Wyrok - III SA/Kr 695/25 - Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie - z dnia 16 grudnia 2025
Teza
Uchylono zaskarżone postanowienie. Administracyjne postępowanie. Dnia 16 grudnia 2025 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Ewa Michna Sędziowie: Sędzia WSA Janusz Kasprzycki Asesor WSA Magdalena Gawlikowska (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 16 grudnia 2025 roku skargi M. M. na postanowienie Dyrektora Małopolskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia 3 marca 2025 r., nr 4/OR06/2025 w przedmiocie niedopuszczalności odwołania uchyla zaskarżone postanowienie UZASUchylono zaskarżone postanowienie. Administracyjne postępowanie. Dnia 16 grudnia 2025 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Ewa Michna Sędziowie: Sędzia WSA Janusz Kasprzycki Asesor WSA Magdalena Gawlikowska (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 16 grudnia 2025 roku skargi M. M. na postanowienie Dyrektora Małopolskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia 3 marca 2025 r., nr 4/OR06/2025 w przedmiocie niedopuszczalności odwołania uchyla zaskarżone postanowienie UZAS
Data orzeczenia
16 grudnia 2025
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Przewodniczący
Ewa Michna
Podstawa prawna
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie
UZASADNIENIE
W dniu 17 kwietnia 2024 r. do Biura Powiatowego ARiMR w Krakowie skarżący M. M. złożył wniosek o przyznanie na 2024 r. podstawowego wsparcia dochodów (PWD - zadeklarowano 2,49 ha), płatności redystrybucyjnej (PR - zadeklarowano 2,49 ha) oraz uzupełniającej płatności podstawowej (UPP - zadeklarowano 0,66 ha).Decyzją Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w Krakowie z 24 stycznia 2025 r. nr 0104-2025-003839 przyznano skarżącemu wnioskowane wsparcie w całości, ustalając powierzchnię uprawnioną do zadeklarowanych płatności na poziomie zadeklarowanym.W dniu 29 stycznia 2025 r. do organu wpłynęło pismo skarżącego datowane na 28 stycznia 2025 r. zatytułowane "odwołanie". W treści odwołania skarżący nie wskazał, której decyzji (tj. z jakiej daty i o jakim numerze) ono dotyczy, wskazał jedynie znak sprawy, w której została wydana ww. decyzja z 24 stycznia 2025 r. W odwołaniu skarżący wskazał min.: "Nie składano, żadnego wniosku o wycofanie płatności!", "Proszę o wypłatę płatności za 2024 r.".Postanowieniem z 3 marca 2025 r., nr 4/OR06/2025 Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR stwierdził niedopuszczalność odwołania skarżącego od decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARiMR z 24 stycznia 2025 r. przyznającej skarżącemu żądane wsparcie.W motywach postanowienia organ odwoławczy wskazał, że z uwagi na fakt, że decyzja z 24 stycznia 2025 r. przyznawała żądane płatności w pełnej wysokości, jej doręczenie, zgodnie z art. 67 ustawy o Planie Strategicznym, zostało zastąpione przelewem, którego ostatnia część została wykonana 4 lutego 2025 r. Organ przytoczył następnie treść przepisu art. 67 ustawy o Planie Strategicznym i wyjaśnił, że jeżeli decyzja dotycząca płatności, uwzględnia w całości żądanie rolnika, decyzję tę doręcza się jedynie na żądanie strony. Za dzień doręczenia takiej decyzji - w przypadku gdy strona nie wystąpiła z żądaniem jej doręczenia - uważa się dzień uznania przyznanej płatności na rachunku bankowym strony. Żądanie doręczenia decyzji, składa się do kierownika biura powiatowego Agencji w terminie 14 dni od dnia uznania przyznanej płatności na rachunku bankowym strony. Jeżeli strona wystąpiła z żądaniem doręczenia decyzji odwołanie od tej decyzji wnosi się w terminie 14 dni od dnia jej doręczenia.Finalnie organ stwierdził, że odwołanie od zaskarżonej decyzji nie zostało złożone w terminie gdyż nie doszło do doręczenia decyzji. Skarżący nie wnosił o jej doręczenie, a przelew miał miejsce 4 lutego 2025 r., a zatem dopiero od tego momentu rozpoczął bieg terminu do wniesienia odwołania. Z tego powodu odwołanie jako przedwczesne, nie mogło zostać rozpatrzone i nie zostało uwzględnione.Na powyższe postanowienie skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie. W skardze podniósł, że decyzję 0104-2025-001497 otrzymał 27 stycznia 2025 r., natomiast odwołanie złożył 2 dni później. Według skarżącego w takiej sytuacji organ odwoławczy nie mógł uznać, że odwołanie było nieterminowe.W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko. W uzasadnieniu odpowiedzi na skargę wyjaśnił, że decyzja nr 0104-2025-001497 (którą skarżący wymienia w skardze) to decyzja umarzająca postępowanie w związku z wycofaniem wniosku w sprawie innej osoby, której skarżący jest pełnomocnikiem. Podniesiono, że w odwołaniu z 28 stycznia 2025 r. (data wpływu do ARiMR: 29.01.2025 r.) skarżący nie zawarł żadnych informacji wskazujących, że przedmiotowe odwołanie dotyczy sprawy innej osoby. Wskazano też, że adres skarżącego podany w treści odwołania jest inny niż adres skarżącego jako pełnomocnika w innej sprawie.Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje.Skarga okazała się zasadna.Na wstępie rozważań należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1267), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Z kolei art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.), zwanej dalej: p.p.s.a., stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. W wyniku takiej kontroli decyzja może zostać uchylona w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, b i c p.p.s.a.). Z przepisu art. 134 § 1 p.p.s.a. wynika z kolei, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.Badając rozpoznawaną sprawę w tak zakreślonej kognicji, sąd uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżone postanowienie narusza przepisy prawa w stopniu uzasadniającym jego uchylenie.W orzecznictwie i piśmiennictwie dotyczącym prawidłowego postępowania odwoławczego podkreśla się, że odwołanie musi odpowiadać wymogom formalnym - por. wyjaśnienie do art. 127 k.p.a., A. Wróbel, w: M. Jaśkowska, A. Wróbel, Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz. Zakamycze 2000, s. 697-698. Odwołanie jest podaniem w rozumieniu art. 63 § 1 k.p.a. i powinno zawierać co najmniej elementy określone w art. 63 § 2 i 3 k.p.a. Odwołanie musi dotyczyć zindywidualizowanej, wyraźnie oznaczonej decyzji. Należy zwrócić uwagę także na orzeczenie Sądu Najwyższego z dnia 20 czerwca 1996 r., sygn. akt III ARN 14/96, OSNP 1997/2/16, w którym Sąd ten stwierdził, że jeżeli przepis szczególny nie stanowi inaczej, pismo strony postępowania administracyjnego wniesione do organu odwoławczego w ustawowym terminie do złożenia odwołania, wyrażające niezadowolenie z decyzji nieostatecznej, podlega rozpatrzeniu jako odwołanie od decyzji.Powołane piśmiennictwo, wraz ze wskazanym tam orzecznictwem NSA przestrzega jednak przed pochopnym kwalifikowaniem przez organ odwoławczy pism niespełniających przesłanek wymaganych dla odwołania, wskazując, iż grozi to prowadzeniem postępowania odwoławczego z urzędu, co jest już bardzo poważnym naruszeniem zasad rzetelnego postępowania. Tak więc, jeżeli istnieją jakiekolwiek w tym względzie wątpliwości, nie mogą być one automatycznie przyjęte jako przemawiające za istnieniem odwołania, bez próby wyjaśnienia wątpliwości w trakcie postępowania dowodowego, uzyskania wyjaśnienia od strony, która stosowny dokument sporządziła.W okolicznościach niniejszej sprawy istniały wątpliwości, co do tego czy pismo skarżącego datowane na 28 stycznia 2025 r. (wniesione 29 stycznia 2025 r.) stanowi odwołanie od decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w Krakowie z 24 stycznia 2025 r. nr 0104-2025-003839 przyznającej skarżącemu płatności na 2024 r. Przede wszystkim w ww. decyzji całkowicie uwzględniono żądanie wniosku skarżącego zatem odwołanie jawi się jako bezcelowe. Ponadto treść zawarta w odwołaniu zupełnie nie koreluje z treścią ww. decyzji z 24 stycznia 2025 r. Skarżący podaje w nim min. "Nie składano żadnego wniosku o wycofanie płatności!", "Proszę o wypłatę płatności za 2024 r." Wyraźnie sugeruje to, że odwołanie nie dotyczy decyzji organu I instancji wydanej w niniejszej sprawie. Dodatkowo odwołanie nie zostało wniesione w terminie. Co więcej, jak wynika z odpowiedzi na skargę, organ prowadzi inną sprawę, gdzie skarżący jest pełnomocnikiem, a nie stroną. Natomiast w treści samego odwołania skarżący nie wskazał ani daty, ani numeru decyzji, której ono dotyczy.Wszystkie te okoliczności powinny wzbudzić w organie uzasadnioną wątpliwość co do aktu, którego odwołanie dotyczy i w związku z tym powinien podjąć działania w celu ustalenia jakiej konkretnie decyzji dotyczy odwołanie. W ocenie Sądu organ nie wzywając uprzednio skarżącego o wyjaśnienie ww. kwestii, przedwcześnie uznał, że przedmiotowe odwołanie dotyczy wydanej w sprawie decyzji z 24 stycznia 2024 r. i stwierdził jego niedopuszczalność, jako wniesionego bez zachowania terminu.Podkreślić też należy, że treść skargi do sądu administracyjnego wskazuje, że skarżący wnosząc odwołanie miał na myśli decyzję o nr 0104-2025-001497.W ocenie Sądu, wobec uzasadnionych wątpliwości co do tego, której konkretnie decyzji dotyczy odwołanie skarżącego, organ odwoławczy przedwcześnie zastosował art. 134 k.p.a. Uprzednio powinien wezwać skarżącego do sprecyzowania, której konkretnie decyzji dotyczy odwołanie i w zależności od odpowiedzi skarżącego lub jej braku – podjąć stosowne działania.Wobec wskazanego naruszenia przez organ odwoławczy art. 134 k.p.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie orzekł, jak w sentencji wyroku na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a..