Wyrok - II OSK 1191/25 - Naczelny Sąd Administracyjny - z dnia 19 marca 2026
Teza
Uchylono zaskarżony wyrok oraz zaskarżony akt. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Jacek Chlebny (sprawozdawca) Sędziowie sędzia NSA Mirosław Gdesz sędzia del. WSA Magdalena Dobek-Rak po rozpoznaniu w dniu 19 marca 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej K.S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 17 października 2024 r. sygn. akt VII SA/Wa 1888/24 w sprawie ze skargi K.S. na akt Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 6 maja 2024 r. znak: BDG.os.122.155.2024 wUchylono zaskarżony wyrok oraz zaskarżony akt. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Jacek Chlebny (sprawozdawca) Sędziowie sędzia NSA Mirosław Gdesz sędzia del. WSA Magdalena Dobek-Rak po rozpoznaniu w dniu 19 marca 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej K.S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 17 października 2024 r. sygn. akt VII SA/Wa 1888/24 w sprawie ze skargi K.S. na akt Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 6 maja 2024 r. znak: BDG.os.122.155.2024 w
Najważniejsze informacje
W skrócie
Wynik
uchylono orzeczenie
Typ sprawy
sprawa cywilna
Etap
skarga kasacyjna
Tryb
posiedzenie niejawne
Role w sprawie
biegły
zamawiający
apelujący / skarżący
Data orzeczenia
19 marca 2026
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Przewodniczący
Jacek Chlebny
Podstawa prawna
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżony wyrok oraz zaskarżony akt
UZASADNIENIE
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 17 października 2024 r., VII SA/Wa 1888/24, oddalił skargę K.S. na akt Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 6 maja 2024 r. w przedmiocie odwołania ze stanowiska Dyrektora [...].Wyrok został wydany w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy.Pismem z 6 maja 2024 r. Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi (dalej: organ) odwołał K.S.ze stanowiska Dyrektora [...], powołując się na art. 15 ust. 6 pkt 3 ustawy z dnia 25 października 1991 r. o organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej (Dz. U. z 2024 r. poz. 87; dalej: u.o.p.d.k.). Organ wskazał na następujące naruszenia przepisów prawa:(1) naruszenie przepisów ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. z 2023 r. poz. 1270; dalej: u.f.p.) polegające na wydatkowaniu środków publicznych w sposób niecelowy, nieoszczędny i nieracjonalny poprzez zawarcie w dniu 18 grudnia 2023 r. z S. Sp. z o.o. z siedzibą w P. umowy najmu dwóch samochodów osobowych na okres 12 miesięcy, w której czynsz najmu został ustalony na kwotę 159 800 zł, podczas gdy instytut posiadał wystarczającą liczbę samochodów do realizacji zadań statutowych;(2) naruszenie przepisów ustawy z dnia 11 września 2019 r. – Prawo zamówień publicznych (Dz. U. z 2023 r. poz. 1605) oraz art. 17 ustawy z dnia 17 grudnia 2004 r. o odpowiedzialności za naruszenie dyscypliny finansów publicznych (Dz. U. z 2024 r. poz. 104) poprzez dzielenie jednego zamówienia na kilka odrębnych w celu uniknięcia konieczności zastosowania przepisów ustawy – Prawo zamówień publicznych;(3) naruszenie przepisów ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy poprzez niezapewnienie bezpiecznych i higienicznych warunków pracy pracownikom instytutu, w tym brak legalizacji dwóch gaśnic, obecność materiałów łatwopalnych przy niezabezpieczonych przewodach elektrycznych, niezabezpieczone szafki z kablami teleinformatycznymi oraz zalegające na korytarzu meble.Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na ten akt wniosła K.S., podnosząc, że organ powinien przed odwołaniem dyrektora instytucji kultury uzyskać opinię związków zawodowych działających w danej instytucji oraz stowarzyszeń zawodowych i twórczych. Wskazała ponadto na brak należytego uzasadnienia aktu odwołania, w tym brak powołania dowodów, na których organ oparł swoje rozstrzygnięcie.Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie nie uwzględnił skargi.Po pierwsze, wskazał, że organ podjął wymagane działania konsultacyjne, zwracając się o wyrażenie opinii w sprawie odwołania skarżącej do: (1) Organizacji Z., (2) Stowarzyszenia B.; (3) Stowarzyszenia T. Podmioty te nie wyraziły sprzeciwu wobec odwołania skarżącej. Sąd I instancji zaznaczył, że tylko całkowite pominięcie przez organizatora wymaganych działań konsultacyjnych stanowi istotne naruszenie prawa.Po drugie, w ocenie Sądu powołana przez organ przesłanka wynikająca z art. 15 ust. 6 pkt 3 u.o.p.d.k. uzasadniała wydanie zaskarżonego aktu. W uzasadnieniu aktu Minister wskazał w sposób niebudzący wątpliwości, jakie uchybienia dyrektora spełniły znamiona naruszenia prawa w związku z zajmowanym stanowiskiem. Sąd I instancji zaznaczył, że w aktach sprawy znajduje się wynik kontroli przeprowadzonej w instytucie, z którego wynika, że naruszono przepisy Prawa zamówień publicznych. Naruszenia te polegały na pominięciu stosowania przepisów tej ustawy w sytuacji, gdy wartość dokonanych przez skarżącą zamówień nakazywała ich stosowanie. Skarżąca w krótkich odstępach czasu zawarła trzy umowy najmu samochodów: (1) umowę z 7 listopada 2023 r. z G. Sp. z o.o.; (2) umowę z 10 listopada 2023 r. z G. Sp. z o.o.; (3) umowę z 18 grudnia 2023 r. z S.Sp. z o.o. Zdaniem Sądu skarżąca mogła zaplanować z wyprzedzeniem konieczność zamówienia dostaw bez rozbijania ich na kolejne umowy. Miała bowiem pełną wiedzę na temat niedoborów w środkach transportu w instytucie. Sąd I instancji zwrócił także uwagę na to że umowa z 18 grudnia 2023 r. nie spełniała kryterium wyboru oferty najkorzystniejszej cenowo, co potwierdza ekspertyza niezależnego biegłego rewidenta z badania sprawozdania finansowego instytutu z 29 maja 2024 r. za okres 1 stycznia 2023 r. do 31 grudnia 2023 r. znajdująca się w aktach sprawy.Odnosząc się do zarzutu naruszenia przez skarżącą przepisów Kodeksu pracy, Sąd I instancji uznał, że gdyby zarzut ten wystąpił samodzielnie, to można byłoby przyjąć, że odwołanie skarżącej byłoby nieproporcjonalne do zarzucanych naruszeń.Skargę kasacyjną wniosła K.S., zaskarżając wyrok w całości. Podniosła zarzuty naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935; dalej: p.p.s.a.) w zw. z art. 146 § 1 p.p.s.a. poprzez uwzględnienie stanowisko organu w sytuacji gdy zaskarżony akt został wydany z naruszeniem art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. polegającym na:a/ błędnym przyjęciu, że organ pozyskał w trybie art. 15 ust. 1 u.o.p.d.k. opinie związków zawodowych działających w [...] oraz stowarzyszeń zawodowych i twórczych właściwych ze względu na rodzaj działalności prowadzonej przez ten instytut; podczas gdy w aktach sprawy znajdują się jedynie pisma, które nie stanowią opinii w rozumieniu tego przepisu;b/ błędnym przyjęciu, że wystąpienie pokontrolne Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 2 sierpnia 2024 r. ma znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy w sytuacji gdy było sporządzone już po odwołaniu skarżącej ze stanowiska;c/ błędnym przyjęciu, że doszło do świadomego podziału zamówienia na części z zamiarem uniknięcia stosowania przepisów Prawa zamówień publicznych, podczas gdy wszystkie zamówienia dotyczące zawarcia umów najmu pojazdów z G. Sp. z o.o. oraz S. Sp. z o.o. stanowiły odrębne, niepodlegające łączeniu zamówienia publiczne, nie są tożsame pod względem podmiotowym, przedmiotowym ani czasowym; z ostrożności procesowej także:d/ błędne przyjęcie, że podział zamówienia nie był uzasadniony obiektywnymi przyczynami.Zarzucono ponadto naruszenie prawa materialnego, tj.:1. art. 15 ust. 1 u.o.p.d.k. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na tym, że organ zaniechał uzyskania opinii związków zawodowych oraz stowarzyszeń zawodowych i twórczych właściwych ze względu na rodzaj działalności prowadzonej przez ten instytut;2. art. 15 ust. 6 pkt 3 u.o.p.d.k. poprzez jego nieprawidłowe zastosowanie, podczas gdy skarżąca nie naruszyła przepisów prawa w związku z zajmowanym stanowiskiem.Na podstawie tych zarzutów wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku i zasądzenie kosztów postępowania. Skarżąca kasacyjnie zrzekła się rozprawy.W odpowiedzi na skargę kasacyjną organ wniósł o jej oddalenie i zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:1. Skarga kasacyjna zasługuje na uwzględnienie.2. Zasadny jest zarzut naruszenia art. 15 ust. 6 pkt 3 u.o.p.d.k., ponieważ Sąd I instancji nieprawidłowo uznał, że organ wykazał spełnienie określonej w tym przepisie przesłanki odwołania ze stanowiska dyrektora. Sąd błędnie przyjął, że pismo Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 2 sierpnia 2024 r. – wystąpienie pokontrolne, powstałe już po wydaniu zaskarżonego aktu i po wniesieniu skargi, może zastąpić uzasadnienie rozstrzygnięcia organu.Zaznaczyć należy, że zgodnie z art. 15 ust. 6 pkt 3 u.o.p.d.k. dyrektor instytucji kultury powołany na czas określony może być odwołany przed upływem tego okresu z powodu naruszenia przepisów prawa w związku z zajmowanym stanowiskiem. Należyte uzasadnienie odwołania, obejmujące podanie konkretnych przepisów prawa, których naruszenia dopuścił się dyrektor, jak i okoliczności faktycznych sprawy, jest niezbędne do dokonania prawidłowej i pełnej kontroli legalności aktu odwołania dyrektora. Wymóg należytego uzasadnienia aktów organów administracji publicznej o charakterze władczym, podjętych w sprawach indywidualnych podmiotów, wywodzony jest w orzecznictwie NSA z konstytucyjnej zasady demokratycznego państwa prawnego (art. 2 Konstytucji) oraz zasady praworządności i legalności (art. 7 Konstytucji). Wyrażona w art. 7 Konstytucji zasada praworządności, będąca jednym z fundamentów demokratycznego państwa prawnego, o którym mowa w art. 2 Konstytucji, zobowiązuje organy władzy publicznej do działania na podstawie prawa i w jego granicach. Prawo ma być więc zarówno źródłem kompetencji organów, jak i kryterium dopuszczalności podejmowanych przez nie aktów. Dlatego też, żeby uznać taki akt za zgodny z prawem, trzeba mieć pewność, że te przesłanki wystąpiły (por. wyroki NSA z: 5 kwietnia 2022 r., II OSK 3541/19; 17 listopada 2021 r., II OSK 3072/18; z 26 marca 2021 r., II OSK 2745/20). Powyższy pogląd podziela Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznający sprawę, uznając, że akty organów administracji publicznej powinny zawierać wskazanie motywów, którymi się kierowano. Tylko w taki sposób możliwe jest pełne skontrolowanie legalności tych aktów.Wymóg ten nie został spełniony. Akt odwołania dyrektora instytucji kultury nie zawiera opisu okoliczności faktycznych i prawnych, który umożliwiłby jednoznaczne ustalenie motywów, jakimi organ się kierował, wydając akt, co uniemożliwia kontrolę jego legalności. W rozpoznawanej sprawie organ przedstawił skarżącej trzy zarzuty, zaś Sąd I instancji uznał jeden z nich za zasadny i uzasadniający odwołanie jej ze stanowiska. W ocenie Sądu I instancji organ prawidłowo zarzucił skarżącej naruszenie przepisów ustawy – Prawa zamówień publicznych polegające na złamaniu zakazu dzielenia jednego zamówienia na kilka odrębnych w celu uniknięcia konieczności zastosowania przepisów tej ustawy. Tego twierdzenia nie sposób podzielić. Po pierwsze, organ w odwołaniu nie przedstawił, jakie przepisy ustawy – Prawa zamówień publicznych naruszyła skarżąca. Nie wyjaśnił, dlaczego uznał, że trzy zawarte przez skarżącą (upoważnioną do reprezentacji instytutu) umowy najmu samochodów są w istocie jednym zamówieniem podzielonym, do którego powinny znaleźć zastosowanie przepisy prawa zamówień publicznych. Organ jedynie wymienił te trzy umowy.Nie jest wystarczające odwołanie się do dokumentu pochodzącego od organu, powstałego po wydaniu zaskarżonego aktu, tj. pismo Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 2 sierpnia 2024 r. – wystąpienie pokontrolne. Treść takiego dokumentu nie może zastępować należytego uzasadnienia aktu odwołania. Pismo procesowe złożone w toku postępowania sądowego nie może uzupełniać zaskarżonego aktu poprzez zamieszczenie w nim rozważań i ocen, które powinny zostać zawarte w uzasadnieniu aktu. W rozpoznawanej sprawie Sąd I instancji odwołał się wyłącznie do treści pisma z 2 sierpnia 2024 r., wskazując, że zawiera ono szczegółowo wymienione naruszenia prawa zarzucane skarżącej. Takie zastąpienie uzasadnienia aktu organu późniejszym pismem nie jest dopuszczalne.Wyjaśnić też należy, że kontrola w [...] była prowadzona w okresie od dnia 13 marca 2024 r. do dnia 28 czerwca 2024 r. (por. wystąpienie pokontrolne, k. 51 akt sądowych). Skarżąca została odwołana ze stanowiska dyrektora w dniu 6 maja 2024 r., a więc przed zakończeniem kontroli. Zarzuty zawarte w odwołaniu nie pokrywają się w pełni z zarzutami zawartymi w wystąpieniu pokontrolnym. Organ w wystąpieniu pokontrolnym nie powtórzył zarzutów odwołania dotyczących: (1) wydatkowania środków publicznych w sposób niecelowy, nieoszczędny i nieracjonalny poprzez zawarcie umowy najmu dwóch samochodów osobowych na okres 12 miesięcy, w której czynsz najmu został ustalony na kwotę 159 800 zł, podczas gdy instytut posiadał wystarczającą liczbę samochodów do realizacji zadań statutowych; (2) naruszenia przepisów ustawy – Kodeks pracy poprzez niezapewnienie bezpiecznych i higienicznych warunków pracy pracownikom instytutu. Niegospodarność w zawarciu tej umowy najmu powiązał nie z wystarczającą liczbą samochodów a ze zbyt wysokim, nieodpowiadającym stawkom rynkowym, czynszem najmu.Organ nie przedstawił żadnych dowodów na potwierdzenie swoich twierdzeń, jak np. orzeczeń organów właściwych w sprawach naruszeń dyscypliny finansów publicznych. Z akt sprawy wynika, że organ w dniu 16 października 2024 r. złożył zawiadomienie do Rzecznika Dyscypliny Finansów Publicznych. Nie podano jednak, jakie były dalsze czynności w sprawie, np. czy Rzecznik wydał postanowienie o wszczęciu postępowania i wystąpił z wnioskiem o ukaranie do właściwej komisji orzekającej.Brak materiału dowodowego w powiązaniu z niedostatecznym uzasadnieniem aktu odwołania prowadzą do uznania, że organ nie wykazał spełnienia przesłanki umożliwiającej mu odwołanie dyrektora ze stanowiska, o której mowa w art. 15 ust. 6 pkt 3 u.o.p.d.k. Dodać należy, że zgodnie z art. 29 ust. 2 Prawa zamówień publicznych, zamawiający nie może dzielić zamówienia na odrębne zamówienia, jeżeli prowadzi to do niestosowania przepisów ustawy, chyba że jest to uzasadnione obiektywnymi przyczynami. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym podkreśla się, że nie każdy podział zamówienia na części, a jedynie taki, który dokonuje się w celu uniknięcia stosowania przepisów ustawy zamówień publicznych, narusza ustawową dyspozycję. Zamawiający, który świadomie dzieli zamówienie na części z zamiarem uniknięcia przepisów ustawy, narusza ten zakaz. Wobec tego, aby ustalić, że doszło do podziału zamówienia w celu niestosowania ustawy – Prawo zamówień publicznych, należy wykluczyć inne przyczyny dokonanego podziału. Aby wykazać, że celem podziału nie było niestosowanie przepisów dotyczących zamówień publicznych strona powinna przedstawić rzeczywiste przyczyny dokonanego podziału, a organ orzekający wskazane przez stronę przyczyny ocenić w stanie faktycznym każdej sprawy. Niewykazanie uzasadnionych przyczyn podziału zamówienia, będzie stanowiło podstawę do przyjęcia, że celem podziału było niestosowanie tej ustawy (por. np. wyrok z 11 października 2016 r., II GSK 3076/15).Organ nie wyjaśnił, dlaczego przyjął, że umowy najmu samochodów są w istocie tożsame i stanowią jedno zamówienie, które skarżąca w sposób świadomy podzieliła, chcąc uniknąć stosowania przepisów o zamówieniach publicznych. Z akt sprawy nie wynika, że strona miała jakąkolwiek możliwość wypowiedzenia się w tej kwestii przed wydaniem aktu odwołania. W toku postępowania sądowego skarżąca wskazała, że dwie umowy najmu samochodów (z G. Sp. z o.o. z 7 listopada 2023 r. i z 10 listopada 2023 r.) miały charakter incydentalny, zostały zawarte na krótkie okresy, na potrzebę organizacji konkretnego wydarzenia. Trzecia umowa (z S. Sp. z o.o. z 18 grudnia 2023 r.) została natomiast zawarta na dłuższy okres (12 miesięcy) ze względu na brak przedłużenia na kolejny okres umowy użyczenia samochodu zawartej z Ministerstwem. W ocenie skarżącej powyższe okoliczności świadczą o tym, że nie mamy do czynienia z sytuacją podziału jednej umowy na kilka odrębnych w celu świadomego ominięcia procedury zamówień publicznych. Organ nie odniósł się do tych okoliczności w odwołaniu.Odnosząc się do stanowiska Sądu I instancji w tej kwestii, Naczelny Sąd Administracyjny wskazuje przede wszystkim na sprzeczność argumentacji Sądu I instancji (opartej na treści wystąpienia pokontrolnego) z twierdzeniami organu zawartymi w odwołaniu. Sąd wskazał, że skarżąca miała wiedzę na temat niedoborów w środkach transportu w instytucie i w związku z tym powinna była przewidzieć, że może pojawić się potrzeba najmu samochodów. Zdaniem Sądu I instancji świadczy to o świadomym złamaniu przez skarżącą zakazu dzielenia jednego zamówienia na kilka odrębnych w celu uniknięcia zastosowania przepisów Prawa zamówień publicznych (tj. o naruszeniu art. 29 ust. 2 tej ustawy). Organ w treści odwołania (w zarzucie nr 1) zaznaczył natomiast, że "instytut posiadał flotę samochodów wystarczającą do realizacji zadań statutowych", a działania skarżącej skupiające się na pozyskaniu dodatkowych środków transportu (zwłaszcza zawarcie w dniu 18 grudnia 2023 r. umowy najmu dwóch samochodów na okres 12 miesięcy) stanowiły naruszenie ustawy o finansach publicznych.Nie może odnieść zamierzonego skutku twierdzenie Sądu I instancji, że umowa z 18 grudnia 2023 r. nie spełniała kryterium wyboru oferty najkorzystniejszej cenowo, ponieważ taki zarzut nie został postawiony przez organ w odwołaniu. Sąd nie może zastępować w tym względzie organu.3. Nietrafny jest natomiast zarzut naruszenia art. 15 ust. 1 u.o.p.d.k., ponieważ organ spełnił wymogi określone w tym przepisie, tj. zasięgnął opinii związków zawodowych działających w danej instytucji kultury oraz stowarzyszeń zawodowych i twórczych właściwych ze względu na rodzaj działalności prowadzonej przez instytucję.W rozpoznawanej sprawie skarżąca ani w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ani w skardze kasacyjnej nie wymieniła żadnych stowarzyszeń, z którymi instytucja współpracowała w czasie trwania jej kadencji na stanowisku dyrektora, a do których w jej ocenie powinien zwrócić się organ w celu uzyskania opinii. Naczelny Sąd Administracyjny podziela stanowisko wyrażone w orzecznictwie, że pominięcie działań konsultacyjnych stanowi istotne naruszenie prawa, jednak nie można stawiać znaku równości między całkowitym pominięciem przez organizatora tych działań i sytuacją, w której organ zasięgnął opinii wybranych przez siebie stowarzyszeń, a skarżąca kwestionuje jedynie sposób wyboru czy liczbę zapytanych stowarzyszeń. Warto dodać, że w powołanych w skardze kasacyjnej wyrokach z: 24 lutego 2022 r., III OSK 755/21 oraz 17 kwietnia 2024 r., II OSK 1190/20 strony skarżące w skargach podały, które stowarzyszenie organy pominęły i dlaczego powinny były zwrócić się do tych instytucji o opinię w sprawie odwołań ze stanowiska dyrektora instytucji kultury. Co więcej, w odpowiedzi na skargę kasacyjną organ podał, że w kwietniu 2024 r. zwrócił się do instytutu z prośbą o wskazanie stowarzyszeń zawodowych i twórczych właściwych do zasięgnięcia opinii w sprawie odwołania dyrektora ze stanowiska. Ustalono, że właściwymi w tej sprawie są Stowarzyszenie T. i Stowarzyszenie B.Słuszne jest zastrzeżenie, że działania konsultacyjne nie mogą być pozorne. Taka sytuacja nie miała jednak miejsca w rozpoznawanej sprawie. Organ wystąpił o opinie do wymienionych w przepisie podmiotów, wskazując przy tym, że zarzucane dyrektorowi naruszenia przepisów prawa dotyczą prowadzenia gospodarki finansowej, w szczególności zawierania umów cywilnoprawnych. Powołał się też na ustawę – Prawo zamówień publicznych.Stowarzyszenie, do których zwrócił się organ, nie uznały się za niewłaściwe. Stowarzyszenie T. w piśmie z 25 kwietnia 2024 r. stwierdziło, że nie zajmie stanowiska z uwagi na brak kompetencji w sprawie naruszenia przez dyrektora przepisów prawa w związku z zajmowanym stanowiskiem. Podkreśliło, że zarzuty organizatora względem dyrektora instytucji przyjmuje do wiadomości. Stowarzyszenie B. w piśmie z 25 kwietnia 2024 r. również poinformowało o tym, że nie zajmie stanowiska w sprawie. Wskazano przy tym, że kompetencje opiniodawcze Stowarzyszenia B. odnoszą się do działalności bibliotecznej, co za tym idzie nie ustosunkuje się do zarzutów dotyczących innych zagadnień (np. Prawa zamówień publicznych).Podkreślić należy, że odmowa przedstawienia opinii w trybie art. 15 ust. 1 u.o.p.d.k. nie wywołuje negatywnych skutków procesowych. Podmioty, do których organ zwrócił się o opinię, nie mają obowiązku udzielania konkretnej odpowiedzi, a organ nie ma obowiązku poszukiwania kolejnych stowarzyszeń zawodowych i twórczych aż do czasu uzyskania opinii odnoszącej się do istoty sprawy.4. Nie jest zasadny zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ p.p.s.a. w zw. z art. 146 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., ponieważ odwołanie dyrektora instytucji kultury nie następuje w drodze decyzji administracyjnej i nie mają do niego zastosowania przepisy art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a.5. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 188 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r. poz. 143; dalej: p.p.s.a.) uchylił zaskarżony wyrok i – uznając, że istota sprawy jest dostatecznie wyjaśniona – uchylił zaskarżony akt na podstawie art. 146 § 1 p.p.s.a.Ponownie rozpoznając sprawę, organ weźmie pod uwagę powyższą ocenę prawną. Naczelny Sąd Administracyjny podkreśla jednocześnie, że na obecnym etapie postępowania nie przesądza treści rozstrzygnięcia organu.O zwrocie kosztów postępowania za obie instancje orzeczono na podstawie art. 200 i art. 203 pkt 1 p.p.s.a..