Postanowienie - II GZ 466/25 - Naczelny Sąd Administracyjny - z dnia 25 czerwca 2025
Teza
Oddalono zażalenie. Kara administracyjna, Przywrócenie terminu. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Elżbieta Czarny-Drożdżejko po rozpoznaniu w dniu 25 czerwca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia A. Sp. z o.o. w G. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 31 marca 2025 r., sygn. akt VI SA/Wa 3267/24 w zakresie odmowy przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu od skargi w sprawie ze skargi A. Sp. z o.o. w G. na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] maja 2024 r. nr [...] w przedmiocieOddalono zażalenie. Kara administracyjna, Przywrócenie terminu. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Elżbieta Czarny-Drożdżejko po rozpoznaniu w dniu 25 czerwca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia A. Sp. z o.o. w G. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 31 marca 2025 r., sygn. akt VI SA/Wa 3267/24 w zakresie odmowy przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu od skargi w sprawie ze skargi A. Sp. z o.o. w G. na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] maja 2024 r. nr [...] w przedmiocie
Najważniejsze informacje
W skrócie
Wynik
oddalono zażalenie
Typ sprawy
sprawa cywilna
Etap
zażalenie
Tryb
posiedzenie niejawne
Role w sprawie
płatnik składek / pracodawca
apelujący / skarżący
Data orzeczenia
25 czerwca 2025
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Przewodniczący
Elżbieta Czarny-Drożdżejko
Podstawa prawna
Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie
UZASADNIENIE
Postanowieniem z dnia 31 marca 2025 r. sygn. akt VI SA/Wa 3267/24 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił A. Sp. z o.o. w G. przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu od wniesionej przez spółkę skargi na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] maja 2024 r, w przedmiocie kary pieniężnej za niewykonanie w terminie zaleceń pokontrolnych.W rozpoznawanym wniosku spółka podniosła, że okolicznością, która stanowiła przeszkodę w uzupełnieniu braków formalnych skargi, w zakreślonym terminie, była absencja pracowników. Do wniosku dołączyła wyciąg listy obecności oraz zaświadczenia lekarskie pracowników, z których wynika, że w ostatnim dniu na wykonanie wezwania tj. w dniu 12 listopada 2024 r., brak było osób odpowiedzialnych za jego wykonanie po stronie strony skarżącej. Przy czym brak osób obecnych nie występował w dniach bezpośrednio poprzedzających dzień 12 listopada 2024 r. W ocenie WSA, wskazana wyżej okoliczność nie może stanowić przesłanki przywrócenia terminu do dokonania czynności procesowej, albowiem nie jest to zdarzenie nagłe. Sąd I instancji zwrócił również uwagę, że jedna z pracownic odpowiedzialnych za wykonanie wezwania do uiszczenia wpisu przebywała na urlopie, czyli planowej, a nie nagłej nieobecności w pracy. Ponadto, spółka wiedząc o chorobie pracownika odpowiedzialnego za sprawę - dbając należycie o swoje interesy powinna wyznaczyć osobę zastępującą chorego pracownika. Strona skarżąca zatrudniając pracowników powinna się liczyć z ich nieobecnościami, czy to planowanymi – np. urlopami, czy też nieplanowanym – np. choroba. Te okoliczności świadczą, że skarżąca mogła przy zachowaniu należytej staranności dochować terminu na dokonanie czynności procesowej, ale nie uczyniła tego wyłącznie z własnej winy. To po stronie spółki ciąży obowiązek takiego ustanowienia swoich wewnętrznych procedur postępowania, aby wykonywać ciążące na nim obowiązki w terminie zakreślonym przez Sąd (wymaganym zgodnie z przepisami prawa). W tej sytuacji WSA odmówił przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu od skargi na podstawie art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2024 r., poz. 935, dalej p.p.s.a.).Zażalenie na powyższe postanowienie wniosła Skarżąca spółka, zaskarżając je postanowienie w całości oraz wnosząc o jego uchylenie w całości i przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi. Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła naruszenie art. art. 86 § 1, art. 87 § 1 i 2 p.p.s.a. poprzez odmowę przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu do skargi w sytuacji spełnienia wszystkich przesłanek do przywrócenia terminu tj.: niedokonanie czynności procesowej bez winy strony, dokonanie uchybionej czynności w terminie 7 dni od ustania przyczyny uchybienia oraz uprawdopodobnienia okoliczności wskazujących na brak winy strony.W uzasadnieniu zażalenia Skarżąca spółka rozwinęła powyższe zarzuty.Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.Zgodnie z art. 85 p.p.s.a. czynność w postępowaniu sądowym podjęta przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna. Instytucją procesową, której celem jest ochrona strony przed negatywnymi skutkami uchybienia terminu do dokonania określonej czynności procesowej jest instytucja przywrócenia terminu.W świetle art. 86 § 1 i art. 87 § 1 i 2 p.p.s.a. przywrócenie terminu następuje na wniosek uprawnionego złożony do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w terminie 7 dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W składanym wniosku należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu oraz dokonać czynności, której termin został uchybiony.Istotą instytucji przywrócenia terminu jest umożliwienie stronie obrony swoich praw, w sytuacji gdy upływ określonego terminu procesowego wywołuje dlań negatywne skutki prawne, przy jednoczesnym założeniu, że strona dołożyła wszelkich możliwych starań, aby negatywnych konsekwencji uniknąć. Zasadnicze znaczenie dla rozpoznania wniosku o przywrócenie terminu do dokonania czynności procesowej ma zatem ustalenie, że uchybienie nastąpiło (rozpoczął i zakończył bieg termin procesowy) i że zdarzenie to nie nastąpiło z winy strony. Stosowanie omawianej instytucji winno odbywać się wyjątkowo i być traktowane w sposób ścisły, ograniczony tylko do szczególnych okoliczności, w sposób niewypaczający zasady wyważonego formalizmu i dyscypliny procesowej.Brak winy w uchybieniu terminu w kontekście badania zasadności jego przywrócenia winien być oceniany przez pryzmat wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony należycie dbającej o własne interesy, biorąc przy tym pod uwagę także uchybienia spowodowane nawet lekkim niedbalstwem. Zarówno w doktrynie jak i orzecznictwie przyjmuje się rygorystyczne kryteria ocen postawy osoby, która dokonała czynności procesowej po terminie. Wiążą się one z obowiązkiem strony do szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Przywrócenie nie jest więc dopuszczalne, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa, a o braku winy w niedopełnieniu obowiązku można mówić tylko w przypadku stwierdzenia, że dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia. W konsekwencji brak winy w uchybieniu terminu można przyjąć tylko wtedy, gdy strona nie mogła przeszkody usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (zob. wyrok NSA z 5.03.2025 r., III FZ 117/25, LEX nr 3835320).Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, oceniając merytorycznie wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi, Sąd pierwszej instancji zasadnie uznał brak podstaw do jego uwzględnienia.W rozpoznawanej sprawie uchybienia terminu dopuściła się spółka – profesjonalny podmiot w obrocie gospodarczym, zatrudniająca pracowników. W ostatnim dniu terminu na wykonanie wezwania tj. 12 listopada 2024 r. brak było osób odpowiedzialnych za jego wykonanie po stronie skarżącej, ale brak tych osób nie występował w dniach bezpośrednio poprzedzających ten dzień. Ponadto jedna z pracownic odpowiedzialnych za wykonanie wezwania przebywała na urlopie – czyli planowanej, a nie nagłej nieobecności w pracy. Słusznie Sąd I instancji zauważył, że spółka, jak każdy pracodawca, niezależnie od przyczyn i długości absencji pracownika, winna zapewniać należyte zastępstwo lub chociaż nadzór nad powierzonym czynnościami nieobecnego pracownika. Jest to zupełnie powszechna i nie wymagająca nadzwyczajnych środków praktyka. Nie uzasadnia braku winy po stronie spółki jej argumentacja o posiadaniu rozbudowanej struktury organizacyjnej przy jednoczesnym minimalizowaniu ilości etatów z uwagi na ciężką sytuację finansową firmy. Powtórzyć należy ugruntowany w orzecznictwie pogląd, że niezachowanie należytej staranności przez pracownika pociąga za sobą również konsekwencje dla spółki, w której tej pracownik jest zatrudniony. Przy ocenie winy strony lub jej braku w uchybieniu terminowi do dokonania czynności procesowej należy brać pod rozwagę nie tylko okoliczności, które uniemożliwiły stronie dokonanie tej czynności w terminie, lecz także okoliczności świadczące o podjęciu lub niepodjęciu przez stronę działań mających na celu dotrzymanie terminu. W tej sprawie, w ocenie NSA, spółka nienależycie zadbała o organizację pracy i nadzór nad pracownikami, skoro termin do wykonania zrozumiałej czynności – uiszczenia wpisu w stosownym terminie – nie został zachowany przez trzech pracowników odpowiedzialnych za jej wykonanie.Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.. orzekł jak w sentencji postanowienia.