Wyrok z 11 maja 2026, sygn. VI Ka 112/26

Formularz UK 2

Sygnatura akt

VI Ka 112/26

Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników:

1

1.  CZĘŚĆ WSTĘPNA

1.1. Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji

Wyrok Sądu Rejonowego w Lwówku Śl. z dnia 7 listopada 2025r. sygn. akt II K 523/24

1.2. Podmiot wnoszący apelację

☒ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego

☐ oskarżyciel posiłkowy

☐ oskarżyciel prywatny

☐ obrońca

☐ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego

☐ inny

1.3. Granice zaskarżenia

1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia

☐ na korzyść

☒ na niekorzyść

☒ w całości

☐ w części

☐co do winy

☐co do kary

☐co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia

1.3.2. Podniesione zarzuty

Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji

☐art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu

☐art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany
w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu

☒art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia

☒art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia,
jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia

☐art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka

☐art. 439 k.p.k.

☐brak zarzutów

1.4. Wnioski

☒uchylenie

☐zmiana

2.  Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy

2.1. Ustalenie faktów

2.1.1. Fakty uznane za udowodnione

Lp.

Oskarżony

Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi

Dowód

Numer karty

2.1.2. Fakty uznane za nieudowodnione

Lp.

Oskarżony

Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi

Dowód

Numer karty

2.2. Ocena dowodów

2.2.1. Dowody będące podstawą ustalenia faktów

Lp. faktu z pkt 2.1.1

Dowód

Zwięźle o powodach uznania dowodu

2.2.2. Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów
(dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów)

Lp. faktu z pkt 2.1.1 albo 2.1.2

Dowód

Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu

.  STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków

Lp.

Zarzut

1

Błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia mający wpływ na treść wyroku poprzez błędne i przedwczesne przyjęcie, że oskarżony swoim zachowaniem nie dopuścił się zarzuconych mu czynów, podczas gdy analiza materiału dowodowego prowadzi do wniosków przeciwnych

☒ zasadny

☐ częściowo zasadny

☐ niezasadny

Lp.

Zarzut

2

Obraza przepisów postepowania, mająca wpływ na treść wyroku poprzez naruszenie art. 366§1 k.p.k. i nie wyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy, a w szczególności dokonanie zbyt dowolnej oceny zgromadzonego materiału dowodowego, w szczególności wywołanej w toku postępowania przygotowawczego opinii biegłego z zakresu księgowości, a tym samym naruszenie art. 7 k.p.k. i dokonanie oceny dowodów zbyt dowolnie, kształtując swe przekonanie bez uwzględnienia zasad prawidłowego rozumowania oraz wskazań wiedzy i doświadczenia życiowego, co skutkowało niezasadnym uniewinnieniem oskarżonego.

☒ zasadny

☐ częściowo zasadny

☐ niezasadny

Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny

Dokonana przez sąd I instancji ocena zebranego w sprawie materiału dowodowego, w szczególności wyjaśnień oskarżonego V. L. (1) oraz opinii biegłej z zakresu księgowości nie respektuje wszystkich dyrektyw zawartych w przepisie art. 7 k.p.k. i jest ocena dowolną. W efekcie tej wadliwej oceny sąd meriti błędnie ustali, iż zachowaniem swoim oskarżony nie wyczerpał ustawowych znamion występku z art. 286§1 k.k.

Biegła z zakresu księgowości P. H. w swojej opinii ( k. 194 ) wskazała, iż zadłużenie spółki (...) S. A. na dzień 29 grudnia 2015r. z tytułu obciążeń publicznoprawnych wynosiło 2 322 066,99zł., kwota przeterminowanych zobowiązań wobec kontrahentów na ten sam dzień wynosiła 4 044 612,25zł. Do tego jeszcze dochodziły obciążenia kredytowe. W roku 2015 spółka (...) S. A. poniosła stratę w wysokości 3 758 874,00zł. ( k. 184 ).

Z wyjaśnień oskarżonego złożonych na rozprawie w dniu 27 marca 2025r. wynika, że pod koniec 2015r. kierowana przez niego firma zaprzestała produkcji a działalność podjęli ponownie po tym jak w dniu 23 grudnia 2015 r. podpisał umowę z potencjalnym inwestorem.

Bezsporne jest to, że w dniu 29 czerwca 2016r. postanowieniem Sądu Rejonowego w Jeleniej Górze sygn. akt VGR 4/16 wobec (...) Spółka Akcyjna z siedzibą w K. zostało otworzone postępowanie sanacyjne. ( odpis postanowienia k. 52 ).

Prawidłowa, logiczna uwzględniająca zasady doświadczenia życiowego ocena tych dowodów prowadzi do wniosku, iż sytuacja finansowa (...) Spółka Akcyjna z siedzibą w K. w końcówce roku 2015 była bardzo zła o czym świadczy przede wszystkim to, że nie była w stanie realizować swoich zobowiązań w terminie, posiadała liczne zadłużenie, z tytułu należności bankowych i publicznoprawnych, jak również to, że w okresie tym wstrzymano produkcję.

Ustalenia tego nie może podważyć fakt, że oskarżony w tym okresie intensywnie zabiegał o pozyskanie inwestora i dokonanie restrukturyzacji firmy.

To, że rzeczywista sytuacja firmy (...) Spółka Akcyjna z siedzibą w K. w momencie zawierania współpracy z pokrzywdzoną w niniejszej sprawie firmą (...) Sp. Z o.o. w R. nie została przedstawiona świadczą zeznania świadka V. L. (2) ( k. 16 ). Świadek ten bowiem w swoich zeznaniach nie wskazuje aby w momencie składania zamówienia kierowana przez oskarżonego firma wskazywała na jakiekolwiek możliwości wystąpienia kłopotów z płatnością za wystawione faktury, jak też na to, że faktury zostaną opłacone przez inną firmę ( w swoich wyjaśnieniach oskarżony wskazywał, iż inwestor miał opłacać bieżące wydatki związane z produkcją ). Mało tego V. L. (2) zeznał, iż po tym gdy pracownik windykacji ich firmy próbował kontaktować się z (...) Spółka Akcyjna z siedzibą w K. w księgowości uzyskiwał informacje, że faktury zostaną zapłacone. Po tym zaś gdy wystosowano pisma wzywające do zapłaty i próbowano skontaktować się z zarządem zarząd odsyłał ich do księgowości.

Treść tych zeznań nie wskazuje na to, że pokrzywdzona spółką znała rzeczywista kondycję finansową firmy oskarżonego a przekazanie jej towarów przez nią i w konsekwencji wystawienie faktur do zapłaty związane było z ryzykiem gospodarczym. Kwestia działania pokrzywdzonej spółki w warunkach ryzyka gospodarczego może dotyczyć jedynie trzech ostatnich faktur wystawionych na rzecz firmy prowadzonej przez oskarżonego. Faktury zostały wystawione bowiem w dniach 4 marca 2016r. ( nr (...) ), 15 kwietnia 2016r. ( nr (...) ) i 29 kwietnia 2016r. ( nr (...) ), a więc już po upływie terminu płatności wcześniej wystawionych pięciu faktur, z których ostatnia wystawiona została w dniu 19 stycznia 2016r. ( nr (...) ). Termin jej płatności upływał zatem w dniu 19 lutego 2016r. Pokrzywdzona spółka zatem realizując kolejne dostawy na rzecz (...) Spółka Akcyjna z siedzibą w K. mogła liczyć się z wystąpieniem kłopotów z płatnością za te dostawy skoro nie otrzymała jej za wcześniejsze pomimo upływu 30 dniowego terminu.

Oskarżony V. L. (1) zatem w momencie zawierania umowy z pokrzywdzoną firmą (...) Sp. z o.o. w R. nie dysponował możliwością zapłaty za zakupione u niej towary. Jak wynika z jego wyjaśnień poszukiwany przez niego inwestor miał uiszczać bieżące należności. Fakt ten jednakże nie został w żadne sposób zagwarantowany. W zebranym w sprawie materiale brak jest jakiegokolwiek dowodu, że w momencie wznowienia produkcji przez L. (...) Spółka Akcyjna z siedzibą w K. firma ta miała zagwarantowane środki na pokrycie bieżących wydatków z nią związanych. Sąd I instancji co prawda w pisemnym uzasadnieniu zaskarżonego wyroku powołuje się na dowody w postaci „opis przedsiębiorstwa – podstawowa działalność”, „wniosek o otwarcie postępowania sanacyjnego”, „umowa inwestorska z dnia 23 grudnia 2015r.” znajdujące się w załączniku, które to dokumenty nie zostały przekazane do akt niniejszej sprawy wraz z przesłanymi aktami. Poza tym z treści tych dokumentów sąd meriti wysuwa błędne ustalenia po pierwsze co do sytuacji finansowej kierowanej przez oskarżonego spółki ( zgromadzone dowody wskazują, że była bankrutem ), po drugie co do zamiaru popełnienia przez oskarżonego przestępstwa oszustwa.

Oskarżony przemilczał sytuację swojej firmy decydując się na zawarcie umowy z pokrzywdzoną firmą w dniu 29 grudnia 2015r. Wprowadzenie w błąd lub wyzyskanie błędu przy przestępstwie z art. 286 § 1 k.k. zachodzi także wtedy, gdy sprawca świadomie zataił przed kontrahentem obiektywnie istniejącą sytuację, która ma wpływ na możliwość realizacji warunków wynikających z zawartej umowy, przy czym wprowadzenie w błąd może przybrać także formę przemilczenia. ( zob. wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 10 lipca 2024r., sygn. II AKa 299/23, LEX nr 3763268 ).

Sytuacja ta zaś jak już wyżej wskazano była katastrofalna a ewentualna możliwość dalszego funkcjonowania firmy oparta była o zapewnienia ewentualnego inwestora ( który w efekcie nie wsparł finansowo firmy oskarżonego ). Oskarżony mimo to zawarł z pokrzywdzona spółką umowę na dostawę towarów w sytuacji, gdy zła sytuacja finansowa kierowanej przez niego firmy nie pozwalała na bieżące regulowanie zobowiązań. W takiej sytuacji nie ma w zasadzie potrzeby wykazywania jeszcze innych okoliczności świadczących o wprowadzeniu pokrzywdzonego w błąd. ( zob. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 26 lutego 2025 r., sygn. IV KK 403/24, LEX nr 3839987 )

O zamiarze popełnienia przestępstwa art. 286 § 1 k.k. można wnioskować także na podstawie faktów, które zaistnieją już po zdarzeniu, które kwalifikowane jest jako czyn przestępczy; te okoliczności mogą bowiem wskazywać na zamiar, jaki towarzyszył podejmowaniu określonej decyzji. ( zob. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 10 marca 2025 r., sygn. III KS 9/25, LEX nr 3842146 )

Działania zarządu i pracowników firmy oskarżonego w momencie kiedy przedstawiciele pokrzywdzonej spółki próbowali skontaktować się z sprawie zapłaty za faktury wskazują, iż nie zmierzali oni realizować tych zaległości. Księgowość kłamała, iż zostaną one zapłacone a zarząd odsyłał do księgowości. Niedługi czas po tym firma oskarżonego złożyła do sądu wniosek o otwarcie postepowania sanacyjnego.

Reasumując stwierdzić należy, że zarzuty apelacji zasługiwały na uwzględnienie choć powołanie art. 366§1 k.p.k. w ocenie sądu odwoławczego było błędne gdyż jest to przepis o charakterze technicznym wskazującym na rolę przewodniczącego w trakcie rozprawy. Podnoszony zaś przez autorkę apelacji zarzut dotyczył faktycznie naruszenia art. 7 k.p.k.

Wniosek

O uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji

☒ zasadny

☐ częściowo zasadny

☐ niezasadny

Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny.

Wyżej już wskazano powody, dla których sąd odwoławczy uwzględnił zarzuty apelacji wywiedzionej przez oskarżyciela publicznego. W tej sytuacji również wniosek w niej zawarty zasługiwał na uwzględnienie.

4.  OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU

1.

Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności

5.  ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO

5.1. Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji

Przedmiot utrzymania w mocy

Zwięźle o powodach utrzymania w mocy

5.2. Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji

Przedmiot i zakres zmiany

Zwięźle o powodach zmiany

5.3. Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji

5.3.1. Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia

1.1.

☐ art. 439 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia

2.1.

Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości

☐ art. 437 § 2 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia

3.1.

Konieczność umorzenia postępowania

☐ art. 437 § 2 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia i umorzenia ze wskazaniem szczególnej podstawy prawnej umorzenia

4.1.

☒ art. 454 § 1 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia

We wcześniejszej części uzasadnienia wskazano, iż materiał dowodowy zebrany w sprawie został przez sąd I instancji oceniony wbrew kryteriom z art. 7 k.p.k. W efekcie skutkowało to błędnymi ustaleniami sądu co do braku zamiaru popełnienia przez oskarżonego przestępstwa oszustwa z art. 286§1 k.k. Zawarta w art. 454§1 k.p.k. reguła ne peius nie pozwala na wydanie wyroku reformatoryjnego w przypadku uniewinnienia oskarżonego w sytuacji gdy zachodzi potrzeba jego skazania.

5.3.2. Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania

Przy ponownym rozpoznaniu sprawy sąd I instancji uwzględni powyższe uwagi. Przeprowadzi postepowanie w zakresie niezbędnym do wydania wyroku. Przesłucha V. L. (2) na okoliczności zawarcia umowy ze spółką kierowaną przez oskarżonego jak również działań związanych z upominaniem się o zapłatę za przekazany towar. Rozważy też czy nie zajdzie potrzeba przesłuchania C. D., który jako pracownik działu windykacyjnego kontaktował się z firmą oskarżonego.

5.4. Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku

Punkt rozstrzygnięcia z wyroku

Przytoczyć okoliczności

6.  Koszty Procesu

Punkt rozstrzygnięcia z wyroku

Przytoczyć okoliczności

7.  PODPIS

1.3. Granice zaskarżenia

Kolejny numer załącznika

1

Podmiot wnoszący apelację

prokurator

Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja

Uniewinnienie oskarżonego

1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia

☐ na korzyść

☒ na niekorzyść

☒ w całości

☐ w części

☐co do winy

☒co do kary

☐co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia

1.3.2. Podniesione zarzuty

Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji

☐art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu

☐art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany
w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu

☒art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia

☒art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia,
jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia

☐art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka

☐art. 439 k.p.k.

☐brak zarzutów

1.4. Wnioski

☒uchylenie

☐zmiana