Wyrok - III OSK 2411/25 - Naczelny Sąd Administracyjny - z dnia 26 czerwca 2026
Teza
Oddalono skargę kasacyjną. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Tamara Dziełakowska (sprawozdawca) Sędziowie sędzia NSA Wojciech Jakimowicz sędzia del. WSA Mariusz Kotulski po rozpoznaniu w dniu 26 czerwca 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej P.S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 9 września 2025 r. sygn. akt II SAB/Lu 77/25 w sprawie ze skargi P.S. na bezczynność Starosty Bialskiego w przedmiocie rozpoznania wniosku o udostępOddalono skargę kasacyjną. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Tamara Dziełakowska (sprawozdawca) Sędziowie sędzia NSA Wojciech Jakimowicz sędzia del. WSA Mariusz Kotulski po rozpoznaniu w dniu 26 czerwca 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej P.S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 9 września 2025 r. sygn. akt II SAB/Lu 77/25 w sprawie ze skargi P.S. na bezczynność Starosty Bialskiego w przedmiocie rozpoznania wniosku o udostęp
Najważniejsze informacje
W skrócie
Wynik
oddalono skargę
Typ sprawy
sprawa cywilna
Etap
skarga kasacyjna
Tryb
posiedzenie niejawne
Tematy
skarga administracyjna
kontrola administracyjna
Role w sprawie
apelujący / skarżący
Data orzeczenia
26 czerwca 2026
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Przewodniczący
Mariusz Kotulski
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną
UZASADNIENIE
Wyrokiem z 9 września 2025 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie, po rozpoznaniu skargi P.S. (dalej: skarżący) na bezczynność Starosty Bialskiego w przedmiocie rozpoznania wniosku o udostępnienie informacji publicznej:I. stwierdził, że Starosta Bialski dopuścił się bezczynności w sprawie wniosku skarżącego z 1 lipca 2024 r. o udostępnienie informacji publicznej;II. stwierdził, że bezczynność Starosty Bialskiego nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa;III. umorzył postępowanie w zakresie zobowiązania Starosty Bialskiego do załatwienia wniosku wskazanego w punkcie I;IV. zasądził na rzecz skarżącego od Starosty Bialskiego kwotę 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że wniosek o udostępnienie informacji publicznej, który wpłynął do Starosty Bialskiego 1 lipca 2024 r. drogą elektroniczną, dotyczył udostępnienia informacji na temat pozwolenia na budowę wydanego dla działek nr ewid. [...] przy ul. [...]. Następnie 15 lipca 2024 r. skarżący wniósł kolejny wniosek o udostępnienie informacji publicznej. Organ przekazał odpowiedź na powtórny wniosek z 15 lipca 2024 r. W toku prowadzonej sprawy okazało się, że oba wnioski dotyczyły tych samych działek. Tak więc wnioski z 1 lipca 2024 r. oraz 15 lipca 2024 r. uznano za tożsame i udzielono na nie odpowiedzi 19 lipca 2024 r.Skarżący uznając, że organ pozostawał w bezczynności w związku z niezałatwieniem wniosku o udostępnienie informacji publicznej, złożył skargę, w której wniósł o stwierdzenie bezczynności organu w sprawie wniosku z 1 lipca 2024 r.Uwzględniając skargę Sąd I instancji wskazał, że skarżący domagał się informacji w trybie ustawy z 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. z 2022 r. poz. 902 ze zm., dalej: u.d.i.p.). Sąd I instancji podkreślił, że postępowanie w przedmiocie udzielenia informacji publicznej jest postępowaniem odformalizowanym, a ustawa o dostępie do informacji publicznej nie wskazuje wymagań formalnych wniosku. W tej sprawie 1 lipca 2024 r. na adres mail starostwo@powiatbialski.pl wpłynął wniosek skarżącego o "udostępnienie wszystkich dostępnych informacji na temat pozwolenia na budowę wydanego dla działek [...] przy ulicy [...]". Następnie skarżący wobec nieudzielenia przez organ odpowiedzi na wniosek w wymaganym terminie, 15 lipca 2024 r. wystąpił ponownie z wnioskiem o udzielenie informacji publicznej opatrzonym podpisem elektronicznym, na który to wniosek udzielono odpowiedzi 19 lipca 2024 r. Organ nie poinformował skarżącego przy udzieleniu odpowiedzi, że uznał oba wnioski za tożsame. Powyższe oznacza, że organ dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu wniosku strony z 1 lipca 2024 r.W związku z powyższym Sąd I instancji uznał, że Starosta Bialski dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu wniosku z 1 lipca 2024 r. Bezczynność Starosty Bialskiego nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Wobec udzielenia żądanej informacji po upływie wymaganego terminu Sąd I instancji umorzył postępowanie w zakresie zobowiązania Starosty Bialskiego do załatwienia wniosku strony wskazanego w punkcie I wyroku.Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł skarżący.Na podstawie art. 176 w związku z art. 185 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r., poz. 935 ze zm. - dalej: p.p.s.a.) skarżący wniósł o:1. uchylenie zaskarżonego wyroku w części, tj. punktu II wyroku, i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Lublinie;2. ewentualnie, w przypadku uznania przez Sąd, że istota sprawy została dostatecznie wyjaśniona, rozpoznanie sprawy na podstawie art. 188 p.p.s.a. i zmianę zaskarżonego wyroku w punkcie II przez uznanie, że bezczynność Starosty Bialskiego miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa;3. zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.Zaskarżonemu wyrokowi skarżący zarzucił1. naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.), tj.:- art. 141 § 4 p.p.s.a., na skutek sporządzenia uzasadnienia nieodpowiadającego jego wymogom, niedostatecznie odnoszącego się do naruszenia prawa w sposób rażący, uniemożliwiającego skarżącemu kasacyjnie polemikę ze stanowiskiem Sądu I instancji i skuteczne zaskarżenie wobec braku powołanych motywów oceny przez Sąd I instancji, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa;- art. 149 § 1a p.p.s.a. w związku z art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a. w związku z art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. a tiret pierwsze i art. 13 ust. 1 u.d.i.p. oraz w związku z art. 6 k.p.a., przez błędne zastosowanie powołanych przepisów, uznając, że bezczynność organu miała miejsce bez rażącego naruszenia prawa, podczas gdy bezczynność organu była niewątpliwa i nieuzasadniona, przedmiot sprawy dotyczył naruszeń prawa, a organ faktycznie nie podjął żadnych działań w odpowiedzi na wniosek skarżącego kasacyjnie z 1 lipca 2024 r. oraz nie powiadomił skarżącego o przyczynach opóźnienia;- art. 149 § 1a p.p.s.a. w związku z art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a. oraz w związku z art. 65 k.p.a., przez ich niezastosowanie oraz nieuwzględnienie przez Sąd I instancji, że we wniosku z 1 lipca 2024 r., wraz z załączonym pismem, skarżący zasygnalizował organowi naruszenia prawa, a organ powinien - w przypadku uznania swojej niewłaściwości - przekazać sprawę organowi właściwemu, o czym miał obowiązek zawiadomić skarżącego.Skarżący oświadczył, że zrzeka się przeprowadzenia rozprawy.Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:W świetle art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach:1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie,2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.Podkreślić przy tym trzeba, że Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, ponieważ w świetle art. 183 § 1 p.p.s.a. rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Jeżeli zatem nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a. (a w rozpoznawanej sprawie przesłanek tych brak), to Sąd związany jest granicami skargi kasacyjnej. Oznacza to, że Sąd nie jest uprawniony do samodzielnego dokonywania konkretyzacji zarzutów skargi kasacyjnej, a upoważniony jest do oceny zaskarżonego orzeczenia wyłącznie w granicach przedstawionych we wniesionej skardze kasacyjnej.Zarzuty skargi kasacyjnej nie zasługiwały na uwzględnienie.Na uwzględnienie nie zasługiwał zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a., zgodnie z którym uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Jeżeli w wyniku uwzględnienia skargi sprawa ma być ponownie rozpatrzona przez organ administracji, uzasadnienie powinno ponadto zawierać wskazania co do dalszego postępowania. Wszystkie te elementy uzasadnienie zaskarżonego wyroku zawiera, w tym podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz szczegółowe wyjaśnienie powodów, dla których Sąd I instancji orzekł jak w sentencji wyroku. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, stanowisko Sądu I instancji wyrażone w tym zakresie jest wystarczające i pozwala na poddanie zaskarżonego wyroku kontroli instancyjnej. Natomiast zarzutem naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. nie można kwestionować oceny prawnej wojewódzkiego sądu administracyjnego. Ponadto, w świetle uchwały składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z 15 lutego 2010 r. sygn. akt II FPS 8/09, przepis art. 141 § 4 p.p.s.a. może stanowić samodzielną podstawę kasacyjną (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.), jeżeli uzasadnienie orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego nie zawiera stanowiska co do stanu faktycznego przyjętego za podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia, co w tej sprawie oczywiście nie nastąpiło.Jak wynika z uzasadnienia zaskarżonego wyroku, Sąd I instancji stwierdził, że organ pozostawał w bezczynności w zakresie wniosku z 1 lipca 2024 r. (co nie jest kwestionowane w skardze kasacyjnej). Natomiast jednocześnie Sąd I instancji wyjaśnił, że oba wnioski złożone przez skarżącego dotyczyły udzielania tej samej informacji publicznej, tj. udostępnienia wszystkich dostępnych informacji na temat pozwolenia na budowę wydanego dla wskazanych we wniosku działek. W istocie więc wniosek z 15 lipca 2024 r. stanowił jedynie ponowienie pierwotnego wniosku z 1 lipca 2024 r. Sąd I instancji zauważył, że w piśmie z 19 lipca 2024 r. udzielającym żądanej informacji organ przywołał jedynie wniosek skarżącego z 15 lipca 2024 r. Jednak w sytuacji, gdy oba wnioski były tożsame i dotyczyły udzielenia tej samej informacji, uznać należało, że skarżącemu udzielono tym samym informacji żądanej wnioskiem z 1 lipca 2024 r. Argumentacja ta niewątpliwie przemawia za brakiem podstaw do stwierdzenia, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Naczelny Sąd Administracyjny dostrzega, że opisane wyżej stanowisko Sądu I instancji nie zostało wprost powiązane z kwestią braku rażącego charakteru bezczynności organu, co stanowi jednak uchybienie wyłącznie o charakterze redakcyjnym, które nie uzasadniało uwzględnienia zarzutu naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a.Pozostałe zarzuty kasacyjne również nie zasługiwały na uwzględnienie. Dotyczy to zarzutów podnoszących naruszenie art. 149 § 1a p.p.s.a. w związku z art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a. w związku z art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. a tiret pierwsze i art. 13 ust. 1 u.d.i.p. oraz w związku z art. 6 k.p.a., jak też zarzutu podnoszącego naruszenie art. 149 § 1a p.p.s.a. w związku z art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a. oraz w związku z art. 65 k.p.a. Analiza uzasadnienia skargi kasacyjnej prowadzi bowiem do wniosku, że skarżący nie tyle kwestionuje brak stwierdzenia przez Sąd I instancji rażącego charakteru bezczynności, ile wskazuje nowe, niepowołane w skardze przyczyny, dla których uważa, że organ pozostawał bezczynny, a także wyraża niezadowolenie ze sposobu, w jaki ostatecznie został załatwiony jego wniosek. Przedmiotem skargi wniesionej do Sądu I instancji był natomiast wyłącznie brak odpowiedzi organu na wniosek z 1 lipca 2024 r. i kwestia ta była przedmiotem oceny wyrażonej w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku (której Naczelny Sąd Administracyjny nie może kwestionować w tym zakresie z uwagi na granice skargi kasacyjnej). Rażącym naruszeniem prawa jest naruszenie ciężkie, które nosi cechy oczywistej i wyraźnej sprzeczności z obowiązującym prawem, niezasługujące na zaakceptowanie w demokratycznym państwie prawa i wywołujące dotkliwe skutki społeczne lub indywidualne. Kwalifikacja naruszenia jako rażące musi posiadać pewne dodatkowe cechy w stosunku do stanu określanego jako zwykłe naruszenie. Rażące opóźnienie w podejmowanych przez organ czynnościach ma być oczywiście pozbawione jakiegokolwiek racjonalnego uzasadnienia. W tej sprawie, brak załatwienia sprawy w terminie sprowadza się w istocie wyłącznie do braku wskazania w odpowiedzi na wniosek z 15 lipca 2024 r., że odpowiedź ta dotyczy także wniosku z 1 lipca 2024 r. Bez znaczenia w kontekście naruszenia prawa są dodatkowe czynności, jakie, w ocenie skarżącego, powinny zostać podjęte przez organ, a w szczególności przekazanie sprawy do innego organu według właściwości. Ponownie przypomnienia wymaga, że przedmiotem sprawy była bezczynność organu polegająca na braku udostępnienia informacji publicznej, a nie na braku przekazania sprawy według właściwości lub podjęcia bliżej nieokreślonych czynności dotyczących legalności procesu inwestycyjnego. Co więcej, żądana informacja publiczna została skarżącemu udostępniona (chociaż nie na skutek pierwotnego wniosku), a zatem organ nie kwestionował swojej właściwości w tym zakresie. Przedmiotem sprawy nie było natomiast, czy organ był zobowiązany podjąć określone czynności na skutek sygnalizowanych we wniosku naruszeń prawa związanych z realizacją inwestycji budowlanej. W skardze z 25 czerwca 2025 r. skarżący jednoznacznie określił, że wnosi "skargę na bezczynność Starostwa Powiatowego w Białej Podlaskiej, które nie wywiązało się z obowiązku ustawowego udostępnienia informacji publicznej w ustawowym terminie".Z tych względów i na podstawie art. 184 w związku z art. 182 § 2 i § 3 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku.. Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku.