Postanowienie - III FZ 294/25 - Naczelny Sąd Administracyjny - z dnia 16 lipca 2025
Teza
Oddalono zażalenie. podatek od nieruchomości. Dnia 16 lipca 2025 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Jacek Brolik po rozpoznaniu w dniu 16 lipca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia B. S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 20 marca 2025 r., sygn. akt I SA/Lu 701/24 w przedmiocie wyłączenia sędziów w sprawie ze skargi B. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Białej Podlaskiej z dnia 31 października 2024 r. nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2024 r. posOddalono zażalenie. podatek od nieruchomości. Dnia 16 lipca 2025 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Jacek Brolik po rozpoznaniu w dniu 16 lipca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia B. S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 20 marca 2025 r., sygn. akt I SA/Lu 701/24 w przedmiocie wyłączenia sędziów w sprawie ze skargi B. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Białej Podlaskiej z dnia 31 października 2024 r. nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2024 r. pos
Najważniejsze informacje
W skrócie
Wynik
oddalono zażalenie
Typ sprawy
sprawa cywilna
Etap
zażalenie
Tryb
posiedzenie niejawne
Role w sprawie
apelujący / skarżący
Data orzeczenia
16 lipca 2025
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Przewodniczący
Jacek Brolik
Podstawa prawna
Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie
UZASADNIENIE
UZASADNEINIEPostanowieniem z 20 marca 2025 r., sygn. akt I SA/Lu 701/24, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił wniosek o wyłączenie sędziów.Skarżąca wniosła zażalenie na powyższe postanowienie wskazując, że wskazani sędziowie są pozbawieni bezstronności i obiektywizmu.Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.Stosownie do treści art. 19 P.p.s.a., wyłączenie sędziego na wniosek strony następuje wówczas, gdy zachodzą takie okoliczności, które mogłyby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziego. Przepis ten łącznie z art. 18 § 1-3 P.p.s.a. ustanawia instytucję wyłączenia sędziego, będącą gwarancją procesową zasady obiektywizmu i bezstronności, a więc gwarancją tego, że rozstrzygnięcie w sprawie zawisłej przed sądem nie będzie determinowane przez osobiste zapatrywania, uprzedzenia lub interesy osoby wydającej rozstrzygnięcie. Stosownie zaś do treści art. 20 § 1 P.p.s.a., strona składająca wniosek o wyłączenie sędziego obowiązana jest wskazać i jednocześnie uprawdopodobnić przyczyny wyłączenia. Na stronie spoczywa zatem obowiązek wskazania przyczyny wyłączenia oraz powołania okoliczności lub dowodów uprawdopodobniających istnienie tej przyczyny. Przyczyny wyłączenia, które powinny zostać uprawdopodobnione we wniosku o wyłączenie sędziego, to wyłącznie przyczyny, na które wskazują art. 18 § 1-3 i art. 19 P.p.s.a. Oznacza to, że nie będzie chodzić o jakąkolwiek okoliczność, która zdaniem strony wyłącza sędziego od rozpoznawania jej sprawy, ale okoliczność przewidzianą ustawą – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.Okoliczności, o których mowa w art. 19 P.p.s.a. obejmują zarówno te związane z osobistymi stosunkami między sędzią, a stroną czy jej przedstawicielem, jak i inne uwarunkowania zewnętrzne i wewnętrzne, które w przypadku konkretnego sędziego mogą budzić uzasadnione wątpliwości co do wydania orzeczenia opartego na w pełni zobiektywizowanych przesłankach. Przez stosunki osobiste należy, w świetle ugruntowanego już orzecznictwa, zarówno sądów administracyjnych, jak i sądów powszechnych, rozumieć relacje charakteryzujące się istnieniem więzi uczuciowej, emocjonalnej (niezależnie od tego, czy wywołuje ona emocje pozytywne czy negatywne), gospodarczej (ekonomicznej). Inne uzasadnione okoliczności mogą dotyczyć np. wcześniejszych związków sędziego z daną, konkretną sprawą (poprzez wykonywanie obowiązków służbowych jeszcze przed objęciem przez niego funkcji sędziego). Wyłączenie sędziego nie może jednak następować automatycznie. W każdej sprawie należy indywidualnie oceniać, czy i na ile okoliczności te mają wpływ na bezstronność sędziego. Analizowany przepis nie może przy tym służyć do utrudniania działalności sądów. Wątpliwości co do bezstronności sędziego muszą zatem mieć charakter realny, a nie tylko potencjalny. Nie mogą one wynikać tylko z subiektywnego przekonania strony, ale z istnienia ważnych powodów, które obiektywnie potwierdzają istnienie podstaw wskazanych w art. 19 P.p.s.a. (zob. postanowienie NSA z dnia 12 stycznia 2022 r., sygn. akt II OZ 927/21).W orzecznictwie sądów administracyjnych wyrażany jest trafny pogląd, że nieakceptowanie przez stronę rozstrzygnięć procesowych sądu, zarządzeń wydawanych w toku postępowania, czy też pozostawania w subiektywnym przeświadczeniu o stronniczości bądź złej woli sędziego rozpatrującego jej sprawę czy też wszystkich sędziów danego sądu, nie może stanowić podstawy do wyłączenia sędziego. Przekonanie strony co do tego, że sędzia prowadzi proces wadliwie, zwłaszcza nieobiektywnie czy też stronniczo, nie jest przesłanką żądania jego wyłączenia. Ocena pracy sędziego pod kątem ewentualnych, popełnionych przez niego uchybień przepisom prawa formalnego albo błędów w stosowaniu prawa materialnego, należy do sądu wyższej instancji w ramach kontroli instancyjnej. Strona może zatem zwalczać jej zdaniem wadliwe orzeczenia wydawane przez sąd za pomocą środków odwoławczych. Nie może natomiast, poprzez składanie nieuzasadnionego wniosku o wyłączenie sędziego, wpływać na skład sądu rozpoznającego sprawę (vide: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz. T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska).Zgodzić się należy z Sądem pierwszej instancji, że przytoczone we wniosku argumenty, przemawiające w ocenie strony za wyłączeniem wskazanego w nim sędziego od rozpoznawania sprawy skarżącego nie potwierdzają istnienia po stronie wskazanego Sędziego okoliczności mogących budzić uzasadnione wątpliwości, co do bezstronności w przedmiotowej sprawie.Strona formułuje tezy o braku bezstronności ale okoliczności wskazane nie mogły uzasadniać uwzględnienia wniosku strony o wyłączenie sędziów w tym postępowaniu. Skarżąca nie przedstawiła wniosku o wyłączenie sędziów opartego na ustawowych przesłankach określonych w art. 18 i art. 19 P.p.s.a. Wniosek o wyłączenie sędziego nie może być oparty na subiektywnym przekonaniu strony, iż skoro sędzia wydał w innej jej sprawie niekorzystny dla niej wyrok, to uczyni to w każdej kolejnej. Strona musi przynajmniej uprawdopodobnić, iż to niekorzystne dla niej rozstrzygnięcie wynikało z okoliczności zewnętrznych czy wewnętrznych, leżących po stronie tego sędziego i mających wpływ na obiektywizm jego działania, że okoliczności te dalej istnieją i również dla obiektywnego obserwatora wynik postępowania w sprawie osądzonej przez sędziów, których wniosek dotyczył, będzie zależny od tych właśnie okoliczności (związanych ze stosunkiem osobistym, ekonomicznym; por. m.in. postanowienia NSA z dnia 26 lutego 2009 r., sygn. akt II FZ 68/09; z 26 stycznia 2012 r. II FZ 15/12). W konsekwencji wniosek ten nie mógł odnieść zamierzonego skutku. Jak zostało wyżej wyjaśnione instytucja wyłączenia sędziego nie ma na celu podważenia prawidłowości rozstrzygnięć sądu wydawanych w danej sprawie. Usuwaniu wadliwości postępowania czy rozstrzygnięcia służą środki zaskarżenia i odwoławcze, zagwarantowane w ustawie a nie instytucja wyłączenia sędziego.Zauważyć też należy, iż z akt tej sprawy oraz oświadczeń Sędziów nie wynika, ażeby przy jej rozpoznawaniu realnie zachodziły okoliczności, uzasadniające wyłączenie sędziego. Nie wynika z nich bowiem, iż istnieje stosunek osobisty między sędziami, a którąkolwiek ze stron czy ich pełnomocników, mogący mieć wpływ na ich obiektywizm czy też że wpływ na bezstronność mogłyby mieć zaszłe wcześniej zdarzenia w życiu sędziego.W związku z powyższym, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 P.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.. orzekł, jak w sentencji.