Postanowienie - I GZ 231/26 - Naczelny Sąd Administracyjny - z dnia 24 czerwca 2026
Teza
Oddalono zażalenie. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Henryk Wach po rozpoznaniu w dniu 24 czerwca 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia J. J. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 7 kwietnia 2025 r., sygn. akt I SA/Gl 120/25 w zakresie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia skargi w sprawie ze skargi J. J. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach z dnia 7 listopada 2024 r., nr 2401-IEE.7192.486.2024.4.[...] UNOddalono zażalenie. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Henryk Wach po rozpoznaniu w dniu 24 czerwca 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia J. J. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 7 kwietnia 2025 r., sygn. akt I SA/Gl 120/25 w zakresie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia skargi w sprawie ze skargi J. J. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach z dnia 7 listopada 2024 r., nr 2401-IEE.7192.486.2024.4.[...] UN
Najważniejsze informacje
W skrócie
Wynik
oddalono zażalenie
Typ sprawy
sprawa nieprocesowa
Etap
zażalenie
Tryb
posiedzenie niejawne
Role w sprawie
apelujący / skarżący
wnioskodawca
Data orzeczenia
24 czerwca 2026
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Przewodniczący
Henryk Wach
Podstawa prawna
Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie
UZASADNIENIE
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach postanowieniem z 7 kwietnia 2025 r., I SA/Gl 120/25, odmówił J. J. przywrócenia terminu do wniesienia skargi na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach z 7 listopada 2024 r., nr 2401-IEE.7192.486.2024.4. [...] UNP: 2401-24-281367 w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie wniosku o uchylenie czynności egzekucyjnej.Sąd orzekał w następującym stanie faktycznym.J. J. (dalej: skarżący) wraz ze skargą na ww. postanowienie wniósł o przywrócenie terminu do jej wniesienia. W uzasadnieniu podkreślił, że uchybienie terminu nastąpiło z powodu jego choroby, która wystąpiła przed upływem terminu do wniesienia skargi a trwała do 30 grudnia 2024 r. Do wniosku nie zostały dołączone żadne dokumenty.Sąd I instancji uzasadniając odmowę przywrócenia terminu do wniesienia skargi wskazał, że skarżący nie uprawdopodobnił braku winy w uchybieniu terminu do jej wniesienia.Zdaniem WSA brak było podstaw do uznania zasadności wniosku skarżącego o przywrócenie terminu. Uzasadniając wniosek o przywrócenie terminu skarżący podniósł, że termin nie został zachowany z uwagi na jego chorobę objawiającą się gorączką, ogromnym bólem głowy i ogólnym osłabieniem. Powyższe twierdzenie nie zostało potwierdzone żadnym dokumentem, w tym stosownym zaświadczeniem lekarskim.Sąd I instancji wskazał, że sam fakt występowania choroby nie może być potraktowany, jako przyczyna usprawiedliwiająca bezczynność strony. Choroba może wprawdzie stanowić przesłankę przywrócenia terminu, ale tylko wówczas, gdy stanowi jednocześnie przeszkodę w podjęciu czynności procesowej, której przy dołożeniu należytej staranności nie dało się usunąć. Konieczne jest zatem uprawdopodobnienie nie tylko samego faktu choroby, ale także wpływu stanu zdrowia strony na niemożność działaniaZażalenie na to postanowienie złożył skarżący.W uzasadnieniu autor zażalenia podniósł, że choroba stanowiła przeszkodę w napisaniu i wniesieniu skargi, której przy dołożeniu należytej staranności nie dało się usunąć. "Oświadczając, że byłem chory uprawdopodobniłem okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu do wniesienia skargi. Uprawdopodobnienie choroby jest wystarczające zgodnie z art. 87 p.p.s.a., w którym nie wskazano konieczności udowodnienia choroby zaświadczeniem od lekarza sądowego lub jakimkolwiek innym zaświadczeniem. Wymieniony art. 87 nie nakazuje wbrew tezie zawartej w uzasadnieniu przedmiotowego Postanowienia, konieczności uwiarygodnienia przez stronę swojej staranności. Podkreślam, że moja ciężka choroba stanowiła przeszkodę niezależną ode mnie, której nie mogłem przezwyciężyć. Wpływ choroby na moje samopoczucie i stan psycho-fizyczny skutkował niemożnością napisania i wniesienia skargi w wyznaczonym terminie. Natychmiast po ustaniu tej przyczyny wniosłem skargę, spóźniając się tylko o 3 dni, co niewątpliwie nie powoduje przedłużenia postępowania i nie ma na nie żadnego negatywnego wpływu." Z powyższych względów stan zdrowia skarżącego uprawdopodobnił brak winy w uchybieniu terminu do złożenia skargi.Do zażalenia nie dołączono dokumentacji medycznej.Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.Stosownie do treści art. 86 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r., poz. 143; dalej: "p.p.s.a.") jeśli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu.Przywrócenie uchybionego terminu jest możliwe jeżeli zostaną spełnione łącznie następujące przesłanki: 1) strona wystąpi z wnioskiem o przywrócenie terminu, 2) wniosek ten zostanie wniesiony w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu, 3) jednocześnie z wniesieniem wniosku zostanie dopełniona czynność, dla której określony był termin, 4) we wniosku zostaną uprawdopodobnione okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu, 5) powstanie ujemnych dla strony skutków w zakresie postępowania sądowego. Stosownie do art. 87 § 2 p.p.s.a. na stronie domagającej się przywrócenia terminu ciąży obowiązek uprawdopodobnienia okoliczności wskazujących na brak winy. O braku winy można mówić gdy wnioskodawca dopełnił obowiązku dołożenia szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Dokonanie oceny wystąpienia tej przesłanki musi nastąpić na podstawie wszystkich okoliczności konkretnej sprawy i z uwzględnieniem obiektywnego miernika staranności jakiej można i należy wymagać od osoby dbającej należycie o swoje interesy. Przy rozpoznawaniu wniosku o przywrócenie terminu Sąd ocenia zatem, czy strona uprawdopodobniła okoliczności, które powołała na usprawiedliwienie opóźnienia w dokonaniu czynności procesowej oraz czy te okoliczności są tego rodzaju, że nie można przypisać winy za to opóźnienie.W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego w sprawie nie można mówić o uprawdopodobnieniu przez skarżącego braku winy w uchybieniu terminu do złożenia skargi. W tym miejscu podkreślenia wymaga, że o braku winy można mówić tylko w przypadku stwierdzenia, że dopełnienie obowiązku było niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia, tj. że strona nie mogła tej przeszkody usunąć nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku, a przy tym powstała ona w czasie biegu terminu do dokonania czynności procesowej (postanowienie NSA z dnia 2 października 2002 r., sygn. akt V SA 793/03; "Monitor Prawniczy" 2002, nr 23, s. 1059). Wynika z tego, że przeszkody te muszą mieć charakter zewnętrzny i obiektywny. Obowiązkiem strony jest więc uwiarygodnienie swojej staranności oraz wykazanie, że przeszkoda, która spowodowała niedotrzymanie terminu, była od niej niezależna. Kryterium braku winy wiąże się z obowiązkiem strony do szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Przywrócenie terminu nie jest więc możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa w tym zakresie (por. postanowienie NSA z dnia 30 listopada 2010 r., sygn. akt II FZ 582/10).Podnoszone przez skarżącego przyczyny uchybienia terminu – wysoka gorączka, ogromny ból głowy i ogólne osłabienie czy brak możliwości wizyty w przychodni lekarskiej znajdującej się w innej miejscowości wymagającej podróży - nie uzasadniają wniosku o przywrócenie terminu do złożenia skargi. Skarżący, dążąc do przywrócenia terminu do wniesienia skargi, powołał się na okoliczność ogólnego osłabienia sprawności fizycznej organizmu na skutek choroby. Nie negując uciążliwości dla organizmu związanych z objawami choroby podkreślenia wymaga, że skarżący nie uprawdopodobnił aby w czasie otwartego terminu do wniesienia skargi jego stan zdrowia uniemożliwił napisanie i nadanie skargi w terminie.Jak wynika z akt administracyjnych sprawy zaskarżone postanowienie zostało odebrane przez skarżącego osobiście 26 listopada 2024 r. (vide. k. 60 kserokopia ZPO).Reasumując skarżący nie uprawdopodobnił braku winy w uchybieniu terminu do wniesienia skargi, co było jego obowiązkiem na mocy art. 87 § 2 p.p.s.a.Naczelny Sąd Administracyjny uwzględniając przyczyny, z powodu których doszło do uchybienia terminowi do wniesienia skargi uznał, że Sąd I instancji prawidłowo ocenił przesłankę braku winy w uchybieniu terminu.Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w postanowieniu, na podstawie art. 197 § 2 p.p.s.a. w związku z art. 184 p.p.s.a..