Postanowienie - II SA/Po 479/26 - Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu - z dnia 25 czerwca 2026
Teza
Odrzucono skargęzwrócono wpis od skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Tomasz Świstak po rozpoznaniu w dniu 25 czerwca 2026 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Koła Łowieckiego nr [...] na postanowienie Nadleśniczego Nadleśnictwa [...] z dnia 31 marca 2026 r., znak [...], nr [...] w przedmiocie szacowania szkód łowieckich postanawia: 1. odrzucić skargę, 2. zwrócić stronie skarżącej uiszczony wpis od skargi w kwocie 200 zł (słownie: dwieście złotych). UZASADNIENIE W dniu 1 czerwca 202Odrzucono skargęzwrócono wpis od skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Tomasz Świstak po rozpoznaniu w dniu 25 czerwca 2026 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Koła Łowieckiego nr [...] na postanowienie Nadleśniczego Nadleśnictwa [...] z dnia 31 marca 2026 r., znak [...], nr [...] w przedmiocie szacowania szkód łowieckich postanawia: 1. odrzucić skargę, 2. zwrócić stronie skarżącej uiszczony wpis od skargi w kwocie 200 zł (słownie: dwieście złotych). UZASADNIENIE W dniu 1 czerwca 202
Najważniejsze informacje
W skrócie
Wynik
odrzucono środek zaskarżenia
Przedmiot
skarga administracyjna / kontrola aktu administracyjnego
Typ sprawy
sprawa administracyjna / kontrola aktu administracyjnego
Etap
postępowanie administracyjne sądowe / skarga na decyzję lub akt
Tryb
posiedzenie niejawne
Tematy
skarga administracyjna
kontrola administracyjna
odszkodowanie
Role w sprawie
apelujący / skarżący
Data orzeczenia
25 czerwca 2026
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Przewodniczący
Tomasz Świstak
Podstawa prawna
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargęzwrócono wpis od skargi
UZASADNIENIE
W dniu 1 czerwca 2026 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu wpłynęła, za pośrednictwem Nadleśniczego Nadleśnictwa [...] skarga Koła Łowieckiego nr [...] na postanowienie Nadleśniczego Nadleśnictwa [...] z dnia 31 marca 2026 r., znak [...], nr [...].Zaskarżonym postanowieniem Nadleśniczy Nadleśnictwa [...] orzekł, po przeprowadzeniu w dniu 30 marca 2026 r. czynności oględzin w trybie odwoławczym w ramach rozpatrywania odwołania D. K. od ustaleń zawartych w protokole oględzin z dnia 14 marca 2026 r. sporządzonym przez zarządcę obwodu łowieckiego nr [...], w przedmiocie ustalenia szacunkowego obszaru uprawy, która została uszkodzona oraz o szacunkowym procencie zniszczenia.Z treści skargi wynika, że strona skarżącay kwestionuje zawarte w postanowieniu z dnia 31 marca 2026 r. ustalenia, wskazując, że Nadleśniczy Nadleśnictwa [...] rozpatrując odwołanie od protokołu ostatecznego szacowania szkody łowieckiej dnia 14 marca 2026 r., nr [...] sporządzonego przez zarządcę obwodu łowieckiego nr [...] - Koło Łowieckiego nr [...], zamiast czynności odwołania od protokołu szacowania ostatecznego przeprowadził oględziny uprawy.W skardze podkreślono, że odwołanie od protokołu ostatecznego szacowania szkody łowieckiej nie mogło być odwołaniem od protokołu oględzin, albowiem takiego protokołu nie sporządzono.W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie.Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej P.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej.Merytoryczne rozpatrzenie zasadności skargi poprzedzone jest każdorazowo badaniem dopuszczalności jej wniesienia, obejmującym również ocenę tego, czy przedmiot sprawy należy do właściwości sądu administracyjnego. Negatywny wynik tej oceny uniemożliwia nadanie skardze dalszego biegu, co w konsekwencji prowadzi do jej odrzucenia.Zakres właściwości rzeczowej sądu administracyjnego określa art. 3 § 2 P.p.s.a.Właściwości sądu administracyjnego nie można przy tym domniemywać i rozszerzać na kategorie spraw nie objętych powyższą regulacją, względnie przepisami szczególnymi ujętymi w innych ustawach, co wprost wynika z art. 177 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej stanowiącego, iż to sądy powszechne sprawują wymiar sprawiedliwości we wszystkich sprawach, z wyjątkiem spraw ustawowo zastrzeżonych dla właściwości innych sądów.Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest postanowienie Nadleśniczego Nadleśnictwa [...] z dnia 31 marca 2026 r., znak [...], nr [...] wydane w następstwie dokonania oględzin w związku z odwołaniem właściciela gruntów rolnych, na terenie których wystąpiła szkoda łowiecka, od protokołu szacowania ostatecznego sporządzonego przez zarządcę obwodu łowieckiego.Zagadnienia związane ze szkodami łowieckimi i ich wynagradzaniem reguluje ustawa z dnia 13 października 1995 r. Prawo łowieckie (Dz.U. z 2025 r., poz. 539), która między innymi reguluje kwestie wynagradzania wyrządzonych szkód w uprawach i płodach rolnych przez dziki, łosie, jelenie, daniele i sarny oraz przy wykonywaniu polowania (art. 46), wypłaty odszkodowania za wyrządzoną szkodę (art. 46c), trybu wniesienia odwołania do nadleśniczego (art. 46d) czy ustalenia wysokości odszkodowania przez nadleśniczego (art. 46e).Postępowanie dotyczące rozstrzygania przez nadleśniczego sporów o wysokość odszkodowania, dotyczy sporów majątkowych o charakterze cywilnym i kończy się wydaniem decyzji przez nadleśniczego na podstawie art. 46e ust. 1 Prawa łowieckiego (zob. wyrok NSA z dnia 15 listopada 2024 r. sygn. akt I OSK 1769/24, dostępny w Internecie: http://orzeczenia.nsa.gov.pl i uchwałę SN z dnia 6 lipca 2021 r. sygn. akt III CZP 48/20, publ. OSNC 2021/12/83).Zgodnie z art. 46d ust. 1 tej ustawy właścicielowi albo posiadaczowi gruntów rolnych, na terenie których wystąpiła szkoda, oraz dzierżawcy albo zarządcy obwodu łowieckiego przysługuje od protokołu oględzin (art. 46a ust. 4 ustawy), albo protokołu szacowania ostatecznego (art. 46c ust. 5 ustawy) odwołanie do nadleśniczego Państwowego Gospodarstwa Leśnego Lasy Państwowe właściwego ze względu na miejsce wystąpienia szkody.Odwołanie wnosi się w terminie 7 dni od dnia podpisania protokołu, o którym mowa w art. 46a ust. 4 (dotyczy protokołu sporządzanego po zakończeniu oględzin) albo art. 46c ust. 5 (dotyczy protokołu sporządzanego po zakończeniu szacowania ostatecznego).W celu rozpatrzenia odwołania nadleśniczy Państwowego Gospodarstwa Leśnego Lasy Państwowe dokonuje odpowiednio oględzin lub szacowania ostatecznego. Oględzin lub szacowania ostatecznego dokonuje nadleśniczy Państwowego Gospodarstwa Leśnego Lasy Państwowe właściwy ze względu na miejsce wystąpienia szkód lub jego przedstawiciel (art. 46d ust. 2 tej ustawy). Po zakończeniu oględzin lub szacowania ostatecznego sporządza się protokół, który zawiera w szczególności dane określone w art. 46a ust. 4 lub art. 46c ust. 5 z wyłączeniem informacji o wysokości odszkodowania (art. 46d ust. 8).Natomiast według art. 46e Prawa łowieckiego: (ust. 1) nadleśniczy Państwowego Gospodarstwa Leśnego Lasy Państwowe właściwy ze względu na miejsce wystąpienia szkód ustala wysokość odszkodowania, w drodze decyzji, biorąc w szczególności pod uwagę ustalenia zawarte w protokołach, o których mowa w art. 46a ust. 4, art. 46c ust. 5 i art. 46d ust. 8. Decyzja, ta, wydawana jest w terminie 14 dni od dnia otrzymania protokołów, o których mowa w ust. 1, i jest ostateczna; (ust. 3) wypłata odszkodowania, o którym mowa w ust. 1, następuje ze środków dzierżawcy albo zarządcy obwodu łowieckiego, nie później niż w terminie 30 dni od dnia doręczenia decyzji, o której mowa w ust. 1; (ust. 4) właściciel albo posiadacz gruntów rolnych, na których zostały wyrządzone szkody, o których mowa w art. 46 ust. 1, a także dzierżawca albo zarządca obwodu łowieckiego niezadowolony z decyzji, o której mowa w ust. 1, może, w terminie trzech miesięcy od dnia jej doręczenia, wnieść powództwo do sądu właściwego ze względu na miejsce wystąpienia szkody.Z treści przywołanych przepisów wynika, że postępowanie w sprawie szacowania wysokości odszkodowania jest tzw. postępowaniem hybrydowym, łączącym w sobie elementy procedury cywilnej oraz administracyjnej. Przyjmując taki model postępowania, ustawodawca wskazał więc w art. 49a ust. 1 Prawa łowieckiego, że w zakresie nieuregulowanym w ustawie lub przepisach wydanych na jej podstawie, do postępowania prowadzonego przez nadleśniczego lub dyrektora regionalnej dyrekcji Państwowego Gospodarstwa Leśnego Lasy Państwowe w sprawie ustalenia wysokości odszkodowania stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego. Uznaje się przy tym, że odesłanie z art. 49a ust. 1 Prawa łowieckiego ma charakter wyłącznie procesowy (por. postanowienie NSA z dnia 7 października 2022 r. sygn. akt I OSK 1497/22, dostępne jw.).Wobec nie budzącej wątpliwości treści art. 46e ust. 4 Prawa łowieckiego właściwym dla merytorycznego rozstrzygania sporów zaistniałych na gruncie ustalenia odszkodowania za szkody łowieckie jest wyłącznie sąd powszechny, a sprawy tego rodzaju nie należą do kognicji sądu administracyjnego.W takiej sytuacji należy uznać za niedopuszczalne odrębne zaskarżanie na drodze sądowoadministracyjnej poszczególnych czynności nadleśniczego poprzedzających wydanie decyzji o jakiej mowa w art. 46e ust. 1 Prawa łowieckiego, w tym w szczególności protokołu, o którym mowa w art. 46d ust. 8 Prawa łowieckiego, sporządzanego przez nadleśniczego po zakończeniu oględzin lub szacowania ostatecznego – i to niezależnie od formy, jaką nadał mu organ administracji (nadleśniczy), w tym w jak niniejszej sprawie formy postanowienia. Wszelkie zastrzeżenia co do prawidłowości czynności nadleśniczego i ich wpływu na wadliwe ustalenie wysokości odszkodowania strony niezadowolone z rozstrzygnięcia zawartego w decyzji ustalającej odszkodowanie podnosić mogą bowiem w powództwie o jakim mowa w art. 46 ust. 4 Prawa łowieckiego.Podkreślić wreszcie należy, iż z art. 46e ust. 1 Prawa łowieckiego wynika, że nadleśniczy ustala wysokość odszkodowania, w drodze decyzji, biorąc w szczególności pod uwagę ustalenia zawarte w protokołach, o których mowa w art. 46a ust. 4, art. 46c ust. 5 i art. 46d ust. 8. treśc powyższej regulacji nie uzasadnia przyjęcia, że ustalenia wynikające z tych protokołów są bezwzględnie wiążące organ i determinujące wysokość należnego odszkodowania, co dodatkowo wzmacnia stanowisko o niedopuszczalności odrębnego zaskarżania do sądów administracyjnych poszczególnych czynności nadleśniczego poprzedzających wydanie decyzji, której nie można zaskarżyć do sądu administracyjnego, a zawarte w niej rozstrzygnięcia podlegają weryfikacji sądowej jedynie w drodze procesu przed sądem powszechnym z powództwa strony niezadowolonej z nich.Jednocześnie zauważyć należy, iż skoro warunkiem koniecznym wniesienia powództwa do sądu powszechnego jest wydanie decyzji o jakiej mowa w art. 46e ust.1 Prawa łowieckiego, a warunkiem wydania takiej decyzji przez nadleśniczego jest wykonanie przez dzierżawcę albo zarządcę obwodu łowieckiego obowiązków nałożonych w Prawie łowieckim (zob. np. postanowienie NSA z dnia 17 listopada 2020 r. sygn. akt II OSK 865/20 oraz wyroki NSA z dnia 6 maja 2022 r. sygn. akt I OSK 1896/21 i 26 kwietnia 2022 r. sygn. akt I OSK 1572/21 - orzeczenia dostępne jw.), to ewentualnemu zaskarżeniu do sądu administracyjnego podlegać będą jedynie te akty lub czynności nadleśniczego o charakterze procesowym, które blokują możliwość wydania takiej decyzji, jak na przykład stwierdzenie uchybienia terminu do wniesienia odwołania od sporządzonego przez dzierżące lub zarządcę obwodu protokołu oględzin lub szacowania ostatecznego, względnie bezczynność lub przewlekłość zarządcy lub dzierżawcy obwodu łowieckiego w sporządzeniu odpowiednich protokołów, względnie bezczynność lub przewlekłość w rozpoznawaniu przez nadleśniczego odwołań od tych protokołów.Taka sytuacja nie zachodziła jednakże w niniejszej sprawie, gdzie przedmiotem zaskarżenia strona skarżąca uczyniła postanowienie Nadleśniczego Nadleśnictwa [...], które nie tamuje możliwości wydania decyzji ustalającej wysokość odszkodowania, od której służyć będzie środek zaskarżenia do sądu powszechnego, w ramach którego strona niezadowolona z decyzji będzie mogła kwestionować wysokość ustalonego odszkodowania wynikająca między innymi z czynności podejmowanych przez nadleśniczego przy rozpoznawaniu odwołania od protokołu szacowania ostatecznego, względnie protokołu oględzin szkody łowieckiejOkoliczności powyższe obligowały Sąd do odrzucenia skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 P.p.s.a., zgodnie z którym sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego.O zwrocie uiszczonego wpisu Sąd orzekł w pkt 2 postanowienia na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 P.p.s.a..