Wyrok - II SA/Rz 991/25 - Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie - z dnia 16 grudnia 2025
Teza
Oddalono skargę. Administracyjne postępowanie, Zasiłki celowe i okresowe. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Karina Gniewek - Berezowska Sędziowie WSA Magdalena Józefczyk /spr./ WSA Elżbieta Mazur-Selwa po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 16 grudnia 2025 r. sprawy ze skargi AZ na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krośnie z dnia 26 czerwca 2025 r. nr SKO.4110.56.764.2025 w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania - oddala skargę - UZASADNIENIE Przedmiotem kontOddalono skargę. Administracyjne postępowanie, Zasiłki celowe i okresowe. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Karina Gniewek - Berezowska Sędziowie WSA Magdalena Józefczyk /spr./ WSA Elżbieta Mazur-Selwa po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 16 grudnia 2025 r. sprawy ze skargi AZ na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krośnie z dnia 26 czerwca 2025 r. nr SKO.4110.56.764.2025 w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania - oddala skargę - UZASADNIENIE Przedmiotem kont
Najważniejsze informacje
W skrócie
Wynik
oddalono skargę
Przedmiot
skarga administracyjna / kontrola aktu administracyjnego
Typ sprawy
sprawa administracyjna / kontrola aktu administracyjnego
Etap
postępowanie administracyjne sądowe / skarga na decyzję lub akt
Tryb
posiedzenie niejawne
Tematy
skarga administracyjna
kontrola administracyjna
Role w sprawie
apelujący / skarżący
Data orzeczenia
16 grudnia 2025
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Przewodniczący
Elżbieta Mazur-Selwa
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę
UZASADNIENIE
Przedmiotem kontroli Sądu jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krośnie (dalej: "Kolegium", "organ odwoławczy" lub "organ II instancji") z 26 czerwca 2025 r., nr SKO.4110.56.764.2025 o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania.Wydanie postanowienia poprzedzało postępowanie administracyjne o następującym przebiegu:Decyzją z [...] kwietnia 2025 r. nr [...] Burmistrz [...] (dalej: "Burmistrz" lub "organ I instancji") przyznał AZ (dalej: "skarżący") specjalny zasiłek celowy w kwocie 250 zł. Ze zwrotnego potwierdzenia odbioru pisma wynika, że decyzję organu I instancji doręczono skarżącemu 28 kwietnia 2025 r.Skarżący 14 maja 2025 złożył odwołanie w siedzibie organu I instancji, skierowane do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krośnie, od ww. decyzji.Postanowieniem z 26 czerwca 2025 r. nr SKO.4110.56.764.2025 Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krośnie, działając na podstawie art. 134 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2024 r. poz. 572 z późn. zm.) – dalej: "k.p.a.", stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Organ odwoławczy wyjaśnił, że decyzję organu I instancji skarżący odebrał 28 kwietnia 2025 r., zatem czternastodniowy termin określony art. 129 § 2 k.p.a. i przewidziany na wniesienie odwołania, upłynął 12 maja 2025 r. Odwołanie skarżącego wprawdzie zostało opatrzone datą 12 maja 2025 r., ale w toku postepowania odwoławczego ustalono, że było złożone osobiście 14 maja 2025 r. W stanie faktycznym sprawy Kolegium było zobligowane do stwierdzenia uchybienia terminu w drodze postanowienia.W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, AZ wniósł o poddanie kontroli zaskarżonego postanowienia. Skarżący podniósł, że jest niewidomy, niepełnosprawny i w terminie przewidzianym do wniesienie odwołanie nie było przy nim osoby, która mogłaby przeczytać rozstrzygniecie Burmistrza oraz pomóc sporządzić i wnieść odwołanie.W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o oddalenie skargi, podtrzymując dotychczas zajęte stanowisko.Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:Sąd administracyjny sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej, a wyłącznym jej kryterium jest legalność czyli zgodność z prawem, co wynika z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r. poz. 2492).W ramach tej kontroli Sąd bierze pod uwagę naruszenia prawa i przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze - w granicach sprawy, wyznaczonych przede wszystkim rodzajem i treścią zaskarżonego aktu, stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r. poz. 935) - zwanej dalej w skrócie: p.p.s.a. Z istoty kontroli legalności wynika, że zgodność z prawem zaskarżonej decyzji lub postanowienia podlega ocenie przy uwzględnieniu stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dacie podejmowania zaskarżonego aktu. W myśl art. 145 § 1 p.p.s.a., Sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia lub stwierdzenia ich nieważności, ewentualnie niezgodności z prawem, gdy dotknięte są one naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeśli miało ono istotny wpływ na wynik sprawy, lub zachodzą przyczyny stwierdzenia nieważności decyzji wymienione w art. 156 k.p.a. lub innych przepisach. Zgodnie z art. 151 p.p.s.a., w razie nieuwzględnienia skargi w całości albo w części Sąd oddala skargę odpowiednio w całości albo w części.Spór w niniejszej sprawie odnosi się do zakwestionowania przez skarżącego postanowienia o stwierdzeniu wniesienia odwołania od decyzji administracyjnej z uchybieniem terminu.W szczególności zauważyć należy, że zgodnie z art. 129 § 2 k.p.a. odwołanie od decyzji wydanej w I instancji wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie - od dnia jej ogłoszenia stronie. Zachowanie tego terminu stanowi warunek konieczny skutecznego podważenia rozstrzygnięcia, z którym nie zgadza się strona. W razie upływu wskazanego terminu, organ odwoławczy jest zobowiązany w świetle art. 134 k.p.a. do stwierdzenia w drodze postanowienia uchybienia terminu do wniesienia odwołania. W orzecznictwie sądowym wskazuje się, że regulacja ustanowiona w art. 134 k.p.a. wyznacza zakres postępowania organu odwoławczego, określanego mianem postępowania wstępnego, rozpoczynającego działania organu wyższego stopnia od badania zaistnienia formalnych przesłanek dopuszczalności środka zaskarżenia. Na tym etapie postępowania organ odwoławczy jest obowiązany ocenić, czy dany środek zaskarżenia jest dopuszczalny i czy został wniesiony w terminie. W ramach tego obowiązku wstępnej oceny dopuszczalności odwołania organ winien zastosować się do reguł panujących w całym postępowaniu administracyjnych, bowiem na ten organ nałożone są również obowiązki wynikające z art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. Na mocy art. 7 k.p.a. organy administracji publicznej podejmują z urzędu lub na wniosek strony wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy. Stosownie zaś do art. 77 § 1 k.p.a. na organie administracji publicznej spoczywa obowiązek zebrania oraz rozpatrzenia w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego w sprawie, a następnie, zgodnie z art. 80 k.p.a., dokonania oceny - na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona.W stanie faktycznym sprawy okolicznością bezsporną jest data odebrania przez skarżącego decyzji organu I instancji, co nastąpiło 25 kwietnia 2025r., a termin do wniesienia odwołania upłynął 12 maja 2025r. Kolegium ustaliło też, że odwołanie zostało wniesienie osobiście przez skarżącego 14 maja 2025r. (vide: prezentata na oryginale odwołania – karta nr 3 akt administracyjnych sprawy). Słusznie też Kolegium przyjęło, że data widniejąca na odwołaniu to jest 12 maja 2025r. nie wywołuje skutków prawnych ze względu na osobiste wniesienie odwołania poprzez organ I instancji.Zaznaczyć należy, że skarżący wraz z odwołaniem nie złożył wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Argumenty, na które powołuje się skarżący w skardze o problemach związanych z widzeniem nie zostały nawet zasygnalizowane w odwołaniu, dlatego nie mogły odnieść wpływu na wynik sprawy i doprowadzić do uwzględnienia skargi.Stwierdzenie niedotrzymania terminu do złożenia środka zaskarżenia nie zależy od uznania organu odwoławczego, gdyż obowiązek taki wynika wprost z ustawy. Stwierdzając uchybienie terminu do wniesienia odwołania organ odwoławczy nie bada przyczyn, z powodu których strona uchybiła terminowi.Mając na względzie powyższe Sąd na podstawie art. 151 § 1 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.. orzekł jak w sentencji.