Wyrok z 26 lutego 2026, sygn. VI U 173/25
W skrócie
Sygn. akt VI U 173/25
WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 26 lutego 2026 r.
Sąd Rejonowy dla Warszawy Pragi-Północ w Warszawie VI Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
w składzie:
|
Przewodniczący Protokolant: |
sędzia Marcin Bik Oliwia Dyoniziak |
po rozpoznaniu w dniu 26 lutego 2026 r. w A.
na rozprawie
sprawy N. M.
przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w A.
o zasiłek chorobowy
na skutek odwołania N. M.
od decyzji z dnia 23 kwietnia 2025r. znak (...)
I. zmienia zaskarżoną decyzję częściowo i przyznaje odwołującej N. M. prawo do zasiłku chorobowego za okres od 17 lutego 2025 roku do 10 marca 2025 roku;
II. oddala odwołanie w pozostałym zakresie.
Sygn. akt VI U 173/25
UZASADNIENIE
W dniu 28 kwietnia 2025 roku N. M. wniosła odwołanie od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w A. z dnia 23 kwietnia 2025 roku znak (...) w przedmiocie odmowy prawa do zasiłku chorobowego za okres od 15 lutego 2025 roku do 10 marca 2025 roku. W uzasadnieniu wskazała, że zaświadczenie lekarskie o czasowej niezdolności do pracy z dnia 12 lutego 2025 roku obejmowało okres od 15 lutego 2025 roku do 10 marca 2025 roku i zostało wystawione zgodnie z § 7 ust. 2 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 10 listopada 2015 roku, dopuszczającym wystawienie zwolnienia lekarskiego z wyprzedzeniem do 3 dni, w uzasadnionych przypadkach. Wskazała, że pobyt w sanatorium w dniach 17 lutego 2025 roku do 10 marca 2025 roku był kontynuacją leczenia powypadkowego (odwołanie k. 1-1v i k. 10-10v).
W odpowiedzi na odwołanie Zakład Ubezpieczeń Społecznych I Oddział w A. wniósł o oddalenie odwołania. W uzasadnieniu wskazał, że zaskarżona decyzja została wydana na podstawie ustawy z dnia 25 czerwca 1999 roku o świadczeniach pieniężnych ubezpieczenia społecznego w razie choroby macierzyństwa. Organ wskazał, że przy ustalaniu prawa do zasiłku dowodami stwierdzającymi czasową niezdolność do pracy są zaświadczenia lekarskie o czasowej niezdolności do pracy wystawione na odpowiednim druku, według określonego wzoru. Zaświadczenie może wyjątkowo być wystawione na trzy dni poprzedzające badanie, jeżeli wyniki wskazują, że niezdolność do pracy powstała wcześniej. Zaświadczenie wystawione odwołującej się nie spełnia wymogów z rozporządzenia, a z opinii lekarskiej wynika, że brak jest merytorycznego uzasadnienia orzeczonej niezdolności na okres od 15 do 16 lutego 2025 roku. Zaświadczenie lekarskie jako wystawione nieprawidłowo nie może stanowić podstawy przyznania zasiłku chorobowego (odpowiedź na odwołanie k. 2-2v).
S ąd ustalił następujący stan faktyczny:
Odwołującą się ma 65 lat. Uległa kilku wypadkom przy pracy w dniach: 10 sierpnia 2012 roku, 30 października 2013 roku, 28 grudnia 2017 roku (skręcenie stawu skokowego prawego), 7 lutego 2020 roku (złamanie guzowatości paliczka stopy prawej) oraz 10 listopada 2022 roku kiedy doznała urazu stawu skokowego stopy lewej. Przeszła leczenie i rehabilitację.
W związku z planowaną kontynuacją leczenia powypadkowego w ośrodku sanatoryjnym w Ł. w dniach 17 lutego 2025 roku do 10 marca 2025 roku postanowiła udać się do lekarza rodzinnego po stosowne zaświadczenie lekarskie.
Konsultacja lekarska wyznaczona została na dzień 12 lutego 2025 roku, bowiem lekarka rodzinna odwołując przyjmowała tylko w środy. N. M. zwróciła się o wystawienie zaświadczenia o kontynuacji rehabilitacji powypadkowej i zwolnienia lekarskiego na czas pobytu w sanatorium, obawiając się, że na miejscu zostanie jej ono wystawione. Lekarz wystawił zwolnienie lekarskie seria (...) na okres od soboty 15 lutego 2025 roku do 10 marca 2025 roku. W dokumentacji medycznej jako symbol przyczyny niezdolności do pracy wskazano M15. Okres ten obejmował także pobyt w sanatorium w Ł., gdzie następnie przebywała od 17 lutego 2025 ro do 10 marca 2025 roku (zeznania odwołującej się k.18 -18v e - protokół (...)).
W dokumentacji lekarskiej z dnia 12 lutego 2025 r. dokonano również wpisu o wydaniu zaświadczenia lekarskiego Mz/L-1, wskazującego, że pacjentka w dniach 1.02.2025010.03.2025 r. będzie przebywała w ośrodku sanatoryjnym w Ł., zaplanowana rehabilitacja jest kontynuacją leczenia po wypadkach w miejscu pracy (wydruk z elektronicznej dokumentacji medycznej odwołującej z dnia 12 marca 2025 r., k. 33; zaświadczenie – w aktach ZUS).
W toku postępowania przed organem rentowym wydana został opinia lekarska przez lekarza orzecznika ZUS, w której wskazano brak podstaw do kwestionowania zasadności zwolnienia lekarskiego za okres od 17 lutego 2025 roku do 10 marca 2025 roku - pobyt w ośrodku sanatoryjnym. Za okres od 15 do 16 lutego 2025 roku wskazano na brak merytorycznego uzasadnienia orzeczonej niezdolności do pracy (opinia lekarska k. 29).
Decyzją z dnia 23 kwietnia 2025 roku znak (...) Zakład Ubezpieczeń Społecznych w A. odmówił N. M. prawa do zasiłku chorobowego za okres od 15 lutego 2025 roku do 10 marca 2025 roku (decyzja - akta rentowe).
Sąd ustalił powyższy stan faktyczny na podstawie materiału dowodowego zgromadzonego w aktach sprawy, w tym dokumentacji medycznej k. 33-34(przesłanej na wezwanie Sądu przez Grupa (...) sp. z o.o., Gabinet lekarza POZ), w aktach rentowych oraz na podstawie zeznań odwołującej się k.18-18v e - protokół 00:02:05-00:09:36. Autentyczności i treści dokumentów złożonych do akt sprawy żadna ze stron nie kwestionowała toteż Sąd uznał je za pełnowartościowy materiał dowodowy w sprawie.
S ąd zważył, co następuje:
Odwołanie jako częściowo uzasadnione zasługiwało na częściowe uwzględnienie.
Zaskarżoną decyzją z dnia 23 kwietnia 2025 roku organ rentowy odmówił odwołującej się prawa do zasiłku chorobowego za okres od 15 lutego 2025 roku do 10 marca 2025 roku wskazując, że zaświadczenie lekarskie jako wystawione nieprawidłowo i niegodnie z przepisami nie może stanowić podstawy przyznania zasiłku chorobowego za cały okres nim objęty.
Organ rentowy powołał się przy tym na stanowisko lekarza orzecznika ZUS, który wskazał, na brak jest merytorycznych przesłanek dla orzeczonej niezdolności do pracy w dniach 15- 16 lutego 2025 roku. Jednocześnie organ rentowy za zasadny okres niezdolności do pracy uznał od 17 lutego 2025 ro do 10 marca 2025 roku, jako pobyt w sanatorium.
Ustalony w sprawie stan faktyczny był bezsporny został oparty na nieosobowym materiale dowodowym w postaci dowodów dokumentów – znajdujących się w aktach organu rentowego oraz aktach sprawy dotyczących odwołującej, które zostały sporządzone przez osoby uprawnione, a nadto ich wiarygodność nie była kwestionowana przez żadną ze stron. Ponadto ustalenia faktyczne zostały dokonane na podstawie zeznań wnioskodawczyni, którym Sąd przyznał pełen walor wiarygodności z uwagi na to, iż były spójne, logiczne i korespondowały z materiałem dowodowym.
Tryb i sposób orzekania o czasowej niezdolności do pracy oraz wystawiania zaświadczenia lekarskiego i zaświadczenia lekarza orzecznika Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, sposób dokumentowania orzeczonej niezdolności do pracy a także tryb i sposób sprostowania błędu w zaświadczeniu lekarskim oraz przekazywania ubezpieczonemu i płatnikowi składek informacji o stwierdzeniu nieważności zaświadczenia lekarskiego, w którym został popełniony błąd, i wydruku nowego zaświadczenia lekarskiego określa rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 10 listopada 2015 roku w sprawie trybu i sposobu orzekania o czasowej niezdolności do pracy, wystawiania zaświadczenia lekarskiego i sposobach sprostowania błędu w zaświadczeniu lekarskim (Dz.2025 póz 2013) w §1 pkt 1-3.
Orzekanie o czasowej niezdolności do pracy z powodu choroby (…) następuje po przeprowadzeniu postępowania diagnostyczno-leczniczego (§ 2)
Zgodnie z § 7 ust. 1 rozporządzenia zaświadczenie lekarskie wystawia się na okres od dnia, w którym przeprowadzono badanie lub od dnia bezpośrednio następującego po dniu badania.
Zgodnie z § 7 ust. 2 zaświadczenie lekarskie może być wystawione na okres rozpoczynający się po dniu badania, nie później jednak niż 4 dnia po dniu badania, jeżeli:
1) bezpośrednio po dniu badania przypadają dni wolne od pracy;
2) badanie jest przeprowadzane w okresie wcześniej orzeczonej czasowej niezdolności do pracy.
Zgodnie z § 7 ust. 3 okres orzeczonej czasowej niezdolności do pracy może obejmować okres nie dłuższy niż 3 dni poprzedzające dzień, w którym przeprowadzono badanie, jeżeli jego wyniki wykazują, że ubezpieczony w tym okresie niewątpliwie był niezdolny do pracy. Dodatkowo zaświadczenie lekarskie może być wystawione przez lekarza psychiatrę na okres wcześniejszy niż 3 dni poprzedzające dzień przeprowadzenia badania w razie stwierdzenia lub podejrzenia zaburzeń psychicznych ograniczających zdolność ubezpieczonego do własnego postępowania (ust. 4).
Zaświadczenie lekarskie wystawia się na okres, w którym ubezpieczony ze względu na jego stan zdrowia lub stan zdrowia członka rodziny powinien powstrzymać się od pracy, jednak nie dłuższy niż do dnia, w którym jest niezbędne przeprowadzenie ponownego badania stanu zdrowia ubezpieczonego lub członka rodziny (§ 8).
Ustawodawca zatem w sposób logiczny i precyzyjny określił okoliczności i terminy dla wystawiania zwolnień lekarskich.
W realiach w niniejszej sprawy kwestionowane zaświadczenie lekarskie seria ZG 176131 wystawiła lekarz rodzinna w środę 12 lutego 2025 roku. Zaświadczenie lekarskie wystawione zostało na okres od 15 lutego 2025 roku do 10 marca 2025 roku, zatem na okres rozpoczynający się dwa dni po badaniu. Zaświadczenie lekarskie nie spełnia tym samym wymogów określonych rozporządzeniem i tu należało się zgodzić ze stanowiskiem organu rentowego.
Natomiast zasadności medycznej wystawionego zaświadczenia lekarskiego od 17 lutego do 10 marca 2025 roku organ rentowy nie kwestionował, z uwagi na fakt, że w tym czasie odwołującą się przebywała na leczeniu sanatoryjnym. Dlatego Sąd uznał, że błąd lekarza przy wystawianiu zaświadczenia lekarskiego, bez możliwości jego skorygowania nie może obciążać ubezpieczonego. I o ile faktycznie brak jest merytorycznego uzasadnienia dla wystawionego zaświadczenia na 15 i 16 lutego 2025 r., a dodatkowo zaświadczenie zostało wystawione niezgodnie z przepisami, to już niezgodność z przepisami wystawienia zaświadczenia na okres od 17 lutego 2025 roku do 10 marca 2025 roku, w sytuacji gdy jest ono medycznie uzasadnione, nie może stanowić podstawy do odmowy prawa do przyznania zasiłku chorobowego. Odwołującą się zrobiła wszystko jak należy, a błąd spoczywał po stronie lekarza i nie powinna jako ubezpieczona osoba, ponosić konsekwencji takiego działania. Ustawa nie przewiduje konsekwencji dla pacjenta w postaci utraty prawa do zasiłku chorobowego, z powodu błędnego wystawienia zaświadczenia lekarskiego. Błąd nie nastąpił z winy, pomyłki ubezpieczonej, nie musiała mieć ona ponadto wiedzy jakie są zasady wystawiania zwolnień lekarskich pacjentom i nie może w związku z tym ją obciążać błąd wystawiającego je lekarza.
Nieprawidłowości w wystawieniu zaświadczenia nie powinny stanowić podstawy do odmowy prawa do zasiłku chorobowego. Zgodnie z przepisami o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa, prawo do zasiłku chorobowego przysługuje ubezpieczonemu, który stał się niezdolny do pracy z powodu choroby w czasie trwania ubezpieczenia chorobowego. Są to, co do zasady, jedyne kryteria przyznania prawa do zasiłku. Zwłaszcza nie można uzależniać przyznania prawa do zasiłku od wystawienia zwolnienia na prawidłowym druku. Zwrócił na to uwagę Sąd Najwyższy w wyroku z 17.11.2000 r. (II UKN 53/2000), podkreślając, że prawo do zasiłku chorobowego nie jest uzależnione od tego, czy zakład służby zdrowia wystawił na właściwym formularzu zaświadczenie o czasowej niezdolności do pracy z powodu choroby. W tym miejscu przywołać także należy stanowisko Sądu Apelacyjnego w Katowicach wyrażone w wyroku z dnia 23 sierpnia 2001 r. w sprawie III AUa 107/01, które sąd procedujący w tej sprawie w całości aprobuje, iż w postępowaniu sądowym toczącym się z odwołania ubezpieczonego od negatywnej dlań decyzji organu rentowego w sprawie przyznania prawa do zasiłku chorobowego nie istnieją żadne - poza wynikającymi z przepisów Kodeksu postępowania cywilnego - ograniczenia dowodowe w wykazywaniu okoliczności rzutujących na prawo do świadczenia lub jego wysokość”. Konsekwencją takiego stanowiska jest uznanie, że zaświadczenie lekarskie nie jest jedynym dokumentem stanowiącym podstawę do wypłaty zasiłku chorobowego, a zatem w postępowaniu sądowym strona może dowodzić istnienie swoich praw także innymi środkami dowodowymi przewidzianymi przez kodeks postępowania cywilnego. Organ rentowy nie kwestionował natomiast zasadności medycznej zwolnienia lekarskiego na okres od 17 lutego 2025 roku do 10 marca 2025 roku.
W tym stanie rzeczy Sąd oddalił odwołanie za okres od 15 do 16 lutego 2025 roku jako nieuzasadnione oraz zmienił zaskarżoną decyzję w pozostałym zakresie, tj. przyznał prawo do zasiłku chorobowego za okres od 17 lutego 2025 roku do 10 marca 2025 roku.
Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 477 14 § 1 i 2 k.p.c. orzekł jak w sentencji.