowa w art. 64 ust. 3, art. 69 ust. 1 pkt 2 albo ust. 4 pkt 2, art. 70 ust. 2 albo art. 77 ust. 2 pkt 1, wraz z kompletną dokumentacją w sprawie bezpośrednio do wojewódzkiego sądu administracyjnego. Skarga podlega wpisowi stałemu (art. 73 ust. 2 ustawy wdrożeniowej).W myśl art. 73 ust. 3 ustawy wdrożeniowej kompletna dokumentacja, o której mowa w ust. 2, obejmuje: 1) wniosek o dofinansowanie projektu, 2) informację o wynikach oceny projektu, o której mowa w art. 56 ust. 4, 3) wniesiony protest, 4) informację, o której mowa w art. 69 ust. 1 albo ust. 4 pkt 2, art. 70 albo art. 77 ust. 2 pkt 1 - wraz z ewentualnymi załącznikami.Stosownie do art. 73 ust. 6 ustawy wdrożeniowej wniesienie skargi: 1) po terminie, o którym mowa w ust. 2, 2) bez kompletnej dokumentacji, 3) bez uiszczenia wpisu stałego w terminie, o którym mowa w ust. 2 - powoduje odrzucenie skargi, z zastrzeżeniem ust. 7, który stanowi, że w przypadku wniesienia skarg bez kompletnej dokumentacji lub bez uiszczenia wpisu stałego sąd wzywa wnioskodawcę do uzupełnienia dokumentacji lub uiszczenia wpisu w terminie 7 dni od dnia otrzymania wezwania, pod rygorem odrzucenia skargi.Zgodnie zaś z art. 76 ustawy wdrożeniowej w zakresie nieuregulowanym w ustawie do postępowania przed sądami administracyjnymi stosuje się odpowiednio przepisy p.p.s.a. dotyczące aktów lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 (z wyłączeniem art. 52-55, art. 61 § 3-6, art. 115-122, art. 146, art. 150 i art. 152 tej ustawy).Jak wynika z akt sprawy zaskarżone rozstrzygnięcie zostało doręczone stronie 2 kwietnia 2026 r. (UPD k. 5 i 13), więc termin do wniesienia skargi rozpoczął bieg 3 kwietnia 2026 r., i upływał 16 kwietnia 2026 r. Skarga została błędnie nada do organu, do którego wpłynęła 21 kwietnia 2026 r., a do Sądu I instancji przekazano ją 22 kwietnia 2026 r. W konsekwencji to dzień 22 kwietnia 2026 r. należy uznać za datę wniesienia skargi. To z kolei sprawia, że skarga strony została wniesiona z uchybieniem ustawowego terminu, który upłynął 16 kwietnia 2026 r.Odnosząc się do zarzutów zawartych w zażaleniu nie ulega wątpliwości, że w zakresie wymagań prawidłowego pouczenia strony o możliwości wniesienia skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego, na zasadach określonych w art. 73 ustawy wdrożeniowej należy mieć na uwadze, że zgodnie z art. 75 ustawy wdrożeniowej błędne pouczenie lub brak pouczenia nie wpływają negatywnie na prawo wnioskodawcy do wniesienia skargi do sądu administracyjnego, o którym mowa w art. 69 ust. 1 pkt 2 albo ust. 4 pkt 2, art. 70 ust. 2 albo art. 77 ust. 2 pkt 1, a więc na prawo do sądu wyrażone wprost w art. 45 ust. 1 oraz zagwarantowane w art. 77 ust. 2 Konstytucji RP.W związku z powyższym, Naczelny Sąd Administracyjny uznał orzeczenie Sądu I instancji za prawidłowe i na podstawie art. 184 p.p.s.a. w związku z art.197 § 2 p.p.s.a. postanowił jak w sentencji postanowienia.W nawiązaniu do wniosku o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego, wskazać należy, że zgodnie z art. 209 p.p.s.a. wniosek strony o zwrot kosztów sąd rozstrzyga w każdym orzeczeniu uwzględniającym skargę oraz w orzeczeniu, o którym mowa w art. 201, art. 203 i art. 204 p.p.s.a. Przepisy te dotyczą jednak wyłącznie postępowania kasacyjnego zakończonego wyrokiem. Oznacza to, że ustawodawca w przepisach p.p.s.a. nie przewidział możliwości wydania przez Naczelny Sąd Administracyjny orzeczenia w przedmiocie zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego (zob. postanowienie NSA z 28 lutego 2024 r., sygn. akt III OZ 81/24).. Przepisy te dotyczą jednak wyłącznie postępowania kasacyjnego zakończonego wyrokiem. Oznacza to, że ustawodawca w przepisach p.p.s.a. nie przewidział możliwości wydania przez Naczelny Sąd Administracyjny orzeczenia w przedmiocie zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego (zob. postanowienie NSA z 28 lutego 2024 r., sygn. akt III OZ 81/24).