Wyrok - I SA/Bd 194/25 - Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy - z dnia 16 grudnia 2025
Teza
Uchylono zaskarżoną decyzję. środki unijne. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Urszula Wiśniewska Sędziowie sędzia WSA Halina Adamczewska-Wasilewicz (spr.) asesor WSA Joanna Ziołek Protokolant starszy sekretarz sądowy Natalia Nowak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 grudnia 2025 r. sprawy ze skargi M.K. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Toruniu z dnia 24 stycznia 2025 r. nr BDSPB02-11/2025 w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawieUchylono zaskarżoną decyzję. środki unijne. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Urszula Wiśniewska Sędziowie sędzia WSA Halina Adamczewska-Wasilewicz (spr.) asesor WSA Joanna Ziołek Protokolant starszy sekretarz sądowy Natalia Nowak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 grudnia 2025 r. sprawy ze skargi M.K. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Toruniu z dnia 24 stycznia 2025 r. nr BDSPB02-11/2025 w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie
Najważniejsze informacje
W skrócie
Wynik
zasądzono świadczenie
Przedmiot
skarga administracyjna / kontrola aktu administracyjnego
Typ sprawy
sprawa administracyjna / kontrola aktu administracyjnego
Etap
postępowanie administracyjne sądowe / skarga na decyzję lub akt
Tryb
rozprawa
Tematy
skarga administracyjna
kontrola administracyjna
Role w sprawie
odwołujący
świadek
wnioskodawca / wnioskodawczyni
uczestnik postępowania
apelujący / skarżący
Data orzeczenia
16 grudnia 2025
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Przewodniczący
Halina Adamczewska-Wasilewicz
Podstawa prawna
Pokaż pozostałe podstawy prawne (1)
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję
UZASADNIENIE
M. K. (skarżąca) złożyła [...] czerwca 2023 r., za pośrednictwem aplikacji eWniosekPlus do Biura Powiatowego ARiMR w Ś., wniosek o przyznanie płatności na rok 2023 w ramach interwencji w formie płatności bezpośrednich, tj. podstawowego wsparcia dochodów (PWD) i płatności redystrybucyjnej. We wniosku zadeklarowała również płatności w ramach Schematów na rzecz klimatu, środowiskai dobrostanu zwierząt do ekoschematu D. zwierząt. Ponadto zawnioskowałao przyznanie płatności w ramach przejściowego wsparcia krajowego dla uzupełniającej płatności podstawowej (UPP). Wniosek został złożony w ramach kampanii przyjmowania wniosków zgodnie z art. 17 ustawy z dnia 8 lutego 2023 r. o Planie Strategicznym dla Wspólnej P. Rolnej na lata 2023-2027 (Dz. U. z 2024 r., poz. 1741), za pomocą systemu teleinformatycznego Agencji, w sposób określonyw przepisach o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa.Następnie [...] maja 2024 r. skarżąca, za pośrednictwem aplikacji eWniosekPlus, wycofała wniosek o przyznanie płatności na rok [...] złożony [...] czerwca 2023 r. W tym samym dniu, za pośrednictwem aplikacji eWniosekPlus, skarżąca złożyła formularz zmiany do wniosku o przyznanie płatności na rok 2023 wnioskując o przyznanie płatności w ramach interwencji w formie płatności bezpośrednich, tj. podstawowego wsparcia dochodów (PWD) i płatności redystrybucyjnej (RED). Strona zadeklarowała również wnioskowanie o płatność w ramach przejściowego wsparcia krajowego dla uzupełniającej płatności podstawowej (UPP). Skarżąca złożyła jednocześnie prośbę skierowaną do Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w Ś. o nieuwzględnienie wycofania wniosku o płatności obszarowe, którego omyłkowo dokonano. Wskazała, że stało się to w momencie, w którym chcąc zrezygnować z ekoschematu D. lochi D. tuczników niepotrzebnie kliknięto przycisk "Wycofaj wniosek".W wyniku rozpatrzenia zgromadzonego materiału dowodowego, Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w Ś. decyzją z dnia [...] czerwca 2024 r. umorzył postępowanie w sprawie przyznania płatności w ramach Schematów na rzecz klimatu, środowiska i dobrostanu zwierząt - ekoschemat D. zwierząt w części dotyczącej wycofanych w dniu [...] maja 2024 r. wariantów/praktyk oraz przyznał skarżącej podstawowe wsparcie dochodów (PWD), płatność redystrybucyjną (RED)i uzupełniającą płatność podstawową (UPP) w zakresie wynikającym z wnioskui przeprowadzonych kontroli do powierzchni stwierdzonych w wyniku postępowania.W wyniku przeprowadzenia postępowania odwoławczego, Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR w T. decyzją z dnia [...] listopada 2024 r. uchylił ww. decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia.W wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy z wniosku z [...] czerwca 2023 r.o przyznanie płatności na rok 2023, wycofanego w dniu [...] maja 2024 r., Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w Ś. decyzją z dnia [...] grudnia 2024 r. umorzył postępowanie w sprawie przyznania płatności bezpośrednich i przejściowego wsparcia krajowego w ramach Planu Strategicznego dla Wspólnej P. Rolnej na lata 2023-2027.W złożonym odwołaniu skarżąca podniosła, że zaistniała sytuacja była zdarzeniem losowym. Wskazała, że została wprowadzona w błąd przez pracownika ARiMR. Oświadczyła, że nie została poinformowana na piśmie o wszystkich skutkach prawnych przed wydaniem decyzji, w związku z powyższym zaskarżona decyzja jest niezgodna z prawem. Skarżąca wniosła o przesłuchanie w charakterze świadka pracownika Biura Powiatowego ARiMR w Ś., L. P. oraz pracownika ODR-u w Ś., P. O. na okoliczność zaistniałych w sprawie nieprawidłowości oraz przeprowadzenie postępowania.Decyzją z dnia [...] stycznia 2025 r. Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMRw T. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Zdaniem organu odwoławczego bezspornym jest fakt, że wycofanie przez stronę wniosku o przyznanie płatności na rok 2023 skutkowało brakiem podstaw do rozstrzygnięcia sprawy co do istotyi w konsekwencji umorzeniem postępowania w sprawie przyznania płatności bezpośrednich i przejściowego wsparcia krajowego w ramach Planu Strategicznego dla Wspólnej P. Rolnej na lata 2023-2027. Organ odwoławczy podkreślił, że dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy nie jest istotna kwestia okoliczności wycofaniaw dniu [...] maja 2024 r. wniosku z [...] czerwca 2023 r. o przyznanie pomocy na rok 2023 r. przez doradcę, który na prośbę strony miał jedynie wycofać płatności w ramach ekoschematu D. zwierząt. Nie ma bowiem znaczenia, kto faktycznie dokonuje technicznych czynności związanych z wypełnieniem i złożeniem wniosku, bądź wycofaniem poszczególnych płatności albo całego wniosku, ponieważ tylko osoba występująca jako wnioskodawca ponosi wyłączną odpowiedzialność za jego końcową treść. Relacje pomiędzy wnioskodawcą a osobami, z których pomocy korzysta on przy wypełnianiu i składaniu wniosku nie mogą być, z braku podstaw prawnych, przedmiotem zainteresowania organów ARiMR. Pomimo skorzystania z pomocy doradcy rolniczego, to na stronie, w celu zabezpieczenia jej własnych interesów, spoczywał obowiązek dopilnowania, aby prawidłowo wypełnione - zgodnie z jej wolą - dokumenty zostały skutecznie złożone do organu pierwszej instancji.Organ zauważył, że operacje wykonywane w aplikacji eWniosekPlus poprzedzone są informacjami o ich skutkach. Wycofanie wniosku płaszczowego poprzedzone jest odpowiednio widocznym komunikatem/pytaniem, a pole wyboru "Anuluj" jest wskazane domyślnie i aby wycofać wniosek trzeba zmienić pole wyboru na pole "Wycofaj". Przed użyciem przycisku "Wycofaj" aplikacja wyświetla jasne ostrzeżenie, że jego użycie spowoduje, iż wszystkie uprzednio zgłoszone wnioski w danej kampanii zostaną wycofane oraz informuje, że wycofanie wniosku oznacza rezygnację z ubiegania sięo przyznanie płatności w bieżącej kampanii. Zdaniem organu nie sposób przyjąć wyjaśnień skarżącej, że wycofanie wniosku nastąpiło omyłkowo, skoro w celu wycofania wniosku należało wykonać szereg czynności i przy każdej była podana informacja, co do ich skutków. Ponadto istniała możliwość odstąpienia od dokonania tej czynności.Odnosząc się do zarzutu strony w kwestii wprowadzenia jej w błąd przez pracownika Biura Powiatowego ARiMR w Ś. organ wskazał, że w aktach sprawy znajduje się notatka służbowa dotycząca rozmowy pomiędzy skarżącą a pracownikiem organuz dnia [...] maja 2024 r. Z dokumentu tego wynika, że kontaktowano się ze skarżącąw celu zaznajomienia jej ze stanem faktycznym sprawy odnoszącym się do płatnościw ramach ekoschematu D. zwierząt. Strona została poinformowana o kwestii nieterminowych zgłoszeń loch i konsekwencjach jakie niesie powyższa okoliczność oraz o możliwości wyjaśnienia nieprawidłowości w systemie IRZPlus. Z powyższego dokumentu nie wynika, że pracownik Biura Powiatowego ARiMR w Ś. nakłaniał stronę do wycofania wnioskowania o jakąkolwiek płatność, którą producentka rolna zadeklarowała w dniu [...] czerwca 2023 r., a jedynie przedstawił stan faktyczny sprawy. Wobec powyższego organ odwoławczy nie uznał argumentacji strony podniesionejw odwołaniu.W ocenie organu w sprawie nie wystąpiły przesłanki określone w art. 59 ust. 5 lit. b) i c) rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2021/2116 z dnia 2 grudnia 2021 r. w sprawie finansowania wspólnej polityki rolnej, zarządzania niąi monitorowania jej oraz uchylenia rozporządzenia (UE) nr 1306/2013 (Dz. U. UE L 2021.435.187). Okoliczność wycofania przez stronę wniosku o przyznanie płatności na rok 2023 nie była wynikiem błędu właściwego organu. Organ nie informował błędnie strony, nie sugerował, czy wprost nie polecał wycofania złożonego wniosku. Złożenie wniosku o przyznanie dopłat, zmiany do wniosku, jak również wycofanie wniosku jest sui generis oświadczeniem woli i wiedzy osoby ubiegającej się o pomoc finansową,a organy ARiMR nie mają nie tylko obowiązku, ale nawet prawa ingerowaniaw swobodnie wyrażoną wolę wnioskodawcy.Skarżąca, jak zauważył organ, nie przedstawiła w toku postępowania dowodu, który świadczyłby o dochowaniu przez nią szczególnej staranności w dbaniu o swoje interesy jako producentki rolnej ubiegającej się o przyznanie płatności.W złożonej skardze skarżąca wskazała na niezgodne z prawem działanie pracownika ARiMR L. P. polegające na nakłonieniu skarżącej do wycofania wniosku z dnia [...] czerwca 2023 r. Skarżąca wniosła o wszczęcie postępowania w sprawie przyznania płatności w wysokości zgodnie z wnioskiem z dnia [...] czerwca 2023 r. oraz o przesłuchanie świadków: L. P., P. O., który przez pomyłkę wycofał wniosek, a także o przesłuchanie skarżącej.W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi.Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje:Zgodnie z zasadami wyrażonymi w art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawoo ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r., poz. 1267) i art. 134 § 1 ustawyz dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r., poz. 935 ze zm., dalej: "p.p.s.a."), sąd bada zaskarżone orzeczenie pod kątem jego zgodności z obowiązującym prawem, zarówno materialnym, jaki procesowym, nie jest przy tym, co do zasady, związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.Realizując wyżej określone granice kontroli, sąd stwierdził, że skarga zasługiwała na uwzględnienie, ponieważ proces decyzyjny zakończony zaskarżoną decyzją narusza przepisy postępowania.Spór w sprawie dotyczy istnienia podstaw formalnych dla prowadzenia postępowania dotyczącego przyznania płatności. Zdaniem organu, wnioskodawca cofnął wniosek i nie dowiódł, że do tego wycofania nie doszło w sposób skuteczny.Z kolei wnioskodawca – skarżąca twierdzi, że nie było jej zamiarem cofnięcie wniosku.Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia wskazano art. 105 § 1 k.p.a., w myśl którego, gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowew całości albo w części, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania odpowiednio w całości albo w części. Postępowanie staje się bezprzedmiotowe, jeżeli w jego toku wystąpi brak jednego z podstawowych elementów stosunku administracyjnoprawnego, tj. przedmiotu, podmiotu lub podstawy prawnej rozstrzygnięcia będących przedmiotem postępowania administracyjnego. Zatem bezprzedmiotowość postępowania (art. 105 § 1 k.p.a.) zachodzi, gdy w sposób oczywisty organ stwierdzi brak podstaw prawnych i faktycznych do merytorycznego rozpatrzenia sprawy. Zgodnie z art. 61 § 1 k.p.a. postępowanie wszczyna się na wniosek lub z urzędu. We wniosku o wszczęcie postępowania strona zwraca się do organu administracji o załatwienie wskazanej przez nią sprawy w oparciu o konkretny przepis prawa materialnego. Strona określa sprawę administracyjną, rozstrzygnięciem której jest zainteresowana. Z kolei fakultatywne umorzenie postępowania określonew art. 105 § 2 k.p.a. następuje w sytuacji, gdy jedna ze stron przestała być zainteresowana rozstrzygnięciem sprawy, co nie jest równoznacznez bezprzedmiotowością postępowania.W niniejszej sprawie poza sporem jest, że skarżąca [...] czerwca 2023 r. złożyła wniosek o udzielenie pomocy finansowej producentowi rolnemu - płatności na rok 2023. Z deklaracji zawartej w złożonym wniosku wynika, że producentka rolna ubiegała sięo przyznanie: płatności w ramach interwencji w formie płatności bezpośrednich, tj. podstawowego wsparcia dochodów (PWD) i płatności redystrybucyjnej; płatnościw ramach Schematów na rzecz klimatu, środowiska i dobrostanu zwierząt do ekoschematu D. zwierząt i płatności w ramach przejściowego wsparcia krajowego dla uzupełniającej płatności podstawowej (UPP).Następnie w dniu [...] maja 2024 r. M. K., za pośrednictwem aplikacji eWniosekPlus, dokonała wycofania wniosku o przyznanie płatności na rok [...] złożonego w dniu [...] czerwca 2023 r. W tym samym dniu, za pośrednictwem aplikacji eWniosekPlus, producentka rolna złożyła formularz zmiany do wnioskuo przyznanie płatności na rok 2023, wnioskując o przyznanie płatności w ramach interwencji w formie płatności bezpośrednich, tj. podstawowego wsparcia dochodów (PWD) i płatności redystrybucyjnej (RED); strona zadeklarowała również wnioskowanie o płatność w ramach przejściowego wsparcia krajowego dla uzupełniającej płatności podstawowej (UPP).Jednocześnie [...] maja 2024 r. M. K. złożyła prośbę skierowaną do Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w Ś. o nieuwzględnienie wycofania wniosku o płatności obszarowe, którego omyłkowo dokonano. Strona wskazała, że stało się to w momencie, w którym chcąc zrezygnować z ekoschematu D. lochi D. tuczników niepotrzebnie kliknięto przycisk "Wycofaj wniosek".W odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji wnioskodawczyni podniosła, że zaistniała sytuacja była zdarzeniem losowym, ponieważ pracownik ARiMR nie powinien ją telefonicznie informować, że ma wycofać wniosek o "ekoschematy", bo dostanie karę. Na potwierdzenie czego powołała się na bilingi telefoniczne, aczkolwiek brak ichw aktach administracyjnych niniejszej sprawy. Zauważyć jednak należy, że sama okoliczność prowadzenia rozmów telefonicznych nie jest kwestionowana. Ponadto skarżąca wskazała na oświadczenie P. O. - pracownika O. D. R., z którego wynika, że na polecenie M. K. miał wycofać wniosek "z dobrostanem zwierząt" złożony w 2023 r., jednak przez omyłkę wycofał cały wniosek włącznie z płatnościami obszarowymi.W aktach sprawy znajduje się także notatka służbowa, z której wynika, że w dniu [...] maja 2024 r. pracownica ARiMR zadzwoniła do skarżącej i przedstawiła jakie kwoty płatności z tytułu dobrostanu zwierząt przysługują stronie wobec nieterminowych zgłoszeń zwierząt oraz kwoty sankcji. Jednocześnie oświadczyła, że "do niczego" nie nakłaniała wnioskodawczyni.Na rozprawie w dniu [...] grudnia 2025 r. skarżąca podtrzymała skargę i stanowiskow niej zawarte. Podniosła, że pracownik ARiMR nie miał prawa telefonicznie informować jej o możliwości nałożenia kary administracyjnej w związku ze złożonym wnioskiem i "nakłaniać do wycofaniu wniosku". Uważa, że skarżąca powinna otrzymać decyzję, z której wynikałaby wysokość przyznanej płatności oraz nałożonej kary, od której mogłaby złożyć odwołanie. Z wyjaśnień złożonych do protokołu rozprawy wynika, że telefonicznie skontaktowała się z pracownikiem ODR z prośbą o wycofanie w części wniosku, co do której została poinformowana przez pracownika Agencji o możliwości nałożenia kary administracyjnej.Mając na uwadze powyższe niespójne stanowiska strony skarżącej oraz pracownika ARiMR należy – zdaniem Sądu – podjąć czynności procesowe mające na celu ustalenie przebiegu zdarzeń w dniu [...] maja 2024 r. W związku z tym organ będzie obowiązany przesłuchać w charakterze świadka pracownika ARiMR, który zadzwonił do skarżącej w dniu [...] maja 2024 r., na okoliczność ustalenia przebiegu i treści rozmowy, a w szczególności co do kwestii związanych z wycofaniem wniosku, ewentualnie jego zakresem. Ponadto należy przesłuchać także w charakterze świadka P. O. co do przebiegu zdarzeń w tym samym dniu. Nadto należy przesłuchać również skarżącą w charakterze strony na ww. okoliczności. Powyższe jest niezbędne do ustalenia, czy wycofanie wniosku należy uznać za dokonane pod wpływem telefonicznej informacji ze strony pracownika organu o grożących karach. Ma to istotne znaczenie, bowiem po przeprowadzonej rozmowie telefonicznej przez pracownika ARiMR z wnioskodawczynią nastąpiło wycofanie wniosku w całości, a następnie tego samego dnia złożenie "zmienionego" wniosku i skierowanie pisma o nieuwzględnienie wycofania "wniosku o płatności obszarowe". Wszystkie te czynności miały miejscew obrębie zaledwie kilku godzin w dniu [...] maja 2024 r. i były sprzeczne w swych skutkach. Wobec natomiast sprzeczności co do sugerowania bądź nie sugerowania przez pracownika ARiMR wycofania wniosku, nie są wystarczające dowody znajdujące się w aktach sprawy. Dopiero przeprowadzenie wskazanych dowodów pozwoli na ustalenie przebiegu zdarzeń, a w szczególności treści rozmowy telefonicznej zainicjowanej przez pracownika ARiMR do wnioskodawczyni. Sąd tego zagadnienia obecnie nie przesądza, lecz stwierdza, że wymaga ono dalszego badania.Sąd wprawdzie zgadza się z organem, że w relacjach wnioskodawca - ARiMR nie ma znaczenia kto faktycznie dokonuje technicznych czynności związanychz wypełnieniem i złożeniem wniosku, bądź wycofaniem poszczególnych płatności albo całego wniosku, gdyż to jedynie osoba występująca jako wnioskodawca ponosi wyłączną odpowiedzialność za jego końcową treść, czy wycofanie. Relacje między wnioskodawcą a osobami, z których pomocy korzysta on przy wypełnianiu i składaniu wniosku bądź jego wycofaniu nie mogą być, z braku podstaw prawnych, przedmiotem zainteresowania organów ARiMR. Pomimo skorzystania z pomocy doradcy rolniczego, to na stronie, w celu zabezpieczenia jej własnych interesów, spoczywał obowiązek dopilnowania, aby prawidłowo wypełnione - zgodnie z jej wolą - dokumenty, zostały skutecznie złożone (wycofane) do organu pierwszej instancji. [...] jednakw niniejszej sprawie istotne jest to, czy na skutek wykonanego telefonu przez pracownika ARiMR nastąpił ciąg zdarzeń w dniu [...] maja 2024 r. związanyz wycofywaniem wniosku. Rozważyć też należy, czy "brak telefonu" do skarżącej spowodowałby w ogóle wycofanie bądź nie wycofanie wniosku, lecz jego merytoryczne rozpatrzenie, na co skarżąca wskazywała na rozprawie przed Sądem.Tym samym należy uznać, że postępowanie organu w tym zakresie jest niezupełne, a materiał dowodowy niekompletny. Niejako usprawiedliwienia dla takiego działania organu nie może zaś stanowić wnioskowy charakter postępowaniao przyznanie płatności i jego szczególność (na co powołuje się organ) wynikająca z art. 5 ustawy o Planie Strategicznym dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027, który stanowi, iż z zastrzeżeniem zasad i warunków określonych w przepisach Unii Europejskiej, o których mowa w art. 1 pkt 1, do postępowań w sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji stosuje się przepisy Kodeks postępowania administracyjnego, chyba że przepisy ustawy stanowią inaczej. Z kolei na podstawie art. 66 ust. 1 tej ustawy, w postępowaniu w sprawie o przyznanie pomocy organ, przed którym toczy się postępowanie: 1) stoi na straży praworządności; 2) jest obowiązanyw sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy; 3) udziela stronom, na ich żądanie, niezbędnych pouczeń co do okoliczności faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania; 4) zapewnia stronom, na ich żądanie, czynny udział w każdym stadium postępowaniai na ich żądanie, przed wydaniem decyzji, umożliwia im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań; przepisów art. 79a oraz art. 81 Kodeksu postępowania administracyjnego nie stosuje się.Tut. Sąd nie kwestionuje przyjętej przez ustawodawcę zasady, że w postępowaniuo przyznanie płatności m. in. ciężar dowodu, co do okoliczności mających znaczenie dla przyznania płatności ciąży na stronie składającej wniosek. Ten mechanizm wpisuje się też w ogólną zasadę postępowania dowodowego, że ciężar dowodzenia spoczywa na tym, kto wywodzi określone skutki prawne, a tym samym w postępowaniach wszczynanych na wniosek, ciężar ten (inicjatywa dowodowa) zdecydowanie przesuwa się na wnioskodawcę. W jego interesie bowiem leży wskazanie wszystkich istotnych okoliczności, służących ustaleniu stanu faktycznego sprawy w zakresie przesłanek, które warunkują pozytywne załatwienie sprawy. Taki model postępowania jest jednak właściwy dla sytuacji, gdy postępowanie to się toczy, gdy trwa i nakierowane jest na rozstrzygnięcie merytoryczne. Z inną sytuacją procesową mamy natomiast do czynienia, gdy organ podważa skuteczność inicjatywy procesowej, a tym samym byt postępowania. To do niego - jak w niniejszej sprawie - należy ocena czy wniosek zainicjował dane postępowanie i czy jego wycofanie jest skuteczne, czy jednak wycofanie wniosku zostało spowodowane wskutek wykonania telefonu przez pracownika tego organu. Wydanie decyzji o umorzeniu postępowania musi być poprzedzone niebudzącym wątpliwości ustaleniem, czy wniosek został skutecznie wycofany, tj. czy odpadła podstawa do prowadzenia postępowania. Wprawdzie organ nie może prowadzić postępowania wbrew woli wnioskodawcy, jednak w niniejszej sprawie należy rozważyć przede wszystkim wpływ działania pracownika organu na czynności związane z wycofaniem wniosku, jego zakresem i następnie w obrębie kilku godzin złożeniem zmiany wniosku oraz prośby o nieuznanie cofnięcia wniosku. Co ważne bowiem, wycofania wniosku, niejako "porzucenia" inicjatywy procesowej przez wnioskodawcę nie można domniemywać, a musi to zostać potwierdzone jednoznacznie i to w sposób niewątpliwy, jako wyraz samodzielnego działania, a nie spowodowanego telefonem pracownika organu, nawet gdyby było to niezamierzone przez tego pracownika. Ciężar dowodzenia przesuwa się w tej sytuacji na organ jako wykazujący przesłanki bezprzedmiotowości postępowania. Inaczej rzecz ujmując taka sytuacja procesowa, oceniana również w kontekście przepisów szczególnych, nie zwalnia organów od przestrzegania zasad ogólnych postępowania administracyjnego, w tym przede wszystkim zasady praworządności – art. 7 k.p.a. (znajdującej także wyraz w art. 66 ust. 1 pkt 1 ustawy o Planie Strategicznym dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027) oraz zasady pogłębiania zaufania do organu – art. 8 k.p.a., zgodnie z którą organy administracji publicznej prowadzą postępowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, kierując się zasadami proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania. Przy czym zasada zaufania, również w aspekcie procesowym, jest zasadniczym elementem wyrażonej w art. 2 Konstytucji RP zasady demokratycznego państwa prawnego. Tym samym bezwzględnym i oczywistym obowiązkiem organów jest zgromadzić dowody (art. 77 § 1 k.p.a.) jednoznacznie potwierdzające, że wolą wnioskodawczyni było skuteczne wycofanie wniosku inicjującego postępowanie w sprawie przyznania jej uprawnienia (tu: płatności)w całości lub w części. W przypadku niewykazania takiej samodzielnej woli, nie można uznać, że doszło do wycofania wniosku ani w całości, ani w części. Ta kwestia musi być wyjaśniona także z uwzględnieniem stanowiska strony skarżącej, która podejmowała raczej chaotyczne czynności, o czym świadczy wycofanie wniosku, następnie złożenie zmiany wniosku i prośby o nieuwzględnienie cofnięcia wniosku, po czym wskazywanie na powinność organu merytorycznego rozpatrzenia wniosku w całości i wydania decyzji, od której mogłaby się odwołać. Jest to tym bardziej konieczne, gdy wnioskodawczyni konsekwentnie podnosi, że wycofania wniosku dokonała kierując się uprzednią treścią rozmowy telefonicznej z pracownikiem ARiMR, który do niej zadzwonił.W realiach niniejszej sprawy nie zasługuje także na akceptację stanowisko organu co do zaistnienia przesłanek umorzenia postępowania, odwołujące się do ogólnych domniemań związanych z działaniem aplikacji obsługującej wnioski. Sąd zauważa, że skoro aplikacja eWniosekPlus ma służyć beneficjentom, aby usprawnić proces ubiegania się o płatności, to skorzystanie z niej nie może być "pułapką" dla tych rolników, którzy nie poruszają się w niej właściwie (bądź osoby, którymi się posługują)i popełniają błędy prowadzące do wyboru opcji niezamierzonych i o tak definitywnie niekorzystnych skutkach, co nie jest sytuacją rzadką. Nie do pogodzenia z zasadą państwa prawnego i zasadą zaufania do organów publicznych jest sytuacja, w której wnioskodawca nie ma możliwości skorygowania nieprawidłowego wyboru w aplikacji służącej do składania wniosku, jeżeli impulsem do wycofania wniosku miałaby być treść rozmowy telefonicznej przeprowadzonej z pracownikiem organu i to z jego (pracownika organu) inicjatywy (por. wyrok: WSA w Poznaniu z 30 września 2021 r., sygn. akt III SA/Po 333/21; WSA w Kielcach z 20 listopada 2025 r., sygn. akt I SA/Ke 381/25).Uzupełnienie postępowania dowodowego w podanym wyżej zakresie pozwoli organowi na prawidłową ocenę zachowania strony skarżącej i jej świadomości co do cofnięcia wniosku oraz zakresu cofnięcia. Zdaniem Sądu ewentualny telefon ze strony pracownika organu do wnioskodawcy nie może powodować w swoich następstwach negatywnych skutków w zakresie przyznania płatności. Wycofanie wniosku nie może być uznane za skuteczne, jeżeli okazałoby się, że nastąpiło ono na skutek informacji ze strony pracownika organu, nawet jeżeli pracownik kierował się dobrymi intencjami wykonując telefon.Z kolei skarżąca w ponownie prowadzonym postępowaniu będzie obowiązana do terminowego i skrupulatnego stosowania się do wezwań organu. Obowiązana jest także do składania przemyślanych i jednoznacznych oświadczeń, mając na uwadze, że czynności pracownika ODR, którym się posłuży będą w skutkach traktowane przez organ jako jej czynności.Mając powyższe na uwadze Sąd stwierdził, że wydana w sprawie decyzja narusza przepisy art. 105 § 1 k.p.a. w związku z art. 66 ust. 1 pkt 1 ustawy o Planie Strategicznym dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027 oraz art. 8 i art. 77 § 1 k.p.a., wobec przedwczesnego przyjęcia istnienia podstaw do uznania bezprzedmiotowości postępowania.W ocenie Sądu brak natomiast było podstaw do uwzględnia wnioskuo przeprowadzenie dowodów wskazanych w skardze, stąd też podlegał on oddaleniu. Należy zauważyć, że zgodnie z art. 106 § 3 p.p.s.a. sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z "dokumentów", jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Z powyższego wynika, że sądy administracyjne nie przeprowadzają dowodów innych niż z dokumentów, a zatem nie jest dopuszczalne przeprowadzanie dowodów o charakterze osobowym i np. przesłuchiwanie świadków na rozprawie, czego domaga się skarżąca w skardze. Ponadto w świetle tego uregulowania przeprowadzenie dowodu z dokumentu przez sąd administracyjny ma charakter wyjątkowy i następuje, gdy jest ono konieczne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości, a także nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w danej sprawie, przy czym dopuszczenie nowego dowodu jest uprawnieniem, a nie obowiązkiem sądu. Przepis ten nie służy jednak do zwalczania ustaleń faktycznych poczynionych w postępowaniu administracyjnym, z którymi strona się nie zgadza. Postępowanie sądowoadministracyjne nie jest kolejną instancją (trzecią) postępowania administracyjnego. Wszelkie kwestie związane z prawidłowym ustaleniem stanu faktycznego powinny być dokonane w postępowaniu przed organami administracyjnymi, a nie Sądem.Z przedstawionych wyżej powodów na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a., Sąd uchylił zaskarżoną decyzję. O kosztach postępowania postanowiono na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 1 oraz art. 209 p.p.s.a. (w kwocie [...]zł).. (w kwocie [...]zł).