Wyrok - II SA/Kr 636/26 - Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie - z dnia 29 czerwca 2026
Teza
Uchylono zaskarżone postanowienie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Małgorzata Łoboz po rozpoznaniu w dniu 29 czerwca 2026 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze sprzeciwu B. K. od postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia 10 kwietnia 2026 r., znak: SKO.ZP/415/52/2026 w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania w sprawie ustalenia warunków zabudowy 1. uchyla zaskarżone postanowienie 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie na rzecz skarżącego kwUchylono zaskarżone postanowienie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Małgorzata Łoboz po rozpoznaniu w dniu 29 czerwca 2026 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze sprzeciwu B. K. od postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia 10 kwietnia 2026 r., znak: SKO.ZP/415/52/2026 w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania w sprawie ustalenia warunków zabudowy 1. uchyla zaskarżone postanowienie 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie na rzecz skarżącego kw
Najważniejsze informacje
W skrócie
Wynik
uchylono orzeczenie
Typ sprawy
sprawa nieprocesowa
Etap
zażalenie
Tryb
posiedzenie niejawne
Role w sprawie
odwołujący
uczestnik postępowania
apelujący / skarżący
wnioskodawca
uczestnik
Data orzeczenia
29 czerwca 2026
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Przewodniczący
Małgorzata Łoboz
Podstawa prawna
art. 126
kpa
art. 144
kpa
art. 138
kpa
art. 145
kpa
art. 148
kpa
art. 149
kpa
art. 151
kpa
art. 64
appsa
Pokaż pozostałe podstawy prawne (3)
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie
UZASADNIENIE
Burmistrz Miasta T. decyzją z 26 maja 2021 r., znak: GAU.6730.38.2021.DW, ustalił B. K. (dalej: "inwestor") warunki zabudowy dla budowy dwóch budynków mieszkalnych jednorodzinnych na części działki nr [...] w M. 25 sierpnia 2025 r. wpłynęło pochodzące m.in. od I. K. (dalej: "żądająca wznowienia") podanie o wznowienie tego postępowania m.in. na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572 ze zm., dalej: "kpa") z powołaniem się m.in. na własność działek nr: [...] i [...], [...], [...] [...] oraz dowiedzenie się o wydaniu decyzji w trybie dostępu do informacji publicznej 21 sierpnia 2025 r.Burmistrz Miasta T. postanowieniem z 29 września 2025 r., znak: GAU.6730.38.2021.DW, odmówił wznowienia postępowania, wskazując przy tym m.in., że żądająca wznowienia nie jest stroną, a podanie o wznowienie postępowania jest spóźnione.Po pierwsze, za strony uznano właścicieli działek bezpośrednio graniczących (obszar oddziaływania nie wykraczał poza granice terenu inwestycji), czyli nr: [...] i [...] oraz część działki nr [...]. Żadna z nich nie stanowiła własności żądającej wznowienia. Również w chwili obecnej badanie własności działek nr: [...], [...], [...] i [...], których współwłaścicielem jest żądająca wznowienia, wskazuje na brak bezpośredniego sąsiedztwa. Granice terenu inwestycji nie sąsiadują z działkami nr: [...], [...] i [...] od strony południowej i zachodniej terenu, zostały cofnięte przez skarżącego o ok. 3 m w głąb działki nr [...]. Sąsiadują natomiast z działką nr [...], która obecnie ma numery [...] i [...], lecz w postępowaniu stanowiła działkę nr [...] (podział nastąpił decyzją z 4 kwietnia 2022 r.). Co do działki nr [...] (powstałej z działki nr [...]), która graniczy bezpośrednio z terenem inwestycji, to w dniu wszczęcia i zakończenia postępowania działka nr [...] nie stanowiła własności żądającej wznowienia, a poprzedni właściciel (P. S.) brał udział w postępowaniu (żądająca wznowienia nabyła działkę nr [...] w 2022 r.).Po drugie, żądająca wznowienia dowiedziała się o decyzji już dwa lata temu, ponieważ na stronach nr 4, 12, 14 i 19 – doręczonej jej 3 kwietnia 2023 r. – decyzji z 28 marca 2023 r., znak: GAU.6730.94.2021.MF, o odmowie ustalenia warunków zabudowy dla budowy muru oporowego na części działki nr [...] w M. – wspomniano o jej wydaniu.Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie (dalej: "SKO") postanowieniem z 17 listopada 2025 r., znak: SKO.ZP/415/385/2025, orzekło kasatoryjnie. Wskazało w szczególności, że organ pierwszej instancji orzekł o odmowie wznowienia postępowania z pominięciem trybu nadzwyczajnego – najpierw bowiem błędnie uznał, że samo wniesienie podania o wznowienie uruchamia postępowanie, następnie wydał rozstrzygnięcie formalne odmawiające wznowienia, a więc wszczęcia postępowania i jednocześnie w ramach tego rozstrzygnięcia merytorycznie odniósł się do kwestii, które można rozpatrywać dopiero w ramach wznowionego postępowania. Kwestia statusu strony powinna być badana w trakcie wznowionego postępowania, a nie na wcześniejszym etapie rozstrzygania o wznowieniu, albowiem nie może zostać rozstrzygnięta na podstawie samego podania o wznowienie i wymaga postępowania dowodowego zmierzającego do zweryfikowania, czy inwestycja będzie oddziaływać na nieruchomość. O oddziaływaniu nie świadczy (nie)istnienie wspólnej granicy, lecz charakter inwestycji, ukształtowanie terenu, odległość itd.Burmistrz Miasta T. postanowieniem z 29 stycznia 2026 r., znak: GAU.6730.38.2021.DW, ponownie odmówił wznowienia postępowania, wskazując przy tym m.in., że żądająca wznowienia dowiedziała się o decyzji 3 kwietnia 2023 r., a faktu tego nie zmienia błędne przywołanie daty projektu decyzji (16 kwietnia 2021 r.) zamiast daty decyzji (26 maja 2021 r.)SKO postanowieniem z 10 kwietnia 2026 r., znak: SKO.ZP/415/52/2026, ponownie orzekło kasatoryjnie, wskazując przy tym w szczególności, że żądająca wznowienia dowiedziała się o decyzji w trybie dostępu do informacji publicznej 21 sierpnia 2025 r., zaś błędne przywołanie daty uniemożliwia przyjęcie, że wiedziała o decyzji już w 2023 r. Ani we wniosku o dostęp do informacji publicznej, ani we wcześniejszych pismach nie wskazywała sygnatury lub daty decyzji. Z uzasadnienia decyzji z 28 marca 2023 r. nie wynika jednoznacznie, że wydano decyzję z 26 maja 2021 r. w postępowaniu, którego stroną nie była.W sprzeciwie inwestor wniósł o uchylenie postanowienia kasatoryjnego i zasądzenie kosztów postępowania (w tym zastępstwa procesowego), podnosząc – w świetle poniższych fragmentów decyzji z 28 marca 2023 r. – że żądająca wznowienia mimo błędnego przywołania daty miała obiektywną możliwość złożenia podania o wznowienie postępowania w 2023 r., bo dowiedziała się o organie, sygnaturze oraz przedmiocie i treści rozstrzygnięcia:"Planowany mur oporowy funkcjonalnie stanowić ma element zagospodarowania terenu w zabudowie mieszkaniowej, ponieważ ma być związany z planowaną na terenie objętym wnioskiem budową budynku mieszkalnego, który jest objęty decyzją o warunkach zabudowy znak: GAU.6730.38.2021.DW z dnia 16.04.2021 r." (str. 7);"W ocenie organu wskazany przez Wnioskodawcę związek funkcjonalny realizacji muru oporowego z planowaną budową na działce nr [...] budynku mieszkalnego jednorodzinnego nie jest związkiem koniecznym (o czym też wspomniał Wnioskodawca w swoim piśmie z dnia 25.07.2022r.), a wręcz stoi w sprzeczności z ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy znak: GAU.6730.38.2021.DW z dnia 16.04.2021 r. wydanej dla budowy dwóch budynków mieszkalnych jednorodzinnych na części działki nr [...] (po podziale działki nr [...] i nr [...]) położonej w gminie T. w obrębie ewidencyjnym M. " (str. 11);"Odwołując się do ustaleń decyzji o warunkach zabudowy z dnia 16.04.2021 r. należy wskazać, że pkt 4.1 zawiera dopuszczenia i ograniczenia w zagospodarowaniu terenu dotyczące ochrony środowiska, przyrody, i krajobrazu wynikające z przepisów odrębnych" (str. 11-12);"Związek funkcjonalny czy też techniczny budowy muru oporowego z planowanym budynkiem mieszkalnym w znaczący sposób wykracza poza przedmiot i ustalenia decyzji znak: GAU.6730.38.2021.DW z dnia 16.04.2021 r. (str. 12);"Tak, też powinny zostać zrealizowane budynki mieszkalne, dla których została wydana decyzja o warunkach zabudowy znak GAU.6730.38.2021.DW z dnia 16.04.2021 r." (str. 19).Poza tym trudno byłoby przyjąć, że dowiedziała się o decyzji dopiero w 2025 r., skoro w aktach zalega wniosek jej męża z 22 lutego 2022 r. o udostępnienie "decyzji GAU.6730.38.2021.DW z dnia 16.04.2021 r.", a oboje aktywnie uczestniczyli w pozostałych postępowaniach i prawdopodobnie mieszkają razem (ten sam adres do doręczeń, reprezentują małoletnie dzieci).Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:Do postanowień stosuje się odpowiednio przepisy art. 105, art. 107 § 2-5 oraz art. 109-113, a do postanowień, od których przysługuje zażalenie, oraz do postanowień określonych w art. 134 - również art. 145-152 oraz art. 156-159, z tym że zamiast decyzji, o której mowa w art. 151 § 1 i art. 158 § 1, wydaje się postanowienie (art. 126 kpa). W sprawach nieuregulowanych w niniejszym rozdziale do zażaleń mają odpowiednie zastosowanie przepisy dotyczące odwołań (art. 144 kpa).Organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Przekazując sprawę, organ ten powinien wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy (art. 138 § 2 kpa).W sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 4 kpa). Podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania (art. 148 § 1 kpa). Termin do złożenia podania o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji (art. 148 § 2 kpa). Wznowienie postępowania następuje w drodze postanowienia (art. 149 § 1 kpa). Postanowienie stanowi podstawę do przeprowadzenia przez właściwy organ postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy (art. 149 § 2 kpa).Od postanowienia, do którego odpowiednie zastosowanie ma przepis art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego, skarga nie przysługuje, jednakże strona niezadowolona z treści postanowienia może wnieść od niego sprzeciw, zwany dalej "sprzeciwem od postanowienia". Przepisy art. 64b-64e stosuje się odpowiednio (art. 64f ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz. U. z 2026 r. poz. 143, dalej: "ppsa").Od decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 kpa, skarga nie przysługuje, jednakże strona niezadowolona z treści decyzji może wnieść od niej sprzeciw (art. 64a ppsa). Rozpoznając sprzeciw od decyzji, sąd ocenia jedynie istnienie przesłanek do wydania decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 kpa (art. 64e ppsa). Sąd, uwzględniając sprzeciw od decyzji, uchyla decyzję w całości, jeżeli stwierdzi naruszenie art. 138 § 2 kpa (art. 151a § 1 zdanie pierwsze ppsa). W postępowaniu wszczętym sprzeciwem od decyzji przepisu art. 33 nie stosuje się (art. 64b § 3 ppsa), czego konsekwencją jest to, że żądająca wznowienia nie jest uczestnikiem niniejszego postępowania sądowoadministracyjnego.Rozpocząć należy od tego, że Sąd podziela wywody SKO, z których wynika, że organ pierwszej instancji w postanowieniu o odmowie wznowienia postępowania poczynił rozważania, które mogłyby znaleźć się dopiero w decyzji wydawanej po przeprowadzeniu postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy, tj. jednej z decyzji wymienionych w art. 151 kpa. W postępowaniu w sprawie wznowienia postępowania administracyjnego wyróżnia się bowiem fazę wstępną, w której dokonuje się oceny wniosku o wznowienie postępowania wyłącznie pod kątem dopuszczalności wznowienia postępowania oraz postępowanie rozpoznawcze, którego celem jest ustalenie, czy istnieją podstawy wznowienia, a także etap rozstrzygania o losach decyzji zapadłej w postępowaniu, które zostało wznowione. Faza wstępna polega zatem na zbadaniu czysto formalnych przesłanek dopuszczalności wznowienia postępowania, tj. zachowania terminu do złożenia podania o wznowienie oraz wskazania jako podstawy wznowienia jednej z przesłanek wymienionych w kpa. Organ pierwszej instancji w obu swoich postanowieniach wykroczył poza to, na czym faza wstępna polega. Niezależnie od tego odmowa wznowienia postępowania była uzasadniona (art. 148 kpa).Podstawowe pytanie brzmi: czy podanie o wznowienie postępowania z 25 sierpnia 2025 r. zostało złożone w terminie jednego miesiąca od dnia dowiedzenia się o decyzji z 26 maja 2021 r.? Żądająca wznowienia i SKO twierdzą, że tak; organ pierwszej instancji i inwestor twierdzą, że nie. Według Sądu rację mają ci ostatni.Podanie o wznowienie postępowania nie jest spóźnione dlatego, że mąż żądającej wznowienia w 2022 r. uzyskał w trybie dostępu do informacji publicznej wniosek inwestora i sporną decyzję (k. 98-99 a.a.), albowiem nie można zakładać, że mąż przekazał żonie udostępnione mu dokumenty. Podanie o wznowienie postępowania jest spóźnione dlatego, że w przesyłce nr [...] doręczonej żądającej wznowienia (do rąk dorosłego domownika K. K.) w dniu 3 kwietnia 2023 r. znalazła się decyzja z m.in. następującym fragmentem na stronie nr 11:"W ocenie organu wskazany przez Wnioskodawcę związek funkcjonalny realizacji muru oporowego z planowaną budową na działce nr [...] budynku mieszkalnego jednorodzinnego nie jest związkiem koniecznym (o czym też wspomniał Wnioskodawca w swoim piśmie z dnia 25.07.2022r.), a wręcz stoi w sprzeczności z ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy znak: GAU.6730.38.2021.DW z dnia 16.04.2021 r. wydanej dla budowy dwóch budynków mieszkalnych jednorodzinnych na części działki nr [...] (po podziale działki nr [...] i nr [...]) położonej w gminie T. w obrębie ewidencyjnym M. ".Żądająca wznowienia w zażaleniu podniosła: "Organ oczekuje, że o decyzji z dnia 26.05.2021 r. miałam się dowiedzieć po pierwsze z uzasadnienia decyzji z dnia 28.03.2023 r. dotyczącej całkowicie innej inwestycji w postaci budowy muru oporowego, której wcale nie musiałam czytać. Nadto w tym uzasadnieniu nie tylko, że nie ma treści decyzji, a nawet jej stron, to dodatkowo jest ono powołana pod błędną datą, to jest uzasadnienie to powołuje się na dokument nieistniejący. Nie ma decyzji z dnia 16.04.2021 r., o której wiedza miałaby uzasadniać rozpoczęcie biegu terminu do wniesienia wniosku o wznowienie postępowania, bowiem decyzja pochodzi z dnia 26 maja 2021 r.".Taka argumentacja nie może jednak odnieść skutku. Błędne wskazanie daty – abstrahując od tego, że polegające na nieco ponad miesięcznym przesunięciu – nie jawi się jako istotne, bo nie ma wpływu na sytuację prawną strony. Mianowicie podany w tekście był numer decyzji oraz jej przedmiot, zaś to, że wydał ją organ ten sam, co decyzję z 28 marca 2023r., był oczywisty i wynikał z kontekstu.Biegu terminów nie sposób uzależniać od subiektywnych oświadczeń strony – w przeciwnym razie każdy mógłby twierdzić np., że odebrał przesyłkę, ale jej nie otworzył, że przeczytał tylko pierwszą stronę pisma albo że przeczytał pismo w całości, ale nie zwrócił uwagi na jakiś jego fragment. Na podstawie decyzji z 2023 r. strona mogła w sposób dostateczny zidentyfikować decyzję i zorientować się, że została ona wydana z pominięciem jej udziału. Wynika z niej istnienie decyzji wydanej wcześniej dla konkretnej inwestycji. " Przez pojęcie "dowiedzenia się o decyzji" należy rozumieć powzięcie wiedzy o samym fakcie wydania rozstrzygnięcia w sposób umożliwiający złożenie podania o wznowienie. Powzięcie wiadomości o wydaniu decyzji nie jest przy tym pojęciem tożsamym z zawiadomieniem o pełnej treści decyzji. Chodzi tu o takie dane jak nazwa organu oraz sposób rozstrzygnięcia sprawy. Nie jest konieczne, aby strona dokładnie poznała treść rozstrzygnięcia (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 października 2025 r. II OSK 815/23, LEX nr 3945596 czy wyrok NSA z dnia 8 lipca 2025 r. II GSK 139/22 LEX nr 3895503 i wyrok NSA z dnia 12 czerwca 2025 r. III OSK 3294/23 LEX nr 3886387). Zwrot «strona dowiedziała się o decyzji» należy rozumieć w ten sposób, że strona uzyskała informacje pozwalające zidentyfikować decyzję, której jej nie doręczono, w stopniu pozwalającym jej na sformułowanie żądania wznowienia postępowania. Podanie numeru decyzji i przedmiotu sprawy przy oczywistości co do podmiotu, który ją wydał, pozwalało, w ocenie Sądu , na jej zidentyfikowanie.Z powyższych względów postanowienie kasatoryjne uchylono.Na koszty postępowania, o których orzeczono w pkt 2 na zasadzie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 ppsa, złożyły się: wynagrodzenie radcy prawnego skarżącego (480 zł) i wpis od sprzeciwu (100 zł – k. 16 i 40)., złożyły się: wynagrodzenie radcy prawnego skarżącego (480 zł) i wpis od sprzeciwu (100 zł – k. 16 i 40).