Wyrok - III SA/Kr 864/25 - Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie - z dnia 16 grudnia 2025
Teza
Uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą decyzję I instancji. Pomoc społeczna. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący S WSA Ewa Michna (spr.) Sędziowie WSA Janusz Kasprzycki ASR WSA Magdalena Gawlikowska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 16 grudnia 2025 r. sprawy ze skargi M. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Nowym Sączu z dnia 14 kwietnia 2025 r., nr SKO.NP-4115-5/25 w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzejącą ją decyzję organu I instUchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą decyzję I instancji. Pomoc społeczna. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący S WSA Ewa Michna (spr.) Sędziowie WSA Janusz Kasprzycki ASR WSA Magdalena Gawlikowska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 16 grudnia 2025 r. sprawy ze skargi M. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Nowym Sączu z dnia 14 kwietnia 2025 r., nr SKO.NP-4115-5/25 w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzejącą ją decyzję organu I inst
Najważniejsze informacje
W skrócie
Wynik
zasądzono świadczenie
Przedmiot
skarga administracyjna / kontrola aktu administracyjnego
Typ sprawy
sprawa administracyjna / kontrola aktu administracyjnego
Etap
postępowanie administracyjne sądowe / skarga na decyzję lub akt
Tryb
posiedzenie niejawne
Tematy
skarga administracyjna
kontrola administracyjna
Role w sprawie
świadek
odwołujący / ubezpieczony
organ rentowy / ZUS
Data orzeczenia
16 grudnia 2025
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Przewodniczący
Ewa Michna
Podstawa prawna
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą decyzję I instancji
UZASADNIENIE
`UzasadnieniePrzedmiotem skargi jest decyzja z 14 kwietnia 2025 r. którą Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Nowym Sączu (dalej jako Kolegium) utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy G. (dalej jako Wójt lub organ I instancji) z 20 grudnia 2024 r., o odmowie przyznania skarżącemu (M. W.) świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z opieką nad ojcem.Decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym.Wnioskiem z dnia 29 grudnia 2022 r. skarżący wystąpił do Wójta Gminy G. o przyznanie mu świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z opieką nad ojcem.Decyzją z dnia 17 lutego 2023 r. organ I instancji odmówił skarżącemu przyznania wnioskowanego świadczenia.Decyzją z dnia 19 czerwca 2023 r. Kolegium utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.Wyrokiem z dnia 14 grudnia 2023 r., III SA/Kr 1342/23 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił ww. decyzję Kolegium.Sąd uznał, że stanowisko Kolegium wskazujące na brak zaprzestania pracy zarobkowej z powodu sprawowania opieki nad niepełnosprawnym nie zostało poprzedzone dostatecznie wnikliwym ustaleniem i oceną materiału dowodowego. Na dzień 23 stycznia 2023 r. dane z ZUS-u wskazywały, że skarżący podlega ubezpieczeniu z tytułu wykonywania umowy agencyjnej, umowy zlecenia lub umowy o świadczenia usług, a płatnikiem jest F. II Sp. z o.o. Sp.K. Jednak do odwołania została załączona kopia zaświadczenia wystawionego przez F. Sp. z o.o. w J., zgodnie z którą, skarżący był zatrudniony na podstawie umowy zlecenia do 6 stycznia 2023 r. Organ odwoławczy w ogóle nie odniósł się do tego zaświadczenia (tj. kwestii zatrudnienia i ewentualnej daty jego ustania). Ponadto wyjaśnienia wymagała kwestia z kim i na jaki okres czasu skarżący miał zawarte umowy zlecenia, gdyż inny podmiot wystawił zaświadczenie (F. Sp. z o.o. w J.), a inny widniał jako płatnik w danych ZUS (F. Sp. II z o.o. Sp.K.). Nie była zatem wykluczona i taka sytuacja, że skarżący miał zawartą umowę zlecenia z F. Sp. z o.o. w J. do 6 stycznia 2023 r., a później świadczył pracę na takiej samej lub innej podstawie na rzecz F. II Sp. z o.o. Sp.K.Decyzją z dnia 25 lipca 2024 r. Kolegium uchyliło decyzję organu I instancji i przekazało sprawę temu organowi do ponownego rozpatrzenia. Organ wskazał, za ww. wyrokiem, że wyjaśnienia wymaga kwestia z kim i na jaki okres czasu skarżący miał zwarte umowy zlecenia; kiedy skarżący definitywnie zakończył swoją aktywność zawodową i nie podejmował zatrudnienia oraz czy spowodowane to było koniecznością sprawowania opieki na niepełnosprawnym ojcem. Kolegium zaznaczało, że organ I instancji winien ustalić też od kiedy wnioskodawca objął opiekę nad ojcem, czy stan zdrowia jego ojca wymaga sprawowania całodobowej opieki, jaki jest szczegółowy zakres czynności opiekuńczych wykonywanych przez skarżącego oraz czy w sprawie zachodzą przesłanki negatywne z art. 17 ust.5 ustawy z 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (tekst jedn. Dz.U. z 2024 r., poz. 323) – dalej "u.ś.r.". Należy też ustalić krąg osób zobowiązanych do alimentacji na rzecz niepełnosprawnego oraz czy istnieją obiektywne okoliczności uniemożliwiacie im sprawowanie opieki.Ponowie wydaną decyzją z dnia 20 grudnia 2024 r. Wójt odmówił przyznania skarżącemu wnioskowanego świadczenia pielęgnacyjnego, w związku z niewyrażaniem zgody przez R. W. na przeprowadzenie z nią wywiadu środowiskowego, co skutkowało brakiem pełnego obrazu czy ma ona możliwość sprawowania opieki nad ojcem.Organ podał, że z przeprowadzonego ze skarżącym w dniu 23 października 2024 r. wywiadu środowiskowego wynikało, że ojciec skarżącego jest osobą niepełnosprawną, z orzeczoną całkowitą niezdolność do samodzielnej egzystencji. Również matka skarżącego posiada takie samo orzeczenie. Ojciec ma trudności w poruszaniu się – w obrębie domu porusza się tylko przy pomocy laski lub drugiej osoby. Wymaga pomocy w takich czynnościach: czynności higieniczne, zakładanie i zdejmowanie odzieży, załatwianie potrzeb fizjologicznych (pieluchomajtki), częściowo wymaga karmienia. Jest osoba całkowicie niezdolną do prowadzenia gospodarstwa domowego: robienia zakupów, gotowania, prania, sprzątania, gromadzenia opału. We wszystkich tych czynnościach pomoc i opiekę zapewnia skarżący, który od około. 3 lat codziennie dojeżdża do ojca. Konieczność opieki wymusiła rezygnację z zatrudnienia. Ojciec nie wymaga całodobowej opieki, w zależności od stanu zdrowia, jedynie dozoru. Skarżący jest w stałym kontakcie telefonicznym z ojcem. Skarżący ma 3 siostry, które ze względów osobistych nie mogą świadczyć opieki nad ojcem.W dołączonym do wywiadu środowiskowego oświadczeniu skarżący podał, że codziennie dojeżdża do ojca i pomaga mu we wszystkich niezbędnych czynnościach. Ostatnio stan zdrowia ojca się pogorszył, jest po udarze, był rehabilitowany, obecnie wymagał stałej opieki drugiej osoby.W oświadczeniu załączonym do wywiadu środowiskowego L. W. podała, że nie pracuje, ma problemy finansowe i nie stać jej na wynajęcie osoby, która mogłaby taką opiekę sprawować, a sama nie może zaopiekować się ojcem, z uwagi na swój stan zdrowia.L. W. w pisemnym oświadczeniu podała, że znajduje się w trudnej sytuacji rodzinnej, ze względu na swój stan zdrowia zmuszona była zrezygnować z pracy i przejść na wcześniejsze nauczycielskie świadczenie kompensacyjne. Ponadto musi sprawować częściowo opiekę nad mężem, który jest po wylewie i posiada niepełnosprawność w stopniu umiarkowanym. Ma też na utrzymaniu córkę, która jest studentką II roku. Oświadczyła, że znajduje się w trudnej sytuacji finansowej i nie jest w stanie ponosić kosztów wynajęcia opiekunki, nie ma też jak dojeżdżać do ojca, nie prowadzi samochodu, dlatego nie ma żadnej możliwości sprawować opieki nad ojcem, który mieszka w sporej odległości od jej miejsca zamieszkania (S. – K.).Ponadto do wywiadu środowiskowego zostało dołączone zaświadczenie z ZUS Oddział w Nowym Sączu, że w okresie od 7 grudnia 2022 r. do 6 listopada 2023 r. skarżący był zgłoszony do ubezpieczeń społecznych z tytułu wykonywania umowy agencyjnej, umowy zlecenie lub umowy o świadczenie usług przez F. II Sp. z o.o. Natomiast w okresie od 7 stycznia do 8 lutego 2023 r. oraz od 9 marca 2023 r. na koncie ubezpieczonego skarżącego nie zidentyfikowano zgłoszenia do ubezpieczeń społecznych z tytułu wykonywania umowy o pracę, umowy agencyjnej, umowy zlecenie lub umowy o świadczenie usług.W dniu 24 października 2024 r. skarżący złożył organowi I instancji oświadczenie, że do chwili obecnej nie otrzymał oświadczenia od siostry R. W. Podał, że siostra nie opiekuje się rodzicami ze względu na sytuację rodzinną, tj. pracuje zawodowo i ma na utrzymaniu czwórkę dzieci.W dniu 31 października 2024 r. organ ponownie dokonał weryfikacji w systemach zewnętrznych tj. PESEL, EKSMOoN, CEIDG, Aplikacji Centralnej Rynku Pracy, KRUS i ZUS. Z odpowiedzi otrzymanych z ZUS-u wynikało, że w weryfikowanym okresie od 7 grudnia 2022 r. do 7 stycznia 2023 r. skarżący widniał jako osoba wykonująca umowę agencyjną, umowę zlecenia lub umowę o świadczenie usług.Na podstawie wywiadu środowiskowego przeprowadzonego w dniu 7 listopada 2024 r. z L. W. ustalono, że jest ona osoba niepełnosprawną w stopniu umiarkowanym do 31 sierpnia 2025 r., sama wymaga leczenia i rehabilitacji, stąd nie może świadczyć pomocy na rzecz ojca w sposób bezpośredni, ani pośredni. Do wywiadu dołączone zostało oświadczenie ww. oraz kserokopia orzeczenia o stopniu niepełnosprawności.W dniu 7 listopada 2024 r. pracownik socjalny GOPS G. udał się do miejsca zamieszkania R. W., jednak ww. nie wyraziła zgody na przeprowadzenie wywiadu środowiskowego, z czego sporządzono notatkę. Do notatki dołączone zostało oświadczenie ww., z którego wynika, że nie wyraża ona zgody na przeprowadzenie wywiadu środowiskowego.W przeprowadzonym z L. W. wywiadzie środowiskowym w dniu 20 listopada 2024 r. ww. podała, że na dzień dzisiejszy nie jest w stanie kontynuować dalszej pomocy dla swojego ojca, co jest spowodowane pogarszającym się stanem zdrowia – stałe przyjmowanie leków i trudną sytuacją rodzinną. Razem z mężem i córką - studentką prowadzi wspólne gospodarstwo, utrzymuje się z działalności gospodarczej i świadczenia nauczycielskiego, córka nie pracuje. Łączny dochód rodziny w miesiącu październiku 2024 r. wynosi 5 900 zł. Podała nadto, że ma bardzo dobre warunki mieszkaniowe - dom murowany, wyposażony w odpowiednie sprzęty gospodarstwa domowego. Jej mąż posiada umiarkowany stopień niepełnosprawności. Ze względu na wysokie koszty utrzymania domu i córki na studiach, nie jest w stanie opiekować się ojcem oraz partycypować w kosztach opieki. Do wywiadu środowiskowego dołączone zostało również oświadczenie ww.Skarżący, w związku z zawiadomieniem przez organ o braku przeprowadzenia wywiadu z R. W. przedłożył organowi własne oświadczenie własne, w którym wniósł o przesłuchanie ww. siostry w charakterze strony, gdyż posiada ona informacje, które mają duży wpływ na prowadzoną sprawę. Oświadczył, że jego siostra R. pracuje zawodowo w pełnym wymiarze pracy, od wielu lat wynajmuje opiekunkę do opieki nad czwórką małych dzieci. Jej mąż również pracuje zawodowo w pełnym wymiarze pracy. Ponadto posiadają gospodarstwo rolne, które pochłania dużo czasu. Skarżący podał też, że w ostatnim czasie ojciec przeszedł drugi udar, który jeszcze bardziej spowodował niedowład jego organizmu oraz utratę wzroku. Do oświadczenia dołączył kserokopię karty informacyjnej z leczenia szpitalnego ojca.Z kolei w oświadczeniu z 17 grudnia 2024 r. skarżący podał, że opieką nad jego ojcem może zajmować się wyłącznie mężczyzna, niektóre czynności związane z opieką wymagają bowiem podniesienia taty, który waży ponad 80 kg, siła fizyczna jego sióstr, ich drobna postura oraz schorzenia nie pozwalają im wykonać tych czynności.Organ ustalił też, że ponowna próba przeprowadzenia wywiadu środowiskowego z R. W. zakończyła się również niepowodzeniem, gdyż ww. nie wraziła zgody na przeprowadzenie wywiadu (notatka służbowa z 19 grudnia 2024 r.)Po przeprowadzeniu postępowania uzupełniającego organ ustalił, że wszystkie czynności opiekuńcze wobec osoby niepełnosprawnej wykonuje skarżący. Ustalono nadto, że w okresie od 7 grudnia 2022 r. do 6 stycznia 2023 r. pracował on na umowę zlecenia.Z uwagi jednak, na brak możliwości przeprowadzenia wywiadu środowiskowego z R. W. odmówiono skarżącemu prawa do wnioskowanego świadczenia.W odwołaniu skarżący zarzucił naruszenie prawa materialnego mającego istotny wpływ na wydanie przedmiotowej decyzji, przez zastosowanie normy prawnej wyrażonej w art. 28 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych i nie zbadanie przez organ I instancji czy uniemożliwienie przeprowadzenia wywiadu środowiskowego przez skarżącego było zawinione.Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Nowym Sączu, wskazaną na wstępie decyzją z dnia 14 kwietnia 2025 r. utrzymało w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji.Kolegium podało, że ze znającego się w aktach sprawy zaświadczenia ZUS z dnia 23 sierpnia 2024 r. wynika, że skarżący w okresie od 9 lutego do 8 marca 2023 r. był zgłoszony wyłącznie do ubezpieczenia zdrowotnego z kodem ubezpieczenia 0911 tj. osoba bezrobotna nie pobierająca zasiłku dla bezrobotnych przez Powiatowy Urząd Pracy w G., a w okresie od 7 grudnia 2022 r. do 6 stycznia 2023 r. do ubezpieczeń społecznych z tytułu wykonywania umowy agencyjnej, umowy zlecenie lub umowy o świadczenie usług przez F. II Sp. z o.o.Biorąc pod uwagę ustalony przez organ I instancji stan faktyczny oraz definicję legalną zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej zawartą w art. 3 pkt 22 u.ś.r. w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2023 r., zdaniem Kolegium, skarżący na dzień złożenia wniosku o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego w związku ze sprawowaniem opieki nad niepełnosprawnym ojcem pozostawał w zatrudnieniu. Nadto zakres opieki, który wynikał z treści wywiadu środowiskowego nie miał charakteru tego rodzaju, ażeby zmuszał skarżącego do definitywnej rezygnacji z podejmowania aktywności zawodowej choćby w niepełnym wymiarze czasu pracy, przy jednoczesnym skorzystaniu z pomocy państwa w formie usług opiekuńczych. Tym samym, w niniejszej sprawie nie występował związek przyczynowo-skutkowy między rezygnacją z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej czy też jej niepodejmowaniem, a koniecznością sprawowania przez odwołującego opieki nad niepełnosprawnym ojcem.W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skarżący wniósł o uchylenie decyzji Kolegium oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, a nadto o zasądzenie od organu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego.Skarżący zarzucił naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię art. 17 ust. 1 u.ś.r. przez przyjęcie, że niepodejmowanie pracy zarobkowej przez skarżącego w celu sprawowania opieki nad osobą niepełnosprawną, nie wypełniało przesłanki niepodejmowania lub rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowani opieki nad osobą legitymizującą się orzeczeniem o niepełnosprawności ze wskazaniami: konieczność stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osobie w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji.Nadto wniósł o przeprowadzenie dowodu z zaświadczenia z dnia 7 lutego 2023 r. na okoliczność, że opieka nad niepełnosprawnym ojcem uniemożliwiała mu dalszą aktywność zawodową.W odpowiedzi Kolegium wniosło o oddalenie skargi, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje:Skarga została uwzględniona ponieważ zdaniem Sądu organy dokonały dowolnej oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego na okoliczność czy skarżący rzeczywiście z uwagi na konieczność sprawowania opieki nad niepełnosprawnym ojcem, zaprzestał pracy zarobkowej.Istotny dla rozstrzygnięcia sprawy jest art. 17 ust. 1 pkt 4 u.ś.r. w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2023 r., zgodnie z którym świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przysługuje innym osobom (a więc m.in. synowi), na których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy ciąży obowiązek alimentacyjny, z wyjątkiem osób o znacznym stopniu niepełnosprawności, jeżeli nie podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji.W rozpoznawanej sprawie organ I instancji przyznawał, że skarżący faktycznie opiekuje się niepełnosprawnym ojcem (posiadającym wymagane przez przepisy orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności), a jego zatrudnienie ustało 6 stycznia 2023 r. (co zostało potwierdzone przez ZUS). Jedynym powodem odmowy przyznania świadczenia była odmowa siostry skarżącego (R. W.) przeprowadzenia wywiadu środowiskowego i niemożność "(...) uzyskania pełnego obrazu sytuacji dotyczącej braku możliwości sprawowania opieki przez Panią R. W. nad ojcem".Zgodnie natomiast z argumentacją organu II instancji ponieważ skarżący w dacie złożenia wniosku pozostawał w zatrudnieniu (od 7 grudnia 2022 r. do 6 stycznia 2023 r.), a także z uwagi na zakres czynności opiekuńczych wskazany przez samego skarżącego – przy jednoczesnej możliwości z gwarantowanych przez państwo usług opiekuńczych – w ocenie organu odwoławczego brak było związku pomiędzy rezygnacją z zatrudnienia, a koniecznością sprawowania opieki nad ojcemW ocenie Sądu, tego typu wnioski (zarówno organu I jak i II instancji) stanowią o dowolności w ocenie zebranego w sprawie materiału dowodowego, tj. naruszeniu art. 77 §1 w zw. z art. 80 k.p.a. w stopniu mającym istotne znaczenie dla sprawy.Faktem jest, że w dacie złożenia wniosku o przyznanie świadczenia - wniosek złożony został podpisany przez skarżącego i złożony 29 grudnia 2022 r. (data stempla pocztowego), skarżący nadal pozostawał w zatrudnieniu. Potwierdziły to informacje uzyskane z ZUS, a tej okoliczności skarżący nie negował. Skoro jednak w toku postępowania organy nie ustaliły, że po 6 stycznia 2023 r. skarżący wykonywał pracę zarobkową to co najwyżej należało uznać, że spełnienie pozostałych przesłanek przyznania świadczenia pielęgnacyjnego – dawałoby do niego prawo począwszy od 7 stycznia 2023 r.Jak bowiem wywodził orzekający w sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w ww. wyroku z 14 grudnia 2023 r., III SA/Kr 1342/23: "Sąd zauważa, że ewentualne ustalenie spełnienia przez skarżącego przesłanek do przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego będzie skutkowało jego przyznaniem dopiero od dnia spełnienia wszystkich warunków przewidzianych przez ustawę. Wynika to z treści art. 24 ust. 2 u.ś.r., zgodnie z którym prawo do świadczeń rodzinnych ustala się, począwszy od miesiąca, w którym wpłynął wniosek z prawidłowo wypełnionymi dokumentami, do końca okresu zasiłkowego. Orzekający w niniejszej sprawie Sąd w pełni podziela pogląd wyrażony w wyroku WSA w Szczecinie z 14 września 2023 r., zgodnie z którym zasady wyrażonej w art. 24 ust. 2 u.ś.r. nie można traktować jako bezwzględnego nakazu. Przepis ten stanowi bowiem normę procesową, pełniącą funkcję służebną względem norm materialnoprawnych i nie może prowadzić do modyfikacji lub pominięcia tych norm. W konsekwencji przepis ten należy rozumieć w ten sposób, że świadczenie będzie przysługiwało począwszy od miesiąca w którym strona złożyła wniosek, o ile w tym miesiącu spełniała wszystkie łącznie przesłanki do jego przyznania. Brak spełnienia którejkolwiek z nich obliguje bowiem organ do wydania decyzji odmownej. Przy czym, gdy w momencie podejmowania decyzji brakujący warunek przysługiwania prawa do świadczenia ziści się po miesiącu złożenia wniosku, to organ obowiązany jest uwzględnić tą okoliczność. Wówczas to datą ustalenia prawa będzie data, w której zmaterializowały się pozostałe ustawowe wymogi. Stąd też data początkowa przyznania świadczenia nie zawsze będzie determinowana przez datę wpływu wniosku o to świadczenie".Powyżej przytoczony pogląd orzekający w niniejszej sprawie Sąd w pełni akceptuje, a ponadto zaznacza, że jest on wiążący w sprawie zgodnie z art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 z późn. zm.) – dalej "p.p.s.a.". Przepis ten stanowi, że ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie.Kolegium przytoczywszy powyższy pogląd orzekającego poprzednio Sądu (w sprawie III SA/Kr 1342/23), zwłaszcza w części: "Przy czym, gdy w momencie podejmowania decyzji brakujący warunek przysługiwania prawa do świadczenia ziści się po miesiącu złożenia wniosku, to organ obowiązany jest uwzględnić tą okoliczność. Wówczas to datą ustalenia prawa będzie data, w której zmaterializowały się pozostałe ustawowe wymogi. Stąd też data początkowa przyznania świadczenia nie zawsze będzie determinowana przez datę wpływu wniosku o to świadczenie", wbrew ww. art. 153 p.p.s.a (na który to przepis zresztą Kolegium się powołało) – przyjęło, że z uwagi na pozostawanie w zatrudnieniu w dacie złożenia wniosku – nie zostały spełnione przesłanki przyznania świadczenia.Odnosząc się z kolei do oceny odmowy przeprowadzenia wywiadu środowiskowego przez siostrę skarżącego R. W. (k.103 akt administracyjnych) to z uwagi na tożsamy adres (S. [...]) z niepełnosprawnym ojcem skarżącego – organ powinien rozważyć, czy zgodnie z wnioskiem skarżącego (k. 117) wezwać siostrę skarżącego na świadka na okoliczność braku możliwości sprawowania opieki nad ojcem (z uwagi na swoją pracę zawodową i konieczność sprawowania opieki nad czwórką dzieci) czy też dokonać wnikliwej oceny oświadczeń skarżącego (uzupełnionych o dodatkowe informacje), że siostra zamieszkała z niepełnosprawnym ojcem (lub też rodzicami) z uwagi na rozmiar pracy zawodowej (właściwie nie wiadomo jakiej) i wagę ojca (80 kg) nie jest w stanie opiekować się swoim rodzicem.Brak współpracy świadka (a takim jest siostra skarżącego) nie może być traktowana jako przyczyna odmowy przyznania świadczenia skarżącemu. Organ powinien wiec ocenić pozostały materiał dowodowy w sprawie.Dodatkowo należy też zauważyć, że najprawdopodobniej opieki wymaga również niepełnosprawna matka skarżącego – co może mieć znaczenie przy ocenie, czy siostry skarżącego są w stanie pomóc mu w opiece nad ojcem, w takim stopniu, aby jednak mógł podjąć pracę zarobkową.W ponownym postępowaniu organy przeprowadzą również ponowny wywiad środowiskowy ze skarżącym ponieważ z uwagi na dodatkowe schorzenia ojca (zaistniałe choćby w listopadzie 2024 r., co potwierdza karta informacyjna z leczenia szpitalnego – k.116), zakres czynności opiekuńczych z 9 października 2024 r. (a na podstawie tego wywiadu środowiskowego Kolegium sformułowało swoje wnioski) niewątpliwie mógł ulec zmianie.W ocenie Sądu, wątpliwości Sądu budzą uwagi Kolegium o pomocy państwa w sprawowaniu usług opiekuńczych. Zgodnie z aktualnym brzmieniem art. 50 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1214 z późn. zm.) usługi takie przysługują osobom samotnym. Skoro z akt administracyjnych wynika pośrednio, że niepełnosprawny ojciec skarżącego zamieszkuje wspólnie ze swoją córką i jej rodziną – to tego typu argumentacja (o potencjalnej możliwości skorzystania z pomocy usług opiekuńczych) wymagałaby odniesienia się do konkretnych zasad przyznawania tego typu pomocy w danej gminie (zasadniczo taka pomoc co najwyżej może zostać przyznana na podstawie art. 50 ust. 2 ustawy o pomocy społecznej).Reasumując organy ponownie przeprowadzą postępowanie dowodowe w opisanym zakresie i ocenią, czy zostały spełnione przesłanki przyznania świadczenia pielęgnacyjnego zgodnie z art. 17 ust. 1 pkt 4 u.ś.r. w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2023 r.Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. orzekł jak w pkt I sentencji wyroku. O kosztach Sąd orzekł w pkt II wyroku na podstawie art. 200 i art. 205 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z 2023 r. poz. 1964).. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z 2023 r. poz. 1964).