sygn. II AKa 184/25 24 listopada 2025 Sąd Apelacyjny w Poznaniu

Uzasadnienie z 24 listopada 2025, sygn. II AKa 184/25

UZASADNIENIE

Formularz UK 2

Sygnatura akt

II AKa 184/25

Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników:

1

1.  CZĘŚĆ WSTĘPNA

0.11.1. Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji

Wyrok łączny Sądu Okręgowego w P. z dnia (...) ((...))

0.11.2. Podmiot wnoszący apelację

☐ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego

☐ oskarżyciel posiłkowy

☐ oskarżyciel prywatny

☒ obrońca

☐ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego

☐ inny

0.11.3. Granice zaskarżenia

0.11.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia

☒ na korzyść

☐ na niekorzyść

☒ w całości

☐ w części

co do winy

co do kary

co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia

0.11.3.2. Podniesione zarzuty

Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji

art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu

art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany
w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu

art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia

art. 438 pkt 3 k.p.k. błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia,
jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia

art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka

art. 439 k.p.k.

brak zarzutów

0.11.4. Wnioski

uchylenie

zmiana

2.  Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy

0.12.1. Ustalenie faktów

0.12.1.1. Fakty uznane za udowodnione

Lp.

Oskarżony

Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi

Dowód

Numer karty

skazany M. M. (1)

Zachowanie skazanego w warunkach izolacji

Opinia z Zakładu Karnego we W.

94-100

0.12.1.2. Fakty uznane za nieudowodnione

Lp.

Oskarżony

Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi

Dowód

Numer karty

0.12.2. Ocena dowodów

0.12.2.1. Dowody będące podstawą ustalenia faktów

Lp. faktu z pkt 2.1.1

Dowód

Zwięźle o powodach uznania dowodu

Opinia z Zakładu Karnego we W.

Dokument urzędowy, którego wiarygodność i przydatność nie budziła zastrzeżeń sądu i nie była kwestionowana przez strony

0.12.2.2. Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów
(dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów)

Lp. faktu z pkt 2.1.1 albo 2.1.2

Dowód

Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu

STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków

Lp.

Zarzut

1.  naruszenie prawa materialnego, to jest art. 85 § 1 Kodeksu karnego w zw. z art. 4 § 1 Kodeksu karnego poprzez przyjęcie, iż zastosowanie przepisów dotyczących kary łącznej w brzmieniu obowiązującym od dnia 24 czerwca 2020 roku do dnia 01 października 2023 roku jest korzystniejsze dla skazanego w sytuacji, gdy kara orzeczona w wyroku łącznym jest surowsza niż kara, która została orzeczona wobec skazanego i wprowadzona jako faktyczna do wykonania, koniec kary przypada bowiem na dzień 02 lutego 2029 roku, natomiast uwzględniając karę wyroku łącznego, koniec kary przypada kilka miesięcy później,

2.  błędu w ustaleniach faktycznych przyjęty za podstawę zaskarżonego orzeczenia, a mający wpływ na jego treść poprzez błędne uznanie, iż:

czyn z art. 291 § 1 k.k., za który M. M. został skazany wyrokiem Sądu Rejonowego P. w P. VI Wydział Karny z dnia (...) roku w sprawie o sygnaturze akt: (...), zmienionym wyrokiem Sądu Okręgowego w P. XVII Wydział Karny Odwoławczy z dnia (...) roku, wydanym w sprawie o sygnaturze akt: (...), w sytuacji, gdy Sąd Odwoławczy zmienił opis czynu z art. 291 § 1 k.k. poprzez eliminację z opisu czynu zapisu dotyczącego przyjęcia i pomocy w ukryciu części samochodowej mającej pochodzić ze skradzionego, najpóźniej w dniu (...) roku pojazdu marki H. i tym samy został zawężony czasookres przypisanego czynu do daty (...) roku, a zatem czyn został popełniony zanim zapadł pierwszy chociażby nieprawomocny wyrok,

prognoza kryminologiczna wobec skazanego jest niekorzystna podczas gdy skazany zrozumiał swoje negatywne zachowanie i deklaruje, iż na drogę postępowania przestępczego już nie wkroczy, jego postawa i zachowanie w ramach izolacji jest prawidłowe i oceniane pozytywie, skazany wykonuje nieodpłatną pracę w bibliotece na terenie zakładu, przestrzega porządku organizacyjnego i prawnego w ramach izolacji, wykazał zainteresowanie w udziale w programie resocjalizacji z zakresu umiejętności społecznych i poznawczych - oczekuje na realizację, co każe wywieść wniosek, iż prognoza kryminologiczna wobec skazanego jest pozytywna i winna przemawiać za zastosowaniem zasady maksymalnie zbliżonej do pełnej absorpcji.

skazany pozostaje krytyczny wobec popełnionego przestępstwa, podczas gdy z opinii o skazanym z dnia (...) roku wynikają okoliczności zgoła odmienne, a Sąd 1 instancji nic wskazał, z jakiego materiału dowodowego wywodzi tego typu stwierdzenie,

kara łączna w wymiarze 6 lat pozbawienia wolności uwzględnia wszelkie wymogi ustawowe brane pod uwagę przy orzekaniu wymiaru kary, w sytuacji, gdy orzeczona kara jest karą wyższą, aniżeli kara pozbawienia wolności jaka faktycznie przed orzeczeniem wyroku łącznego, pozostała skazanemu do odbycia, koniec kary przypada na(...) roku, a w przypadku uprawomocnienia się wyroku łącznego w takim kształcie, przypadałaby co najmniej na (...) roku,

3.  rażącą niewspółmierność kary łącznej poprzez niezastosowanie zasady maksymalnie zbliżonej do pełnej absorbcji i wymierzenie kary łącznej wyższej aniżeli kara, która została wprowadzona do odbycia i podlega faktycznemu odbyciu, podczas gdy zachodziły przesłanki do zastosowania przez Sąd I instancji zasady maksymalnie zbliżonej do pełnej absorbcji, a kara wymierzona przy zastosowaniu tej zasady spełniałaby swoje funkcje i cele kary i byłaby karą wystarczającą

i sprawiedliwą.

☒ zasadny

☐ częściowo zasadny

☐ niezasadny

☐ zasadny

☒ częściowo zasadny

☐ niezasadny

☐ zasadny

☒ częściowo zasadny

☐ niezasadny

Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny

Apelacja obrońców okazała się zasadna jedynie w części. Podniesiona w niej argumentacja doprowadziła do zmiany zaskarżonego wyroku i niewielkiego złagodzenia kary łącznej.

Zgodzić się należy z zarzutem zawartym w pkt 1 ww. środka odwoławczego co do naruszenia art.4 § 1 kk dot. reżimu kary łącznej jaki należało zastosować wobec skazanego. Nie znaczy to bynajmniej, że dot. tego zarzutu argumentacja jest w pełni słuszna. Uwaga ta odnosi się także do wywodu sądu meriti na s.7-10 uzasadnienia zaskarżonego wyroku, w którym błędnie przyjęto, że wobec skazanego celowe było zastosowanie przepisów o karze łącznej obowiązujących od (...) (Sąd Okręgowy błędnie przyjął, że do (...) jednak w tym czasie obowiązywały już przepisy w wersji aktualnej do dzisiaj, których zastosowanie wykluczył). Dochodząc do takiego wniosku kierował się treścią art.81 ust.2 ustawy z dnia 19.06.2020r. (Dz.U.2020.1086) a następnie art.4 § 1 kk. Nie dostrzegł jednak, że kwestia ta została już uregulowana w kolejnych przepisach przejściowych. Na podstawie orzecznictwa Sądu Najwyższego przyjąć można, że najnowsze przepisy intertemporalne dotyczące kary łącznej zastępują przepisy zawarte w poprzednich ustawach nowelizujących (vide: postanowienie SN z 31.01.2023 r.,
IV KK 559/21). Tym samym od (...) r., tj. od wejścia w życie ustawy z dnia 7 lipca 2022 r.
o zmianie ustawy – Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 2600 z późn. zm.), zasady intertemporalne orzekania kary łącznej uregulowane są w jej art.24
. Na tej podstawie należy przyjąć, że:

1) Jeżeli wszystkie wyroki skazujące uprawomocniły się przed 1.10.2023 r., zastosowanie znajdą przepisy dotychczasowe, tj. najwzględniejsza z ustaw obowiązujących między dniem popełnienia pierwszego
z przestępstw w ramach danego zbiegu, a (...) r.

2) Jeżeli wszystkie wyroki skazujące uprawomocniły się po (...)r., zastosowanie znajdą przepisy obowiązujące od tej daty.

3) Jeżeli co najmniej jeden wyrok skazujący uprawomocnił się przed, a co najmniej jeden – po (...) r., kolizję ustaw w czasie rozstrzygnąć należy na zasadach ogólnych wynikających z art.4 § 1 kk na rzecz najwzględniejszej z ustaw obowiązujących między dniem popełnienia pierwszego z przestępstw w ramach danego zbiegu, a dniem orzekania.

Ta ostatnia sytuacja faktyczna zaistniała w realiach niniejszego postępowania, albowiem M. M. (1) skazany został wyrokami które uprawomocniły się odpowiednio:

1.  Sądu Okręgowego w P. z dnia (...) ((...)) – w dniu (...)

2.  Sądu Rejonowego P. (1) w P. z dnia (...)
((...)) – w dniu (...),

3.  Sądu Rejonowego P. (1) w P. z dnia (...) ((...)) – w dniu (...)

W wyliczeniu tym pominięto wyrok Sądu Rejonowego w P. z dnia (...) ((...)), albowiem jak trafnie zauważył Sąd Okręgowy – a fakt ten nie był kwestionowany w apelacji – nie zarządzono wykonania kary pozbawienia wolności, której okres próby upłynął, a w dniu (...) wykonano karę grzywny.

Mając powyższe na uwadze uznać należy, że 1 i 3 z ww. orzeczeń uprawomocniło się pod rządami aktualnie obowiązującej wersji przepisów o karze łącznej, a 2 w czasie obowiązywania wersji obowiązującej w okresie od (...) Jak już zaznaczono w takiej sytuacji zastosowanie ma art.4 § 1 kk, jednakże nie oznacza to, że Sąd ograniczony jest wyłącznie do tych dwóch stanów prawnych. C.. powyżej przepis art.24 przesądził więc, że przepisy dotyczące kary łącznej
w brzmieniu obowiązującym przed dniem (...)mogą mieć zastosowanie do wcześniej orzeczonych prawomocnie kar, bez względu na datę ich orzeczenia. Owo „brzmienie” to wszystkie wcześniej obowiązujące stany prawne, a nie tylko i wyłącznie stan prawny bezpośrednio zmieniany ustawą dnia(...) o zmianie ustawy – Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw (Dz.U.2022.2600). Zasada przewidziana w omawianym przepisie jest zatem jednoznaczna i ustawodawca nie wprowadził w tym zakresie żadnego wyłączenia. Rozważając, która z wersji przepisów regulujących karę łączną będzie najbardziej względna – w rozumieniu art.4 § 1 kk – dla skazanego Sąd Apelacyjny podzielił stanowisko dotyczące niemożności zastosowania tej obowiązującej od (...) albowiem kary ograniczenia wolności i pozbawienia wolności wymierzone wyrokami w sprawach (...) i (...) zostały – co podkreślił też sąd meriti – odbyte, tak więc nie podlegają wykonaniu. Przepis art.4 § 1 kk – w przeciwieństwie do ww. art.24 – jako kryterium zastosowania wprowadza pojęcie „względności ustawy dla sprawcy”, które odnosi do przesłanki „czasu popełnienia przestępstwa”. Data prawomocnego skazania nie gra więc roli, tak jak w ww. przepisie przejściowym. Idąc tym tokiem rozumowania należało rozważyć stany prawne obejmujące okres od (...)(pkt IId części wstępnej zaskarżonego wyroku) aż do momentu wyrokowania. Uwaga ta odnosi się więc do reżimów kary łącznej obowiązującej
w następujących okresach:

1.  od (...)

2.  od (...)

3.  od (...)

4.  od(...)

5.  od (...)

Na rozprawie odwoławczej obrońca zapytana przez Sąd Apelacyjny wskazała na pkt 4, a więc ten obowiązujący pomiędzy (...) (vide: k.102v), a więc ten sam, który przyjął Sąd Okręgowy w kwestionowanym przez nią wyroku łącznym z dnia (...) Stanowisko to jest błędne, albowiem wariant ten jest mniej względny dla skazanego od starszych regulacji. Przewiduje przecież konieczność wymierzenia kary łącznej powyżej najwyższej kary jednostkowej. Uwaga ta odnosi się rzecz jasna do wersji opisanej powyżej w pkt 5, która jest najsurowsza. Wcześniej wyeliminowano wersję nr 3, albowiem 2 z 3 wyroków zostało już przez skazanego wykonane i kary tam orzeczone nie podlegają już odbyciu i nie ma możliwości wydania na tej podstawie wyroku łącznego. Porównanie wersji określonych powyżej w pkt 1 i 2 wskazuje, że najstarsza (obowiązująca do 7.06.2010r.) jest dla skazanego najbardziej względna. Pozwala na wymierzenie kary łącznej pozbawienia wolności (z uwzględnieniem kar jednostkowych ograniczenia wolności – zgodnie z art.87 kk) w granicach od 3 lat do 10 lat i 7 miesięcy. Nie przewiduje tez wprowadzonych od (...)zaostrzeń dolnego progu kary łącznej, które uniemożliwiają zastosowanie pełnej zasady absorpcji.

Nie mają natomiast racji obrońcy kwestionujący ustalenia faktyczne sądu meriti co do treści wyroku Sądu Rejonowego P. (1) w P. z dnia (...) ((...)), którym skazanemu przypisano w pkt 1 przestępstwo z art.291 § 1 kk, popełnione w okresie pomiędzy (...), jednak nie później niż (...) Skarżące w tym zakresie powoływały się na wyrok sądu odwoławczego, tj. Sądu Okręgowego w P. z dnia (...) ((...)), którym zmieniono orzeczenie sądu I instancji (pkt 2 tiret 1) i wyeliminowano z opisu czynu zawartego w pkt I ww. wyroku z (...) zapisy dot. paserstwa części pochodzących z samochodu m-ki H. (...). Na tej podstawie autorki apelacji uważały, że czasookres przypisanego mu czynu miał zostać zawężony do (...) Pogląd taki jest całkowicie błędny, albowiem Sąd Okręgowy w wyroku z dnia (...) w żaden sposób nie ingerował w okres przypisanego skazanemu czynu z art.291 § 1 kk. Eliminacja odnosiła się bowiem jedynie do części skradzionych w okresie od (...) Nie miała najmniejszego wpływu na okres w jakim oskarżony popełnił swoje przestępstwo (paserstwo a nie kradzież), co do rzeczy przypisanych w pkt I tiret 2-4. Czas popełnienia tego paserstwa nie uległ więc najmniejszej zmianie, co jest konsekwencją ustaleń faktycznych poczynionych w oparciu o np. protokół przeszukania z (...) (vide: k.7 akt (...)). Zawężono jedynie zakres przedmiotowy tego czynu. Dywagacje zawarte na s.4-5 apelacji nie mają więc znaczenia dla rozstrzygnięcia. Rację miał zatem Sąd Okręgowy prezentując na s.9-10 uzasadnienia zaskarżonego wyroku pogląd, że czyn ten opisany
w pkt IVa części wstępnej wyroku łącznego z (...) nie mógł być objęty karą łączną, albowiem został popełniony już po wydaniu tzw. pierwszego wyroku skazującego ((...)(...)).

Jako niefortunne ocenić należy także zarzuty błędów w ustaleniach faktycznych zawarte w pkt 2 tiret 2
i 3 apelacji, dot. prognozy kryminologicznej wobec skazanego oraz stosunku skazanego do popełnionych przestępstw. Ich treść dowodzi niedostatecznej znajomości materiału dowodowego zgromadzonego
w aktach sprawy, w szczególności opinii o skazanym na k.29-30 oraz k.94-95. Opinie Dyrektora Zakładu Karnego we W. z(...) niewiele różnią się od siebie, albowiem skazany nadal karę pozbawienia wolności odbywa w zakładzie karnym typu zamkniętego dla recydywistów –
w systemie programowanego oddziaływania ((...)). W pierwszej z nich zachowanie skazanego oceniono jedynie jako przeciętne. W drugiej dostrzeżony został niewielki progres, albowiem jest ono określone jako poprawne. Jest to z pewnością efektem uzyskania przez skazanego czterech nagród, których próżno szukać w opinii pierwotnej. Uważana analiza ww. opinii pozwoliłaby obrońcom ustalić, że to na tej podstawie Sąd Okręgowy ustalił, że skazany „ wobec popełnionego przestępstwa i dotychczasowego trybu życia pozostaje bezkrytyczny”. Adnotacja ta znalazła się także w opinii sporządzonej już na etapie postępowania odwoławczego, a więc pozwala ocenić aktualne zachowanie skazanego. Dodatkowo ujęto w niej,
że skazany „ nie przyznaje się do popełnionego przestępstwa”. Okoliczności te dowodzą jednoznacznie,
że proces resocjalizacji skazanego wymaga jeszcze wiele wysiłku z jego strony i daleki jest od ukończenia. Skarżąca, nawet na rozprawie apelacyjnej przekonywała, że swój krytyczny stosunek do popełnionych przestępstw skazany deklarował w trakcie odrębnego postępowania o udzielenie zezwolenia na odbywanie kary w systemie dozoru elektronicznego. Treść cyt. opinii dowodzi, że jest to jedynie zachowanie koniunkturalne, obliczone na uzyskanie określonego celu procesowego. Odwoływanie się do stanowiska sądu w sprawie V K. (...) (vide: s.5-6 apelacji) także jest chybione, albowiem zgodnie z art.8 § 1 kpk sąd meriti orzeczeniem tam wydanym (podobnie jak i jego uzasadnieniem) nie był w żaden sposób związany. Skarżąca zdają się nie dostrzegać, że oba postępowania dot. odmiennych kwestii. Jednocześnie sąd odwoławczy dostrzega rzecz jasna pozytywne aspekty zachowania skazanego w warunkach izolacji wymienione w apelacji. Nie zmienia to faktu, że są one przeceniane przez autorki apelacji.

Na s.6 apelacji obrońcy wytykają za to zasadnie Sądowi Okręgowemu, że mimo iż sam odwoływał się do treści wyroku Sądu Najwyższego z dnia (...)((...)), to jednak doprowadzi do sytuacji, w której wymierzona mu kara łączna jest bardziej dolegliwa od sumy kar jednostkowych. W tym miejscu należy odnotować, że przed wydaniem zaskarżonego wyroku skazany miał do odbycia (lub już odbył) kary pozbawienia wolności w wymiarze 5 lat ((...)) i 8 miesięcy ((...)) pozbawienia wolności oraz 10 miesięcy ograniczenia wolności ((...)). Wymierzona w zaskarżonym wyroku kara łączna 6 lat pozbawienia wolności stwarzała więc dla skazanego większą dolegliwość niż kary jednostkowe. W cyt. orzeczeniu Sąd Najwyższy zwracał natomiast uwagę, że kara łączna w wyroku łącznym „nie może stwarzać większej dolegliwości od tej, jaka wiązałaby się z kolejnym wykonaniem poszczególnych wyroków podlegających łączeniu. R. legis instytucji kary łącznej (wyroku łącznego) polega bowiem na tworzeniu korzystniejszej sytuacji prawnej dla skazanego, na odpowiedniej redukcji sumy kar podyktowanej względami humanitarnymi”. Także w doktrynie podkreśla się (vide: Wróbel Włodzimierz (red.), Zoll Andrzej (red.), Kodeks karny. Część ogólna. Tom I. Część II. Komentarz do art.53-116, wyd. V Opublikowano: WK 2016 ), że z uwagi na szczególny charakter rozstrzygnięcia wydawanego w formie wyroku łącznego w orzecznictwie wypracowanym na gruncie kodeksu karnego
z 1969 r.
podkreślano, że mimo iż „przepisy rozdziału IX kodeksu karnego nie zawierają wprost przepisów zakazujących pogarszania sytuacji oskarżonego przy wymierzaniu w kolejnym wyroku łącznym nowej kary łącznej, to zakaz pogarszania sytuacji oskarżonego w takim przypadku wydaje się jednak wynikać
z ogólnych zasad procesu karnego. Jedną z nich jest wyrażona w art.3 § 1 kpk (obecnie art.4 kpk) zasada powinności uwzględniania przez organy prowadzące postępowanie karne wszystkich okoliczności przemawiających zarówno na korzyść oskarżonego, jak i na jego niekorzyść (tzw. zasada bezstronności). Obowiązuje przecież ona nie tylko w postępowaniu dowodowym, ale w ogóle we wszystkich stadiach postępowania karnego, a więc także i przy rozstrzyganiu w wyroku łącznym o nowej karze łącznej" (vide: wyrok Sądu Najwyższego z dnia 28.05.1997r., IV KKN 123/97). Podobnie zagadnienie to rozstrzygane jest w orzecznictwie na gruncie kodeksu karnego i kodeksu postępowania karnego z 1997r., gdzie podkreśla się, że „wydanie nowego wyroku łącznego, obejmującego kary jednostkowe podlegające połączeniu w poprzednim wyroku łącznym i karę z innego jeszcze wyroku (dotychczas nieobjętego wyrokiem łącznym), nie może doprowadzić do pogorszenia sytuacji skazanego. Wprawdzie węzeł poprzedniego wyroku łącznego uległ rozwiązaniu i jako podstawa nowo ferowanej kary łącznej muszą być brane pod uwagę wszystkie kary jednostkowe nim objęte, to jednak nie może to skutkować nieopłacalnością dla skazanego wydania nowego wyroku łącznego” (vide: wyrok Sądu Apelacyjnego
w L. z dnia (...) (...)). Mając powyższe na względzie Sąd Apelacyjny skorygował orzeczenie o karze łączną łagodząc ją o 6 miesięcy w stosunku do rozstrzygnięcia sądu I instancji (do poziomu 5 lat i 6 miesięcy). Pozwoli to przywrócić karze łącznej walor, o którym mowa
w cyt. orzecznictwie. Dalsze jej złagodzenie w kierunku sugerowanym na s.7 apelacji (zarzut nr 3) nie zasługuje jednak na akceptację. Jedynie na marginesie sąd odwoławczy uzupełnił pkt 2 zaskarżonego wyroku, poprzez przyjęcie, że łączeniu podlegały także – oprócz kar jednostkowych pozbawienia wolności – kary ograniczenia wolności. Wyrok w sprawie (...), którym zostały one orzeczone został już ujęty przez Sąd Okręgowy na s.4 wyroku łącznego, tak więc niezrozumiałe jest ich pominięcie
w przedostatnim wersie pkt 2. Uwzględnienie ww. kar opisano zresztą także na s.10 uzasadnienia zaskarżonego wyroku.

Zasada absorpcji - postulowana przez apelujące - przy wymierzaniu kary łącznej powinna być stosowana wyjątkowo, jedynie w tych wypadkach, gdy pomiędzy pozostającymi w zbiegu przestępstwami zachodzi bliski związek podmiotowy i przedmiotowy, a przesłanka prognostyczna pozwala na stwierdzenie, że kara łączna w wysokości najwyższej z wymierzonych kar jednostkowych jest wystarczającą oceną zachowania sprawcy (vide: analogicznie wyrok Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z dnia 23.01.1997r., II AKa 321/96). W innym orzeczeniu wskazano, że „wymierzając karę łączną należy uwzględniać głównie związek podmiotowo-przedmiotowy zachodzący między poszczególnymi przestępstwami. Im bardziej jest on ścisły, tym bardziej powinno się stosować zasadę absorpcji poszczególnych kar" (vide: wyrok Sądu Apelacyjnego w Krakowie z dnia 2.07.1992r., II AKr 117/92). Jednocześnie podkreśla się, że przy wymiarze kary łącznej opartym na dyrektywie absorpcji należy uwzględniać wszelkie okoliczności podmiotowe i przedmiotowe wskazujące na związek lub brak związku pomiędzy pozostającymi w zbiegu przestępstwami. Popełnienie przestępstw podobnych w bliskich odstępach czasu uzasadnia znaczną absorpcję w wymiarze kary łącznej, a dopuszczenie się ich na szkodę różnych pokrzywdzonych - odstąpienie od absorpcji pełnej na rzecz częściowej kumulacji, gdyż oznacza niekompletność kryteriów ścisłego związku przedmiotowego i podmiotowego zbiegających się realnie przestępstw (vide: wyrok Sądu Apelacyjnego w Krakowie z dnia 15.03.1991r., II AKr 15/91). Przeciwko oparciu wymiaru kary łącznej na dyrektywie absorpcji może przemawiać fakt naruszenia przez sprawcę różnych dóbr prawnych przez zachowania podjęte w różnym miejscu i czasie w stosunku do różnych osób pokrzywdzonych (vide: wyrok Sądu Najwyższego z dnia 23.06.1987r., IV KR 55/86, wyrok Sądu Apelacyjnego w Krakowie
z dnia 19.01.2005r., II AKa 274/04). Mając na względzie wyjątkowość opierania wymiaru kary łącznej na dyrektywie pełnej absorpcji oraz podkreślaną powyżej zasadę wyjątkowego charakteru dyrektywy konsumpcji, należy przyjąć, iż w zasadniczej większości przypadków podstawową dyrektywą szczegółową stosowaną w procesie wymiaru kary łącznej jest dyrektywa asperacji. W realiach niniejszej sprawy nie sposób nie zauważyć, że M. M. (3) skazany został za przestępstwa z art.258 § 1 i 3 kk, art.279 § 1 kk, art.13 § 1 kk w zw. z art.279 § 1 kk, art.286 § 2 kk, art.18 § 3 kk w zw. z art.279 § 1 kk, art.270 § 1 kk, art.190 § 1 kk i art.288 § 2 kk. Oznacza to, że popełniał przestępstwa nakierowane przeciwko różnym dobrom prawnym. Oprócz przestępstw przeciwko mieniu są także te skierowane przeciwko porządkowi publicznemu, wiarygodności dokumentów, czy wolności. Przestępczy proceder trwał w okresie od (...) (pkt IIb) do (...) (pkt III). Nie sposób więc nie zauważyć, że brak jest ścisłych związków i podobieństw pomiędzy ww. czynami, czy też zbieżności w czasie (niemal 10 lat i 2 miesiące). Przestępstwa te popełniono na szkodę różnych osób. Zastosowanie zasady absorpcji nie było więc możliwe.

Niezrozumiałe jest także kwestionowanie zaskarżonego wyroku poprzez odwoływanie się na s.7 uzasadnienia apelacji do orzeczeń Sądu Najwyższego z dnia (...) ((...)) i z dnia (...). ((...)), albowiem nie dot. one sytuacji procesowej w rozpoznawanej sprawie. Odnoszą się bowiem do zakazu pogarszania sytuacji podsądnego na etapie postępowania odwoławczego w przypadku braku środka odwoławczego na jego niekorzyść.

Wniosek

O zmianę zaskarżonego wyroku łącznego poprzez zastosowanie przepisów względniejszych dla skazanego zgodnie z treścią art.4 kk i wymierzenie skazanemu kary łącznej z zastosowaniem zasady pełnej absorpcji lub maksymalnie zbliżonej do pełnej absorpcji.

☐ zasadny

☒ częściowo zasadny

☐ niezasadny

Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny.

Sąd odwoławczy uwzględnił wniosek proporcjonalnie do tego w jakim zarzuty apelacji obrońców okazały się zasadne.

4.  OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU

1.

Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności

5.  ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO

0.15.1. Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji

0.11.

Przedmiot utrzymania w mocy

0.1Wyrok łączny Sądu Okręgowego w P. z dnia (...) ((...)) z wyjątkiem reżimu kary łącznej oraz jej wysokości.

Zwięźle o powodach utrzymania w mocy

We wskazanym zakresie brak skutecznych zarzutów apelacji i okoliczności podlegających
z urzędu.

0.15.2. Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji

0.0.11.

Przedmiot i zakres zmiany

a)  w pkt 2 przyjęto, że podstawę prawną stanowią przepisy art.85 kk, art.86 § 1 kk, art.87 kk w zw. z art.4 § 1 kk w brzmieniu obowiązującym do dnia 7.06.2010r.

b)  w pkt 2 przyjęto, że łączeniu podlegają oprócz kar jednostkowych pozbawienia wolności także kary jednostkowe ograniczenia wolności,

c)  w pkt 2 obniżono wymierzoną skazanemu karę pozbawienia wolności do 5 lat (pięciu) i 6 miesięcy (sześciu).

Zwięźle o powodach zmiany

Uwzględniono zarzuty apelacji obrońców w zakresie w jakim okazały się zasadne. Wskazano korzystniejszą i względniejszą dla skazanego wersję przepisów o karze łącznej. Złagodzono wymiar kary łącznej i uzupełniono orzeczenie w pkt 2, precyzując że obejmuje ono także kary jednostkowe ograniczenia wolności.

0.15.3. Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji

0.15.3.1. Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia

1.1.

art. 439 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia

2.1.

Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości

art. 437 § 2 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia

3.1.

Konieczność umorzenia postępowania

art. 437 § 2 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia i umorzenia ze wskazaniem szczególnej podstawy prawnej umorzenia

4.1.

art. 454 § 1 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia

0.15.3.2. Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania

0.15.4. Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku

Punkt rozstrzygnięcia z wyroku

Przytoczyć okoliczności

6.  Koszty Procesu

Punkt rozstrzygnięcia z wyroku

Przytoczyć okoliczności

3.

Na podstawie art.624 § 1 kpk zwolniono skazanego z obowiązku uiszczenia na rzecz Skarbu Państwa wydatków poniesionych w postępowaniu odwoławczym a na podstawie art.6 ustawy z dnia 23.06.1973r. o opłatach w sprawach karnych nie wymierzono mu opłaty od kary łącznej.

7.  PODPIS

G. N. M. Ś. K. L.