sygn. II OZ 1024/25 25 czerwca 2025 Naczelny Sąd Administracyjny

Postanowienie - II OZ 1024/25 - Naczelny Sąd Administracyjny - z dnia 25 czerwca 2025

Teza
Oddalono zażalenie; Odrzucono zażalenie. Wstrzymanie robót budowlanych, wznowienie tych robót, zaniechanie dalszych robót budowlany. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Grzegorz Czerwiński po rozpoznaniu w dniu 25 czerwca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia D. K., D. K.1, K. P. i R. P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 kwietnia 2025 r., sygn. akt VII SA/Wa 738/24 o odrzuceniu skargi w sprawie ze skargi K. P. i D. K. na postanowienie Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 6 lutego 2024 r., nr 258/2024 w przedmioOddalono zażalenie; Odrzucono zażalenie. Wstrzymanie robót budowlanych, wznowienie tych robót, zaniechanie dalszych robót budowlany. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Grzegorz Czerwiński po rozpoznaniu w dniu 25 czerwca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia D. K., D. K.1, K. P. i R. P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 kwietnia 2025 r., sygn. akt VII SA/Wa 738/24 o odrzuceniu skargi w sprawie ze skargi K. P. i D. K. na postanowienie Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 6 lutego 2024 r., nr 258/2024 w przedmio
Najważniejsze informacje

W skrócie

Wynik oddalono zażalenie
Typ sprawy sprawa karna
Etap zażalenie
Tryb posiedzenie niejawne
Role w sprawie
prokurator apelujący / skarżący
Data orzeczenia 25 czerwca 2025
Sąd Naczelny Sąd Administracyjny
Przewodniczący Grzegorz Czerwiński
Rozstrzygnięcie

Oddalono zażalenie; Odrzucono zażalenie

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Grzegorz Czerwiński po rozpoznaniu w dniu 25 czerwca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia D. K., D. K.1, K. P. i R. P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 kwietnia 2025 r., sygn. akt VII SA/Wa 738/24 o odrzuceniu skargi w sprawie ze skargi K. P. i D. K. na postanowienie Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 6 lutego 2024 r., nr 258/2024 w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia zażalenia postanawia: 1. oddalić zażalenie D. K. i K. P., 2. odrzucić zażalenie R. P. i D. K.1.

UZASADNIENIE
Postanowieniem z 9 kwietnia 2025 r., sygn. akt VII SA/Wa 738/25 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 220 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r., poz. 935, dalej jako "P.p.s.a."), odrzucił skargę K. P. i D. K. (dalej jako skarżące) na postanowienie Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 6 lutego 2024 r., nr 258/2024 w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia zażalenia.Jak wynika z uzasadnienia powyższego postanowienia powodem odrzucenia skargi było nieuiszczenie w terminie 7 dni od doręczenia wezwania skarżącym wpisu sądowego od skargi pomimo uprzedniego ich wezwania do wykonania tego obowiązku prawomocnymi zarządzeniami Przewodniczącego Wydziału z 25 marca 2024 r. dotyczącymi uiszczenia wpisu od skargi.Sąd wskazał, że wezwania te zostały skarżącym skutecznie doręczone 25 lutego 2025 r. i 3 marca 2025 r. i termin ustawowy 7 dni na dokonanie wpisu od skargi upłynął bezskutecznie odpowiednio 4 marca 2025 r. oraz 10 marca 2025 r. W rejestrze dochodów budżetowych Sądu nie odnotowano należnych wpisów od skarżących.Zażalenie na powyższe postanowienie wnieśli D. K., D. K.1, K. P. i R. P.. Zarzucają naruszenie Konstytucji – prawa do jawnej rozprawy art. 45 Konstytucji, błędną interpretację prawa polegającą na wskazywaniu uchybienia terminu do wniesienia zażalenia podczas gdy termin został dochowany. Wskazują na brak czytania ich pism i traktowanie tychże szablonowo z wskazywaniem ich innej treści niż w rzeczywistości. Nie zaakceptują łamania Konstytucji RP – art. 178.Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.Zgodnie z art. 214 P.p.s.a. jeżeli ustawa nie stanowi inaczej, do uiszczenia kosztów sądowych obowiązany jest ten, kto wnosi do sądu pismo podlegające opłacie lub powodujące wydatki. Opłatę sądową należy uiścić przy wniesieniu do sądu pisma podlegającego opłacie (art. 219 § 1 P.p.s.a.).W myśl art. 220 § 1 P.p.s.a. Sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona opłata, w tym opłata, o której mowa w art. 235a. W tym przypadku, z zastrzeżeniem § 2, 3 i 3a, przewodniczący wzywa wnoszącego pismo, aby pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania uiścił opłatę w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania. W razie bezskutecznego upływu tego terminu przewodniczący wydaje zarządzenie o pozostawieniu pisma bez rozpoznania.Wynika z tego, że brak opłaty pisma powoduje wezwanie Przewodniczącego, którym wzywa się stronę do uiszczenia opłaty sądowej.Pismem podlegającym opłacie jest każde pismo wszczynające postępowanie przed sądem (art. 230 § 1 P.p.s.a.), a do tych pism zalicza się m.in. skarga (art. 230 § 2).Stosownie do art. 239 § 1 pkt 4 P.p.s.a. nie mają obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strony, której przyznane zostało prawo pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym, w zakresie określonym w prawomocnym postanowieniu o przyznaniu tego prawa.Wobec powyższego skarżące występując ze skargą do sądu powinny liczyć się z koniecznością poniesienia opłat sądowych w tym wpisu sądowego od skargi. Jeśli nie mogą tego zrobić z uwagi na swoją sytuację materialną powinny wystąpić o prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Uzyskanie takiego prawa skutkuje brakiem obowiązku ich ponoszenia.Jak wynika z akt sprawy skarżące wystąpiły o prawo pomocy w zakresie całkowitym i w odrębnych postępowaniach o sygn. akt VII SPP/Wa 481/24 (prawomocnym i ostatecznym postanowieniem z 22 stycznia 2025 r. WSA w Warszawie utrzymał w mocy postanowienie starszego referendarza sądowego z 21 listopada 2024 r. o odmowie przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym K. P.) i o sygn. akt VII SPP/Wa 482/24 (prawomocnym i ostatecznym postanowieniem z 22 stycznia 2025 r. WSA w Warszawie utrzymał w mocy postanowienie starszego referendarza sądowego z 21 listopada 2024 r. o odmowie przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym D. K.) nie uzyskały tego rodzaju zwolnienia od obowiązku ponoszenia kosztów sądowych w tym wpisu od skargi. Dlatego też Przewodniczący Wydziału po zakończeniu postępowań w zakresie prawa pomocy skierował do skarżących wezwanie do uiszczenia wpisu kolejny raz mając na uwadze, że wezwanie to jest prawomocne a skarżące nie uzyskały prawa pomocy.W tej sytuacji skarżące powinny w terminie 7 dni od wezwania wpis od skargi uiścić na rachunek Sądu a w przeciwnym razie skarga ich zostanie odrzucona z uwagi na jej brak fiskalny, który jak wynika z przytoczonych przepisów, uniemożliwia jej merytoryczne rozpoznanie.Skoro wezwanie Przewodniczącego Wydziału o dokonanie wpisu sądowego po skutecznym doręczeniu pozostało bez odpowiedzi, to skargę należało odrzucić tak jak prawidłowo uczynił to Sąd w zaskarżonym postanowieniu stosownie do treści art. 220 § 3 P.p.s.a.Okoliczność prowadzenia wielu spraw przez skarżące oraz sumaryczna kwota wpisów należnych w wielu sprawach nie może być argumentem przemawiającym za zwolnieniem z wpisu sądowego w tej konkretnej sprawie. Sytuacja majątkowa skarżących pod kątem wpisu sądowego należnego w niniejszej sprawie była przedmiotem oceny Sądu i Sąd nie dopatrzył się przesłanek uzasadniających udzielenie prawa pomocy. Jeśli skarżącym brakuje środków na prowadzenie każdej ze spraw, to powinny zdecydować się, które postępowania są dla nich najistotniejsze i przeznaczyć na to swoje ograniczone środki. Ewentualnie występując o prawo pomocy powinny wskazać takie okoliczności, które pozwolą na ponowną ocenę ich trudnej sytuacji i udzielenie zwolnienia od kosztów. Ponadto mogą zwrócić się do Prokuratora o wstąpienie do postępowania w ich sprawie. Jeśli dopatrzy się on naruszenia prawa będzie mógł podnosić ich argumenty i w taki sposób doprowadzić do uchylenia wadliwych, w ich ocenie, decyzji.Skarżące nie podważyły istnienia po ich stronie obowiązku uiszczenia wpisu sądowego ani nie wykazały, że obowiązek ten wykonały. Zatem nieopłacona skarga podlegała odrzuceniu.Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 P.p.s.a. w zw. z art. 197 § 2 P.p.s.a., orzekł jak w pkt 1 sentencji.Naczelny Sąd Administracyjny odrzucił zażalenie R. P. i D. K.1 albowiem nie byli oni adresatami zaskarżonego postanowienia sądu. Z racji tego, że nie wnosili skarg we własnym imieniu i nie byli zobligowani do ich opłacenia, uznać należało, że zaskarżone postanowienie ich nie dotyczy. Zachodziła po ich stronie niedopuszczalność podmiotowa i wobec tego ich zażalenie podlegało odrzuceniu stosownie do art. 178 P.p.s.a. w zw. z art. 197 § 2 P.p.s.a., o czym stanowi pkt 2 sentencji.., o czym stanowi pkt 2 sentencji.