Wyrok - III OSK 1473/24 - Naczelny Sąd Administracyjny - z dnia 24 czerwca 2025
Teza
Oddalono skargę kasacyjną. Administracyjne postępowanie, Funkcjonariusze Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu i Biura Ochrony Rządu. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Teresa Zyglewska Sędziowie: Sędzia NSA Mirosław Wincenciak Sędzia del. WSA Mariusz Kotulski (spr.) po rozpoznaniu w dniu 24 czerwca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Komendanta Służby Ochrony Państwa od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 lutego 2024 r. sygn. akt II SA/Wa 1117/23 w sprawie ze skargi Z. A. na postanowienie Komendanta Służby Ochrony Państwa z dnia [...] marcOddalono skargę kasacyjną. Administracyjne postępowanie, Funkcjonariusze Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu i Biura Ochrony Rządu. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Teresa Zyglewska Sędziowie: Sędzia NSA Mirosław Wincenciak Sędzia del. WSA Mariusz Kotulski (spr.) po rozpoznaniu w dniu 24 czerwca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Komendanta Służby Ochrony Państwa od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 lutego 2024 r. sygn. akt II SA/Wa 1117/23 w sprawie ze skargi Z. A. na postanowienie Komendanta Służby Ochrony Państwa z dnia [...] marc
Najważniejsze informacje
W skrócie
Wynik
oddalono wniosek
Przedmiot
skarga administracyjna / kontrola aktu administracyjnego
Typ sprawy
sprawa administracyjna / kontrola aktu administracyjnego
Etap
postępowanie administracyjne sądowe / skarga na decyzję lub akt
Tryb
posiedzenie niejawne
Tematy
skarga administracyjna
kontrola administracyjna
Role w sprawie
powód
obwiniony
apelujący / skarżący
Data orzeczenia
24 czerwca 2025
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Przewodniczący
Mariusz Kotulski
Podstawa prawna
art. 120
kpk
art. 119
kpk
art. 133
kpk
art. 145
ppsa
art. 176
ppsa
art. 182
ppsa
art. 183
ppsa
art. 174
ppsa
Pokaż pozostałe podstawy prawne (2)
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną
UZASADNIENIE
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 7 lutego 2024 r. sygn. akt II SA/Wa 1117/23, po rozpoznaniu sprawy ze skargi Z. A. na postanowienie Komendanta Służby Ochrony Państwa z dnia [...] marca 2023 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyjęcia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, uchylił zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie z dnia [...] grudnia 2021 r. nr [...] (pkt 1), a także zasądził od Komendanta Służby Ochrony Państwa na rzecz Z. A. zwrot kosztów postępowania (pkt 2).Wyrok zapadł w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy.W dniu [...] października 2021 r. Komendant Służby Ochrony Państwa (dalej: "organ") wydał orzeczenie nr [...] o uznaniu [...] Z. A. (dalej: "skarżący") [...]. Organ uznał za doręczone to orzeczenie obrońcy obwinionego w dniu [...] listopada 2021 r.W dniu [...] listopada 2021 r. radca prawny B. S. działająca z substytucji adwokat A. S. złożyła wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej orzeczeniem z dnia [...] października 2021 r. nr [...] wskazując jako datę doręczenia orzeczenia datę [...] listopada 2021 r.Komendant Służby Ochrony Państwa postanowieniem z dnia [...] grudnia 2021 r., nr [...], na podstawie art. 235 ust. 4 w zw. z art. 235 ust. 3 ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o Służbie Ochrony Państwa (Dz. U. z 2021 r. poz. 575 i 1728, zwana dalej: "u.s.o.p.") odmówił przyjęcia wniosku Z. A. o ponowne rozpatrzenie sprawy dotyczącej orzeczenia Komendanta Służby Ochrony Państwa z dnia [...] października 2021 r. nr [...] wydanego w postępowaniu dyscyplinarnym.W uzasadnieniu organ wskazał, że w dniu [...] października 2021 r. wydał orzeczenie nr [...], które zostało przesłane za zwrotnym potwierdzeniem odbioru za pośrednictwem operatora pocztowego do obwinionego oraz ustanowionego w sprawie obrońcy adw. A. S. na adres ul. [...], [...]. Powodem zwrotu był brak podjęcia dwukrotnie awizowanej przesyłki. Z adnotacji zamieszczonej na zwrotnym potwierdzeniu odbioru wynika, iż wobec niemożliwości doręczenia w dniu [...] października 2021 r. przesyłkę pozostawiono na okres 14 dni do dyspozycji adresata w placówce pocztowej [...]. Zawiadomienie o pozostawieniu przesyłki wraz z informacją o możliwości jej odbioru umieszczono w oddawczej skrzynce pocztowej adresata. Z powodu niepodjęcia w terminie 7 dni, przesyłkę awizowano powtórnie w dniu [...] listopada 2021 r. W dniu [...] listopada 2021 r. podjęto decyzję o zwróceniu przesyłki do nadawcy z uwagi na nieodebranie awizowanej przesyłki. Organ wskazał, że w dniu [...] listopada 2021 r. upłynął termin do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy.Tymczasem, w dniu [...] grudnia 2021 r. do Komendanta Służby Ochrony Państwa wpłynął wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy nadany w placówce pocztowej w dniu [...] listopada 2021 r.Na powyższe postanowienie skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego.Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 23 września 2022 r., sygn. akt II SA/Wa 266/22 uwzględnił skargę jednakże z powodów innych niż podniesiono w skardze. Sąd podkreślił w uzasadnieniu wyroku, że z akt sprawy nadesłanych przez organ jednoznacznie wynikało, że wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy z dnia [...] listopada 2021 r. wniesiony przez radcę prawnego od orzeczenia dyscyplinarnego Komendanta SOP nr [...] z dnia [...] października 2021 r., nie zawiera podpisu pełnomocnika (obrońcy). W ocenie Sądu ten brak formalny wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy nie został dostrzeżony przez Komendanta Służby Ochrony Państwa, a w konsekwencji organ nie wezwał radcy prawnego składającego wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy do uzupełnienia tego istotnego braku formalnego, tj. art. 120 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks postępowania karnego (Dz. U. z 2022 r. poz. 1375, zwana dalej: "k.p.k."). Wojewódzki Sąd Administracyjny podkreślił, że z tej tylko przyczyny, wobec stwierdzonego uchybienia przez organ przepisom postępowania, tj. art. 120 k.p.k. w zw. z art. 428 § 1 i art. 119 § 1 pkt 4 k.p.k., konieczne stało się uchylenie zaskarżonego postanowienia o odmowie przyjęcia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.Sąd polecił, aby organ ponownie rozpoznając sprawę wezwał radcę prawnego, który złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, do jego podpisania, stosownie do art. 120 k.p.k. oraz dokonał oceny, czy wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy został wniesiony przez radcę prawnego posiadającego stosowne pełnomocnictwo.Niezależnie od powyższego, Sąd wskazał, że z akt postępowania przedłożonych przez organ nie wynika na jakiej podstawie organ kierując przesyłkę zawierającą orzeczenie dyscyplinarne z dnia [...] października 2021 r. nr [...] do obrońcy, tj. adw. A. S. skierował tę przesyłkę na adres: ul. [...], [...] i w konsekwencji uznał ją za skutecznie doręczoną na ten adres w trybie doręczenia zastępczego. Z akt postępowania nadesłanych przez organ do Sądu wynika, że obrońca podawał adres: [...], [...]. Sąd podkreślił, że kwestia skierowania do obrońcy przesyłki (zawierającej orzeczenie dyscyplinarne) na właściwy adres ma istotne znaczenie dla stwierdzenia skuteczności doręczenia przesyłki w trybie zastępczym (art. 133 k.p.k.). Także tę okoliczność organ powinien wziąć pod uwagę ponownie rozpoznając sprawę.Komendant Służby Ochrony Państwa postanowieniem z dnia [...] marca 2023 r. nr [...] ponownie odmówił przyjęcia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy wobec [...] Z. A., działając na podstawie art. 235 ust. 4 w zw. z art. 235 ust. 3 u.s.o.p.Na powyższe postanowienie skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.W odpowiedzi na skargę Komendant Służby Ochrony Państwa wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu.Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w powołanym wyżej wyroku uznał, że skarga była zasadna i zasługiwała na uwzględnienie, jednakże z odmiennych względów aniżeli zarzuty podniesione w skardze.Uzasadniając swoje stanowisko Sąd I instancji wskazał, że osią sporu jest to, czy termin do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy na orzeczenie Komendant Służby Ochrony Państwa z dnia [...] października 2021 r. nr [...] rozpoczął bieg od daty doręczenia orzeczenia obwinionemu tj. dnia [...] listopada 2021 r. - jak podnosi skarżący - czy też, jak podnosi organ, obrońcy obwinionego w dniu [...] listopada 2021 r. (fikcja doręczenia) biorąc pod uwagę, że korespondencja została nadana na adres wskazany przez pełnomocnika substytucyjnego, który reprezentował skarżącego w toku postępowania dyscyplinarnego (ul. [...], [...]).Oceniając przebieg postępowania Sąd uznał, że w orzeczeniu dyscyplinarnym Komendanta Służby Ochrony Państwa z dnia [...] października 2021 r. nr [...] zawarto niepełne pouczenie tj. wskazujące, że "Od orzeczenia wydanego przez Komendanta Służby Ochrony Państwa odwołanie nie przysługuje. Obwiniony w terminie 7 dni od dnia doręczenia orzeczenia może zwrócić się do Komendanta Służby Ochrony Państwa z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy". Tymczasem przepis art. 234 ust. 2 pkt 7 u.s.o.p. stanowi, że orzeczenie powinno zawierać pouczenie o prawie, terminie i trybie wniesienia odwołania. Zgodnie z art. 230 ust. 6 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2023 r. poz. 171 z późn. zm., zwana dalej: "ustawa o Policji") orzeczenia, postanowienia, zawiadomienia i inne pisma, wydane w toku postępowania dyscyplinarnego, doręcza się obwinionemu oraz obrońcy, jeżeli został ustanowiony. W razie doręczenia obwinionemu i obrońcy w różnych terminach pisma, od którego przysługuje odwołanie lub zażalenie, termin do złożenia odwołania lub zażalenia liczy się od dnia doręczenia, które nastąpiło wcześniej.Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wskazał, że wyżej przytoczone pouczenie zawarte w orzeczeniu dyscyplinarnym Komendanta Służby Ochrony Państwa z dnia [...] października 2021 r. nr [...] byłoby wyczerpujące, gdyby doręczenie orzeczenia otwierało termin do wniesienia wniosku o ponowne rozstrzenie sprawy liczony samodzielnie dla każdej z osób, którym orzeczenie jest doręczane. Byłoby także wystarczające, gdyby orzeczenie dyscyplinarne, w przypadku ustanowienia obrońcy, było doręczane wyłącznie jemu, z pominięciem obwinionego. Zawierałoby bowiem wówczas jasną wskazówkę, od jakiego momentu rozpoczyna się bieg terminu do zaskarżenia orzeczenia. W przedmiotowej sprawie tak jednak nie jest. Zgodnie z powołanym wyżej art. 230 ust. 6 u.s.o.p. orzeczenia w postępowaniu dyscyplinarnym doręcza się obwinionemu oraz ustanowionemu obrońcy. W razie doręczenia pisma od którego służy odwołanie tym podmiotom w różnych terminach, termin do wniesienia odwołania liczy się od dnia doręczenia, które nastąpiło wcześniej. Rodzi to sytuację, w której osoba otrzymująca orzeczenie nie jest w stanie stwierdzić, czy termin do wniesienia środka zaskarżenia jest jeszcze otwarty i ile wynosi, bez uwzględnienia daty doręczenia orzeczenia drugiemu z uprawnionych do otrzymania orzeczenia. W przypadku ustanowienia obrońcy w postępowaniu dyscyplinarnym, termin do złożenia odwołania otwiera się tylko raz i jest on liczony od dnia wcześniejszego doręczenia.W rozpoznawanej sprawie Sąd I instancji podkreślił, że sądy administracyjne wypowiadały się już w tej kwestii na gruncie identycznie brzmiącego przepisu ustawy o Policji. Jedynie poglądowo wskazać należy, że art. 135j ust. 2 pkt 7 ustawy o Policji stanowi, że "orzeczenie powinno zawierać pouczenie o prawie, terminie i trybie wniesienia odwołania". Brzmienie art. 135f ust. 6 ustawy o Policji jest tożsame z art. 230 ust. 6 u.s.o.p., który w zd. drugim wskazuje, że w razie doręczenia obwinionemu i obrońcy w różnych terminach pisma, od którego przysługuje odwołanie lub zażalenie, termin do złożenia odwołania lub zażalenia liczy się od dnia doręczenia, które nastąpiło wcześniej. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 5 listopada 2020 r., sygn. akt I OSK 2223/18, (publ. CBOSA) wskazał, że pouczenie o terminie wniesienia odwołania, do czego obliguje art. 135f ust. 6 ustawy o Policji, obejmuje informację nie tylko o długości terminu (którą precyzuje art. 135k ust. 1 ustawy o Policji), ale także informację o początku biegu tego terminu. Jeżeli jest nim dzień wcześniejszego z dwóch doręczeń, to informacja o tej okoliczności powinna zostać zawarta w pouczeniu, dopiero wskazanie na zasadę określoną w art. 136f ust. 6 ustawy o Policji stanowi o udzieleniu pouczenia o terminie do wniesienia środka zaskarżania. W art. 135j ust. 2 pkt 7 ustawy o Policji, ustawodawca nie zawarł odesłania do konkretnych przepisów ustawy, co oznacza, że udzielając pouczenia o terminie do wniesienia odwołania organ powinien uwzględnić nie tylko przepis art. 135k ust. 1 in fine, ale również przepis art. 135f ust. 6 ustawy o Policji, które łączenie regulują kwestie terminu do wniesienia odwołania, gdy orzeczenie doręczane jest zarówno obwinionemu, jak i jego obrońcy. Taką wykładnię przyjął także Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 8 grudnia 2022 r., sygn. akt III OSK 5644/21 (publ. CBOSA, a także LEX nr 3458303).Sąd I instancji orzekający w przedmiotowej sprawie w pełni podzielił stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego w przytoczonych wyrokach i uznał, że ze względu na brzmienie przepisów art. 230 ust. 6 u.s.o.p. oraz art. 234 ust. 2 pkt 7 u.s.o.p. znajduje ono zastosowanie także w niniejszej sprawie.Zdaniem WSA w Warszawie fakt reprezentowania strony w postępowaniu dyscyplinarnym przez profesjonalnego pełnomocnika, nie ogranicza obowiązków informacyjnych organu, a pouczenie stanowi obligatoryjny element orzeczenia, także w stosunku do profesjonalnego pełnomocnika strony. W ocenie Sądu biorąc powyższe pod uwagę, stwierdzić należy, że pouczenie, zawarte w orzeczeniu organu było niekompletne i z tego względu nieprawidłowe. W konsekwencji, nie mogło prowadzić - w przypadku wniesienia przez pełnomocnika wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy w terminie wynikającym z odbioru orzeczenia przez samego skarżącego - do skutków prawnych przyjętych przez organ, tj. do odmowy przyjęcia środka zaskarżenia. Bez wskazania zdarzenia otwierającego termin do wniesienia odwołania nie można uznać, by strona została w sposób prawidłowy pouczona o przysługującym jej uprawnieniu. W związku z tym pouczenie strony o przysługujących uprawnieniach, w tym uprawnieniu do złożenia środka zaskarżenia, powinno być rzetelne i wyczerpujące. Pouczenie o terminie i trybie wniesienia odwołania powinno więc precyzować także od jakiego konkretnie zdarzenia biegnie początek omawianego terminu. Prawidłowe pouczenie o treści przepisów u.s.o.p. umożliwiałoby skarżącemu uniknięcie negatywnych konsekwencji związanych z odmową przyjęcia jego środka zaskarżenia przez organ jako spóźnionego.Skargę kasacyjną od tego wyroku wniósł Komendant Służby Ochrony Państwa, zaskarżając wyrok w całości i zarzucając mu na podstawie art. 174 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 1634 z późn. zm., zwana dalej: "p.p.s.a.") naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik postępowania, tj.:1. art. 145 § 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 234 ust. 2 pkt 7 u.s.o.p. w zw. z załącznikiem nr 41 wprowadzonym na podstawie § 5 pkt 41 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 16 września 2021 r. w sprawie obiegu i wzorów dokumentów związanych z postępowaniem dyscyplinarnym w Służbie Ochrony Państwa (Dz. U. poz. 1786) poprzez błędne uznanie, iż organ naruszył procedurę postępowania dyscyplinarnego w SOP w ten sposób, że zawarł niepełne pouczenie w orzeczeniu nr [...] Komendanta Służby Ochrony Państwa z dnia [...] października 2021 r., podczas gdy organ zawarł pouczenie zgodne z treścią zawartą we wzorze orzeczenia będącego załącznikiem do rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 16 września 2021 r. w sprawie obiegu i wzorów dokumentów związanych z postępowaniem dyscyplinarnym w Służbie Ochrony Państwa, a naruszenie to miało istotny wpływ na wynik postępowania, gdyż uznanie pouczenia za błędne skutkowało uchyleniem zaskarżonego postanowienia.2. art. 145 § 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 234 ust. 2 pkt 7 u.s.o.p. poprzez błędne uznanie, iż zastosowane w sprawie pouczenie o treści "Od orzeczenia wydanego przez Komendanta Służby Ochrony Państwa odwołanie nie przysługuje. Obwiniony w terminie 7 dni od dnia doręczenia orzeczenia może zwrócić się do Komendanta Służby Ochrony Państwa z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy." nie spełnia wymogów pouczenia określonych w art. 234 ust. 2 pkt 7 u.s.o.p., podczas gdy pouczenie to zawiera zgodnie z przytoczonym przepisem informacje o prawie, terminie i trybie wniesienia odwołania,co miało istotny wpływ na wynika postępowania, gdyż przyjęta przez Sąd wykładnia doprowadziła do uznania, iż organ naruszył przepisy procedury postępowania dyscyplinarnego w SOP.Mając powyższe na uwadze skarżący kasacyjnie wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji, zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych, a także złożył oświadczenie o zrzeczeniu się rozprawy.Powyższe zarzuty rozwinięto w uzasadnieniu skargi kasacyjnej.Odpowiedzi na skargę kasacyjną w terminie nie wniesiono.W dniu 27 maja 2024 r. wpłynęło pismo procesowe pełnomocnika skarżącego zawierające także pismo zatytułowane odpowiedź na skargę wraz z wnioskiem o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego.Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:Skoro w niniejszej sprawie pełnomocnik strony skarżącej kasacyjnie – na podstawie art. 176 § 2 p.p.s.a. – zrzekł się rozprawy, a strona przeciwna w ustawowym terminie nie zawnioskowała o jej przeprowadzenie, to rozpoznanie skargi kasacyjnej nastąpiło na posiedzeniu niejawnym, zgodnie z art. 182 § 2 i 3 p.p.s.a.Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny przy rozpatrywaniu sprawy na skutek wniesienia skargi kasacyjnej związany jest granicami tej skargi, a z urzędu bierze pod rozwagę tylko nieważność postępowania w wypadkach określonych w § 2, z których żaden w rozpoznawanej sprawie nie zachodzi. Oznacza to, że przytoczone w skardze kasacyjnej przyczyny wadliwości prawnej zaskarżonego orzeczenia determinują zakres kontroli dokonywanej przez Naczelny Sąd Administracyjny. Sąd ten, w odróżnieniu od wojewódzkiego sądu administracyjnego, nie bada całokształtu sprawy, lecz tylko weryfikuje zasadność zarzutów postawionych w skardze kasacyjnej.Podstawy, na których można oprzeć skargę kasacyjną zostały określone w art. 174 p.p.s.a. Przepis art. 174 pkt 1 p.p.s.a. przewiduje dwie postacie naruszenia prawa materialnego, a mianowicie błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie. Przez błędną wykładnię należy rozumieć niewłaściwe zrekonstruowanie treści normy prawnej wynikającej z konkretnego przepisu, natomiast przez niewłaściwe zastosowanie, dokonanie wadliwej subsumcji przepisu do ustalonego stanu faktycznego. Również druga podstawa kasacyjna wymieniona w art. 174 pkt 2 p.p.s.a. – naruszenie przepisów postępowania – może przejawiać się w tych samych postaciach, co naruszenie prawa materialnego, przy czym w wypadku oparcia skargi kasacyjnej na tej podstawie skarżący powinien nadto wykazać istotny wpływ wytkniętego uchybienia na wynik sprawy.Jako nieuzasadniony ocenić należy zarzut naruszenia art. 145 § 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 234 ust. 2 pkt 7 u.s.o.p. w zw. z załącznikiem nr 41 wprowadzonym na podstawie § 5 pkt 41 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 16 września 2021 r. w sprawie obiegu i wzorów dokumentów związanych z postępowaniem dyscyplinarnym w Służbie Ochrony Państwa (Dz. U. poz. 1786).Na wstępie zgodzić się należy ze stanowiskiem organu, że zawarł on pouczenie zgodne z treścią zawartą we wzorze orzeczenia będącego załącznikiem nr 41 do rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 16 września 2021 r. w sprawie obiegu i wzorów dokumentów związanych z postępowaniem dyscyplinarnym w Służbie Ochrony Państwa.Należy mieć jednak na uwadze, że powołane wyżej rozporządzenie jest aktem podustawowym, wykonawczym w stosunku do ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o Służbie Ochrony Państwa. Zostało ono wydane na podstawie art. 245 u.s.o.p. i zawarte w nim regulacje muszą być zgodne z unormowaniami zawartymi w samej ustawie. Obowiązkiem podmiotu stanowiącego prawo podustawowe, w tym przypadku Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji, jest nie tylko działanie w ramach zawartego w ustawie upoważnienia, ale także zapewnienie zgodności rozporządzenia z całością regulacji ustawowej i Konstytucją. W niniejszej sprawie treść pouczenia zawartego we wzorze stanowiącym załącznik nr 41 nie odpowiada treści art. 234 ust. 2 pkt 7 u.s.o.p. w zw. z art. 230 ust. 6 u.s.o.p.Jak wynika z treści art. 230 ust. 6 u.s.o.p. - orzeczenia, postanowienia, zawiadomienia i inne pisma, wydane w toku postępowania dyscyplinarnego, doręcza się obwinionemu oraz obrońcy, jeżeli został ustanowiony. W razie doręczenia obwinionemu i obrońcy w różnych terminach pisma, od którego przysługuje odwołanie lub zażalenie, termin do złożenia odwołania lub zażalenia liczy się od dnia doręczenia, które nastąpiło wcześniej. Natomiast stosownie do brzmienia art. 234 ust. 2 pkt 7 u.s.o.p. orzeczenie powinno zawierać pouczenie o prawie, terminie i trybie wniesienia odwołania. Tym samym pouczenie zawarte w wydanym orzeczeniu musi zawierać informacje o terminach i trybie złożenia środka odwoławczego. Wynikający z treści art. 230 ust. 6 u.s.o.p. sposób liczenia początku terminu do złożenia odwołania lub zażalenia jest szczególny i tym samym wymaga wyraźnego zamieszczenia go w pouczeniu kierowanym do obwinionego i jego obrońcy. Pouczenie zawarte w załączniku nr 41 do rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 16 września 2021 r. byłoby wyczerpujące, gdyby doręczenie orzeczenia otwierało termin do wniesienia odwołania liczony samodzielnie dla każdej z osób, którym orzeczenie jest doręczane. Byłoby także wystarczające, gdyby orzeczenie dyscyplinarne, w przypadku ustanowienia obrońcy, było doręczane wyłącznie jemu, z pominięciem obwinionego. W każdym z tych przypadków zawierałoby bowiem jasną wskazówkę, od jakiego momentu rozpoczyna bieg termin do wniesienia środka zaskarżenia.W postępowaniu dyscyplinarnym dotyczącym funkcjonariuszy Służby Ochrony Państwa (podobnie jak i w przypadku funkcjonariuszy Policji) przyjęto inny sposób liczenia początku terminu do wniesienia odwołania. Jak wskazano wyżej zgodnie z brzmieniem art. 230 ust. 6 u.s.o.p. - orzeczenia, postanowienia, zawiadomienia i inne pisma, wydane w toku postępowania dyscyplinarnego, doręcza się obwinionemu oraz obrońcy, jeżeli został ustanowiony. W razie doręczenia obwinionemu i obrońcy w różnych terminach pisma, od którego przysługuje odwołanie lub zażalenie, termin do złożenia odwołania lub zażalenia liczy się od dnia doręczenia, które nastąpiło wcześniej. Z powołanego przepisu wynika zatem powinność współdziałania obwinionego i obrońcy w razie doręczenia każdemu z nich pisma w odmiennych terminach, a tym samym wzmacnia to pozycję procesową obwinionego, który jest bezpośrednio informowany o wydanych w jego sprawie rozstrzygnięciach. Jednocześnie rodzi to sytuację, w której osoba otrzymująca orzeczenie nie jest w stanie stwierdzić, czy termin do wniesienia środka zaskarżenia jest jeszcze otwarty i ile wynosi, bez uwzględnienia daty doręczenia orzeczenia drugiemu z podmiotów uprawnionych do jego otrzymania. W przypadku ustanowienia obrońcy w postępowaniu dyscyplinarnym, termin do złożenia odwołania otwiera się tyko raz, jest liczony od dnia wcześniejszego doręczenia. Pouczenie o terminie do wniesienia odwołania, do czego obliguje art. 234 ust. 2 pkt 7 u.s.o.p., obejmuje nie tylko informację o długości terminu (którą precyzuje art. 235 ust. 1 u.s.o.p.), ale także informację o początku biegu tego terminu. Jeżeli jest nim dzień wcześniejszego z dwóch doręczeń, to informacja o tej okoliczności powinna zostać zawarta w pouczeniu, dopiero wskazanie na zasadę określoną w art. 230 ust. 6 u.s.o.p. stanowi o udzieleniu pouczenia o terminie wniesienia środka zaskarżenia w pełnej formule. Ustawodawca nie zawarł w art. 234 ust. 2 pkt 7 u.s.o.p., ani we wzorze stanowiącym załącznik nr 41 do rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 16 września 2021 r. odesłania do innych szczegółowych przepisów ustawy, co oznacza, że udzielając pouczenia o terminie do wniesienia odwołania organ powinien uwzględnić nie tylko treść art. 235 ust. 1 u.s.o.p., ale także treść art. 230 ust. 6 u.s.o.p., które łącznie regulują kwestie terminu do wniesienia odwołania, gdy orzeczenie doręczane jest zarówno obwinionemu, jak i jego obrońcy. Stanowisko to odpowiada akceptowanej w doktrynie i judykaturze koncepcji normy prawnej jako reguły zachowania konstruowanej z przepisów. Norma prawna nie zawsze zawarta jest w jednej jednostce redakcyjnej określonego tekstu prawnego, podlega rekonstrukcji z całokształtu przepisów prawnych relewantnych dla danej kwestii. Materią do kształtowania normy prawnej mogą być różne przepisy danej ustawy, a nawet przepisy innych ustaw, aktów wykonawczych oraz treść obowiązującej Konstytucji (pkt V ppkt 9 uzasadnienia wyroku TK z 10 grudnia 2002 r., sygn. akt P 6/02, OTK-A 7/02/91). Z powyższych względów przyjąć należy, że treści pouczenia, o jakim mowa w art. 234 ust. 2 pkt 7 u.s.o.p., nie można wyprowadzać jedynie z art. 235 ust. 1 u.s.o.p., ale także z innych przepisów ustawy (np. art. 230 ust. 6 u.s.o.p.) pozwalających na pełne zrekonstruowanie treści normy prawnej regulującej kwestie wymaganego pouczenia strony o przysługującym jej środku prawnym.W postępowaniu dyscyplinarnym policjantów fakt reprezentowania strony przez obrońcę, w tym profesjonalnego pełnomocnika, nie ogranicza obowiązków informacyjnych organu. Pouczenie stanowi obligatoryjny element orzeczenia i jego skierowanie do osoby uprawnionej nie zależy do statusu tej osoby, w szczególności ustawodawca nie przyjął, że profesjonalni pełnomocnicy nie są pouczani o środkach zaskarżenia. Niewątpliwie adwokatom i radcom prawnym reprezentującym obwinionego w postępowaniu dyscyplinarnym powinny być znane przepisy ustawy o Służbie Ochrony Państwa, w tym regulacje odnoszące się do sposobu i terminu wnoszenia środków odwoławczych. Jednak w ustawie o Służbie Ochrony Państwa ustawodawca, przewidując obowiązek zawarcia w orzeczeniu dyscyplinarnym takich informacji, nie wprowadził w tym zakresie żadnych wyjątków i ustanowienie przez obwinionego takiego obrońcy nie zwalnia organu z obowiązku prawidłowego wykonania nakazu, o jakim mowa w art. 230 ust. 6 u.s.o.p. Tym samym treść pouczenia zawartego we wzorze stanowiącym załącznik nr 41 do rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 16 września 2021 r. nie spełnia w pełni wymogów i standardów wyznaczonych przez ustawę o Służbie Ochrony Państwa, a więc w tym zakresie jest z nią niezgodna.Z powyższych powodów niezasadny jest także drugi z podniesionych w skardze kasacyjnej zarzutów tj. naruszenie art. 145 § 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 234 ust. 2 pkt 7 u.s.o.p. poprzez błędne uznanie, iż zastosowane w sprawie pouczenie nie spełnia wymogów pouczenia określonych w art. 234 ust. 2 pkt 7 u.s.o.p.Z tych względów, na podstawie art. 184 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.Pomimo oddalenia skargi kasacyjnej, Naczelny Sąd Administracyjny nie uwzględnił wniosku skarżącego o zwrot kosztów postępowania kasacyjnego, ponieważ zawierająca go odpowiedź na skargę z 17 kwietnia 2024 r. wraz z oświadczeniem o jej przesłaniu na adres pełnomocnika Komendanta Służby Ochrony Państwa wpłynęła (27 maja 2024 r.) po upływie 14 dni od daty doręczenia odpisu skargi kasacyjnej w dniu 4 kwietnia 2024r., a więc odpowiedź ta została złożona po terminie, o którym mowa w art. 179 p.p.s.a..